Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1206 E. 2026/1681 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2026/1206
- Karar No
- 2026/1681
- Karar Tarihi
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO:2026/1206
KARAR NO:2026/1681
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:29/04/2026
NUMARASI:2022/365 Esas - 2026/310 Karar
DAVA:Ticaret Sicil Memuru Kararına İtiraz
DAVA TARİHİ:21/05/2022
İSTİNAF KARAR TARİHİ:13/10/2026
Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA:Davacı vekili; müvekkili şirketin sermayesinin %98,2310’u ... Belediyesi’ne ait olan belediye iştiraki bir şirket olduğunu, müvekkili şirketin olağanüstü genel kurul toplantısının 06.12.2021 tarihinde yapıldığını ve genel kurul toplantı tutanağının İstanbul ... Noterliği’nin 03.03.2022 tarih ve ... yevmiye numarasıyla tasdik edildiğini, ... Belediyesinin genel kurul toplantısına belediye başkanı tarafından imzalanan ve İstanbul ... Noterliğinin 03.12.2021 tarihli işlemi ile tasdiklenen temsilci belgesi ile katılım sağladığını, müvekkili şirket tarafından 06.12.2021 tarihinde yapılan 2021 yılına ait olağanüstü genel kurul toplantısına ait toplantı tutanağı ve ilgili tüm evraklar ile 04.03.2022 tarihinde İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğüne tescil talebinde bulunulduğunu, müvekkili şirketin tescil başvuru dosyasının İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünce ilk olarak 10.03.2022 tarihinde iade edildiğini, iade üzerine müvekkili şirket tarafından İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü’ne 18.04.2022 tarihinde geçici tescil talep edildiğini, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünce bu kez 25.04.2022 tarihinde internet sitesi sorgulama bölümüne iade girildiğini, geçici tescil talebi ekindeki belgelerin taleplerine rağmen iade edilmediğini, davalının ret gerekçesi olarak ileri sürdüğü genel kurulda belediyeyi temsile ilişkin meclis kararı ibraz edilmesi gerektiği ileri sürülmüşse de, belediye şirketlerinin genel kuruluna temsilci seçme yetkisinin belediye başkanına ait olduğunu, bir başka ret sebebi olarak sermayenin ödendiğinin tespitine ait raporda, sermaye artırımında kullanılacak başkaca fon bulunmadığına ilişkin ibarenin yer alması gerektiğinin gösterildiğini, müvekkilince sermaye artırımına katılan hissedarlardan iştirak taahhütnamesi alındığını, belediye tarafından oy birliği ile alınan 14.10.2021 tarihli meclis kararı ile hisse almak suretiyle sermaye artışına iştirak edildiğini, ilgili yeminli mali müşavirlik raporunda müvekkilinin mali durumuna ilişkin gerekli tüm bilgilerin yer aldığını, sermaye artırımına gidilmesinin Cebeci maden bölgesinde taahhüt edilen yatırımların finansmanı için zorunlu olduğunu, müvekkilince TTK'nın 456/3 maddesi uyarınca 3 aylık süre içerisinde tescil talebinde bulunulmuş olmasına rağmen, davalı tarafça 3 aylık sürede tescil işlemi yapılmamasının da ret sebebi olarak gösterildiğini belirterek, davalının 13.05.2022 tarihli tescil talebinin reddi işleminin iptaline, müvekkilinin 06.12.2021 tarihli olağanüstü genel kurul kararının ticaret siciline tesciline ve tescilin ticaret sicil gazetesinde ilanına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili; Ticaret Bakanlığının 15.05.2019 tarihli yazısı ekindeki Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğünün 24.04.2019 tarihli yazısında, TTK'ya tabi ortaklık kurulmasına veya bu ortaklıktan ayrılmaya, sermaye artışına karar verme yetkisinin belediye meclisinde olduğu, bu nedenle belediye ve bağlı kuruluşların