Bölge Adliye Mahkemesi 2025/40 E. 2026/1071 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27. HUKUK DAİRESİ Esas No: 2025/40 - Karar No:2026/1071

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2025/40 KARAR NO : 2026/1071

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

BAŞKAN : ÜYE : KATİP :

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ESKİŞEHİR ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 15/10/2024 NUMARASI : 2022/562 E-2024/733 K

DAVACI : VEKİLLERİ : DAVALI : VEKİLLERİ :

DAVANIN KONUSU : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) KARAR TARİHİ : 08/10/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 08/10/2026

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin davada mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili özetle; davacı müvekkili ile davalı arasında 30.06.2021 tarihinde iki adet yüklenici- işveren sözleşmesi yapıldığını, bu sözleşmelerin ilkinin müvekkilinin firması tarafından; ... ... San. Tic. A.Ş ne ait Eskişehir ili ... ilçesi organize sanayi bölgesinde bulunan ilave fabrika 1 nci etap inşaatının Çelik yapım ve montaj işleri (montaj) işçiliği yapılması ile ilgili olduğunu ,belirtilen bu sözleşmenin işe başlanma tarihinin 15 Ağustos 2021 bitiş tarihinin ise 20 Eylül 2021 olarak tespit edildiğini, ikinci sözleşme ise müvekkilinin firması tarafından; ilk sözleşmedeki belirtilen adresteki çelik yapım işleri kapsamında ... ... ... .../... adresinde bulunan atölyede ... imalat işçiliği, inşaat sahasında ise ... montaj işliği (İmalat) yapılması ile ilgili olduğunu belirtilen bu sözleşmenin işe başlanma tarihinin 1 Temmuz 2021 bitiş tarihi ise 31 Temmuz 2021 olarak tespit edildiğini, müvekkilinin sözleşmeye konu hizmeti açısından iş ... konstrüksiyon imalatı, 1 TL/kg, iş ... konstürksiyon montaj işçiliği 1 TL/kg olmak üzere toplam 240.000 TL'lik iş yaptığını, bu sözleşmeye konu hizmeti içerisinde 120 ton ... işçiliği yaptığını ,davalı firma yapılan iş için 160.000 TL*Kdv (G1B2021000000020 ) fatura kestirdiğini, müvekkiline sadece bu belirtilen meblağ üzerinden ödeme yaptığını, müvekkilinin geriye kalan eksik bakiye alacağı için KDV dahil 89.680,00 TL fatura kestiğini, ancak davalı firmanın belirtilen bu eksik bakiyeyi davacı müvekkiline ödemediğini, bu hususun neticesinde taraflarınca ... 1. Noterliğinde 03901 yevmiye numaralı 09.03.2022 tarihinde kalan borcun ödenmesi için davalı firmaya ihtarname ve fatura gönderildiğini davalı tarafın taraflarınca gönderilen ihtarnameye cevap vererek firmanın müvekkiline karşı herhangi bir borcu olmadığını faturanın usulsüz olduğunu ve verilen hizmetin ne olduğu anlaşılmadığını iddia ederek faturaya ve içeriğine itiraz ettiğini ,ancak müvekkilinin kestiği faturanın usulüne uygun olup faturanın niçin kesildiği, yapılan hizmetin anlaşılabilir olduğunun açıkça ifade edildiğini, netice itibariyle davalı firmanın, müvekkiline karşı sözleşmeye konu hizmetin karşılığını eksik ödediğini ,eksik kalan bakiyeyi ödememesi sebebiyle bu davanın açılması hasıl olduğunu beyanla davanın kabulüne, 89,680,00 TL nin faturanın tebliğ tarihi olan 12.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili özetle; öncelikle davacı tarafın tacir sıfatına haiz olmadığı göz önüne alındığında, taraflar arasındaki uyuşmazlıkta sayın mahkemenin görevli olmadığını,30/06/2021 tarihinde taraflar arasında, ... ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne ait ... ili ... ilçesi Organize Sanayi Bölgesinde bulunan ilave fabrika 1. etap inşaatının ... yapım işleri konusunda sözleşme imzalandığını ,buna göre müvekkili şirketin taşeronluğunu yapan davacının, müvekkiline ait atölyede ... imalat işçiliği, inşaat sahasında ise ... montaj işi yapacağını, ilgili işin projesini gösteren evrakları mahkemeye dilekçe ekinde sunduklarını ,söz konusu sözleşmede ... konstrüksiyon imalat ve işçiliği bedelinin 1,00 kg/TL+KDV şeklinde belirlendiğini, 30/06/2021 tarihli sözleşme imzalandıktan sonra Sosyal Güvenlik Kurumu mevzuatı uyarınca işyeri kaydı açılabilmesi için güncel tarihli sözleşme talep edildiğinden 30/06/2021 tarihli sözleşmenin sadece tarihi değiştirilerek 09/08/2021 tarihli olarak tekrar imzalandığını ekte sundukları proje ve yerinde keşif yaparsa görüleceği üzere davacının yüklendiği işin tek olduğunu ve her iki sözleşmenin de aynı için tanzim edildiğini buna göre, imalatı tamamlanan proje bedelinin müvekkili şirket tarafından, davacıya ödendiğini yapılan iş nedeniyle davacının müvekkilinden bir alacağı bulunmadığını 10/11/2021 tarihinde kesilen 193.520,00 TL bedelli "... ... Şantiyesi ... Konstrüksiyon İmalatı ve Montajı" konulu faturanın cari hesap kayıtlarında da görüleceği üzere davacıya ödendiğini hatta cari hesap kayıtlarında müvekkili şirketin davacıdan alacaklı konumda bulunduğunu nitekim ekte sunmuş oldukları projeye göre yapılan işte 104125.0 kg ... kullanıldığını ,belirlenen bedel üzerinden yapılacak hesaplamada müvekkilinin ödemiş olduğu 193.520,00 TL bedelin, taşeron davacının hak edişinden daha fazla olduğunun açık olduğunu bu konuda karşı dava haklarının saklı olduğunu, ilgili cari hesap kayıtlarını dilekçe ekinde sayın mahkemeye sunduklarını, ancak davacı tarafından, cari hesap kayıtlarında müvekkilinin alacaklı olduğu halde, kendisini alacaklı konuma getirmek için işbu davanın konusu olan 08/03/2022 tarihli usulsüz fatura düzenlendiğini akabinde 09/03/2022 tarihlinde ilgili faturanın 3 gün içinde ödenmesinin ... 1. Noterliğinin 03901 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile talep edildiğini, taraflarınca 16/03/2022 tarihinde ... 1. Noterliğinin 04100 yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi ile taraflar arasında kararlaştırılan ... imalat ve montaj işi için davacıya tüm bedellerin ödendiğini, 89.680,00 TL bedelli düzenlenen faturanın usulsüz olduğunu, faturaya konu hizmetin "... ... Şantiyesi ... Konstrüksiyon İmalatı ve Montajı 10/11/2021 tarihinde kesilen ... numaralı faturaya istinaden eksik kalan bakiye" şeklinde tanımlandığını, bu şekilde düzenlenen faturanın hem usulsüz olduğunu hem de verilen hizmetin ne olduğu anlaşılamadığını, dolayısıyla söz konusu faturaya süresi içinde itiraz edildiğinin davacıya bildirildiğini, gerçekten de usulüne uygun olarak düzenlenen bir faturanın hangi mal veya hizmete ilişkin olduğunun açık bir şekilde belirtilmesi zorunlu olduğunu bir başka faturaya atıf yapılmakla yetinilerek müvekkili şirketten ödeme talep edilmesinin haksız olduğunu , kaldı ki, taraflar arasında anlaşılan ... imalat ve montajı işinin Eylül 2021 tarihinde ifa edildiği göz önüne alındığında, 08/03/2022 tarihinde düzenlenen faturanın haksız ve kötüniyetli olarak düzenlendiğinin açık olduğunu davacının cari hesap kayıtlarında kendini alacaklı konuma getirmek için, muğlak ifadelerin yer aldığı usulsüz bir fatura düzenlediğini akabinde eldeki işbu haksız davayı açtığını ,ayrıca taraflar arasında akdedilen her iki sözleşmenin "4. İşveren ve Yüklenicinin Sorumlulukları" başlıklı 4.2 maddesinde "sözleşme konusu işlerin yapımı esnasında kullanılacak her türlü malzeme, ekipman YÜKLENİCİ'ye aittir. Bu malzemelerin temini ve yatay-düşey taşınması da YÜKLENİCİ'ye aittir" hükmü yer aldığını ancak buna rağmen malzemelerin taşınma bedellerinin müvekkili şirket tarafından ödendiğini bu konuda Kaya Vinç firmasına düzenlenen fatura ve ödeme kayıtlarını mahkemeye dilekçe ekinde sunduklarını, müvekkili şirketin taraflar arasında akdedilen sözleşmede üzerine düşen sorumlulukları fazlasıyla yerine getirmiş olduğunu davacının müvekkili şirketten herhangi bir alacağı bulunmadığını bu nedenle usulsüz olarak düzenlenen fatura dayanak yapılarak açılan işbu haksız davanın reddi gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince; davacının vekilinin iddiasının, müvekkilinin kendi iş yerinde imalat yapması ve inşaat sahasında ise montaj