Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2023/1723 E. 2026/2338 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2023/1723
- Karar No
- 2026/2338
- Karar Tarihi
T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 17. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2023/1723 KARAR NO : 2026/2338
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 04/07/2023 NUMARASI : 2016/1541 Esas 2023/483 Karar DAVANIN KONUSU : Alacak BAM KARAR TARİHİ : 20/10/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 21/10/2026
Davalı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında yapılan sözleşmeler gereğince davacının yüklendiği işi sona erdirdiği, sözleşmenin başlangıcında davalı şirkete ....şubesine ait 17.711,00 TL,... bankası ...şubesine ait 115.000,00 TL ve yine ... şubesine ait 39.813,07 TL bedelli teminat mektuplarının verildiği, söz konusu mektupların sözleşmenin 12.4.1 gereği müvekkiline iadesinin yapılması gerektiği bu kapsamda davalı yana yapılan başvuruya davalının İzmir İl Müdürlüğü'nün 18/04/2012 tarihli yazı cevabında bir takım işçiler yönünden oluşacak riskler ileri sürülerek toplam talep edilen 48.000,00 TL'lik teminat mektubunun yasal olarak bir zorunluluk olmamasına rağmen davalı ile ters düşmemek adına.... bankası... şubesine ait 20/04/2012 tarih, 070211/068361 numaralı ve 48.000,00 TL bedelli teminat mektubunun davalı yana verildiği, ... ve ... tarafından açılan davaların sonuçlandığı başlatılan takiplere yönelik davacı tarafça dosya borçlarının ödendiği, ..., ... ve ... tarafından açılan davaların ret ile sonuçlandığı ve ... tarafından açılan davaya yönelik başlatılan takibe davacı tarafça borç ödemesi yapıldığı, buna dair kararların dosyaya sunulduğu, davalı ya yazılı olarak iade yönünden başvuru yapılmış ise de bunun kabul edilmediği aksine mektubun 16/11/2015 tarihinde nakde çevrildiği ancak davacı yanca yapılan işlemin yerinde olmadığı belirtilerek nakde çevrilen 48.000,00 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesinin yanı sıra yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı ile 02/04/2008 tarihli sözleşmenin imzalandığı, bu kapsamda davacıdan 115.000,00 TL ve 17.711,00 TL tutarında iki adet teminat mektubu alındığı, yeni yapılan ihale zamanında sonuçlanmadığı için dava dilekçesinde bahsedilen 39.813,07 TL tutarında teminat mektubunun alındığı, kesin kabulün yapılabilmesi için bir kısım belgelerin davcıdan talep edildiği, ancak davacı tarafça bazı belgelerin ibraz edilemediği, devamında 06/04/2012 tarihinde toplana kabul komisyonu kararı ile davacıdan işçilik davalarına karşılık 48.000,00 TL teminat mektubunun alınması halinde kesin kabulün yapılacağı yönünden karar verilmekle birlikte davacının mali işler müdürlüne mektubun sunulduğu, aynı gün toplanan kabul komisyonu kararı ile tutanağın imzalandığı alınan teminatların iadesi için yazılan yazıda dava dilekçesinde bahsedilen 115.000,00 TL, 17.711,00 TL ve 39.813,07 TL tutarlı teminat mektuplarının iade edildiği ancak işçilerden kaynaklı davaların olması sebebi ile davaya konu 48.000,00 TL'lik teminat mektubunun alındığı ve bunlara dair davacıya istenilen belgeler sunulmadığından kesin teminat mektubunun iade edilmediği ve işçilik alacakları davası nedeni ile nakde çevrildiği, yapılan işlemin sözleşmenin 12.4 mad. kapsamında yerinde olduğu belirtilerek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama neticesinde İstinaf incelemesine konu karar ile: "Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Yapılan inceleme neticesinde dosya tarafları arasında Bornova, Kemalpaşa, Torbalı, Selçuk, Beydağ, Tire , Bayındır, Ödemiş ve Kiraz illerinde ....'in alçak gerilimden beslenen elektrik abonelerinde ait 2. ihbarname dağıtımı enerji kesme- açma, sayaçların el mühürlerinin kontrolü, kaçak ve usulsüz elektrik kullanımın tespiti işlemlerine ait bilgilerin GPS ile sisteme aktarılmasına yönelik yüklenicinin davacı iş verenin davalı olduğu 02/04/2008 tarihli ve işe başlamadan itibaren 730 gün içerisinde bitirilecek nitelikte hizmet alımı sözleşmesinin akdedildiği, söz konusu sözleşmeye yönelik açılan ihale kapsamında davacı tarafından .... şubesine ait 17.711,00 TL, ... bankası ...