sahip olduğu veya ortağı bulunduğu belediye şirketlerinin genel kurulunda belediye ve bağlı kuruluşu temsil edecek kişilerin belediye meclisi kararıyla belirleneceğinin belirtildiğini, müvekkilinin de bu görüş doğrultusunda tescil başvurusunu reddettiğini, müvekkilinin idarenin talimatını yerine getirmekle yükümlü olduğunu, 5393 sayılı kanunun 37. maddesindeki düzenlemenin sınırlı temsil yetkisi içerdiğini, temsil yetkisinin kullanılacağı alanların aynı kanunun 38. maddesinde sınırlandırıldığını, dolayısıyla bakanlığın düzenlemesinin kanuna aykırılık taşımadığını, bu durumda belediye tarafından kurulan şirket adına hareket edecek kişinin belediye meclisince belirlenmesi gerektiğini, genel kurulun TTK'nın 456/3 maddesi hükmüne aykırı olduğunu, zira genel kurulun 3 içinde tescil edilmediğini, yine TTK'nın 462/3 maddesi gereğince genel kurulda nakit artırım yapıldığında sermayeye eklenebilecek fonların tespitinin yapılmış olması gerektiğini, oysa genel kurulda bu tespitin yapılmadığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:Mahkemece; 5393 sayılı kanunun 37.maddesinde, belediye başkanının belediye teşkilâtının en üst amiri olarak belediye teşkilâtını sevk ve idare etmek yetkisi bulunduğu, (p) bendinde ise kanunlarla belediyeye verilen ve belediye meclisi ve belediye encümeni kararını gerektirmeyen görevleri yapmak ve yetkiler kullanmanın, belediye başkanının görev ve yetkisinde olduğunun düzenlendiği, belediye tüzel kişiliği adına vekalet vermenin de başkanın yetkisinde olduğu, belediye meclisine verilen yetkiler dışında kalan hususlarda yetkili bulunan belediye başkanının, bağlı şirketin genel kurulunda temsili sağlanmak üzere temsilci atayamayacağını kabulün yasal düzenlemelere aykırı olduğu, davacı vekilinin tescilini talep ettiği genel kurula ...'yi temsilen katılan kişinin yetkilendirilmesine ilişkin yazının, ... imza yetkileri yönergesi uyarınca... genel sekreteri tarafından imzalandığı, davalının diğer ret gerekçesinin, TTK'nın 462/3 gereğince, genel kurulda nakit artırım yapıldığında, sermayeye eklenebilecek fonların tespiti yapılması gerektiği halde, sermayeye eklenebilecek fonlara ilişkin tespit yapılmamış olması olduğu, ancak YMM raporu ile şirket sermayesinin korunduğunun, borca batık olma durumunun söz konusu olmadığının bildirildiği, dosya kapsamında yer alan bilirkişi raporu ile de bu hususun tek başına red sebebi olarak değerlendirilemeyeceğinin hüküm altına alındığı, öte yandan sermaye artırım kararının oybirliği ile alındığı da görülmekle, bu yöndeki itirazın da yerinde olmadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü’nün 13.05.2022 tarihli tescil talebinin reddine dair işleminin iptaline, davacı şirketin 06.12.2021 tarihli olağanüstü genel kurul kararının tesciline ve bu tescilin ticaret sicil gazetesinde ilanına karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ:Davalı vekili; TTK'nın 456/3 maddesi gereğince, davacının tescil başvurusunun genel kurul tarihinden itibaren 3 aylık süre içinde olmaması nedeniyle, davanın usulden reddinin gerektiğini, müvekkilinin ret işleminin, Çevre ve Şehircilik Bakanlığının 24.04.2019 tarihli görüşü doğrultusunda hareket edilmesine ilişkin Ticaret Bakanlığının 15.05.2019 tarihli talimat yazısına dayandığını, dolayısıyla ret işleminin dayanağı idarenin düzenleyici işlemi olduğundan davada idari yargı görevli olup, davanın bu nedenle de reddinin gerektiğini, müvekkilinin mevzuata ve dayanak idari işleme uygun hareket ettiğini, olaya 5393 sayılı kanunun 37. maddesinin uygulanması mümkün olmayıp, anılan