yapması şeklinde olduğu, aynı miktar mamul için imalat ve montaj ücretinin ayrı ayrı tahsil edilmesine yönelik olduğu buna karşılık dosyaya sunulan sözleşmelerde, imalatın, davacının kendi işyerinde yapılacağına yönelik herhangi bir düzenleme bulunmadığı, davacı iddiası ile sözleşme hükümlerinin tutarlı olmadığı, davaya konu işin mahallinde yapılan keşif ile tespit edilen miktarına göre ve taraflar arasında yapılan sözleşmeye göre, üretilen iş ile yapılan ödemeye göre davacının bakiye alacağı bulunduğunu ispat edemediği gibi taraflar arasındaki sözleşmeler, montaj + imalat 1 TL/kg olarak kararlaştırıldığı, montaj için ayrı, imalat için ayrı ücret düzenlendiğine dair bir hüküm bulunmadığı gözetildiğinde, davacı vekilinin, dava dilekçesinde dahi ileri sürmediği rayiç bedel araştırması yapılmasına yönelik talebinin kabul edilmesinin mümkün olmadığı, kaldı ki davacının kendi ticari defter ve kayıtlarında, davalıdan alacaklı gözükmediği HMK'nın 222/5. maddesine göre, davacı defterlerinin kendi aleyhine delil teşkil ettiği değerlendirildiğinde, davacının ispatlanamayan davasının reddine karar verilmesi gerektiği kanaati ile davanın reddine karar verildiği anlaşılmıştır. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasında iki sözleşme imzalandığı, bunlardan her ikisininde de montaj + imalat olarak yazılmış ise de aslında bir sözleşmenin imalat, diğer sözleşmenin de montaj işleri için imzalandığı ve bakiye alacak bulunduğu iddiası ileri sürülerek 89.680,00-TL'nin, faturanın tebliğ tarihi olan 12.03.2022 tarihinden başlatılacak ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesi talep edildiğini, davalı tarafça, 09.08.2021 tarihli sözleşmenin yalnızca SGK nezdinde işyeri açılışı yapmak maksadıyla yapıldığı, bu vechile iki sözleşme yapılmadığı, dolayısıyla bakiye alacak olmadığı savunması yapıldığını, mahkemece dosyaya sunulan sözleşmelerde imalat ve montajın ayrı ayrı yapılacağına ilişkin bir hüküm olmadığı, iddia ile sözleşme hükümlerinin tutarlı olmadığı, taraflar arasında imza edilen sözleşmelere göre imalat + montaj 1 TL/kg olarak kararlaştırıldığı, davacının ticari defterlerinde davalıdan alacaklı olmadığı, defterin kendi aleyhine delil teşkil ettiği değerlendirilerek davanın reddine karar verildiğini, yapılan özetleme ile taraflar arasındaki uyuşmazlığın 30.06.2021 tarihli sözleşme ile mükerrer 09.08.2021 tarihli sözleşme karşısında sözleşmelere konu işin yapılıp yapılmadığı, yapıldı ise sözleşme bedelinin ne olduğu ve bakiye alacak bulunup bulunmadığı hususunda olduğunun aşikâr olduğunu ,yargılama sırasında yapılan incelemelerde, müvekkilince sözleşme konusu işin 104.125 kg ... ile imal ve monte edilerek tamamlandığının aşikâr hale geldiğini ,davalı savunmasının, 09.08.2021 tarihli ikinci sözleşmenin ilkinin aynı olduğu, yalnızca SGK nezdinde işyeri açılışı yapılabilmesi maksadıyla tarihinin güncellendiği, ayrıca bir anlaşma olmadığı yönünde olduğunu ,bu halde, bilirkişiler tarafından belirlenen iş bedeli KDV dahil olmak üzere 122.867,50-TL olmasına rağmen, müvekkilince düzenlenen fatura karşılığında davalı şirket tarafından 193.520,00-TL KDV dahil ödeme yapıldığı hususu sabit olduğunu, davalının savunmasına göre belirlenecek alacak tutarının üzerinde ödeme yaptığının aşikâr olduğunu, öte yandan müvekkilinin iddiası doğrultusunda değerlendirme yapıldığında ise bilirkişilerce yapılan iş tespitine göre 245.735,00-TL tutarında alacaklı olduğu anlaşıldığını bu suretle davalının eksik ödeme yaptığının aşikâr hale geldiğini ,bu aşamada, mahkemece yapılması gerekli işlem aynı hükümleri içeren iki farklı tarihli sözleşmenin ne maksatla imza edildiğinin tespiti ve buna göre bir karara varılması iken, mahkemece yalnızca keşif ve bilirkişi tespiti vasıtasıyla sanki taraflar arasında imza edilen iki sözleşme yokmuş gibi, sözleşme gereği bedel tespiti yapılması olduğunu, halbuki taraflarınca bilirkişi deliline dayanıldığında, yeterli