Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1309 E. 2026/1772 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2026/1309
Karar No
2026/1772
Karar Tarihi

T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2026/1309 KARAR NO : 2026/1772

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 03/07/2026 NUMARASI : 2025/1046 E. TALEBİN KONUSU : İhtiyati Tedbir KARAR TARİHİ : 04.11.2026 KARAR YAZIM TARİH İ: 04.11.2026

İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin 03.07.2026 tarih 2025/1046 E. sayılı ara kararın Dairemizce incelenmesi ihtiyati tedbir isteyen davacılar vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye .... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : TALEP : İhtiyati tedbir isteyen vekili, ihtiyati tedbir isteminin reddine ilişkin verilen karardan sonra düzenlenen MASAK raporu ile davalı kooperatif yöneticileri hakkında açılan yeni ceza davaları ve verilen tutuklama kararlarının ret kararının dayandığı yaklaşık ispatın bulunmadığı ve telafisi güç zarar tehlikesinin doğmadığı yönündeki gerekçeleri tek başına dahi ortadan kaldıracak ağırlıkta olduğunu, MASAK raporunun dava dilekçesindeki iddiaların resmi soruşturma raporuyla teyidi niteliğinde olduğunu, raporda kooperatifin hesaplarından .... Şti.’ye 02.11.2023–02.09.2024 tarihleri arasında 32 işlemde toplam 87.650.220 TL; ..... Şti.’ye 25.01.2022–25.10.2022 tarihleri arasında 23 işlemde toplam 52.500.000 TL gönderildiğinin, bu tutarların kısa zaman aralıklarıyla ve zincirleme şekilde nakde çevrildiğinin ya da yöneticilerle ortaklık, akrabalık bağı bulunan kişilere aktarıldığının, işlemlerin önemli bölümünün ticari ve ekonomik bir karşılığa dayanmadığının ortaya konulduğunu, raporun sonuç bölümünde, davalı kooperatiften .....’a aktarılan 87.650.220 TL’nin asgari suç geliri kalemleri arasında sayıldığının; davalı kooperatifin de içinde yer aldığı yapının toplam suç gelirinin 487.583.192-TL olarak değerlendirildiğinin; fiillerin 5237 sayılı TCK’nın 282. maddesinde düzenlenen suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama suçunu oluşturabileceğinin belirtildiğini, dava konusu 25.09.2025 tarihli genel kurulda, kooperatifin tüm mali geleceğini bağlayan kararların, hakkında bizzat aklama soruşturması yürütülen yönetim kurulu eliyle alındığını, konusu suç teşkil eden veya kamu düzenine aykırı işlemlerin 6098 sayılı TBK’nın 27. maddesi uyarınca kesin hükümsüz olduğunu, bu nitelikteki bir işlemi onaylayan genel kurul kararının da 1163 sayılı Kanun’un 98. maddesi yollamasıyla uygulanan 6102 sayılı TTK’nın 447. maddesi kapsamında batıl olduğunu, MASAK raporu, kararların butlanına ilişkin iddianın yargılamayı gerektiren bir varsayım değil, resmî bir tespite dayandığını gösterdiğini, davalı kooperatifin yürüttüğü ... III. Etap projesi ve bu kooperatifin yöneticilerinin, giderek genişleyen bir dizi ceza soruşturmasının merkezinde olduğunu, yapılan soruşturmalar ve tutuklamaların dava konusu 25.09.2025 tarihli genel kurulun hangi koşullarda ve hangi saikle toplandığını ortaya koyduğunu, davalı kooperatifin, soruşturmaya konu olan .... III. Etap kooperatifi olup, dava konusu 30.09.2025 tarihli Tadil Protokolü’nün 6. maddesinin, inşaatın tamamlanmasını,.....’un davet usulüyle seçtiği ....