hükümde sınırsız ve her konuda verilmiş bir temsil yetkisi düzenlenmediğini, temsil yetkisinin kullanılacağı alanların sınırlı biçimde aynı kanunun 38. maddesinde düzenlendiğini, bu nedenle belediyenin kurduğu şirketlerde belediye adına hareket edecek kişinin belediyenin yetkili organı olan belediye meclisince seçilebileceğini, yine TTK'nın 462/3 maddesi gereğince, genel kurulda nakit artırım yapıldığında sermayeye eklenebilecek fonların tespitinin yapılmış olması gerektiğini, oysa genel kurulda bu tespitin yapılmadığını, ayrıca TTK'nın 456/3 maddesinde düzenlenen 3 aylık süre bakımından tescil başvurusunun esas alınması mümkün olmayıp, 3 ay içinde tescilin yapılmış olması gerektiğini, bu nedenle somut olayda sermaye artırımının geçersiz olduğunu, ayrıca müvekkili dava açılmasına sebebiyet vermediğinden yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağını belirterek, kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:Dava, TTK'nın 34. maddesine dayalı olarak ticaret sicil müdürlüğü kararına itiraza ilişkindir.Somut olayda; davacı şirket tarafından 06.12.2021 tarihli genel kurul kararının ticaret siciline tescili istemiyle 04.03.2022 tarihinde davalı ... Sicil Müdürlüğüne başvuru yapıldığı, tescil başvurusunun davalı tarafından iade edildiği, bunun üzerine davacı tarafından 18.04.2022 tarihinde tekrar başvuru yapıldığı, tescil başvurusunun davalı tarafından 13.05.2022 tarihinde pay sahibi belediye adına genel kurula katılacak kişinin belirlenmesi hususunda belediye meclis kararı ibraz edilmesi gerektiği, tescil işlemi TTK'nın 456/3 maddesinde düzenlenen 3 aylık sürede yapılmamış olduğundan genel kurul kararının geçersiz olduğu ve TTK'nın 462/3 maddesi gereğince genel kurulda nakit artırım yapıldığında sermayeye eklenebilecek fonların tespitinin yapılmamış olduğu gerekçesiyle reddedildiği anlaşılmaktadır. Öncelikle dava TTK'nın 34. maddesinde düzenlenen ticaret sicil müdürlüğü kararına itiraza ilişkin olup, kanundaki açık düzenleme karşısında idari yargının görevli olduğundan söz edilemez.Davalının ilk ret gerekçesi, pay sahibi olan belediye adına genel kurula katılacak kişinin belirlenmesi hususunda belediye meclis kararı ibraz edilmesi gerektiğine ilişkindir. 5393 sayılı Belediye Kanununun 18. maddesinde, belediye meclisinin görev ve yetkileri düzenlenmiş olup, belediyenin bağlı kuruluşlarına, ortaklıklarına, şirketlerine temsilci atama yetkisinin belediye organlarından hangisi tarafından kullanılacağı konusunda açık bir hüküm bulunmamaktadır. Anılan maddenin 1. fıkrasının (i) bendinde "Bütçe içi işletme ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununa tâbi ortaklıklar kurulmasına veya bu ortaklıklardan ayrılmaya, sermaye artışına ve gayrimenkul yatırım ortaklığı kurulmasına karar vermek" hükmü yer almakta olup bu düzenleme, ortaklıkların kurulmasına ve ortaklıktan ayrılmaya ilişkindir.5593 sayılı kanunun 37. maddesinde, belediye başkanı belediye teşkilâtının en üst amiri olarak belediye teşkilâtını sevk ve idare etmek yetkisinin bulunduğu, (p) bendinde ise kanunlarla belediyeye verilen ve belediye meclisi ve belediye encümeni kararını gerektirmeyen görevleri yapmak ve yetkiler kullanmanın, belediye başkanının görev ve yetkisinde olduğu düzenlenmiştir. Belediye tüzel kişiliği adına vekalet vermek de başkanın yetkisindedir. Bu nedenle belediye meclisine verilen yetkiler dışında kalan hususlarda yetkili bulunan belediye başkanının, bağlı şirketin genel kurulunda temsili sağlanmak üzere temsilci atayamayacağının kabulü yasal düzenlemelere aykırıdır.