şubesine ait 115.000,00 TL ve yine... şubesine ait 39.813,07 TL bedelli teminat mektuplarının davalı yana verildiği, taraflar arasındaki sözleşmesel ilişki gereği davacının 01/05/2008 tarihinde işe başladığı ve 30/07/2010 tarihinde işi bitirdiği, işin bitmesinden sonra davacının davalı yana başvurarak verdiği teminatın iadesinin istenildiği, davalı tarafça ise kabul komisyonun toplantısı neticesinde davacıdan yeniden 48.000,00 TL tutarında teminat istenilmesi üzerine ... bankası .. şubesine ait 48.000,00 TL tutarındaki teminat mektubunun davalıya verildiği, iş bu mektubun 16/11/2015 tarihinde davalı tarafça ibrazı ile nakde çevrildiği, davacı tarafça verilen 48.000,00 TL'lik iş bu dava konusu mektup bedelinin iadesine yönelik başvurunun davalı tarafça reddedildiği konularında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir. Yukarıdaki yapılan tespit göz önüne alındığında taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacı yanın davalıya verdiği ... bankası ... şubesine ait 20/04/2012 tarih, 070211/068361 numaralı ve 48.000,00 TL bedelli teminat mektubunun davalı tarafından nakde çevirme işleminin haksız olup olmadığı, bu kapsamda 48.000,00 TL'nin davalıdan tahsili yönündeki davacı isteminin yerinde olup olmadığının tespitine yönelik açılan alacak davası olduğu anlaşılmıştır. Uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden şu hususun belirtilmesinde fayda vardır; her ne kadar davalı tarafından tahkikatın devamında işletme hakkının devri ve dolayısı ile somut uyuşmazlık bakımından davalı yanın muhataplığının bulunmadığı belirtilmiş ise de devre yönelik sözleşmenin dosyamız arasına kazandırılması ile yapılan incelemesi neticesinde davalı savunmasına itibar edilmemiş, davalıya verilen mektubun nakde çevrilmesine yönelik işlem bakımından muhataplığın davalı yan olduğu anlaşılmıştır. Yine uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden şu hususun da belirtilmesinde fayda vardır; her ne kadar davalı tarafından talebin reddi gerektiği yönündeki savunmanın hizmet alımına dair iş sözleşmesi kapsamında başka işçiler yönünden davalar olduğu belirtilmiş ise de esasen bahse konu sözleşmesel ilişki kapsamında verilen teminat mektuplarının iadelerine yönelik yapılan başvuru neticesinde davalı tarafın İl Müdürlüğünün 06/04/2012 tarihli kabul komisyonu toplantısında davacının yüklendiği edimine yönelik noksan ve kusurlu işinin olmadığı yönünde karar alınarak bu hususun 24/04/2012 tarihli evrak ile tutanak altına alındığı, davacının işini 30/07/2010 tarihinde bitirdiği gibi yine davacının SGK yazısına göre ilişiksiz olduğu ancak davalı tarafça bahse konu hizmet alım işinden kaynaklı olarak ...., ...., .... ve ... isimli işçiler yönünden açılan davalar için gecikme faizi göz önüne alınarak dava süresinin yaklaşık 3 yıllık zaman alacağı tahmin edilerek 45.000,00 TL, ....ve ... isimli işçiler yönünden açılan davalara yönelik başlatılan icra takibinde icranın geri bırakılmasına yönelik verilen teminat mektubuna yönelik olarak bunun 1-1,5 yıllık süreyi kapsayacağı tahin edilerek 3.000,00 TL olmak üzere toplamda 48.000,00 TL teminat alındığı görülmekle davalı talebinin sadece yukarıda isimleri geçen işçiler yönünden sınırlı olarak davacıdan talep edildiği anlaşılarak mevcut dava dosyasında tarafların iddia ve savunmalarının sadece bu işçiler yönünden teminatın alınmasını gerektiren sebepleri bakımından değerlendirilme yapılması ile sonuca gidilmesi gerektiği bu nedenle diğer işçiler yönünden davalı savunmasının yerinde olmadığı kanaatine varılmış ve dolayısı ile bu kapsamda ayrıca bir inceleme ve değerlendirme yapılmamıştır. Dosya taraflara arasındaki sözleşmeye göre davacı yanca verilen teminatların iadesine yönelik şartların sözleşmenin 12/4 maddesinde düzenlendiği, buna göre iade şartlarının sözleşmenin yerine getirilmesi, işverene karşı borcun olmaması ve SGK'dan ilişiksizlik belgesi almasına bağlandığı, bu kapsamda yapılan incelemede sözleşmenin eksiksiz ve noksansız olarak davacı tarafça yerine getirildiği ve davalıya bu anlamda herhangi bir borcunun olmadığı hususunun davalının kabulünde olduğu gibi yine davacının SGK'dan ilişiksizlik belgesi alarak bunu davacıya ibraz ettiği de anlaşılmakla birlikte esasen dava konusu bedel iadesi istenen teminat mektubunun ek bir teminat mektubu olduğu anlaşılarak bu mektubun alınmasına dair yukarıda isimleri geçen işçiler yönünden açılan davaların incelenmesi neticesinde; .... tarafından İzmir 5. İş mahkemesi'nin 2014/328 esas sayılı dosyası üzerinden davacı ve davalı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davacı işçi vekilince 01/02/2011 tarihli dilekçe ile davalı .... yönünden açılan davadan feragat edildiği göz önüne alınarak 2014/424 karar sayılı ilam ile davanın Mahkememiz davacısı yönünden kabulü yönünde hüküm kurulduğu ve kararın 13/11/2014 tarihinde kesinleştiği ve dosyanın infazının torbalı 1. İcra müd.'nün 2014/2112 esas sayılı dosyası üzerinden yapılmakla davacı tarafça icra dosyasına ilişkin ödemede bulunulduğu, .... tarafından İzmir 5. İş mahkemesi'nin 2017/217 esas sayılı dosyası üzerinden davacı ve davalı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davacı işçi vekilince 01/02/2011 tarihli dilekçe ile davalı .... yönünden açılan davadan feragat edildiği göz önüne alınarak 2017/237 karar sayılı ilam ile davanın Mahkememiz davacısı yönünden kısmen kabulü yönünde 08/05/2017 tarihli hüküm kurulduğu ve dosyanın infazının İstanbul 23. İcra müd.'nün 2017/15175 esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icraya konu edildiği, ... ..tarafından İzmir 5. İş mahkemesi'nin 2017/224 esas sayılı dosyası üzerinden davacı ve davalı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davacı işçi vekilince 01/02/2011 tarihli dilekçe ile davalı .... yönünden açılan davadan feragat edildiği göz önüne alınarak 2017/239 karar sayılı ilam ile davanın Mahkememiz davacısı yönünden kısmen kabulü yönünde 08/05/2017 tarihli hüküm kurulduğu ve dosyanın infazının İstanbul 23. İcra müd.'nün 2017/15174 esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icraya konu edildiği, .... tarafından İzmir 5. İş mahkemesi'nin 2017/222 esas sayılı dosyası üzerinden davacı ve davalı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davacı işçi vekilince 01/02/2011 tarihli dilekçe ile davalı .... yönünden açılan davadan feragat edildiği göz önüne alınarak 2017/238 karar sayılı ilam ile davanın Mahkememiz davacısı yönünden kısmen kabulü yönünde 08/05/2017 tarihli hüküm kurulduğu ve dosyanın infazının İstanbul 23. İcra müd.'nün 2017/15176 esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icraya konu edildiği, .... tarafından İzmir 6. İş mahkemesi'nin 2009/350 esas sayılı dosyası üzerinden davacı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davanın kabulü yönünde verilen karara ilişkin dosyanın infazının İzmir 7. İcra müd.'nün 2010/12784 esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icraya konu edildiği ve davacı tarafça ödendiği, .... tarafından İzmir 6. İş mahkemesi'nin 2009/349 esas sayılı dosyası üzerinden davacı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davanın kabulü yönünde verilen karara ilişkin dosyanın infazının İzmir 7. İcra müd.'nün 2010/12783 esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icraya konu edildiği ve davacı tarafça ödendiği hususları tespit edilmiştir. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; taraflar arası imzalanan 2008 tarihli sözleşme neticesinde davalıya yukarıda belirtilen... Bankası ve .... teminat mekuplarının iadesi yönünde başvuruda bulunması üzerine davacıdan iadeye yönelik işlem yapılması için yukarıda belirtilen sebepler ve isimleri geçen işçiler ile sınırlı sebepler ile yeniden teminat maktubu istenildiği ve davanın da iş bu kapsamda verilen 48.000,00 TL'lik mektubun tahsilatının yapılmış olmasına yönelik açıldığı anlaşıldığından Mahkememizce ... Bankası ve ... teminat mektuplarının iadesine yönelik herhangi bir inceleme ve değerlendirme yapılmaksızın iş bu ... bankası ... şubesine ait 20/04/2012 tarih, 070211/068361 numaralı ve 48.000,00 TL bedelli teminat mektubunun nakde çevrilmesine dair işlemin yerinde olup olmadığının belirlenmesi için bu ek teminatın davalıdan alındıktan sonra yapılan nakde çevirme işleminin yerinde olup olmadığı bakımından doyanın yapılan değerlendirilmesi neticesi mektubun alınmasına esas teşkil eden işçilerden ... ve ... dışındaki işçiler tarafından açılan davalar davacı yan yanında aynı zamanda davalı... aleyhine de açılmış ise de ... yönünden feragat beyanı doğrultusunda değerlendirme yapıldığı görülmekle esasen bahse konu işçiler davalarında Mahkemelerce işçilerin davacı ve davalı arasında alt işverenlik kapsamında çalıştırıldığı ve dolayısı ile dosya tarafları arasında bu kapsamda bir ilişkinin bulunduğu ve esasen davalı ...'in de davacı şirket gibi sorumluluğunun bulnuduğu yönünde yapılan değerlendirmeler göz önüne alındığında davalı kanaatine ve dolayısı ile ek teminatın alınmasına esas teşkil eden risk durumunun nakde çevirme tarihi itibariyle ortadan kalktığı bu nedenle de mektubun davacıya verilmesi gerekirken mektubun 16/11/2015 tarihinde davacıdan yapılan tahsilat ile nakde çevrilmesi işleminin yerinde olmadığı kanaatiyle iş bu dava ile yapılan tahsilatın davalıdan tahsil yönündeki davacı isteminin yerinde olduğu anlaşılmakla açılı davanın kabulü ile haksız tahsil edildiği anlaşılan 48.000,00 TL'nin 16/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. ." şeklindeki gerekçe ile; "Davanın KABULÜ ile 48.000,00 TL'nin 16/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE" şeklinde karar vermiştir. İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ: Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Davacının işçilerine işçilik haklarını ödemediği, işçilerin de asıl işveren olduğumuzdan bahisle müvekkili şirkete dava yönelttiğini, dava konusu teminat mektubu işte bu nedenlerde iade edilmediğini, zira müvekkili şirketin halihazırda devam eden davalar ve zamanaşımına göre ileride açılacak davalarda, davacının ödemesi gereken işçilik alacaklarını işçilere ödemek durumunda kalmakta ve kalmaya devam edeceğini, davacının hizmet alım işinin kabulünün de bu nedenlerle yapılmadığını, zira kabulün yapılabilmesi için çalışanlar ve özlük haklarına ilişkin bilgi ve belgeler istenmiş olup, istenen evraklardan, kıdem tazminatı ödendiğine dair banka dekontları, yıllık izin bordro/dekontları, ibranameler tamamlanmamış yani davacının işçilerinin özlük haklarını ödemediğini işçilik alacaklarının davacı tarafından ödenmemesi üzerine İş Mahkemelerine davacının çalışanları tarafından alacak davaları açılmış olup, bir kısım davalar aleyhe sonuçlanmakla birlikte bir kısmı için yargılamanın devam ettiği dosya içine alınan dosyalardan anlaşıldığını, sözleşmenin ilgili maddesinde; "Yüklenicinin uygulamaları sonucunda, İdarenin tazminat ödemesinin söz konusu olduğu hallerde bu tazminat İdare tarafından ödendiği tarihten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte Yükleniciden tahsil edilir." hükmü yer almadığını, buna istinaden davacının teminat mektubu iade edilmemiştir olduğunu zira davacı şirket sözleşme gereği mevcut yükümlülüklerini yerine getirmediğini, ayrıca, söz konusu hizmet alım ihalesinde işçilik maliyetleri, KİK işçilik hesaplama modülü kullanılarak hesaplanmakta ve ihaleye verilecek teklif birim fiyatlara dahil edilmekte olduğunu, Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79.1.maddesi ikinci paragrafına göre kıdem tazminatı, işçilik hesaplama modülünde sözleşme ve genel giderler adı altında teklif birim fiyatlara dahil edilmekte olduğunu, ihale süresince birim fiyatlar üzerinden aylık olarak hakediş raporları düzenlenerek, davacının işçilerine ödemesi gereken kıdem tazminatı müvekkili şirket tarafından davacıya ödendiğini, sözleşmenin 22. maddesinde "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin 6. Bölümünde belirlenmiş olup, Yüklenici bunlara aynen uymakla yükümlüdür." denildiğini, davacı ihale bitimi nedeniyle doğan ve müvekkil şirket tarafından hakedişlere dahil edilerek ödenen personel kıdem tazminatlarını ve sair işçilik alacaklarını çalışanlara ödemeyerek yükümlülüğünü yerine getirmediğini, dolayısıyla yürüttüğü hizmet alım işinden dolayı müvekkiline borcu kaldığını, kesin teminat ve ek kesin teminatlar, yüklenicinin edimini sözleşme ve hükümlerine uygun olarak yerine getirmesi halinde iade edildiğini, ancak, iade, idarenin diğer bazı haklarını korumak açısından koşullara bağlanmadığını, değinilen koşulların K.İ.S. Kanununun 13. maddesinde düzenlendiğini, buna göre kıdem tazminatı, işçilik hesaplama modülünde “sözleşme ve genel giderler” adı altında teklif birim fiyatlara dahil edilmekte olduğunu, ihale süresince birim fiyatlar üzerinden aylık olarak hak ediş raporları düzenlenerek, aslında yüklenici firmaya ödemesi gereken kıdem tazminatı da müvekkili şirket tarafından ödenmekte olduğunu, davacı ihale bitimi nedeniyle doğan ve müvekkili tarafından hak edişlere dahil edilerek ödenen personel kıdem tazminatlarını çalışanlara ödemeyerek yükümlülüğünü yerine getirmediğini, ayrıca İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2015/835 E.nolu dosyada kendilerince yapılan savunmalara dayanak teşkil edecek nitelikte olduğunu, nitekim söz konusu karada "...davacının iş sözleşmeleri gereğince işçilerine karşı hukuki uyuşmazlık aşamasında olan yükümlülüklerinden, davalının da asıl-alt işveren ilişkisi sebebiyle iş kanunu gereği sorumlu tutulmasının mümkün olduğu ve davalının iş mahkemelerinde görülen bu davalarda da davalı tarafta yer aldığı dikkate alındığında, söz konusu yükümlülüklerden kaynaklanan riskler devam ettiği sürece davalının davacıdan aldığı teminat mektuplarını uhdesinde tutmasının mümkün olduğu ve dolayısıyla davacını talebinin isabetli olmadığı" gerekçesiyle davanın reddine karar verildiğini, yine aynı şekilde başka bir yüklenici şirket tarafından müvekkili şirketin aleyhine İzmir 2.Asliye Ticaret Mahkemesi 2015/135E. nolu dosya ile açılmış olan teminat mektubunun iadesi ile ilgili davada da Mahkemece "davacının davalıya sözleşme gereği hiçbir borcunun bulunmadığını ispatlayamadığı, sözleşmede belirtilen koşulların yerine getirilmediği" gerekçesiyle davanın reddine karar verildiğini, ayrıca, söz konusu hizmet alım ihalesinde işçilik maliyetleri, KİK işçilik hesaplama modülü kullanılarak hesaplanmakta ve ihaleye verilecek teklif birim fiyatlara dahil edilmekte olduğunu, Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79.1. maddesi ikinci paragrafında; "İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dahil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar üzerinden işçilik hesaplama modülü kullanılarak % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır." denildiğini, buna göre kıdem tazminatı, işçilik hesaplama modülünde sözleşme ve genel giderler adı altında teklif birim fiyatlara dahil edilmekte olduğunu, ihale süresince birim fiyatlar üzerinden aylık olarak hakediş raporları düzenlenerek, davacının işçilerine ödemesi gereken kıdem tazminatının müvekkili şirket tarafından davacıya ödendiğini, yüklenicinin bu iş nedeniyle idareye ve Sosyal Sigortalar Kurumuna olan borçları ile ücret ve ücret sayılan ödemelerden yapılan kanunî vergi kesintilerinin yapım işlerinde kesin kabul tarihine, diğer işlerde kabul tarihine veya varsa garanti süresinin bitimine kadar ödenmemesi halinde, protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın kesin teminatlar paraya çevrilerek borçlarına karşılık mahsup edildiğini, varsa kalanı yükleniciye geri verildiğini, buna göre kıdem tazminatı, işçilik hesaplama modülünde "sözleşme ve genel giderler" adı altında teklif birim fiyatlara dahil edilmektedir. ihale süresince birim fiyatlar üzerinden aylık olarak hak ediş raporları düzenlenerek, aslında yüklenici firmaya ödemesi gereken kıdem tazminatı da müvekkili şirket tarafından ödendiğini, davacı ihale bitimi nedeniyle doğan ve müvekkili şirket tarafından hak edişlere dahil edilerek ödenen personel kıdem tazminatlarını çalışanlara ödemeyerek yükümlülüğünü yerine getirmemiş olduğunu, usûl ve esas yönünden maddî vakıalara ve hukuka aykırı olan ilk derece mahkemesi kararının ortadan kaldırılarak, davanın reddi yönünde karar verilmesini istinaf başvuru sebebi olarak ileri sürmüştür. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava; taraflar arasındaki sözleşme gereğince davacı tarafça davalıya verilen ve nakde çevrilen teminat mektup bedelinin davalıdan tahsili istemidir. 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf incelemesi istinafa başvuran vekilinin dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar res'en gözetilerek ve yine HMK 357/1.maddesindeki, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar istinaf incelemesi sırasında dinlenemez ve yeni delillere dayanılamaz hükmü çerçevesinde yapılmıştır. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde "Davanın KABULÜ ile 48.000,00 TL'nin 16/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE" karar verilmiştir. İş bu karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Dosyaya bir sureti sunulan davalı şirket İl Müdürlüğü'nün 06/04/2012 tarihli kabul komisyonu toplantısında, davacı şirketten ... ve .... isimli işçiler yönünden açılan davalar için gecikme faizi dahil 45.000,00 TL, ... ve .... isimli işçiler tarafından açılan davalar için icra takibine verilen teminat mektubunun icra takip tarihinden sonra işleyecek olan faizi olarak 3.000,00 TL olmak üzere toplamda 48.000,00 TL teminat mektubu alınması halinde kesin kabulün yapılıp, kabul tutanağının imzalanmasına karar verildiği görülmüştür. Mahkemece yapılan yargılama sırasında komisyon kararında adı geçen işçiler ... tarafından İzmir 5. İş mahkemesi'nin 2014/328 esas sayılı dosyası üzerinden davacı ve davalı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davacı işçi vekilince 01/02/2011 tarihli dilekçe ile davalı .... yönünden açılan davadan feragat edildiği göz önüne alınarak 2014/424 karar sayılı ilam ile davanın Mahkememiz davacısı yönünden kabulü yönünde hüküm kurulduğu ve kararın 13/11/2014 tarihinde kesinleştiği ve dosyanın infazının torbalı 1. İcra müd.'nün 2014/2112 esas sayılı dosyası üzerinden yapılmakla davacı tarafça icra dosyasına ilişkin ödemede bulunulduğu, .... tarafından İzmir 5. İş mahkemesi'nin 2017/217 esas sayılı dosyası üzerinden davacı ve davalı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davacı işçi vekilince 01/02/2011 tarihli dilekçe ile davalı .... yönünden açılan davadan feragat edildiği göz önüne alınarak 2017/237 karar sayılı ilam ile davanın Mahkememiz davacısı yönünden kısmen kabulü yönünde 08/05/2017 tarihli hüküm kurulduğu ve dosyanın infazının İstanbul 23. İcra müd.'nün 2017/15175 esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icraya konu edildiği,....tarafından İzmir 5. İş mahkemesi'nin 2017/224 esas sayılı dosyası üzerinden davacı ve davalı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davacı işçi vekilince 01/02/2011 tarihli dilekçe ile davalı ... yönünden açılan davadan feragat edildiği göz önüne alınarak 2017/239 karar sayılı ilam ile davanın Mahkememiz davacısı yönünden kısmen kabulü yönünde 08/05/2017 tarihli hüküm kurulduğu ve dosyanın infazının İstanbul 23. İcra müd.'nün 2017/15174 esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icraya konu edildiği, ... tarafından İzmir 5. İş mahkemesi'nin 2017/222 esas sayılı dosyası üzerinden davacı ve davalı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davacı işçi vekilince 01/02/2011 tarihli dilekçe ile davalı .... yönünden açılan davadan feragat edildiği göz önüne alınarak 2017/238 karar sayılı ilam ile davanın Mahkememiz davacısı yönünden kısmen kabulü yönünde 08/05/2017 tarihli hüküm kurulduğu ve dosyanın infazının İstanbul 23. İcra müd.'nün 2017/15176 esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icraya konu edildiği, ... tarafından İzmir 6. İş mahkemesi'nin 2009/350 esas sayılı dosyası üzerinden davacı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davanın kabulü yönünde verilen karara ilişkin dosyanın infazının İzmir 7. İcra müd.'nün 2010/12784 esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icraya konu edildiği ve davacı tarafça ödendiği, ... tarafından İzmir 6. İş mahkemesi'nin 2009/349 esas sayılı dosyası üzerinden davacı aleyhine açılan işçiklik alacağı davasında mahkemece davanın kabulü yönünde verilen karara ilişkin dosyanın infazının İzmir 7. İcra müd.'nün 2010/12783 esas sayılı dosyası üzerinden ilamlı icraya konu edildiği ve davacı tarafça ödendiği hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; taraflar arası imzalanan 2008 tarihli sözleşme neticesinde davalıya .... Bankası ve ... teminat mekuplarının iadesi yönünde başvuruda bulunması üzerine davacıdan iadeye yönelik işlem yapılması için .. Uzun, ... ve ... isimli işçiler ile sınırlı sebepler ile yeniden teminat maktubu istenildiği ve davanın da iş bu kapsamda verilen 48.000,00 TL'lik mektubun tahsilatının yapılmış olmasına yönelik açıldığı anlaşıldığından .... bankası ... şubesine ait 20/04/2012 tarih, 070211/068361 numaralı ve 48.000,00 TL bedelli teminat mektubu yönünden yapılan değerlendirilme neticesinde, dava konusu teminat mektubun alınmasına esas teşkil eden işçilerden ...ve... dışındaki işçiler tarafından açılan davaların, davacı yan yanında aynı zamanda davalı ... aleyhine de açılmış ise de ... yönünden feragat beyanı doğrultusunda değerlendirme yapıldığı, esasen bahse konu işçilerin davalarında, mahkemelerce işçilerin davacı ve davalı arasında alt işverenlik kapsamında çalıştırıldığı ve dolayısı ile dosya tarafları arasında bu kapsamda bir ilişkinin bulunduğu ve esasen davalı ....'in de davacı şirket gibi sorumluluğunun bulnuduğu yönünde yapılan değerlendirmeler göz önüne alındığında davalı kanaatine ve dolayısı ile ek teminatın alınmasına esas teşkil eden risk durumunun nakde çevirme tarihi itibariyle ortadan kalktığı, bu nedenle de davaya konu teminat mektubun davacıya verilmesi gerekirken 16/11/2015 tarihinde davacıdan yapılan tahsilat ile nakde çevrilmesi işleminin yerinde olmadığından davacı isteminin yerinde olduğu anlaşılmakla açılan davanın kabulü ile haksız tahsil edildiği anlaşılan 48.000,00 TL'nin 16/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş olmakla; Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına göre davalı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK m. 353/1-b-1 maddesi istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 04/07/2023 tarih, 2016/1541 Esas ve 2023/483 Karar sayılı kararına karşı davalının istinaf başvuru sebeplerinin HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-İstinaf kanun yoluna başvuran davalı taraftan alınması gereken 3.278,88 TL istinaf nispi karar harcından başlangıçta alınan 819,72 TL'nin mahsubu ile eksik yatırılan 2.459,16 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davalı tarafından yapılan istinaf masrafının üzerinde bırakılmasına, 4-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 5-İstinaf yargılamasında duruşma açılmadığından karşı taraf yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 6-Kararın re'sen taraflara tebliğine, Dair, dosya üzerinde HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca yapılan inceleme sonucunda; HMK'nın 361/1. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 20/10/2026