Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2025/750 E. 2026/1577 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2025/750
- Karar No
- 2026/1577
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/750 - 2026/1577 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 26. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2025/750 KARAR NO : 2026/1577
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 05.03.2025 NUMARASI : 2023/260 Esas 2025/119 Karar
DAVACILAR : VEKİLİ :
DAVALILAR :
VEKİLİ : VEKİLİ
DAVANIN KONUSU : Tazminat KARAR TARİHİ : 08.10.2026 GEREKÇELİ KARAR YAZILMA TARİHİ : 08.10.2026
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili ve davalılar ... ... ... vekili ile davalılar ... ... ve ... ... vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle;14.07.2013 tarihinde davalı ... ...'e ait, davalı ... ... ...'in sevk ve idaresindeki, davalı ... Sigorta AŞ'ye zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı ...plakalı aracın davacı ... ... idaresindeki... plakalı araca çarptığı kazada davacı ... ... ve araçta yolcu olarak bulunan ... ... yaralandığını, ... plakalı aracın perte çıktığını, davacı ... ... ait 8 adet büyükbaş hayvanının telef olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davacı ... ... için 30.000,00 TL maddi tazminat ile miktarı yargılamanın son safhasında bildirilecek manevi tazminatın, davacı ... ...'da meydana gelen yaralanma ve uzuv kaybı nedeniyle yakınlarının yaşadıkları travma ve üzüntü nedeniyle eşi davacı ... ... için 15.000,00 TL, çocukları ... ve ... ... için ayrı ayrı 10.000,00 TL manevi tazminatın, davacı ... ... açısından 10.000,00 TL maddi tazminat ile miktarı yargılamanın son safhasında bildirilerek manevi tazminatın davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte (sigorta şirketi bakımından poliçe limitini, içeriğini ve sorumluluk kapsamlarını aşmamak kaydıyla temerrüt tarihinden itibaren) müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, manevi tazminat miktarının belirli hale getirilmesi için sunulan beyan dilekçesinde davacı ... ... için 150.000,00 TL, ... ... için 30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsilini istemiş, 29.11.2016 tarihli ıslah dilekçesinde davacı ... ... için 117.618,95 TL iş gücü 6.288,30 TL bakıcı gideri olmak üzere toplamda 123.907,25 TL maddi, davacı ... ... açısından ise geçici iş göremezlik nedeni ile 7.487,10 TL, bakıcı gideri olarak 9.501,30 TL olmak üzere toplamda 16.988,40 TL maddi zarar hesaplandığı ve dava açıldıktan sonra ödenen miktar tenzil edildikten sonra bakiye zararının kalmadığı tespit edilmiş ise de davacının telef olan hayvanlardan dolayı 35.000,00 TL zararı bulunduğunu, toplamda 51.988,40 TL maddi zarardan dava açıldıktan sonra ödenen 25.000,00 TL düşüldükten sonra kalan 26.988,40 TL'nin avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir. Davalı ... ... ... vekili cevap dilekçesinde, Görev itirazında bulunarak davanın reddini savunmuştur. Davalı ... ... vekili cevap dilekçesinde, davacı ... ...'ında kusurlu olduğunu belirterek davanın reddini istemiş, 09.12.2016 tarihli ıslaha cevap dilekçesinde de 29.12.2015 tarihinde ilk ıslah dilekçesi ile manevi tazminat miktarının değiştirildiğini ve ıslah harcı yatırıldığını, maddi tazminat bakımından yapılan ıslahın 2. kez yapılan ıslah olduğunu, HMK ya göre ıslah talebinin zaman aşımına uğradığını, ayrıca 2. kez ıslah yapılamayacağından 29.11.2016 tarihli 2. ıslah dilekçesinin nazara alınmamasını istemiştir. Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde, manevi tazminat açısından davalı şirketin bir sorumluluğunun olmadığını, sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir. Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde, kazaya karışan ...plakalı aracın davalı şirkette kasko sigortası ile ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, kombine limitinin 50.000,00 TL olduğunu, 04.12.2013 tarihinde 33BJP 78 plakalı araç hasarına ilişkin 32.000,00 TL ödendiğini belirterek davanın reddini savunmuştur. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ Mahkemece verilen karara karşı davacılar vekili, davalı ... ... ve ... ... ... vekilleri ile davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi'nin 20.03.2024 tarih ve 2020/2071 E. - 2023/191 K. sayılı kararı ile davacıların özellikle maddi tazminata dair her bir talebi yönünden karar verilirken, hüküm fıkrasında, gerekçede belirtilen açıklamalar ve tazminatların hesaplama yöntemi yeniden anlatılıp yazılarak sonuç tazminatlara hükmedilmiş olup, söz konusu kararın HMK’nın 297.maddesinde yapılan düzenlemeye uygun olmadığını, davacı yönünden AÜTF Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 16.03.2015 tarihli raporda davacı ... ...’ın trafik kazası nedeniyle vücut genel çalışma gücünden kaybetmediği, 9 ay süreyle geçici iş göremezlik hali olduğu belirtildiği, davacı ... ...’ın davaya konu trafik kazası sonucu yaralanması sebebiyle, yaralanma derecesine, durumuna göre önceki raporu düzenleyen sağlık kurumundan, bakıcıya ihtiyacı olup olmadığı, varsa ne kadar süre bakıcıya ihtiyacı olduğu hususunda rapor alınarak bakıcı ihtiyacının olması halinde, aktüer bilirkişiden belirlenen süre için bakıcı gideri tazminatı hesaplattırılarak sonucuna göre bu konudaki istemle ilgili bir karar verilmesi gerektiği, davalı ... ... tarafından davacı ... ...’a 14.11.2013 tarihli dekontla 75.000.00 TL, 30.11.2015 tarihli dekontla 125.000.00 TL tazminat ödemesi yapılmış, yine davacı ... ...’a da aynı davalı tarafından 14.11.2013 tarihinde 25.000.00 TL tazminat ödendiği, davalı ... ... vekili 10.07.2020 tarihli dilekçesinde davacı ... ...’a davalı ... Sigorta AŞ tarafından 08.07.2014 tarihinde 25.000.00 TL, davalı ... Sigorta AŞ tarafından 09.07.2014 tarihinde 32.000.00 TL araç hasar bedeli ödendiği, davacı tarafça Gölbaşı AHM’ne açılan dava tarihinin 01.10.2013 olduğu gözetildiğinde, davalılarca tüm ödemelerin dava tarihinden sonra ve yargılamanın devamı sırasında yapıldığı anlaşıldığından davacıların davalı taraftan talep edebileceği tazminatlar hesaplandıktan sonra bir kısım davalılar tarafından yargılamanın devamı sırasında yapılan tazminat ödemeleri güncellenmeksizin, hesaplanan tazminatlardan mahsubu ile davacı tarafın talep edebileceği bakiye tazminatların tespiti hususunda gerekçeli, denetime ve hükme elverişli bir ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerektiği, davalı ... Sigorta AŞ'nin sorumluluğunun araç başına maddi zarar teminatı 25.000.00 TL, kaza başına 50.000.00 TL, kişi başına sakatlık teminatı 250.000.00 TL, kaza başına 1.250.000.00 TL olarak belirtildiğini, sigorta şirketi tarafından davacı ...’ya yargılama sırasında 25.000.00 TL araç hasar bedeli ödendiği, bu durumda araç başına maddi zarar teminat limitinin tamamen ödendiği anlaşılmakta ise de 14.07.2013 kaza tarihi itibariyle tüm teminat limitlerinin Sigorta Gözetim ve Bilgi Merkezinden sorulmadığı ve ayrıca kaza başına 50.000.00 TL olan maddi zarar teminatından bakiye 25.000.00 TL teminatı bulunduğu, davacı ... ...’ın kaza sonucu telef olan büyükbaş hayvanları yönünden bakiye 26.988.40 TL zararı kaldığı gerekçesiyle bu tazminatın davalılar ... ..., ... ...’dan kaza tarihinden, davalı ... Sigorta şirketinden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiş ise de; poliçede yazılı teminat limitlerinin kaza tarihi itibariyle de geçerli olduğunun kabulü halinde davalı sigorta şirketinin telef olan büyükbaş hayvanlar nedeniyle en fazla bakiye 25.000.00 TL tazminatla sorumlu tutulabileceği hususu gözetilmediği, bakiye teminat limitinin açıkça hüküm fıkrasında gösterilmediğini, kabule göre de; davalı ... ...’in, dosya istinaf aşamasında iken 23.05.2022 tarihinde vefat ettiği, davalı ...’nin vefatı ile davada taraf olma ehliyetinin, kişilik hakları ve vekillik ilişkisinin son bulduğu, ölü kişi aleyhine hüküm kurulamayacağı anlaşılmakla; adı geçen davalının yasal mirasçılarının tespiti ile davaya dahil edilmeleri ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiği belirtilerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına" karar verildiği, Bölge Adliye Mahkemesi kaldırma kararı gereğince yapılan yargılama sonunda, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, olayda