–.... İş Ortaklığı’na bıraktığını, genel kurulun onayladığı protokolün dayandığı ihale sürecinin, bizzat ihaleye fesat karıştırma suçundan tutuklamalara konu olduğunu, Tadil Protokolü’nün 8. maddesinin, kooperatifin tam da bu ihalenin hukuka aykırılığını konu alan İzmir 7. İdare Mahkemesi’nin 2025/148 e sayılı davasından bir hafta içinde feragatini emrettiğini, sanık yönetimin, ihaleye fesat soruşturması derinleşmeden, kooperatifin elindeki yargı denetimini ortadan kaldırmaya çalıştığını, konusu ve amacı suç teşkil eden bir işlemi onaylayan genel kurul kararının, TBK m. 27 ve TTK m. 447 (KK m. 98 yollaması) uyarınca butlanla sakat olduğunu, davalı kooperatifin yönetim kurulu üyeleri hakkında, görevi kötüye kullanma ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’na aykırılık suçlarından Karşıyaka 2. Asliye Ceza Mahkemesi’nin 2025/385 esas sayılı dosyası ile ayrı bir kamu davası daha açıldığını, dosyadaki suçlamaların, dava konusu işlemlerin sakatlığını doğrudan desteklediğini, MASAK raporunun ortaya koyduğu yönetici–kooperatif arasında ticari muamele yasağına (1163 s.K. m. 59) aykırılık ile birebir örtüştüğünü; yöneticilerin kooperatif kaynaklarını kendi denetimlerindeki birlik, kooperatif ve şirketler lehine yönlendirdiğini gösterdiğini, hakkında bu denli ağır ve çok sayıda kamu davası bulunan bir yönetim kurulunun başkanlığında toplanan genel kurulda, 1163 sayılı Kanun’un 56. maddesinin son fıkrasının ve Ticaret Bakanlığı Kooperatifçilik Genel Müdürlüğü’nün 24.09.2025 tarihli yazısının emrettiği güven oylamasının dahi yaptırılmadığını, Bakanlığın resmî görüşünde de belirtildiği üzere, güven oylaması yapılmadan alınan bu kararları kanunun emredici hükmüne aykırı olup hukuki geçerlilikten yoksun olduğunu, hesaplarından 87.650.220 TL’lik para çıkışının suç geliri olarak değerlendirildiği resmî raporla sabit olan bir kooperatifte, aynı yönetim kuruluna yok hükmündeki kararlara dayanarak milyonlarca liralık peşinat ve taksit toplama yetkisi tanınmasının, bu paraların geri dönülemez şekilde elden çıkması riskini somutlaştığını, dava sonunda haklı çıksa dahi tahsil fiilen imkânsız hâle geleceğini, Tadil Protokolü’nün 8. maddesine dayanılarak kooperatifin İzmir 7. İdare Mahkemesinin 2025/148 esas ve Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/632 esas sayılı davalarından feragat etmesi hâlinde, kooperatifin tüm yasal savunma haklarının kalıcı olarak yok edileceğini, aynı şekilde, 38 ortağa gönderilen ihraç ihtarnameleriyle başlatılan toplu ihraç sürecinin tamamlanması halinde, ortaklık sıfatı sona eren müvekkillerinin hem dava ehliyetinin tartışmalı hâle geleceğini hem de hisselerinin üçüncü kişilere devredilerek mülkiyet haklarının telafisi imkânsız biçimde kaybedileceğini, ihtiyati tedbir talebinin, yeni deliller ışığında değerlendirilmesi gerektiğini, dava konusu 25.09.2025 tarihli genel kurul kararlarının yürütülmesinin, bu kararlara dayanılarak ortaklardan para tahsil edilmesinin, ortaklar aleyhine icra takibi ve ihraç işlemi başlatılmasının, Tadil Protokolü 8.maddesi uyarınca davalardan feragat edilmesinin ve kooperatif adına yeni sözleşme imzalanmasının tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, Kooperatifler Kanunu ve TTK hükümleri