bilgiye sahip bilirkişi tarafından somut iş tahlili ile söz konusu işin ilgili tarihlerde ne bedelle yapılabileceğinin tespiti yoluyla, mahkemenin anılı mükerrer sözleşmelerin ne maksatla imza edildiğini tespit etmesine yarar bilgi ile uyuşmazlığı aydınlatması hedeflendiğini nitekim bu hususun, 08.06.2023 tarihli bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçelerinde dile getirildiğini , buna rağmen mahkemece itirazlarının reddine karar verildiğini , bu defa SMM bilirkişisinden rapor alma yoluna gidildiğini ,her ne kadar mahkemece; taraflarınca emsal araştırmasına delil olarak dayanılmadığı gerekçe gösterilerek buna ilişkin talebin reddinin gerektiği ifade edilmiş ise de emsal araştırmasının bir yargılama faaliyeti olduğu ve bu araştırmanın bir bilirkişi marifeti ya da ilgili kurumlara müzekkere yazılarak bunların vereceği cevaplar doğrultusunda sağlanabileceği fakat huzurdaki yargılama konusu işin uzmanlık gerektiren bir iş olması nedeniyle emsale ilişkin tespitin de bahse konu uzmanlığı haiz bir bilirkişi tarafından yapılmasının gerektiği gözetildiğinde, somut bir delil teşkil etmeyip, delil toplama faaliyetini ifade eden "emsal araştırması"na taraflarınca delil olarak dayanılmadığı gerekçesi ile buna ilişkin talebin reddine ilişkin kararın hukuka ve usule aykırı olduğunun aşikâr olduğunu ,netice itibariyle aşamaların tümünde ifade edildiği üzere taraflar arasında her ne kadar sözleşme içeriklerinde sözleşme bedeli; "... konstrüksiyon imalat ve montajı işçiliği 1,00 kg/tl + KDV dir" ifadeleri ile belirtilmiş ise de sözleşmelerin birinin imalata, diğerinin ise montaja ilişkin olmak üzere belirlendiği iddialarının kabulü ile davanın kabulüne karar verilmesi gerekli olduğunu, zira kabule ve davalı savunmasına göre sözleşmelerin tek sözleşme olarak değerlendirilmesi halinde, davalının ne sebeple fazladan ödeme yaptığına ilişkin herhangi bir açıklama da getirilemediğini beyanla kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin olup, mahkemece verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Davacı taraflar arasındaki 2 adet sözleşme kapsamında toplam 120 ton ... işçiliğinden bakiye 76.000,00TL +KDV bedelli faturanın ödenmediği iddiasına dayalı olarak bu alacağın tahsili istemiyle talepte bulunduğu , davalı tarafça sözleşme kapsamında 104,125 ton ... işçiliğine ilişkin 164.000,00TL +KDV dahil bedelli faturanın ödendiği ,davacı davaya dayanak olarak 08/03/2022 tarihli 76.000,00TL +KDV bedelli fatura ve bu faturanın ödenmesi istemiyle göndermiş olduğu 09/03/2022 tarihli ihtarnameyi göstermiş , davalı 16/03/2022 tarihli karşı ihtarla taraflar arasında anlaşma kapsamında yapılan tüm işlerin bedelinin ödendiği cari hesaptan borcunun olmadığı ,cari hesap kapsamında alacaklı olduğunu iddia ederek davaya konu faturayı iade ettiği görülmüştür. Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı ve özellikle Mahkemesince taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davacının yaptığı işlere yönelik iddia ve delillerinin mahallinde keşifle alınan ve denetlenebilir nitelikteki bilirkişi raporuyla tespit edilmiş olmasına, yapıldığı ispatlanan tüm işlerin sözleşmedeki birim fiyatlarla bedelinin belirlenmiş bulunmasına davacının , davalı tarafça ödenen bedelin dışında bakiye alacağının olduğunu yasal delillerle ispatlayamamış bulunmasına göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, 2-Harçlar Kanunu gereğince davacıdan alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40 TL harcın davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 3-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin ve ödediği istinaf başvuru harcının kendisi üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince KESİN olmak üzere 08/10/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

Başkan Üye Üye Katip e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır

e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır