Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1599 E. 2026/1789 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2026/1599
- Karar No
- 2026/1789
- Karar Tarihi
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
43. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2026/1599
KARAR NO : 2026/1789
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 14/01/2026
NUMARASI : 2025/155 Esas - 2026/15 Karar
DAVA: Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (İtirazın İptali)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 01/10/2026
Taraflar arasındaki Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (İtirazın İptali) davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili banka ile davalı kredi borçlusu/lehtarı .... Ltd. ŞTİ.. arasında Genel Hesap ve Bankacılık Hizmetleri Sözleşmesi akdedildiği, diğer davalıların da müteselsil kefil oldukları, işbu sözleşme kapsamında davalı kredi lehtarı firmaya teminat mektupları düzenlendiğini, teminat mektuplarının bir kısmının tazmin edildiği, davalıların bu tazmin bedellerinden sözleşmesel olarak sorumlu oldukları, tahakkuk eden nakdi alacağın tahsili ve gayrinakdi riski teşkil eden teslim edilmeyen mektupların karşılıklarının da depo edilmesi için davalılara Gebze 15. Noterliğinin 12/03/2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edildiğini, herhangi bir ödeme yapılmayınca İstanbul 14. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibine geçildiği, davalıların takibe ve fer'ilerine itirazları üzerine takibin durduğu, davalıların tazmin edilen teminat mektubu bedellerini ve işlemiş devre komisyonlarını ödemekle yükümlü olduklarını, sözleşmenin 16.4.3 maddesi uyarınca gecikme kap payını davalıların ödemeleri gerektiğini, davalıların ... 8.5.1 maddesi uyarınca mer'i olan teminat mektubu bedelleri ile gayrinakdi çek taahhüt bedelini depo etmekle yükümlü oldukları, ...'nin 30.3 maddesine göre çıkabilecek ihtilaflarda müvekkili bankanın ticari defter ve kayıtlarının HMK 193. maddesi uyarınca delil teşkil edeceği, icra dosyasına yapılan itirazın haksız ve kötü niyetli olduğunu iddia ve beyan ederek itirazın iptaline, takibin devamına, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davacı banka nezdinde müvekkillerin kesinleşmiş bir borçlarının bulunmadığını, davacı bankanın iddiasının aksine taraflarınca süresi içerisinde hesap kat ihtarına itiraz edildiğini, davacı bankanın alacağının varlığını somut olarak ortaya koyamadığını, tek taraflı hükümler içeren ...'nin genel işlem koşullarına tabi olduğunu ve aleyhe olan düzenlemelerin yok hükmünde sayılması gerektiğini, takibe konu edilen ve varlığı iddia olunan alacağa uygulanan faiz ve faiz oranlarının hukuka aykırı olduğunu, iptali gerektiğini, alacağın likit olmadığını, icra inkar tazminatı talebinin yersiz olduğunu iddia ve beyan ederek davanın reddine, davacı aleyhine asıl alacağın %20'si oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " .....Gayri nakdi alacak talebi yönünden davanın davalı .... Ltd.Şti yönünden kısmen kabulü ile; bu davalının gayri nakdi krediye ilişkin itirazının 1.120,00-TL (çek taahhüt bedeli) yönünden iptali ile 1.120,00-TL'nin nakdi depo edilmesi yönünden takibin takip talebindeki koşullarla devamına, taraflar arasında imzalanan Genel Kredi sözleşmesinde davalı kefillerin çek depo sorumluluğu olduğu yönünde açık bir hüküm bulunmadığı anlaşıldığından diğer davalılar ....Ltd. Şti ve ...yönünden reddine karar vermek gerekmiştir.Davacı vekilince 25.07.2025 tarihli beyan dilekçesinin ekinde sunduğu belgelerden ... nolu teminat mektubunun icra takip tarihinden sonra 29.04.2019 tarihi itibariyle nakde dönüştüğü tespit edildiğinden, davalı .... Ltd.Şti yönünden kısmen kabulü ile; bu davalının gayri nakdi krediye ilişkin itirazının 7.106,00-TL (teminat bedeli) yönünden iptali ile 7.106,00-TL'nin nakde dönüşmüş olması nedeniyle takip talebindeki koşullarla devamına karar verildiği ,tüm davalılar yönünden bu teminat mektubu yönünden davanın kabulüne karar verilecek iken sehven sadece davalı .... Ltd.