çerçevesinde yokluk hükmüne ve butlana tabi genel kurul kararlarına ilişkin yasal koşulların, davaya konu genel kurul kararları yönünden gerek dava tarihi gerekse talep tarihi ve her iki tarih arasında gerçekleşen gelişmeler nezdinde oluştuğuna dair yaklaşık ispat kuralı çerçevesinde dosyada delil ve belge örneklerinin toplanmadığı gibi davacı tarafın iddialarının yargılamayı gerektirdiğini, dosyanın henüz bilirkişi incelemesi aşamasında bulunduğunu, davaya konu genel kurul kararlarının iptali yönünden kararların; kanun, ana sözleşme ve dürüstlük kurallarına aykırı olmasının zorunlu olup talep tarihi itibariyle yaklaşık ispat kuralı çerçevesinde bu aşamada davacı tarafın talep ettiği ihtiyati tedbir kararlarının verilmesini gerektirir nitelikte ve yeterlilikte delil toplanmadığını, davacı tarafın ceza yargılamalarına ve soruşturmalarına ilişkin iddiaların ihtiyati tedbir kararlarını verilmesi nitelikte, yeterlilikte ve içerikte bulunmadığının göz önünde tutularak ihtiyati tedbir talebine ilişkin yasal koşullarının varlığının bulunmaması nedeniyle davacıların ihtiyati tedbir istemlerinin reddine karar verilmiştir. Karara karşı davacılar vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İSTİNAF NEDENLERİ : Davacılar vekili, yenilenen istemin dayandığı yeni delillerin kararda hiç tartışılmadığını, kararın bu yönüyle gerekçesiz olduğunu, 01.06.2026 tarihli istemlerinin 25.12.2025 tarihli ilk ret kararının ve buna ilişkin istinaf incelemesinin konusu olmayan, tamamı bu incelemelerden sonra ortaya çıkan yeni vakıa ve delillere dayandığını, 11.04.2026 tarihli MASAK raporunun, Karşıyaka 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2025/385 Esas sayılı ikinci kamu davası ve 20.05.2026 tarihli ihaleye fesat soruşturmasındaki tutuklamalar olduğunu, buna karşın istinafa konu ara kararda bu delillerin hiçbirini tek tek ele alıp değerlendirmeksizin, ilk ret kararı ile Bölge Adliye Mahkemesi kararına atıf yapmak ve istemi 'aynı nitelikteki taleplerin bir kez daha reddi' olarak nitelendirmekle yetindiğini, oysa yenilenen istemin, önceki istemin tekrarı olmadığını, dayanağın değiştiğini, yeni delile dayanan bir istemin, o delil tartışılmaksızın önceki kararlara atıfla reddinin HMK'nın 297. maddesinde ve Anayasa'nın 141. maddesinde güvence altına alınan gerekçeli karar hakkıyla bağdaşmadığını, kararın, MASAK raporunun içeriği, ikinci ceza davasındaki suçlamalar ve ihaleye fesat tutuklamaları hakkında tek bir değerlendirme cümlesi içermediğini, yaklaşık ispat ölçüsünün hatalı uygulandığını, resmî kurum tespitlerinin ve derdest ceza dosyalarının bu ölçüyü fazlasıyla karşıladığını, somut olayda bu ölçünün davacı beyanıyla değil, bir devlet kurumunun resmî raporu ve yargı mercilerinin işlemleriyle karşılandığını, kararın TTK'nın 449. maddesindeki özel düzenlemeyi HMK'nın 389. maddesindeki genel koşullara indirgediğini, telafisi imkânsız zarar tehlikesinin soyut bir endişe değil, belgeli ve güncel bir durum olduğunu, birincisi; 30.09.2025 tarihli Tadil Protokolü'nün 8. maddesi, kooperatifin Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/632 Esas ve İzmir 7. İdare Mahkemesi'nin 2025/148 Esas sayılı davalarından feragatini öngördüğünü, feragat, hakkın özünden vazgeçme sonucunu doğuran