davacıların kusuru olmadığı, davalı sürücünün alkollü araç kullanmak suretiyle trafik kurallarını ihlal ettiği, kazanın oluşunda %100 kusurlu olduğu, davacı ... ... kazada bacağını kaybettiği, davacı ... ... ise geçici iş göremeyecek derecede yaralandığı, hayvanlarının telef olduğu belirtilip, ıslah dilekçesi, bilirkişi raporu ve yargılama devam ederken yapılan ödeme miktarları gözetilerek davacı ... ... için açılan davanın kısmen kabulü ile 117.618,95 TL sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile 6.288,30 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 123.907,25 TL maddi tazminat talebinin kabulü ile davalılar ... ... ... ve ... ...'den kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden, davalı ... Sigorta AŞ bakımından poliçe limiti ile sınırlı olacak şekilde, dava tarihi olan 01.10.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, manevi tazminat talebinin ise kısmen kabulüne 70.000,00 TL'nin davalılar ... ... ... ve ... ...'den kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ... ... için açılan davanın kısmen kabulü ile geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri yönünden maddi tazminat talebi konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davacı ... ... için hayvanların telef olmasından dolayı talep edilen maddi tazminat talebinin kısmen kabulüne, 9.508,60 TL'nin davalılar ... ... ... ve ... ...'den kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden, davalı ... Sigorta AŞ bakımından poliçe limiti ile sınırlı olacak şekilde, dava tarihi olan 01.10.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne, 12.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ... ... ve ... ...'den kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin istemin reddine, davacı ... ... için 15.000,00 TL davacı ... ... için 10.000,00 TL, davacı ... ... için 10.000,00 TL manevi tazminat talebinin davalılar ... ... ... ve ... ...'den kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalı kasko şirketi ... sigortaya karşı açılan davanın davacı lehine hükmedilen maddi tazminat miktarı ZMMS miktarını aşmadığından usul ekonomisi nedeniyle reddine karar verilmiş, karara karşı davacılar vekili, davalı ... ... ve ... ... vekili ile davalı ... ... ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; olay tarihinde davalı ... ... ...'in sevk ve idaresindeki davalı babası ... ... adına kayıtlı araç ile seyir halinde iken, aşırı alkol etkisi ile ters yola girerek davacı ... ... kullandığı içinde davacı ... ... ve ...'e ait 13 büyükbaş hayvanın olduğu kamyonete çarptığını, kaza neticesinde davacı ... ... bir ayağını kaybettiğini, davacı ... ... yaralandığını hayvanların ise telef olduğunu, mahkemece hükmedilen kararda uzuv kaybı olan davacının gerçek zararının karşılanmadığını, 09.01.2025 tarihli raporda davacı ... ... lehine 2.029.148,70 TL iş göremezlik zararı hesaplandığını, ancak mahkemece 10 yıl önceki hesaplamanın esas alındığını, buna ilişkin talepleri hakkında karar verilmediğini, ek dava açmak için süre talep edilmiş ise de bu talep hakkında karar verilmeden hüküm verildiğini, davacının maluliyet zarar hesabına esas aylık gelirinin eksik hesaplandığını, kaza tarihindeki aylık gelirinin en az ortalama 4000,00 TL - 5000,00 TL olduğunu davacı ... ... ait olup telef olan hayvanlara dair hesaplamanın hatalı olduğunu, 5 hayvanın etinin satılabildiğini 8 hayvanın ise kazada ölmesi nedeni ile satışının söz konusu olmadığını, davacıların manevi zararlarının karşılanmadığını, vekalet ücretleri ve yargılama giderleri yönünden yapılan hesaplamanın usule ve hakkaniyete aykırı oluğunu, davalıların dava devam ederken yaptığı ödemeler, o miktar harçlandırılmadığından davacı lehine vekalet ücret hesaplamasında dahil edilmediğini, davacıların kısmi red nedeni ile ödemek zorunda kalacakları vekalet ücretlerinin karar tarihindeki güncel tarifeye göre hesap edildiğinden neredeyse asıl alacaklarının 1/3 üne tekabül ettiğini belirterek, kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... ... ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacıların ikinci ıslah dilekçesi dikkate alınarak verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, davacılar vekilinin 29.12.2015 tarihli ilk ıslah dilekçesi ile ... ... ve ... ... açısından manevi tazminat miktarının konusunu değiştirip ve arttırdığı miktar üzerinden de 29.12.2015 tarihinde ilk ıslah harcını mahkeme veznesine yatırdığını, davacı vekili dava dilekçesinde davanın türünün belirsiz alacak davası olduğunu açıkça belirttiğini, davacı vekilinin 19.10.2017 tarihli hesap raporuna itiraz etmeyip, anılan bu raporu benimseyerek tamamlama harcı yatırdığını, mahkemece, salt davalı vekilinin itirazı ile alınan 15.05.2018 tarihli ek hesap raporunda tespit edilen ve akabinde davacı vekilince de ıslah edilen 186.581,96 TL maddi tazminat alacağına hükmedilmesinin hatalı olduğunu, ıslah talebi zamanaşımına uğramış olmasına rağmen, zamanaşımı itirazı dikkate alınmadan ikinci defa başvurulan ıslah talebi doğrultusunda karar verilmesinin yerinde olmadığını, manevi tazminat talebin belirsiz alacak talebine konu olamayacağını, manevi tazminat miktarının sonradan bildirilmesinin mümkün olmadığını, davacı vekilinin telef olduğunu iddia ettiği hayvanlara ilişkin tazminat talebi ilk defa 17.11.2015 tarihli celsede ileri sürüldüğünü, iddianın genişletilmesi veya değiştirilmesi yasağı dikkate alınmaksızın verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, davanın tüm tarafları da keşif deliline dayanmasına rağmen kaza yerinde kusur bilirkişisi ile birlikte keşif yapılmamasının hukuka aykırı olduğunu, bilirkişi tarafından hesaplanan miktardan, davacıların müterafik kusuru nedeniyle hakkaniyet indirimi yapılmadan karar verildiğini, davacı kamyon sürücüsünün çok şeritli yolda yük taşımasına rağmen en sol şeritte seyir halinde bulunması, hayvan nakli için gerekli izin ve yetki belgesinin olmaması, teknik olarak hayvan nakline uygun olmayan taşıt kullanması ve özel yük taşıyan sürücülerin uyması gereken hız limitine uymaması nedeniyle kazanın meydana gelmesinde müterafik kusuru bulunduğunu, hükmedilen maddi tazminat miktarına, dava tarihinden ve ıslah tarihinden itibaren ayrı ayrı faiz işletilmesi gerekirken maddi tazminat miktarının tamamına kaza tarihinden itibaren faiz işletilmesi açıkça hukuka aykırı olduğunu, manevi tazminat alacakları yönünden vekalet ücreti hesaplamalarında hem mükerrer hem de hatalı kararlar oluşturulduğunu, ... ... ve ... ... için kabul edilen 10.000,00 TL üzerinden hatalı olarak 15.000,00 TL vekalet ücretine hükmedildiğini, davacılar ... ..., ... ... ve ... ... için tekrardan ve mükerrer olarak manevi tazminattan kaynaklı vekalet ücretlerine hükmedildiğini belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir. Davalılar ... ... ve ... ... vekili istinaf dilekçesinde; bilirkişi raporlarına karşı sunukları beyan ve itirazlar dikkate alınmadan karar verildiğini, davacı ... lehine geçici iş göremezlik tazminatına hükmedilmesinin yerinde olmadığını, davacı ...'nın kaza tarihinde muhtar yani devlet memuru olduğunu, bu nedenle davacı lehine geçici iş göremezlik tazminatı hesaplanmasının kabul edilemeyeceğini, hükmedilen tazminat miktarlarından yapılan ödemeler denkleştirilmeksizin mahsubunun hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, davacıların sunmuş olduğu ikinci ıslah dilekçesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve istinaf edenlerin sıfatına göre dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda; Dava, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklanan sürücü ve işletenin hukuki sorumluluğu ile ihtiyari ve zorunlu mali mesuliyet sigorta (İMMS- ZMMS) poliçeleri kapsamında geçici, sürekli iş göremezlik, bakıcı gideri, araç hasarı, telef olan hayvan zararı tazminatı ile manevi tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davacının davasının İMMS şirketi ... Sigorta yönünden reddine, davacı ... ... yönünden sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı gideri yönünden maddi tazminat davasının kabulüne, davacı ... ... yönünden geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri yönünden maddi tazminat talebi konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, hayvanların telef olmasından dolayı talep edilen maddi tazminat talebinin kısmen kabulüne, davacıların manevi tazminat talebinin ise kısmen kabulüne fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. 