Bölge Adliye Mahkemesi 2025/86 E. 2026/1091 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27. HUKUK DAİRESİ Esas No: 2025/86 - Karar No:2026/1091 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 27.HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2025/86 KARAR NO : 2026/1091

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 20/11/2024 NUMARASI : 2022/635 E-2024/764 K

DAVACI :

DAVALI : DAVANIN KONUSU : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ : 14/10/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 14/10/2026

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkin davada mahkemece verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili; taraflar arasında 6. Ana Bölgedeki (İstanbul Anadolu-1, Erzurum Alt bölgeleri) Kablo TV ve interaktif iletişim şebekeleri surveyinin yapılması, projelendirilmesi, şebekenin kurulumu, ölçümü ve bakımlarının yapılması, hasar ve arızaların giderilmesi, şebekenin yenilenmesi ve değiştirilmesi ile bu şebeke üzerinden verilen servislerin kurulumunun, naklinin, iptalinin ve diğer işlemlerle birlikte ...’ın talebi halinde pazarlama faaliyetlerinin yapılması işi için sözleşme akdedildiğini, sözleşmeden de görüleceği üzere davalı şirket Anonim Şirket olup 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununa tabi olmadığını, sözleşmenin 31/01/2017 tarihte yürürlüğü girdiğini, sözleşmenin süresi 01/02/2017 tarihinden itibaren 5 yıl olduğunu, davalı tarafından müvekkile gönderilen 18/02/2022 tarihli yazıda sözleşmenin 9.3 maddesi gereğince sözleşmenin süresinin 01/03/2022 tarihine kadar uzatıldığının bildirildiğini, sözleşmenin 9.4 maddesinde "...Yüklenicinin teklif ettiği birim işçilik bedelleri de dahil olmak üzere diğer birim fiyatları ise 2018 yılından başlamak üzere TÜİK tarafından o yılın Ocak ayı için açıklanan yıllık endeksler dikkate alınarak (ÜFE + TÜFE)/2 oranında Şubat ayı başından itibarın geçerli olmak üzere güncellenir." hükmünün bulunduğunu, işçilik birim fiyatında değişikliğe ilişkin formül üretildiği ve fiyat farkı alacağı ile ödemelerin yapılacağının kararlaştırıldığını, davalının 2018-2019-2020-2021 yılları için sözleşmede belirtilen şekilde fiyat farkı alacaklarını müvekkile ödediğini, ancak uyuşmazlık sözleşmenin bitiminden sonra yapılan uzatma sürecinde fiyat farkı alacağının müvekkile ödenmemesi noktasında olduğunu, davalı şirketin fiyat farkından kaynaklı ödemelerini dürüstlük kuralına aykırı olacak şekilde müvekkiline ödemediğini belirterek davanın kabulüne, davalı tarafın hizmet alım sözleşmesi nedeniyle sözleşme kapsamında belirlenen ve her sene güncellenen fiyat farkının müvekkile ödenmemesi nedeniyle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydı ile şimdilik HMK’nın 107. maddesi kapsamında 1.000,00 TL fiyat farkı alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 28.06.2024 tarihli ıslah dilekçesi ile de 1.000,00 TL olan taleplerini, 688.075,68 TL arttırarak 689.075,68 TL olarak ıslah ettiklerini, beyan ederek 689.075,68 TL’nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili; davacı şirketin satın alma işi kapsamında 6. Ana bölgedeki Kablo TV ve interaktif iletişim şebekelerinin surveyinin yapılmasına ilişkin 31/01/2017 tarihinde müvekkil şirket ile sözleşme imzaladığını, sözleşmeye ilişkin yapılacak ek protokollerin bu sözleşmenin bir parçası olduğunu, ...’