ve geri alınamayan bir işlem olduğunu, üstelik feragati emredilen idare mahkemesi davasının, tam da 20.05.2026 tarihli soruşturmaya konu ihalenin hukuka aykırılığına ilişkin olduğunu, bu işlem gerçekleştiğinde, dava sonunda verilecek olası bir kabul kararının anlamı kalmayacağını, İkinci olarak; aralarında müvekkillerinin de bulunduğu 38 ortağa gönderilen ihtarnamelerle yürütülen üyelikten çıkarma süreci tamamlanırsa, ortaklık sıfatı sona eren müvekkillerinin dava ehliyetinin tartışmalı hâle geleceğini, hisselerinin üçüncü kişilere devri hâlinde konut edinme haklarının geri döndürülemez biçimde kaybedileceğini, üçüncüsü; hesaplarından yapılan para çıkışları resmî raporla asgari suç geliri olarak değerlendirilen bir tüzel kişiliğe, aynı yönetim eliyle, ortaklardan milyonlarca liralık peşinat ve taksit toplanmaya devam edildiğini, dava sonunda haklı çıkılsa dahi bu paraların iadesinin fiilen imkânsız hâle geleceğini, davalı yöneticilerin ara karara esas alınan dilekçelerinde inşaatın sürdüğünü ve ödemelerin yapıldığını bildirmelerinin zararın her gün büyüdüğünün ikrarı olduğunu, kararın dayandığı 'dosyanın bilirkişi incelemesi aşamasında bulunduğu' tespiti, reddin değil tedbirin gerekçesi olduğunu, esası henüz incelenmemiş bir davada; feragat, ihraç ve tahsilat gibi geri döndürülemez işlemlerin yargılama boyunca sürmesine imkân tanınmasının yargılamanın sonucunu şimdiden fiilen belirlemek anlamına geldiğini, geçici hukuki korumanın amacının tam da bu ara dönemde mevcut durumun korunması olduğunu, incelemenin sürüyor olmasının tedbirin reddine değil, dava sonuna kadar dengeyi koruyacak bir tedbire gerekçe oluşturduğunu, davalı yanın 'muhalefet şerhi' savunmasının dava türü itibarıyla sonuca etkisiz olduğunu, davalı yöneticilerin dilekçelerinde ileri sürdüğü, davacıların bir bölümünün genel kurula katıldığı hâlde muhalefet şerhi koymadığı yolundaki savunmanın iptal davasının koşullarına ilişkin olduğunu, İşbu davanın ise mutlak butlanın tespiti istemine dayandığını, butlan, muhalefet şerhi ve süre koşulu aranmaksızın ileri sürülebilir ve mahkemece kendiliğinden gözetileceğini, dolayısıyla bu savunmanın, tedbir değerlendirmesinde davacılar aleyhine bir sonuç doğurmasının mümkün olmadığını istinaf nedenleri olarak ileri sürmüştür. GEREKÇE : Talep, genel kurul kararlarının butlan ve iptaline ilişkin davada, ihtiyati tedbir yoluyla genel kurul kararlarının yürütmesinin durdurulması talebinin reddinin istinafıdır. Davalı kooperatifin 25.09.2025 tarihli olağanüstü genel kurul toplantısında alınan kararların yürütmesinin durdurulmasına ilişkin taleplerinin mahkeme tarafından 25.12.2025 tarihli ara kararla reddedildiğini ancak bu aşamadan sonra uyuşmazlığı niteliğini değiştiren yeni deliller ortaya çıktığını Masak, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı, Terör ve Örgütlü Suçlar Soruşturma Bürosu'nun soruşturması kapsamında kooperatifi konu alan 11.04.2026 tarihli raporunun düzenlendiğini, davalı kooperatif yöneticileri hakkında görevi kötüye kullanma kooperatifler kanununa aykırılık suçlarından dolayı davalar açıldığını...ve .... İş Ortaklığının sahipleriyle .... eski genel müdürünün tutuklandığını, bu yeni delillerin hiç değerlendirilmeksizin mahkeme tarafından 03.07.2026 