Şti yönünden kabulüne karar verilmiştir. Teminat mektubu bedellerinin depo talebinin 5 adet teminat mektubunun (... nolu) dava tarihi itibariyle vadesinin dolduğu anlaşıldığından davacının iş bu teminat mektubu bedellerinin depo talebi yönünden dava açmakta hukuki yararının bulunmadığı anlaşıldığından HMK 114/1-h gereği hukuki yarar yokluğundan usulden reddine, dava tarihinden sonra süresi dolan ve tazmin edilmeyen ... nolu teminat mektubu bedelleri yönünden depo talebi konusuz kaldığı anlaşıldığından karar verilmesine yer olmadığına ve yasal koşulları oluşmayan kötüniyet tazminatı talebinin reddine" karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müşterek borçlu / müteselsil kefillerin sorumluluğu gayrinakdi alacaklarını da kapsadığını, tazmin edilerek nakde dönüşen teminat mektubu bakımından kararın gerekçesi ile hüküm kısımlarının çeliştiğini, bu alacak kalemiyle ilgili olarak da tüm davalılar yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini, takip ve itiraz tarihi itibarıyla halen mer'i durumda olup vadesi dava tarihinden evvel dolan teminat mektupları bakımından da itiraz haksız olduğundan, bu mektuplar yönünden davanın usulden reddine karar verilmiş olmasının hukuka aykırı olduğunu, taraflar arasında münakit genel kredi sözleşmesine göre banka kayıtlarının kesin delil niteliği taşıdığını, taraflar arasında imzalanan ve dosyaya da arz edilen Genel Kredi Sözleşmesi'nin delil sözleşmesi niteliğindeki 30.3. nolu maddesinde taraflar arasında çıkacak ihtilaflarda Banka defter ve kayıtlarının esas alınacağını, bu kayıt ve belgelerin H.M.K. Md.193 uyarınca kesin delil teşkil ettiği gayrikâbil-i rücû olarak kararlaştırıldığını, kesin delil niteliğindeki banka kayıtlarına rağmen borçluların takibe konu alacak kalemlerine yönelik itirazlarının tamamen kötü niyetli olup, takip ve tahsil sürecini sekteye uğratma amacı taşıdığını, istinaf başvurularının kabulüne İstanbul 6.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/155 E. ve 2026/15 K. sayılı, 14/01/2026 tarihli kararının kaldırılmasına, davanın bütünüyle kabulüne, İstanbul 14. İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyasına yapılan haksız ve mesnetsiz itirazın iptali ile takip taleplerinde belirtilen koşullar ile devamına karar verilmesini, kötü niyetli davalılar aleyhine %20 oranında icra inkâr tazminatına hükmedilmesini ve yargılama giderleri ile ücret-i vekâletin davalı yana yükletilmesini talep ve istinaf etmiştir.
GEREKÇE:Dava; genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Dairemizin kaldırma ilamı üzerine davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, verilen karara karşı taraf vekillerince istinaf yasa yoluna başvurulmuş ise de davalılar vekilince tamamlanması gereken istinaf karar harcı (nispi) yatırılmadığından HMK 344/1.maddesi uyarınca kararın davalılar yönünden istinaf edilmemiş sayılmasına karar verilmiş, bu karara karşı davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmamış olmakla Dairemizce davacı vekilinin istinaf başvurusu değerlendirilmiştir.
Somut olayda icra takibine ve davaya konu genel kredi sözleşmesinin 20.1.1 maddesi; "Sözleşme imzası olan kefil, müşteri ile banka arasındaki tüm krediler, kredi sayılan işlemler veya sebeplerden dolayı müşterinin bankaya karşı doğmuş ve/veya bundan sonra işbu sözleşme veya sair sözleşmelere istinaden doğacak tüm borçlarından sorumludur. ", 20.3.2 maddesi; " Sözleşmede müşteriyi sorumluluk altına sokan tüm hükümler, kefil içinde aynen geçerli olduğundan müşteri kelimesi bu anlamda kefili de ifade etmektedir" şeklinde düzenlenmiş olup, Dairemizce verilen kaldırma ilamında genel kredi sözleşmesinde müteselsil kefillerin gayri nakdi alacağın deposundan sorumlu tutulacağına dair açık bir düzenleme bulunmadığından gayri nakdi alacak talebi yönünden davalı kefillerin sorumlu olmadığı belirtilmiştir. Kaldırma ilamı üzerine mahkemece verilen karar neticesinde davacı vekili, bu hususta aynı nedenle yeniden istinaf talebinde bulunmuş ise de Dairemizce daha önce varılan sonuçta bir değişiklik yapılması gerekmediği anlaşılmakla davacı vekilinin bu yöndeki istinaf isteminin reddi gerekmiştir.
Davacı takip alacaklısı tarafından, davalı kredi borçluları .... Şti.firm, ....Ltd. Şti ve ...hakkında İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasında 96.117 TL gayrinakdi alacağın depo edilmesi, alacağın 96.117 TLlik kısmı borçlu lehine verilen ve halen meri olan gayrinakdi kredilerden kaynaklandığından takip, alacağın bu kısmı için depo amaçlı yapılmış olup, bu alacağın depo edilmesinden önce tazmin edilmesi halinde takibi bu alacak için de tahsil amacıyla devam edileceği ve bu alacağa tazmin tarihinden itibaren aylık %2.5870 oranında gecikme cezası işletilmesi istemiyle icra takibi başlatılmıştır.
1.Dairemizce verilen kaldırma ilamında, icra takip tarihi ve davalı borçluların takibe konu borca itiraz tarihleri itibariyle depo talebine konu teminat mektuplarının henüz süresi dolmamış ise de 29.11.2019 olan dava tarihinden önce tazmin edilmeyen ... nolu teminat mektuplarının süresi dolmuş olup, anılan teminat mektubu bedellerinin depo edilmesine ilişkin davacının itirazın iptali davası açmakta hukuki yararı bulunmayıp, bu talep yönünden mahkemece davanın usulden reddine karar verilmesinde ve davalı .... Şti. lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmemiştir. Kaldırma ilamı üzerine mahkemece verilen karar neticesinde davacı vekili, bu hususta aynı nedenle yeniden istinaf talebinde bulunmuş ise de Dairemizce daha önce varılan sonuçta bir değişiklik yapılması gerekmediği anlaşılmakla davacı vekilinin bu yöndeki istinaf isteminin reddi gerekmiştir
2. Takip tarihinden sonra tazmin edilen teminat mektupları nakde dönüşecek olup, genel kredi sözleşmesinde kefilin gayri nakdi alacağın deposundan sorumlu tutulacağına ilişkin açık bir hüküm olmasa dahi gayri nakdi alacağın takipten sonra herhangi bir nedenle nakde dönüşmesi halinde müteselsil kefil de nakde dönüşen bu alacaktan kefalet limiti dahilinde sorumlu olacaktır. Teminat mektuplarının deposu talebi gayri nakdi alacak olsa da takipten sonra tazmin ile birlikte artık nakdi alacağa dönüştüğünden ıslaha gerek olmaksızın her bir mektup bedelinin tazmin edildiği tarihten itibaren tazminine karar verilebilecektir. Dairemizin kaldırma ilamından sonra ... nolu teminat mektubu yönünden mahkemece tazmin belgeleri istenmiş olup, 7.106 TL bedelli teminat mektubunun icra takip tarihinden sonra tazmin edilerek 29.04.2019 tarihi itibariyle nakde dönüştüğü görülmekle bu teminat mektubu bedeli yönünden tüm davalılar hakkında takip talebindeki koşullarla takibin devamına karar verilmesi gerekirken mahkemece sadece davalı .... Ltd.Şti yönünden kabulüne karar verilmesi hatalı olmuştur. Bu nedenle davacı vekilinin bu yöndeki istinaf istemi yerindedir.
3.Diğer yandan davacı tarafça başlatılan icra takibinde gayrinakdi alacak olarak depo talebine konu edilen ancak dava tarihinden sonra süresi dolan ve tazmin edilmeyen ... nolu teminat mektubu bedelleri yönünden depo talebi konusuz kalmış olup, Dairemizin kaldırma ilamı doğrultusunda mahkemece bu teminat mektupları yönünden depo talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinde isabetsizlik yoktur. Davacı dava tarihinden sonra süresi dolan 3 adet teminat mektubu yönünden dava tarihi itibarıyla ödeme riski altında bulunmakta olup, dava açmakta haklı olduğundan konusuz kalan depo talebi yönünden davacı lehine yargılama giderine ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerekir . Bu husus gözetilerek Mahkemece nakdi alacağa dönüşen teminat mektubu bedeli hariç tutulduğunda depo talebinin hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilen teminat mektupları bedelinin 51.856 TL olduğu gözetilerek konusuz kalan teminat mektuplarının bedeli olan 36.035 TL ile çek taahhüt bedeli olan 1.120 TL toplamı üzerinden davacı yararına davalı.... Ltd. Şti. aleyhine 37.155 TL vekalet ücretine, reddedilen depo talebi yönünden davalılar yararına 45.000 TL vekalet ücretine hükmedilmesinde isabetsizlik yoktur. Ayrıca yargılama giderleri yönünden nakdi ve gayrinakdi alacak hakkında oranlama yapılarak davanın kabul oranı (%65,75) üzerinden davacı lehine yargılama giderlerine hükmedilmesi de isabetli olmuştur.
HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığından Dairemizce ilk derece mahkemesi kararı düzeltilerek yeniden esas hakkında aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle:
Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE; istinaf incelemesine konu kararın HMK'nın 353(1)b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
1-Davanın nakdi alacak talebi yönünden kısmen kabulü ile; İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün ... E esas sayılı takip dosyasına davalılar tarafından yapılan itirazın; 55.876,00-TL asıl alacak, 1.686,21-TL işlemiş kar payı/gecikme cezası olmak üzere toplam 57.562,21-TL alacak yönünden İPTALİ ile, takibin 55.876,00-TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %31,04 oranında işletilecek kar payı/gecikme cezası ile birlikte DEVAMINA, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Nakdi alacak yönünden alacak tutarı olan 57.562,21-TL'nin %20'si oranında 11.512,44-TL icra inkar tazminatının davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
2-Gayri nakdi alacak talebi yönünden davanın davalılar ....Ltd. Şti ve ...yönünden REDDİNE,
3-Gayri nakdi alacak talebi yönünden davanın davalı .... Ltd.Şti yönünden kısmen kabulü ile; bu davalının gayri nakdi krediye ilişkin itirazının 1.120,00-TL (çek taahhüt bedeli) yönünden iptali ile 1.120,00-TL'nin nakdi depo edilmesi yönünden takibin takip talebindeki koşullarla DEVAMINA,
-Teminat mektubu bedellerine ilişkin depo talebinin ... numaralı 5 adet teminat mektubunun dava tarihi itibariyle vadesinin dolduğu anlaşıldığından HMK 114/1-h gereği hukuki yarar yokluğundan usulden reddine, ... numaralı 3 adet teminat mektubunun yargılama aşamasında vadesinin dolduğu anlaşıldığından bu miktar yönünden karar verilmesine yer olmadığına, ... numaralı mektubunun icra takip tarihinden sonra 29.04.2019 tarihi itibariyle nakde dönüştüğü anlaşılmakla davalılar yönünden gayri nakdi krediye ilişkin itirazın 7.106, TL (teminat bedeli) yönünden iptali ile 7.106 TL'nin nakde dönüşmüş olması nedeniyle takibin takip talebindeki koşullarla DEVAMINA,
4-Yasal koşulları oluşmayan kötü niyet tazminatın reddine,
5-Gayrinakdi alacak yönünden; karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 732,00 TL maktu karar ve ilam harcından, davacı taraftan dava açılırken peşin alınan 228,81 TL peşin harç harcın mahsubu ile hazineye gelir kaydına, bakiye 503,19 TL harcın davalı .... Ltd.Şti den alınarak hazineye gelir kaydına,
6-Nakdi alacak yönünden; karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 4.417,49 TL nispi karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
7-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 228,81 TL ve başvuru harcı olarak yatırılan 44,40 TL olmak üzere toplam 273,21 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan, 750,00 TL bilirkişi ücreti, 259,00 TL posta masrafları ve diğer giderler olmak üzere toplam 1.009 TL yargılama giderinin, davadaki kabul ret oranına göre (%65,75- 34,25) 663,42. L'sinin (Davalılardan ... Ltd. Şti, .... Ltd. Şti ve Haluk Halfeoğulları'nın 375,65.-TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye masrafın davacı üzerinde bırakılmasına,
9-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından artan avans olması halinde hüküm kesinleştiğinde davacıya iadesine,
10-Davalılar tarafından yatırılan gider avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
11-Kabul edilen nakdi alacak talebi yönünden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 45.000 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
12-Reddedilen nakdi alacak talebi yönünden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 1.173,79 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
13-Kabul edilen gayrinakdi alacak talebi yönünden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 37.155 TL vekalet ücretinin davalılardan.... Ltd. Şti.'nden tahsili ile davacıya verilmesine,
14-Reddedilen gayrinakdi alacak talebi yönünden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 45.000 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
15-İstanbul Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk tarife bedelinin, davadaki kabul ve ret oranına göre; 867,9 TL'sinin (Davalılardan ... Ltd. Şti, .... Ltd. Şti ve Haluk Halfeoğulları'nın 491,43.-TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, 452,1 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
16-İstinaf yargılamasına ilişkin olarak;
a-Davacı vekilince yatırılan istinaf karar harcının istemi halinde kendisine iadesine,
b-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan istinaf başvuru harcı 732,00 TL, posta ve tebligat gideri 435,00 TL olmak üzere toplam 1.167 TL yargılama masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
17-Kararın, HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraflara resen tebliğine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 01/10/2026