Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2024/113 E. 2026/1795 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2024/113
Karar No
2026/1795
Karar Tarihi

T.C. DİYARBAKIR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 4. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2024/113 KARAR NO : 2026/1795

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : DİYARBAKIR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) İSTİNAF KARAR TARİHİ : 01/10/2026

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen ve yukarıda tarih ve numarası gösterilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmakla; dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: A) DAVACININ İDDİASI VE İSTEMİ: Davacı vekili dava dilekçesinde;Müvekkilinin ... tesisat numaralı aboneliğine ... TL kaçak elektrik faturası tahakkuk edildiğini,tahakkukun gerçeği yansıtmadığını,müvekkilinin kaçak elektrik kullanmadığını belirterek menfi tespit kararı verilmesini talep etmiştir. B) DAVALI CEVAP DİLEKÇESİNİN ÖZETİ : Davalı vekili cevap dilekçesinde; Davacının dava dilekçesinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, kaçak kullanımının olmadığı yönündeki iddialarının gerçeği yansıtmadığını, davacıya ait sayaçta yapılan kontrollerde kaçak elektrik tespiti yapıldığını davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir .C) İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Diyarbakır 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarihli, ... esas, ... Karar sayılı kararıyla;"...Dava, kaçak elektrik tüketiminden kaynaklı menfi tespit istemine ilişkindir. Dosyada bulunan Kaçak Kayıt Dökümünden anlaşıldığı üzere, davalı tarafından davacıya ... tarih ve ... seri numaralı Kaçak/Usulsüz kullanımı yapıldığı, bu kullanımın abonenin giriş nötr hattını kopararak izole ettiği, nötr cihazı kullanarak sayacı uyutup kaçak kullanım yaptığı, bu kaçak kullanıma bağlı olarak 60 günlük kaçak ve 42 günlük eksik tüketime bağlı olarak ... TL borç tahakkuk edildiği ve anılan tutarın davacı tarafından ödenmediği anlaşılmıştır. Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 42/1-c maddesinde, " (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; "Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,... kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir." düzenlemesi yer almaktadır. Davalı tarafça kaçak kullanım iddiasına dair cd sunulduğu görülmekle, dosyada alınan ... tarihli teknik bilirkişi raporunun incelenmesinde; bilirkişi tarafından anılan CD'nin, kaçak elektrik tespit tutanağına ait kaçak kayıt dökümünün, kaçak tespit tutanağının, abone denetim formunun, tesisat endeks dökümünün irdelendiği, neticeten davacının abonenin kaçak anındaki görüntü cd si incelendiğinde söz konusu yerin sayaçının nötr giriş hattının kesik bir şekilde elektrik kullandığı net bir şekilde görüldüğü; kaçak kayıt dökümünde kurulu güç faktörünün ...w olarak alındığı bunun epdknın 44 maddesinin 2 fırkasının a bendinde " a) meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kw, diğerlerinde 5 kw’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak.." dendiğini ve hatalı alındığı, doğru hesapalamanın ... *...=...w olması gerektiği, Kaçak kullanılan gün sayısının 60gün olarak alındığı EPDK'nın" c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez" şeklinde olduğu ve abonenin kaçak tarihinden önce işlemin ... tarihinde okuma işlemi yapıldığı ve bu tarih ile kaçak tarihi olan ... tarihleri arsındaki gün farkı olup buda 19 gün olup davalı kurumca bu sürenin 60 gün olarak alındığı, söz konusu aboneye tespit edilen kurulu güç üzerinden kaçak tahakkuku düzenlenecek olursa; hesaplamanın; Kurulu Güç= 42.000W, Çekilen Güç= 42.000W*0,6=25,200KW (Madde42/1/a), Günlük Çalışma Saati :14 Saat MADDE 45/3/c, Kaçak süresi : 19gün 28/02/2023 -18/03/2023 tarihleri arası Tüketim=25,2kw *14 Saat*19 Gün*1,5 ceza katsayısı =10,500kw endeks değerlerine göre