tarihinde yeniden yapılan taleplerinin reddedildiğini, ret gerekçesinin yeterli olmadığını yaklaşık ispat kurallarının uygulandığında yeterli delil elde edildiğini, TTK madde 449 hükmünün ret için yeterli olmadığını, henüz bilirkişi incelemesinin devam etmesinin ret gerekçesi olamayacağını belirterek istinaf yoluyla mahkemenin kararının kaldırılması ve 25.09.2025 tarihli İzmir 7 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/1046 esas sayılı dosyasındaki 03.07.2026 tarihli tedbir isteminin reddi kararının kaldırılmasını talep etmiştir. İhtiyati tedbir bir dava olmayıp, geçici hukuki korumadır. İhtiyati tedbirin şartları 6100 Sayılı Hukuk Muhakemesi Kanununun 389/1. maddesinde genel olarak düzenlenmiştir. Bu yasa hükmüne göre, mevcut durumda meydana gelebilecek değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. İhtiyati tedbir isteminde davanın esası açısından haklılığın yaklaşık olarak, ispat edilmesi ve tedbirin uyuşmazlık konusu hususa ilişkin olması gerekir. Geçici hukuki koruma olan ihtiyati tedbirin, davanın yerine ikâme edilmemesi ve uyuşmazlığın esasını çözecek mahiyette olmaması, başka bir deyişle yargılamanın sonunda elde edilecek menfaatin ihtiyati tedbirle elde edilmemesi gerekir. Aksi halde ihtiyati tedbir hukuki kurumu ile getirilmesi amaçlanan hükümlerle bağdaşmayacaktır. İhtiyati tedbir şartları mevcut değilse veya yasanın öngördüğü ölçüde ispat edilememişse, ihtiyati tedbir isteminin reddine karar verilmelidir. Karar tarihi itibariyle davacının ileri sürdüğü deliller tam olarak toplanmamış ve incelenmemiş ise yargılama aşamasında delillerin toplanıp incelenmesinden itibaren tedbir istemleri konusunda tekrar mahkemenin yaklaşık ispat şartları çerçevesinde talep üzerine değerlendirme yapabileceği açıktır. Somut olayda mahkeme tarafından daha önce verilen tedbir talebinin reddi kararına karşılık şartların değiştiği ileri sürülerek davacıların yeniden tedbir talebinde bulundukları, ancak mahkemenin henüz delileri toplanmadığı yargılamanın devam ettiği yaklaşık ispat kurallarına göre tedbir kararı verilebilecek durumun bulunmadığı, bilirkişi raporunun alınmadığı, ceza yargılamasının devam ettiği ve soruşturmaların tamamlanmadığı da talep ve karar tarihi itibariyle ihtiyati tedbir şartlarının oluşmadığının belirlenmesine, dosyadaki mevcut deliller ile davanın mahiyeti, yaklaşık ispat kuralıyla birlikte değerlendirildiğinde ihtiyati tedbir talep eden davacılar vekilinin istinaf sebeplerinin reddi gerekmiştir. Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM :Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-İhtiyati tedbir isteyen (davacılar) vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-İhtiyati tedbir isteyen (davacılar) yönünden istinaf karar harcı olan 1.206,00 TL'den peşin alınan 732,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 474,00 TL harcın ihtiyati tedbir isteyenden (davacılardan) alınarak hazineye gelir kaydına, 3-İstinaf başvurusu nedeniyle ihtiyati tedbir isteyen (davacılar) tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere 04.11.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2026/1309, K. 2026/1772, T. 04.11.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2026-1309-e-2026-1772-k-8242fbda8515