1-Mahkemece Bölge Adliye Mahkemesi kaldırma kararı sonrası dosyaya kazandırılan hükme esas alınan açıklamalı, ayrıntılı, denetime elverişli bilirkişi raporlarıyla kaldırma kararı öncesi belirlenen kusur ile maluliyet oranı da dikkate alınıp geçici bakıcı süresi ve brüt asgari ücret üzerinden geçici bakıcı gideri, geçici iş göremezlik süresi boyunca davacıların tespit edilen asgari ücretinin 1.5 katı geliri üzerinden geçici iş görmezlik tazminatı ve davacı davacı ... ... yönünden bu sürenin bitiminden itibaren terditli şekilde kaldırma kararı öncesi hükme esas alınan rapor tarihindeki veriler ile kaldırma kararı sonrası karar tarihine en yakın veriler esas alınarak, maluliyet oranı, TRH 2010 yaşam tablosu ve prograsif rant formülü esas alınarak, bilinen / bilinmeyen aktif ve pasif dönem ayrımı yapılıp, bilinen dönem ile bilinmeyen aktif dönem için asgari ücretinin 1.5 katı geliri üzerinden, bilinmeyen pasif dönemde ise asgari ücreti üzerinden yapılan hesaplama doğrultusunda belirlenen sürekli iş görmezlik tazminatı ile kaza neticesinde satılamayıp telef olan 8 hayvan nedeni ile oluşan maddi tazminat hesap edilip, tazminat miktarlarına ilişkin dava tarihinden önce gerek davalı işleten ve sürücü gerekse sigorta şirketleri tarafından yapılan ödemeler güncellenmesizin mahsup edilmek suretiyle tazminat kalemlerinin belirlenmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön görülmemiştir. Her ne kadar ilk karara karşı davacı tarafça davacı ...’nın gerçek geliri üzerinden hesaplama yapılmadığından gerçek zararının karşılanmadığı ileri sürülerek istinaf kanun yoluna başvurulmuş olması nedeniyle kararın kaldırılması üzerine, karar tarihine en yakın verilere esas alınmak suretiyle yapılan hesaplamaya üstünlük tanınarak tazminattın belirlenmesi gerekiyor ise de netice itibariyle mahkemece kısmi dava olarak açılan davada ıslah ile sınırlı olarak karar verilmiş olması karşısında bu husus sonuca etkili görülmemiştir. 2.6098 TBK'nın 56. maddesinde “Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verir. Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.” hükmüne, aynı Kanun'un 51.maddesinde “Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler.” hükmüne yer verilmiştir. Buna göre hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 tarihli ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hâkim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir. Manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmamalıdır. Manevi tazminatın miktarının belirlemesinde her olaya göre değişen özel hal ve şartlar gözetilmelidir. Hâkimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir etmesi gerektiği açıkça ortadadır. Somut olay, yukarıda açıklanan Kanun hükümleri ve ilkeler doğrultusunda değerlendirildiğinde, davacıların maruz kaldığı bu acı ve elem ile yaşadığı sıkıntılar nedeniyle oluşan manevi zararlarına karşılık davacılarda bir huzur duygusunun oluşabilmesi için kazanın meydana geliş şekli, tespit edilen kusur durumu, olayın meydana geliş şeklinin davacılar üzerinde etkisi, davacıların yakınlık derecesi tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kaza tarihindeki (2013) paranın alım gücü yukarıda açıklanan ilkeler birlikte değerlendirildiğinde ilk derece mahkemesince davacılar lehine hükmedilen manevi tazminat miktarının hak ve nesafet kurallarına ve manevi tazminatın amacına uygun olduğu kanaatine varılmıştır. 3.Açıklanan bu hukuki ve maddi vakıalar ile toplanan tüm deliller karşısında; hükme esas alınan kusur,maluliyet ve aktüerya bilirkişi raporlarının dosya kapsamına uygun, hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, olaya ilişkin belirlenen maddi olgular çerçevesinde olayın oluş şekline uygun düşecek biçimde taraflara kusur atfını gerektiren sebeplerin somut olarak açıklanması suretiyle kusur değerlendirilmesi yapılarak tarafların kusur oranlarının takdir ve tayin edilmesine, geçici ve sürekli iş gücü ile geçici bakıcı tazminatının uygulamada benimsen ilke ve esaslar ile örtüşecek şekilde dosya kapsamına ve davacıların mevcut yaralanmasına uygun olarak tespit edilmesine, telef olan hayvanlardan kaynaklı maddi tazminatın ortalama karkas et bedeli üzerinden makul şekilde tespit edilmesine, gerek davalı işleten ve sürücü gerekse sigorta şirketi tarafından dava tarihinden sonra yapılan ödemelerin güncelenmeksizin tazminattan maddi tazminat kalemlerinin ıslah ile sınırlı olmak üzere poliçe limitleri dahilinde hüküm altına alınmasına, tazminatın tamamına davalıların sıfatına göre belirlenen temerrüt tarihinden faiz yürütülmesine tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, aşağıda belirtilen hususlar dışındaki sair istinaf itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 4.6100 sayılı HMK'nın 323/1-ğ. maddesi gereğince vekille takip edilen davalarda hükmedilecek vekalet ücreti yargılama giderleri kapsamında kaldığı aynı kanunun 326. maddesi gereğince de yargılama giderlerinin aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına, davada iki taraftan her biri kısmen haklı çıkarsa, mahkeme, yargılama giderlerini tarafların haklılık oranına göre paylaştırılmasına karar verileceği düzenlenmiştir. Somut olayda, davacı ile davalılar yargılama sırasında kendilerini vekil ile temsil ettirmiş olup, mahkemece davacılar ... ve ... ... manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile ayrı ayrı 10.000,00 TL'nin davalılar ... ... ... ve ... ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş olmasına rağmen, 6100 sayılı HMK'nın 323, 326 ile karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 10/1 ve 13/2. maddesi gereğince davacı lehine kabul edilen miktarı geçemeyecek şekilde vekalet ücreti takdir edilmek suretiyle vekalet ücretinin belirlenmesi, davacılar ... ..., ... ... ve ... ... lehine hükmedilen manevi tazminat nedeniyle bu davacılar lehine mükerrer şekilde vekalet ücreti hükmedilmemesi ve 14.03.2025 tarihli 32841 Sayılı RG'de yayınlanan Anayasa Mahkemesi Başkanlığı'nın 2024/29 E - 2024/226 K sayılı 25.12.2024 tarihli kararı ile manevi tazminat davalı yönünden 6100 Sayılı HMK'nın 326/2.maddesinin Anayasaya aykırı olduğuna ve iptaline, kararın RG'de yayınlanmasından başlayarak 9 ay sonra yürürlüğe girmesine karar verildiği, eldeki dosyanın incelenme tarihi itibariyle iptal kararının yürürlüğe girdiği, iptal kararı doğrultusunda 08.01.2026 tarihli RG'de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde yapılan değişiklik ile 10/2. Maddenin yürürlükten kaldırıldığı da gözetilerek manevi tazminatın reddedilen miktarı yönünden davalılar lehine vekalet ücreti takdir edilmemesi gerektiğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü gerekmiştir. 5.6100 sayılı HMK’nın 297.maddesinde bir hükmün neleri içermesi gerektiği tek tek sayılarak ayrıntılı biçimde gösterilmiştir. Buna göre, hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir. Bu şekilde dava sonunda mahkemenin kimin lehine, kimin aleyhine karar verdiği, davacının talebinin ne kadarının kabul edildiği, davalının neye göre mahkum edildiği tereddütsüz şekilde anlaşılmalıdır. Biçim koşullarının getiriliş amacı, hükmün açıklığı ve anlaşılırlığı kadar infaz kabiliyetini de sağlamaktır. Aksi hâl, yeni tereddüt ve ihtilaflar yaratır ve dava içinden yeni davaların doğmasına neden olur. İlamların infaz edilecek kısmı hüküm bölümüdür. Diğer bir anlatımla hüküm içeriğinin aynen infazı zorunludur. İlamın infaz edilecek kısmı yorum yoluyla belirlenemez. Bu nedenle hüküm fıkrasının hiçbir tereddüte yer vermeyecek şekilde açıkça yazılması zorunludur. (Yargıtay HGK'nın 08.10.1997 tarih ve 1997/12-517 E. - 1997/776 K.) Davacılar vekili tarafından dava dilekçesinde, davacı ... ... yönünden manevi tazminat talebinde bulunulmuş, mahkemece yapılan yargılama neticesinde bu davacının manevi tazminat davasının kabulüne karar verilmiş olmasına rağmen karar başlığında davacı gösterilmediği gibi davalı ZMMS şirketi olan ... Sigorta AŞ'nin de yargılama sırasında ... Sigorta AŞ bünyesine katılması nedeniyle davalının ünvanının değişmiş olması karşısında infazda tereddüte neden olmamak adına hüküm fıkrasında ve karar başlığında bu davalının eski ve yeni ünvanına yer verilmemiş, yine davalı ... ...'in vefatı üzerinde dosyaya alınan 07.06.2022 tarihli veraset ilamına istinaden davada taraf olmayan mirasçılar ... ... ve ... ...'de davaya dahil edilmiş olmasına karşın hüküm fıkrasında müteveffa ... ...'in sorumluluğuna gidilerek infazda tereddüt oluşturacak şekilde yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru görülmemiş ise de dosyanın geldiği safahat, usul ekonomisi ve istinaf incelmesi neticesinde yeniden karar verilecek olması nedeni ile anılan hususlar kaldırma nedeni yapılmamış, karar başlığı ve hüküm fıkrasının bu şekilde düzeltilmesi cihetine gidilmiştir. Bu durumda, davacı vekilinin istinafı yönünden kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalılar ... ... ..., ... ... ve ... ... vekillerinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca kabulü ile yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından ilk derece mahkemesi kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle, I-Davacılar vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, II-Davalılar ... ... ..., ... ... ve ... ... vekillerinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının KALDIRILMASINA, HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca esas hakkında YENİDEN KARAR VERİLMESİNE, Buna göre; 1-Davacı ... ... için açılan davanın KISMEN KABULÜ ile; A-117.618,95 TL sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı ile 6.288,30 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 123.907,25 TL maddi tazminat talebinin KABULÜNE, davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden, davalı ... Sigorta AŞ (Yeni Ünvanı ... Sigorta AŞ) bakımından zorunlu mali mesuliyet poliçe limiti ile sınırlı olacak şekilde dava tarihi olan 01.10.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine B-Manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE 70.000,00 TL'nin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, 2-Davacı ... ... için açılan davanın KISMEN KABULÜ ile; A-Geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri yönünden maddi tazminat talebi konusuz kaldığından KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, B-Davacı ... ... için hayvanların telef olmasından dolayı talep edilen maddi tazminat talebinin KISMEN KABULÜ ile 9.508,60 TL'nin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden, davalı ... Sigorta AŞ (Yeni Ünvanı ... Sigorta AŞ) bakımından poliçe limiti ile sınırlı olacak şekilde, dava tarihi olan 01.10.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine C-Manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE, 12.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin istemin reddine, 3-Davacı ... ... manevi tazminat talebinin KABULÜ ile 15.000,00 TL davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine 4-Davacı ... ... manevi tazminat talebinin KABULÜ ile 10.000,00 TL manevi tazminat talebinin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine 5-Davacı ... ... manevi tazminat talebinin KABULÜ ile 10.000,00 TL manevi tazminat talebinin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan kaza tarihi olan 14.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine 6-Davalı kasko şirketi ... Sigorta AŞ'ye karşı açılan davanın davacı lehine hükmedilen maddi tazminat miktarı ZMMS miktarını aşmadığından usul ekonomisi nedeniyle REDDİNE, 7-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 17.480,30 TL karar ve ilam harcının 1.110,05 TL sinin peşin alınan harçtan, 379,00 TL ve 615,00 TL sinin ıslahla yatan harçtan mahsubu ile bakiye 15.376,25TL'nin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılar ile davalı ... Sigorta AŞ (Yeni Ünvanı ... Sigorta AŞ)'den (sigorta şirketi %58,97 sı olan 9.067, 37 TL sinden sorumlu olacak şekilde) müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına, 8-Peşin yatan 2.104,05 TL harcın davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılar ile davalı ... Sigorta AŞ (Yeni Ünvanı ... Sigorta AŞ)' den (sigorta 1240,57 TL sinden sorumlu olacak şekilde) müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