hesaplanmış olup ,davacıya düzenlenmesi gereken kaçak tahakkuk tutarının ...TL olduğu tespit edilmiştir. Mahkememizce yapılan değerlendirmede; dava konusu tesisat hakkında hazırlanan ... tarihli kaçak tespit tutanağında kaçağa konu husus olan "Nötr Kesik olması, Sayacın uyutulması şeklinde kaçak kullanım”ın mevzuat gereği kaçak kullanım kapsamına girdiği, kaçak tespit tutanağının usulünce düzenlendiği, bilirkişinin "... tarafından gönderilen ve dava dosyasında bulunan kaçak tespit tutanağında bahsi geçen nötr kumandasına ait kablo video da görülmekte olup, Sayaca ait Nötr sayaca girişi yapılmadan Kesik olduğu Bu durumda davacı sayacı kumanda sistemi ile istediği zamanlarda çalıştırıp durdurabilmektedir. Bu nedenle de kaçak kullanım adı “kumanda sistemi” olarak belirtilmiştir." şeklindeki ifadelerinden kaçak kullanım olduğu hususunun somut verilerle gerekçelendirildiğinin anlaşıldığı, bu nedenlerle taraf vekillerinin bilirkişi raporuna yönelik itirazlarına itibar edilmemiş, dosyada bulunan bilirkişi raporundaki hesaplamanın denetime elverişli, açık ve anlaşılır olmakla hükme esas alınacağı kanaatine varılmakla, bilirkişinin olması gereken kaçak tüketim tahakkuku hesabına itibar edilmiş; ceza ve vergiler dahil ...TL'nin fazlası kısmına yönelik davacının borçlu olmadığının tespitine dair "Davanın Kısmen Kabul Kısmen Reddi İle; davacının ... tesisat, ... sayaç numaralı aboneliğine ilişkin ... tarihli ve ... seri numaralı Kaçak Elektrik tutanağı nedeniyle tahakkuk edilen ... TL bedelli faturaya konu edilen kaçak tahakkuk bedelinin ... TL'sinden davalı ...'a borçlu olmadığının tespitine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,..." karar verilmiştir. D) İSTİNAF SEBEPLERİ : Hükme karşı davacı ve davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Davacı vekili istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinde; Yerel mahkemenin ... tarihli kaçak tespit tutanağında belirtilen nötr kesik olması ve sayacın uyutulması şeklindeki kaçak kullanımın mevzuat gereği kaçak kullanım kapsamına girdiği ve tutanağın usulünce düzenlendiği gerekçesiyle karar verildiğini, ancak davanın gerekçesinin tek dayanağının davalı şirketin kaçak tespit tutanağı ile şirketin sunduğu CD görüntü kaydı olduğunu ve bilirkişi raporunun da bu kayıtlara göre düzenlendiğini, davalı şirketin sunduğu CD içeriğindeki videonun incelenmesinden de anlaşılacağı üzere kaçak kullanım olarak değerlendirilen ayrı hattın tam olarak nereden geldiğinin ve aktif olup olmadığının tespit edilmediğini, sayacın aidiyetinin dahi net olmadığını, mahkemece ve bilirkişi tarafından yerinde inceleme yapılmadığını, ilk derece mahkemesince yerinde inceleme ve keşif isteminin kaçak elektrik tüketildiği tespit edilen tarihe ait görüntü ve kayıtların ... tarihine ait olduğu, keşif yapılması halinde mevcut koşulların aynı olmama durumu ve şu anki mevcut koşullara göre değerlendirme yapılamayacağı gerekçesiyle varsayımla reddedildiğini, oysa şirket yetkililerinin bahse konu ayrı hat ile ilgili durumlardan bilgilerinin olmadığını, sayaçların işletme içerisinde bulunmadığını, toplu bir şekilde binanın eksi 2. katında yer aldığını ve bahse konu yere erişimlerinin dahi olmadığını açıkça izah ettiklerini, bu hususta ilk derece mahkemesine ısrarla yerinde yapılacak inceleme ile bu durumun ortaya çıkacağını belirttiklerini ve dava dilekçesinde de açıkça delil tespiti ile keşif talep ettiklerini, yapılacak keşif neticesinde var olduğu iddia edilen sayaca geldiği iddia edilen kablonun ne zaman çekildiği, kim tarafından çekildiği, aktif olup olmadığı ve bağlantı kısımlarının binanın eksi 2. katında olup olmadığı hususlarının netleştirilmiş olacağını, ayrıca ilk derece mahkemesi tarafından dosyanın tek bir bilirkişiye verildiğini, uyuşmazlığın niteliği ve konusu gereği dosyanın üç kişilik bilirkişi uzman kuruluna verilmesi gerektiğini, bu yönüyle de ilk derece mahkemesinin kararının eksik ve hatalı olduğunu belirterek usul ve yasaya aykırı bulunan yerel mahkeme kararının itirazen kaldırılması ve duruşma açılarak yeniden yargılama yapılması suretiyle keşif istemi ile davanın kabulüne karar verilmesini talep ettiği görülmüştür. Davalı vekili istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinde;Yerel mahkemenin verdiği kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının dilekçesinde ileri sürdüğü hususların hukuki dayanaktan yoksun bulunduğunu, müvekkil şirket teknik ekiplerince ... tarihinde yapılan saha çalışmasında davacının abonesinde bulunan sayaca nötr cihazı ile müdahale etmek suretiyle kaçak enerji tükettiğinin tespit edildiğini, bu durumun ... seri nolu kaçak/usulsüz elektrik tespit tutanağıyla zabıt altına alındığını, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri ve Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin 2018/127 E., 2019/2171 K., 2017/15463 E., 2019/2465 K., 2014/2778 E., 2014/5682 K. sayılı ilamları ile Gaziantep BAM 13. Hukuk Dairesinin 2018/3062 E., 2019/2198 K. sayılı ilamı ve Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin E.2001/5395, K.2001/9448 sayılı kararı gereğince kaçak elektrik tespit tutanaklarının aksi ispatlanıncaya kadar geçerli resmi evrak niteliğinde olduğunu, davacının savunmasında bildirdiği hususları kanıtlayabilecek hiçbir delil sunmadığını, ... tarihindeki okumaya istinaden 18 günlük ve ...-... tarihleri arası 42 günlük kaçak ek tahakkuk hesaplamasının yönetmeliğe uygun olarak yapıldığını, davacının kötü niyetli olduğunu, yerel mahkemece eksiklikler tamamlanmadan, en az 2 elektrik elektronik mühendisi ve 1 elektrik alanında uzman hukukçudan oluşan usulüne uygun 3'lü bilirkişi raporu alınmadan, bilimsel gerçeklikten uzak ve varsayıma dayalı tek bilirkişi raporunun hükme esas alındığını belirterek, usul ve yasaya aykırı yerel mahkeme kararının bozulması ile icranın geri bırakılmasına karar verilmesini talep ettiği görülmüştür. E) DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, kaçak elektrik tüketiminden kaynaklı menfi tespit istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi, Dairemizce, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi uyarınca, istinaf sebepleri ile sınırlı olarak, istinaf kanun yoluna başvuran tarafın sıfatı gözetilerek, kamu düzenine aykırılık teşkil eden ve bu nedenle resen gözetilmesi gereken hususlar değerlendirilerek yapılmıştır. Dosyada bulunan Kaçak Kayıt Dökümünden anlaşıldığı üzere, davalı tarafından davacıya ... tarih ve ... seri numaralı Kaçak/Usulsüz Elektrik kullanımı tutanağı düzenlendiği,tutanakta " abonenin giriş nötr hattını kopararak izole ettiği, nötr cihazı kullanarak sayacı uyutup kaçak kullanım yaptığı,"şeklinde düzenlendiği ,kaçak kullanıma bağlı olarak 60 günlük kaçak ve 42 günlük eksik tüketime bağlı olarak ...TL borç tahakkuk edildiği ve davacı tarafından menfi tespit davası açıldığı anlaşılmaktadır. Menfi tespit davasında ispat yükü, kural olarak davalı alacaklıya düşer. Davacı (borçlu), davalının (alacaklının) varlığını iddia ettiği hukukî ilişkiyi (meselâ borcu) sadece inkâr etmekle yetinmekte ise, eş söyleyişle bu hukukî ilişkinin (borcun) hiç doğmadığını ileri sürmekte ise ispat yükü davalıya düşer. Çünkü hukukî ilişkinin (borcun) varlığını iddia eden davalı olduğu için, ispat yükü davalı alacaklıya düşer (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) m. 190; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) m.6). Fakat, menfi tespit davasını açan davacı (borçlu), davalının (alacaklı) varlığını iddia ettiği hukukî ilişkinin hiç doğmadığını iddia etmeyip, bilakis bu ilişkinin doğduğunu bildirerek başka bir nedenle hukukî ilişkinin geçersiz olduğunu veya son bulduğunu ileri sürmekte ise bu iddiayı ispat yükü TMK’nın 6. maddesi gereğince davacıya düşer. Dava konusu kaçak tespit tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte olan Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından hazırlanan ve 30/05/2018 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin; Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Tüketimi Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri başlıklı 42. maddesinde; "(1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak; a) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi, b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi, c) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi, ç) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir. Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci başlıklı 43. maddesine göre; (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir. (2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır; a) Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır. b) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’da yer alan sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir. c) İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir. ç) Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir. (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir. (4) Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi, kaçak tespit süreci sonucunda kaçak elektrik enerjisi tüketimi tespit edilen gerçek veya tüzel kişiler ile ilgili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunur. (5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır. (6) Bu madde kapsamında düzenlenen kaçak elektrik tüketim faturası en geç 3 iş günü içerisinde tüketiciye gönderilir. (7) Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır ve iletişim bilgilerinin bulunması halinde kalıcı veri saklayıcısıyla da tüketiciler bilgilendirilir. Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması başlıklı 44. maddesine göre; (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (c) bentleri kapsamındaki kaçak olarak tüketilen elektrik enerjisi miktarı, tüm tüketiciler için; a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre, b) Tüketimi doğru olarak kaydetmiş yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerinin bulunmaması durumunda, ihtilafsız aynı dönemki tüketim miktarına göre, hesaplanır. (b) bendi kapsamında, kaçak kullanım tespitinin yapıldığı tarihten geriye dönük olarak yapılan incelemeler sonucunda, tüketim değerlerinin düşmeye başladığı tarih tespit edilebiliyorsa, bu tarihten önceki aynı dönem, ihtilafsız dönem olarak kabul edilir. (2) Birinci fıkra kapsamında doğru tespit edilmiş tüketim değeri yoksa, kullanım yerinin müstakil trafolu olup olmamasına bakılmaksızın; a) Meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kW, diğerlerinde 5 kW’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak, b) Diğer tüketici gruplarında, tespit edilen kurulu gücün kullanma faktörü olarak alınan 0,60 ile çarpımı sonucu bulunan değer bağlantı gücü olarak kabul edilir ve bu değer 3 kW’nın altında olmamak üzere ortalama günlük çalışma saatlerine göre hesaplanır. Bu tür hesaplamaların yapılamaması durumunda, tüketilen elektrik enerjisi miktarı aynı yörede bulunan benzer kullanım yerlerinin ortalama tüketimlerine göre hesaplanarak tespit edilir. (3) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır. (4) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; elektrik enerjisinin kesildiği tarihteki endeks değeri ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihteki endeks değeri arasındaki fark dikkate alınarak hesaplama yapılır. Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre başlıklı 45.maddesine göre (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır; a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır. b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez. c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez. ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır. 1) Kaçak tüketimi ile kaçağa ilişkin normal tüketim hesabında esas alınacak sürelerin toplamı 12 ayı geçemez. Yapılacak hesaplamada tüketimin yapıldığı kabul edilen dönemlerdeki birim fiyatlar dikkate alınır ve gecikme zammı alınmaz. (2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada esas alınacak süre, tüketicinin tespite konu elektrik enerjisinin kesildiği tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süredir. (3) Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ortalama günlük çalışma saatleri; a) Meskenlerde; 5 saat, b) Tarımsal sulama tüketici grubunda yer alan tüketicilerde; ilgili Tarım İl Müdürlüğünden ürün bazında alınacak sulama sezonu saati bilgisi çerçevesinde belirlenen saat, c) Sanayi tüketici grubundan enerji alanlar ile turistik tesisler, akaryakıt istasyonları, hastaneler, alışveriş merkezleri gibi vardiyalı hizmet veren tüketicilerden, tek vardiyalı çalışanlar için 7 saat, iki vardiya çalışanlar için 14 saat, üç vardiya çalışanlar için 21 saat, ç) Diğer tüketicilerde; 8 saat, olarak kabul edilir. (4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara, çalışma saatleri %20 oranında artırılarak uygulanır. Üç vardiya çalışanlar için bu süre 24 saat olarak kabul edilir. (5) Üçüncü fıkranın (c) bendinin uygulanmasında, vardiya sayısının tespitinde kaçak tespiti yapan kuruluşun görevlilerinin tespiti ve şirket kayıtları, bunun mümkün olmaması halinde kamu kurum ve kuruluşları tarafından verilen resmi belgeler göz önüne alınır. Çalışma saatlerinin üçüncü fıkranın (c) bendinde belirtilenlerden daha fazla olmasının tespiti durumunda ise tespit edilen saatler esas alınır. Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin faturalandırılması başlıklı 46.maddesine göre; (1) Tüm kaçak kullanımlara ilişkin hesaplamalar Kurul onaylı tarife tablolarındaki ilgili tüketicinin tüketici grubuna ilişkin tek terimli, tek zamanlı aktif enerji ve dağıtım tarifesi üzerinden yapılır. Yapılan hesaplamalarda reaktif enerjiye ve trafo kayıplarına ilişkin bedeller dikkate alınmaz. (2) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketicinin, 44 üncü madde çerçevesinde hesaplanan tüketimi, dahil olduğu tüketici grubuna kaçak elektrik enerjisi tükettiği dönemde uygulanmakta olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 1,5 katı ile çarpılarak, kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve bu bedel fatura edilir. (3) Tüketicinin aynı veya başka bir kullanım yerinde mükerrer kaçak elektrik enerjisi tükettiğinin tespiti edilmesi durumunda, kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edildiği tarihte yürürlükte olan ve birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarifenin 2 katı göz önüne alınarak hesaplama yapılır. (4) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmayanlara ilişkin kaçak elektrik enerjisi tüketimindeki hesaplamalar, ticarethane tüketici grubuna uygulanan birinci fıkrada kapsamı belirtilen tarife üzerinden yapılır." düzenlemesi yer almaktadır.

Kaçak tüketim tespit edilen yer ticarethane olarak işletilmekte olduğu anlaşılmakla yönetmelikte buna ilişkin hükümlerin dikkate alınması gereklidir. Yargılama aşamasında davalı tarafından kaçak kullanım iddiasına ilişkin tutanak ve CD dosyaya sunulduğu, mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, bilirkişi tarafından anılan CD'nin, kaçak elektrik tespit tutanağına ait kaçak kayıt dökümünün, kaçak tespit tutanağının, abone denetim formunun, tesisat endeks dökümünün incelenerek hazırlanan raporda "davacının abonenin kaçak anındaki görüntü cd si incelendiğinde söz konusu yerin sayaçının nötr giriş hattının kesik bir şekilde elektrik kullandığı net bir şekilde görüldüğü; kaçak kayıt dökümünde kurulu güç faktörünün 42.000w olarak alındığı bunun epdknın 44 maddesinin 2 fırkasının a bendinde " a) meskenlerde, proje varsa projesinde belirtilen gücün kullanma faktörü olan 0,60’ı, projesi yok ise, basit yapılarda 3 kw, diğerlerinde 5 kw’nın altında olmamak üzere bağlantı gücüne ve ortalama günlük çalışma saatine göre, yöresel özellikler ve benzer yapılar göz önüne alınarak.." dendiğini ve hatalı alındığı, doğru hesapalamanın 42.000 *0.60=25,2w olması gerektiği, Kaçak kullanılan gün sayısının 60gün olarak alındığı EPDK'nın" c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez" şeklinde olduğu ve abonenin kaçak tarihinden önce işlemin ... tarihinde okuma işlemi yapıldığı ve bu tarih ile kaçak tarihi olan ... tarihleri arsındaki gün farkı olup buda 19 gün olup davalı kurumca bu sürenin 60 gün olarak alındığı, söz konusu aboneye tespit edilen kurulu güç üzerinden kaçak tahakkuku düzenlenecek olursa; hesaplamanın; Kurulu Güç= 42.000W, Çekilen Güç= 42.000W*0,6=25,200KW (Madde42/1/a), Günlük Çalışma Saati :14 Saat MADDE 45/3/c, Kaçak süresi : 19gün ... -... tarihleri arası Tüketim=25,2kw *14 Saat*19 Gün*1,5 ceza katsayısı =10,500kw endeks değerlerine göre hesaplanmış olup ,davacıya düzenlenmesi gereken kaçak tahakkuk tutarının ...TL olduğu" tespit edilmiştir. Davacı vekilinin, dava konusu yeri devir aldığı, kaçak kullanım için sayaca müdahale edildiğini bilmediği, kaçak tespitinin yönetmelik hükümlerine uygun olmadığı, keşif talebinin reddinin hukuka aykırı olduğu yönündeki istinaf talepleri yukarıdaki açıklamalar uyarınca kaçak tüketimin sabit olması kaçak tespitinin usulüne uygun şekilde ispat edilmiş olması ve keşfin kaçak kullanıma ilişkin müdahalenin giderilmiş olması ihtimali nedeniyle sonuca etkisi olmayacağı anlaşıldığından davacının istinaf sebeplerinin reddine karar vermek gerekmiştir. Dava konusu abonelikte kaçak kullanım olgusu, CD içeriğindeki tespite göre da sabit olup, ticarethane olan işyerinde tüketilen elektrik kurulu güç, günlük kullanım gibi hususlar getirilerek yapılmıştır. Hesaplama yöntemi yönetmelikte belirlenen yönteme uygundur. Davalı hesabı ile bilirkişi raporundaki farkın davalının günlük 21 saat ( 3 vardiya) üzerine ve 60 gün üzerinden, bilirkişinin ise günlük 14 saat( 2 vardiya) ve 19 gün için hesaplama yapmasından kaynaklanmaktadır. İşyerinin kafe olarak kullanıldığı ve 3 vardiya çalışmanın fiilen ispatlanmış olmadığı anlaşılmakla 2 vardiya sistemi doğru ve yerindedir. Son fatura okuma tarihi ... olduğundan son fatura okuma ile kaçak tespit tarihi arasındaki döneme göre kaçak tahakkuku da yönetmeliğe uygundur. Davalı vekilinin tüm istinaf itirazları bu nedenle yerinde değildir. Dosya içeriğine, toplanan delillere, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenle, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, vakıa mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve re'sen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak davacı ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereği esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle 1-Davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Davalıdan alınması gereken 12.295,35 TL istinaf karar ve ilam harcından, istinaf eden davalı tarafından peşin olarak yatırılan 738,00 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 11.557,35 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine, 3-Davacıdan alınması gereken 732,00 TL istinaf karar ve ilam harcından, istinaf eden davacı tarafından peşin olarak yatırılan 269,85 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 462,15 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine, 4-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf kanun yoluna başvuranlar üzerinde bırakılmasına, 5-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, 6-Kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333.maddesi uyarınca ilgililerine iadesine, 7-Temyizi kabil olmayan bu kararın, 6100 sayılı Kanunun 359/3.maddesi gereğince ilk derece mahkemesi tarafından tebliğe çıkarılıp harç tahsil işlemlerinin yerine getirilmesine,

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2024/113, K. 2026/1795, T. 01.10.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2024-113-e-2026-1795-k-14226d419677