ın bu sözleşmeyi genişletme hakkının mevcut olduğunu, bu kapsamda eklerde de mevcut olduğu üzere sözleşmenin 9.4 maddesi kapsamında ve de ek protokole yapılan değişiklikler değerlendirildiğinde; firmaların artış talepleri hususunda sözleşmede müvekkil şirketin özel düzenleme yapma yetkisinin mevcut olduğunu, bu kapsamda idari bir karar olarak şirketleri tarafından birim fiyatlarda artış yapılmama yönünde karar alınmasının hukuken mümkün olduğunu, hukukta sözleşme serbestisi ilkesinin geçerli olduğunu, anılan ilkeye göre tarafların sözleşme ile ilgili şartlarının Borçlar Kanunu’nun 26. maddesi kapsamında ve bu hususlara aykırı olmamak şartı ile serbestçe belirleme hakkına sahip olduğunu, sözleşmenin devamlılığı hakkında ise ahde vefa ilkesinin kural olarak kabul edildiğini, bu bağlamda sözleşme hükümlerinde açıkça belirtildiği ve ek protokollerle de yüklenici firma tarafından kabul edilmiş olan maddelere istinaden “…... ... Malzeme ve İşçilik Birim Fiyat Listesinde yer alan işçilik birim fiyatları üzerinde aksi bir özel düzenleme yapmadığı müddetçe…” denilerek özel yetki tanımladığının açık olduğunu, sözleşme hükümleri kapsamında Borçlar Kanunu sözleşmeye bağlılık ilkesi gereği müvekkil şirketin malzeme birim fiyatlarında artış yapmama hakkının mevcut olduğunu, bu kapsamda tamamen sözleşme hükümlerine ve de hukuka uygun olarak işlem yapılmış olması nedeniyle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince; davacı tarafça taraflar arasındaki sözleşmeye dayalı olarak sözleşmenin uzatılması sonrasında 01/02/2022 - 01/03/2022 tarihleri arasında döneme ait fiyat farklarının davalı şirketten tahsili, davalı tarafça da taraflar arasındaki sözleşme ile fiyat farkı verme takdirinin davalıya bırakıldığı, davacı tarafça davaya konu döneme ilişkin hak edişe ihtirazi kayıt konulmadan imzalandığı belirtilerek davanın reddine karar verilmesi talep edildiği, taraflar arasında İstanbul Anadolu-1, Erzurum Alt Bölgelerine ilişkin Kablo TV ve interaktif iletişim şebekelerinin surveyinin yapılması, projelendirilmesi, şebekenin kurulumu, ölçümü ve bakımlarının yapılması, hasar ve arızaların giderilmesi, şebekenin yenilenmesi ve değiştirilmesi ile bu şebeke üzerinden verilen servislerin kurulumunun, naklinin ve diğer işlemlerle birlikte ...'ın talebi halinde pazarlama faaliyetlerinin yapılmasına ilişkin 31/01/2017 tarihli ... Uydu Haberleşme Kablo Tv ve İşletme A.Ş. Kablo Sistemleri Hizmet Alım Sözleşmesinin akdedildiği, sözleşmenin 9.4.m ile "Teknik şartnamenin 8.1 maddesinde belirtilen ödeme kalemlerinden Malzeme birim fiyatları sözleşme imza tarihinden itibaren sözleşme süresi boyunca piyasa koşulları gereği ... tarafından tamamen kendi takdirine bağlı olarak arttırım veya azaltım yoluyla güncellenerek değiştirilebilecektir." davalıya birim fiyatların arttırılması ya da düşürülmesi yolunda takdir yetkisi verildiği, ek protokoller ile takdir yetkisinde bir değişikliğe gidilmediği, davalı tarafından 2018-2019-2020-2021 yıllarında ilgili sözleşmenin 9.4 maddesi gereği birim fiyatlarında artış yapılarak ödemede bulunulduğu, 5 yıllık sözleşme süresinin bitiminden sonra sözleşme gereği uzatıldığı kabul edilen 01/02/2022 - 01/03/2022 tarihleri arasında döneme ait hak edişte artırıma gidilmeden ödemede bulunulduğu, arttırma gidilmesi halinde davalının davacıya 689.075,68 TL fiyat farkı ödemesi gerektiği, davacı tarafça fiyat farkı içermeyen bu hak edişe ihtirazi kayıt bulunmadan imzaladığı, tüm hakedişlerin kabul edilmiş olduğu, bu kapsamda davacının alacağının bulunmadığı , taraflar arasındaki sözleşmeler , hakediş belgeleri, bilirkişi raporu, ek raporu ve tüm dosya kapsamı ile anlaşıldığı belirtilerek davanın reddine karar verilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taraflar arasında 6. Ana Bölgedeki (İstanbul Anadolu-1, Erzurum Alt bölgeleri) Kablo TV ve interaktif iletişim şebekeleri surveyinin yapılması, projelendirilmesi, şebekenin kurulumu, ölçümü ve bakımlarının yapılması, hasar ve arızaların giderilmesi, şebekenin yenilenmesi ve değiştirilmesi ile bu şebeke üzerinden verilen servislerin kurulumunun, naklinin, iptalinin ve diğer işlemlerle birlikte ...’ın talebi halinde pazarlama faaliyetlerinin yapılması işi için sözleşme akdedildiği, sözleşmenin 31/01/2017 tarihte yürürlüğü girdiği, sözleşmenin süresinin 01.02.2017 tarihinden itibaren 5 yıl olduğu, davalı tarafından müvekkile gönderilen 18/02/2022 tarihli yazıda sözleşmenin 9.3 maddesi gereğince sözleşmenin süresinin uzatıldığının bildirildiği, müvekkili şirket tarafından sözleşmenin süresinin uzatıldığı süre boyunca çalışmaya devam edildiği, eldeki davanın açılmasının sebebinin sözleşmede kararlaştırılan iş kalemlerine, uzatma döneminde fiyat güncellemesi yapılmamasından kaynaklandığı, sözleşmenin 9.4 maddesinde "...Yüklenicinin teklif ettiği birim işçilik bedelleri de dahil olmak üzere diğer birim fiyatları ise 2018 yılından başlamak üzere TÜİK tarafından o yılın Ocak ayı için açıklanan yıllık endeksler dikkate alınarak (ÜFE + TÜFE)/2 oranında Şubat ayı başından itibarın geçerli olmak üzere güncellenir." hükmünün bulunduğu, yani işçilik birim fiyatında değişikliğe ilişkin formül üretildiği ve fiyat farkı alacağı ile ödemelerin yapılacağının kararlaştırıldığı, nitekim; 2018-2019-2020-2021 yılları için fiyat güncellemelerinin uygulanarak, müvekkili şirkete ödemelerin yapıldığı, ancak 2022 yılı Şubat ayında yapılması gereken güncellemenin yapılmadığı, dolayısıyla ödemesinin de yapılmadığı, örnek vermek gerekirse; sözleşmenin kurulduğu 2017 yılında ''TV Servis Tesisi '' adlı iş kaleminin birim fiyatının 55,50 TL olduğunun kararlaştırıldığı, hakkediş raporlarının ''A'' maddesinde ''A-1 Genel Tesis İşlemleri'' başlığı altında yer alan '' TV Servis Tesisi '' adlı iş kalemi, sözleşmenin 9.4 maddesine uygun olarak, 2018 yılı Şubat ayında 61,74 TL olarak, 2019 yılı Şubat ayında 78,19 TL, 2020 yılı Şubat ayında 86,40 TL, 2021 yılı Şubat ayında 104,17 TL olarak güncellendiği, ancak 2022 yılında, uzatma döneminde, sözleşmeden kaynaklanan güncellemenin uygulanmayarak, birim fiyatın önceki yıl ile aynı tutulduğu ve 104,17 TL olarak ödendiği, davalının dilekçelerinde özetle; söz konusu güncellemenin yapılıp yapılmaması husususun kendi takdirlerinde olduğunu ve bu sebeple de fiyat güncellemesinin yapılmadığını ifade ettiği, mahkemenin de ret sebebinin bu doğrultuda olduğu, taraflar arasında akdedilen 22/06/2017 tarihli hizmet sözleşmesinden sonra, sözleşmenin 9.4 maddesi; ek protokol-1,2,3 ve 4 adı verilen yazılar ile davalı ... tarafından tek taraflı olarak yeniden düzenlendiği, 9.4 maddesinin ek protokollerden sonraki güncel halinin; “... Malzeme ve İşçilik Birim Fiyat Listesi’nde yer alan birim bedeller ile Yüklenici birim bedellerinin güncellemeleri aşağıdaki gibi gerçekleştirilecektir. Bu kapsamda yapılacak değişiklikler geçerlilik tarihi ile birlikte ... tarafından Yükleniciye bildirilecektir.a) ... Malzeme ve İşçilik Birim Fiyat listesi güncellemeleri: ... tek taraflı olarak, işbu sözleşmenin eki olan “... Malzeme ve işçilik birim fiyat listesi” ne, yeni malzeme ve işçilik birim fiyatlarını belirleyerek ekleyebilecektir. Teknik şartnamenin 8.1. maddesinde belirtilen ödeme kalemlerinden Malzeme birim fiyatları sözleşme imza tarihinden itibaren sözleşme süresi boyunca piyasa koşulları gereği ... tarafından tamamen kendi takdirine bağlı olarak artırım veya azaltım yoluyla güncellenerek değiştirilebilecektir. ... tarafından belirlenen işçilik fiyatlarının günün şartları dikkate alınarak güncellenmesi gerektiği durumlarda, ... tek taraflı olarak, ilgili işçilik birim fiyatlarını güncelleyerek değiştirebilecektir. Yüklenici, birim fiyatlar üzerinde yapılan değişiklikleri gayri kabili rücu kabul etmiş sayılır. ..., “... Malzeme ve İşçilik Birim Fiyat Listesinde” yer alan işçilik birim fiyatları üzerinde aksi bir özel düzenleme yapmadığı müddetçe, yüklenicinin teklif ettiği birim işçilik bedelleri de dahil olmak üzere, tüm işçilik birim fiyatları 2018 yılından başlamak üzere TÜİK tarafından o yılın Ocak ayı için açıklanan yıllık endeksler dikkate alınarak (ÜFE+TÜFE)/2 oranında Şubat ayı başından itibaren geçerli olmak üzere her yıl güncellenir. b) Yüklenici birim bedeli güncellemeleri: TV Servis Kurulum Bedeli, Kablo İnternet Servis Kurulum Bedeli, Hizmet Bakım bedeli, ses hizmeti kurulum bedeli, iptal bedelleri 2018 yılından başlamak üzere TÜİK tarafından o yılın Ocak ayı için açıklanan yıllık endeksler dikkate alınarak (ÜFE+TÜFE)/2 oranında Şubat ayı başından itibaren geçerli olmak üzere her yıl güncellenir. Eve Kadar Fiber-ONT kurulum bedeli 2021 yılından başlamak üzere TÜİK tarafından o yılın Ocak ayı için açıklanan yıllık endeksler dikkate alınarak (ÜFE+TÜFE)/2 oranında Şubat ayı başından itibaren geçerli olmak üzere her yıl güncellenir. Bu kapsamda yapılacak değişiklikler geçerlilik tarihi ile birlikte ... tarafından yükleniciye bildirilecektir.'' şeklinde olduğu, açılan davanın konusunun işçilikten kaynaklı kalemlerde fiyat güncellemesi talebinden ibare bulunduğu, malzemeden kaynaklı bir fiyat farkı talep edilmediği, nitekim; 9.4 maddesinin son halinin; '' ...Malzeme birim fiyatları sözleşme imza tarihinden itibaren sözleşme süresi boyunca piyasa koşulları gereği ... tarafından tamamen kendi takdirine bağlı olarak artırım veya azaltım yoluyla güncellenerek değiştirilebilecektir. '' şeklinde olduğu, tek taraflı olarak sözleşmede değişikliğe gidilen maddelerde bile -kabul manasına gelmemekle birlikte- ...' ın takdir yetkisinin sadece malzemeden kaynaklı fiyat farklarına ilişkin olduğunun belirtildiği, sözleşmenin tek taraflı olarak değişikliğe gidilen 9.4 maddesi a bendinde '' ... ..., “... Malzeme ve İşçilik Birim Fiyat Listesinde” yer alan işçilik birim fiyatları üzerinde aksi bir özel düzenleme yapmadığı müddetçe, yüklenicinin teklif ettiği birim işçilik bedelleri de dahil olmak üzere, tüm işçilik birim fiyatları 2018 yılından başlamak üzere TÜİK tarafından o yılın Ocak ayı için açıklanan yıllık endeksler dikkate alınarak (ÜFE+TÜFE)/2 oranında Şubat ayı başından itibaren geçerli olmak üzere her yıl güncellenir. '' hükmünün bulunduğu, bu madden de anlaşılacağı üzere işçilikten kaynaklı iş kalemlerinde fiyat güncellemesi yapılması hususunun ...' ın takdirinde olmadığı, ...'ın tek taraflı olarak özel bir düzenleme yapabilme yetkisini kabul manasına gelmemekle birlikte söz konusu 4. protokolden sonra bir özel bir düzenleme de yapılmadığı, mahkemenin gerekçeli kararında; taraflar arasındaki sözleşme ile fiyat farkı verme takdirinin davalıya bırakıldığının ifade edildiği, ancak sözleşme ve protokollerin mahkemece hatalı şekilde yorumlandığı, 10.05.2023 tarihli bilirkişi raporunda, bilirkişi heyetinin görüşünün; “Davalı ..., sözleşmedeki malzeme ve işçilik birim fiyatlarında güncelleme yaparken davacı tarafın rızasını almak zorunda değildir. Sözleşme m. 15.2 ve 9.4’e göre davalı ... bu tür güncellemeleri yapmalıdır; ancak bu güncellemeler, 9.4. maddede belirlenen sınırlar içinde yapmalıdır. Aksi takdirde davacı, beş yıllık bir sözleşme süresinde enflasyonun ve dolar kurunun arttığı bir ortamda beş yıl önceki fiyatlar ile mal ve hizmet sunmak zorunda kalacaktır ki bu dürüstlük kuralları, ilgili sektör uygulaması ve ticari hayatın gerçekleri ile örtüşmeyecektir. Buna uygun olarak davacının 2018-2019-2020-2021 yıllarında gerçekleşen fiyat farklarını davalıya ödediği belirtilmektedir. Bu sebeple davalı ..., birim fiyatlardaki artış için 9.4.’teki artış oranlarından farklı bir artış oranına ilişkin aksi bir düzenleme yapmadığı için sözleşmenin 9.4. maddesindeki oranlarda artış yapmakla ve somut olayda 01.02.2022 tarihinden itibaren bu artışı dikkate alarak 01.03.2022 tarihine kadarki süre için bir ödeme yapmakla yükümlüdür. '' şeklindeki görüşüne binaen müvekkil şirketin fiyat farkının 580.091,52-TL olduğu yönünde tespit yapıldığı, işçilikten kaynaklı fiyat güncellemelerinin tamamının müvekkil şirkete ödenmesi yönünde karar verilmesi gerekmekteyken davanın reddi yönünde verilen karar usul ve yasaya aykırı olduğu, bununla birlikte yerel mahkeme gerekçeli kararında davanın reddine gerekçe olarak hakkedişin ihtirazı kayıt konulmadan imzalandığının ifade edildiği, ancak müvekkil şirket tarafından, dava konusu olan 01/02/2022 - 28/02/2022 tarihleri kapsayan 61. Nolu hakkedişe ihtirazı kayıt konulduğu, müvekkil şirket tarafından 10.03.2022 tarihli yazı ile 61. Nolu hakkedişte fiyat farkından kaynaklı tüm haklarının saklı tutulduğu belirtilerek kararın kaldırılmasına karar verilmesi talep edilmiştir.

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan fiyat farkı alacağının tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Mahkemece, dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilerek yasal düzenlemelere uygun ve isabetli karar verilmiş olduğu, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, 2-Harçlar Kanunu gereğince davacıdan alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 304,40 TL harcın davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 3-İstinaf başvurusu nedeniyle davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin ve ödediği istinaf başvuru harcının kendisi üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın taraflara tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay'da TEMYİZ yolu açık olmak üzere 14/10/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

Başkan Üye Üye Katip e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır e-imzalıdır