9-Davacı ... ... maddi tazminat istemi yönünden kendini vekille temsil ettiğinden (davacı vekili 343.620,95 TL üzerinden talep etmiş ise de yatırılan harca göre) hüküm altına alınan maddi tazminat miktarı üzerinden AAÜT gereğince hesap edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılar ile davalı ... Sigorta AŞ (Yeni Ünvanı ... Sigorta AŞ)'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 10-Davacı ... ... manevi tazminat istemi yönünden kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 11-Davacı ... ... maddi tazminat istemi yönünden kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen dava değeri üzerinden 9.508,60 TL vekalet ücretinin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları ile davalı ... Sigorta AŞ (Yeni Ünvanı ... Sigorta AŞ)'den alınarak davacıya verilmesine, 12-Davacı ... ... manevi tazminat istemi yönünden kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 12.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 13-Davacı ... ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 15.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 14-Davacı ... ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 10.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 15-Davacı ... ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 10.000,00 TL vekalet ücretinin, davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 16-Davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalılar ile davalı ... Sigorta AŞ (Yeni Ünvanı ... Sigorta AŞ) kendilerini yargılama sırasında vekil ile temsil ettirdiğinden davacı ... ... yönünden red edilen maddi tazminat istemi bakımından hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.508,60 TL vekalet ücretinin davacı ... ...'dan alınarak bu davalılara verilmesine, 17-Davacıların karşıladığı 1.269,50 TL tebligat gideri, 9.300,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.569,50 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 7.462,27 TL'sinin, HMK'nun 326/3. maddesi uyarınca davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları ile davalı Grupama Sigorta AŞ (Yeni Ünvanı ... Sigorta AŞ)'den alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 3.107,23 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 18-Davalı ... ... ... ve müteveffa ... ... mirasçıları dahili davalıların karşıladığı 200,00 TL tebligat giderinden ibaret yargılama giderinin, red / talep oranına göre hesaplanan 58,80 TL'sinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine, geri kalan 141,20 TL yargılama giderinin davalılar üzerinde bırakılmasına, 19- Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde iadesine, III-İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN: 1-İstinaf başvurusu reddedilen davacılardan alınması gereken 732,00 TL istinaf karar ilam harcından peşin alınan 615,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 116,60 TL'nin davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 2-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 3-İstinaf başvurusu kabul edilen, davalılar tarafından yatırılan istinaf karar ve ilam harcının isteği halinde davalılara iadesine, 4-Davalılar tarafından yapılan 1.683,10+1.683,10 TL istinaf başvuru harcı ve ... ... tarafından yatırılan 450 TL posta gideri olmak üzere toplam 3.816,20 TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... ...'e 2.133,10 TL ve davalı ... ... ...'e 1.683,10 TL şeklinde verilmesine, 5-HMK'nın 333.maddesi gereğince kullanılmayan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 6- Kararın taraflara tebliğine, Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK'nın 361.maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki (2) haftalık süre içerisinde Yargıtay'da TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere 08.10.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Nuray YILMAZ AKDOĞAN Başkan 38275
Yusuf BULUT Üye 41059
Mehmet GÖKÇE Üye 122264
Hatice MURADOĞLU Katip 121533
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.