Davalının ikinci ret gerekçesi, TTK'nın 456/3 maddesi gereğince sermaye artırımı kararının üç aylık süre içinde tescilinin sağlanamamış olmasıdır. Ancak genel kurul tarihinden itibaren üç aylık süre içinde başvurunun varlığı sabit olup, yasal sürede başvuru üzerine işlem yapma yükümlülüğü davalıdadır. Aksinin kabulünde davalı tarafından tescil başvurusunun zamanında yapılmaması halinde alınan sermaye artımı kararlarının hükümsüz kalacağı sonucuna varılacaktır ki, şirket organlarının iradesinin davalıdan kaynaklanabilecek gecikmeler sebebiyle hükümsüz kılınabileceği sonucuna varılacaktır. Bu nedenle davalı vekilinin sermaye artırım kararının geçersiz olduğu yönünde ileri sürdüğü istinaf nedeni de yerinde değildir.Davalının diğer ret gerekçesi ise, TTK'nın 462/3 maddesi gereğince genel kurulda nakit artırım yapıldığında sermayeye eklenebilecek fonların tespitinin yapılmamış olduğu iddiasıdır. TTK'nın 462/3 maddesinde "Bilançoda sermayeye eklenmesine mevzuatın izin verdiği fonların bulunması halinde, bu fonlar sermayeye dönüştürülmeden, sermaye taahhüt edilmesi yoluyla sermaye artırılamaz. Hem bu fonların sermayeye dönüştürülmesi hem de aynı zamanda ve aynı oranda sermayenin taahhüt edilmesi yoluyla sermaye artırılabilir..." düzenlemesi yer almaktadır. Öncelikle 06.12.2021 tarihli sermaye artırımı kararına ilişkin olarak, ...'nin davacı şirkette mevcut %98,2310 oranında pay sahipliği dolayısıyla TTK'nın 461. maddesi hükmüne istinaden doğan toplam 122.788.750-TL tutarında hisse alınmak suretiyle sermaye artırımına iştirak edilmesine ilişkin 14.10.2021 tarihinde belediye meclisince oy birliğiyle karar alınmış olup, söz konusu kararın da tescil başvurusuna eklenmiş olduğu sabittir. 03.11.2021 tarihli YMM raporunda da, şirketin taahhüt ettiği yatırım yükümlülüğü 361.000.000-TL olup mevcut öz kaynaklar ile karşılanmasının mümkün olmadığı, şirketin yükümlüğünü yerine getirmemesi halinde borca batıklık durumunun hasıl olacağı tespit edilmiştir. Bu nedenle davalının bu hususta ileri sürdüğü ret gerekçesi de yerinde değildir. Diğer yandan benzer uyuşmazlıklara ilişkin olarak verilen çok sayıda emsal yargı kararlarını dikkate almadan davanın açılmasına sebebiyet veren davalının, vekalet ücreti ve yargılama giderinden sorumlu tutulması da HMK'nın 326. maddesi hükmünün gereğidir. Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle:Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Peşin harcın karar harcına mahsubuna, başkaca harç alınmasına yer olmadığına,Davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından yapılan 305-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Gerekçeli kararın bir örneğinin taraflara tebliğine, HMK'nın 361/1. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabileceğine, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliğiyle karar verildi.13/10/2026