Bölge Adliye Mahkemesi 2023/149 E. 2026/1711 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

43. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2023/149

KARAR NO : 2026/1711

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 10/10/2022

NUMARASI : 2022/306 Esas - 2022/677 Karar

DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 24/09/2026

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket aleyhine 27.04.2016 tarihinde ... Sigora A.Ş. tarafından .... AŞ.’nin kanuni halefi olarak rücuen alacak davası açılmıştır. Dava konusu olay, davacı şirket tarafından ... Sigrota A.Ş. sigortalısı .... A.Ş.’ne ait emtealan davacı şirkete ait araçlarla belirtmiş oldukları adrese nakliyesi işlemi sırasında mallarda hasar meydana geldiği iddiası ile ikame edildiğini, Bakırköy 1. Asliye ticaret Mahkemesinin 29.11.2017 tarih ve 2016/395 E., 2017/847 K. Sayılı karan ile davanın kabulüne karar verilmiştir. Kabul kararına karşı dosya tarafımızca istinafa gönderilmiş olup kabulün reddi için gerekli tüm yasal yollara başvurulmuştur. Karar İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi tarafından onandığını, Yerel Mahkeme kabul kararı ve Bölge Adliye Mahkemesi onama kararı sonrasında ... Sigorta A.Ş. tarafından İstanbul 29. İcra Müdürlüğü’nün ... e. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatılmış olup başlatılan icra takibi neticesinde ekte sunmuş olduğumuz ödeme belgesinden de anlaşılacağı üzere İstanbul 29.İcra Müdürlüğü’nün ... E. dosyasına istinaden hasar bedeli, icra dosyası için tahsil harcı ve avukatlık ücreti ödemesi olmak üzere toplam 8.564,57 TL ödeme yapılmış ve dosya borcu kapatıldığını, Söz konusu hasar/zararı meydana geldiği iddia edilen taşıma işlemi ... Sigortanın 2015-... poliçe nolu sorumluluk sigortası poliçesi kapsamında olup, davacı şirket tarafından defaatle davalıya hasar ihbarında bulunulmuştur. Davalı ...nezdindeki hasar dosya numarası ...’dir. Tüm bu ihbarımıza rağmen davalı ...A.Ş. tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı için davacı şirket tarafından ... Sigorta A.Ş. ye ödeme yapılmamıştır. İş bu nedenle, davacı şirket tarafından ... Sigorta A.Ş.’ye ödenen sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında bulunan hasar/zarar tazmini için sayın mahkemenize müracaat zorunluluğu hasıl olduğunu, bu sebeplerle, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla davamızın kabulüne, ... Sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında olan, taşımadan kaynaklanan ve ... Sigorta A.Ş.’ye ödenen 8.564,57 TL hasar/zarar bedelinin, ödenen icra harçları ile avukatlık ücretinin ödeme tarihi olan 09.03.2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı sigorta şirketinden tahsiline, yargılama masrafları ile vekalet ücretinin de davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Sigortalı ... .... A.Ş. tarafından muhtelif, ... sayılı 23.1.2015/15.1.2016 tarihleri arasında Yurt içi taşıyıcı sorumluluk sigorta poliçesi ve bu poliçede verilen teminatlar ile sigorta ettirildiğini, Deliller arasında davacının sunduğu ekspertiz raporunda meydana gelen hasarın uygun şartlarda yapılmayan sevkiyat koşullarından hasarın oluştuğu belirlendiğinden teminat dışında kalan istemin reddi gerektiğini, Poliçenin üç ve dördüncü sayfasına derc edilen ‘ İstisnalar Klozuna Göre; Resmi Makamlar Tarafından Konulan Kanun, Yönetmelik Veya Kuralların İhlal Edilmiş Olduğunun Tesit Edildiği Taşımalar, Teminat Dışıdır” Düzenlemesini Havi olduğunu, bu sebeplerle, davacının tüm delillerinin tarafımıza tebliği halinde beyanda bulunma hakkımız saklı kalmak kaydıyla davacının kusuru ve hasarın teminat içerisinde kaldığını ispatlayamaması halinde davanın reddine, masraf ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI : İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "Rücu Koşulları Yönünden Dosyanın İncelenmesi: Davacı şirketin ...A.Ş. bünyesinde 16.01.2015-15.01.2015 vadeli ve 205-... nolu ... Sigortası tanzim edilmiştir. Poliçe ... (A) ... (A) hükümlerine tabidir. Poliçe şartları gereği ambalaj yetersizliği, istif uygunsuzluğu ve sabitleme yetersizliği sebebi ile meydana gelecek hasarın Teminat Harici olduğu tespit belirtilmiştir. Davaya konu hasar oluşumunun kara yolu ile taşımacılıkta oluşabilecek bir hasar olması, emtianın ambalajlama sorunu olmaması kanaatine varıldığından (... Ldt. Şti.’nin 21.07.2015 tarihinde düzenlediği ... nolu rapor verileri de aynı tespitte bulunmuş) oluşan hasarın davacı taşıyıcı tarafından ...A.Ş. firmasına rücu edilebileceği kanaatine varıldığı raporda belirtilmiştir. Davaya konu sevkiyat evraklarına yükleme sırasında, üründe yüklemeden kaynaklı oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiği anlaşılmakta olup ... Konvansiyonunun ilgili maddeleri gereği teslimat sırasında fark edilen hasardan davalı taşıyıcının ... m.17/1 gereği sorumluluğu olduğu, davaya konu hasarın sigortalı firma deposuna teslimi sırasında fark edilerek tutanak altına alınması; hasar oluşumunun 20.06.2015 tarihinde ... Gümrüğü ile sigortalı firmanın .../İstanbul adresinde bulunan deposuna sevki sırasında meydana gelme ihtimalinin yüksek olduğu kanaatine varıldığı, davaya konu hasarın toplam 66 paket emtiadan sadece birisinde meydana gelmesinin sebebinin ambalajlama ve istifleme hatası olmadığı, yükleme / boşaltma sırasında meydana gelebilme ihtimalinin yüksek olduğu, ürünlerin ambalajlamasının uygun şartlarda taşınması durumunda kara yolu taşımacılığı için uygun olduğu, davaya konu hasar için hazırlanan ... Ldt. Şti.’nin 21.07.2015 tarihinde düzenlediği ... nolu rapor verilerinde de aynı tespitte bulunduğu, davaya konu hasar oluşumu sırasında, davacı şirketin ...A.Ş. bünyesinde tanzim 16.01.2015-15.01.2015 vadeli ve 205-... nolu ... Sigortasının geçerli olduğu, davaya konu hasar oluşumunun kara yolu ile taşımacılıkta oluşabilecek bir hasar olması, emtianın ambalajlama sorunu olmaması kanaatine varıldığından (... Ldt. Şti.’nin 21.07.2015 tarihinde düzenlediği ... nolu rapor verileri de aynı tespitte bulunmuş) oluşan hasarın davacı taşıyıcı tarafından ...A.Ş. firmasına rücu edilebileceği tespit edildiğinden, bilirkişi raporunun denetime uygun, hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilerek davanın kabulüne , ..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşıyıcının, araç içerisinde istiflemeyi ve sabitlemeyi özenli yapmaması, yükü emniyete almadan yetersizlikten kaynaklandığı bu sebeple hasarın oluştuğu belirlendiğinden teminat dışında kalan istemin reddi yerine davanın kabulü usul ve yasaya aykırı olduğunu, poliçenin üç ve dördüncü sayfasına derc edilen "istisnalar klozu" na göre; "Taşınan malın özelliğine göre yöresel ve ulusal kural ve geleneklere uygun olmayan yetersiz ambalajlama, hatalı ve/veya yanlış istiflenmesinden kaynaklanan hasar ve masraflar teminat dışıdır." denildiğini, dosya kapsamında alının bilirkişi raporu yetersiz ve dosya kapsamı ile uyumsuz olup sadece "paketten sadece birinin hasarlanmış olması, meydana gelen hasarda ambalajlama kusuru olmadığı" kanaati ile düzenlendiğini, hüküm kurmaya yeterli ve elverişli olmadığını, Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin 2016/395 E. sayılı Mahkeme kararı ile sigortalı davacının taşıyıcı olarak sorumluluğuna hükmedilmiş olması, sigortacı olarak mutlak surette davalı şirketin sorumluluğunu gerektirmediğini, Bakırköy 1. ATM'nin 2016/395 esas sayılı dosyası kapsamında poliçe şartları/muafiyet hükümleri değerlendirilmediği gibi huzurdaki davada da bu hususlar değerlendirilmemiş eksik inceleme ile hüküm kurulmuş olduğunu, Poliçe özel şartları 2.35. II-Artırılmış Sorumluluk maddesi gereğince; "Sigortacı tarafından onaylanmış bulunan Standart Şart ve Koşullarda öngörülen edim ve yükümlülüklere kıyasla daha artırılmış veya külfetli akdi edim ve yükümlülüklerin üstlenilmesi yönünde bir sözleşmeye girilmesi sebebiyle ve sonucunda üstlenilen veya artan sorumluluklar, zarar ve ziyan, masraf ve giderler, bu Poliçe tahtında verilen sigorta teminatı ve korumasının kapsamında değildir" denildiğini, davacı taşıyıcının parsiyel yük taşıması yaptığı dosya kapsamında sabit olduğunu, davacı parsiyel yük taşımış olmakla "yüke nezaret borcunun ağırlaştırılmış hali sorumluluğu altında bulunduğundan" dava konusu hasar poliçe FFL poliçesi kapsamında da teminatı dışında olduğunu, kararın bu nedenle de kaldırılması gerektiğini, yine poliçe özel şartları gereğince; sigortalının bizzat kendisinin veya temsilcisinin veya istihdam etiği kişilerin araç sürücüsünün veya işleteninin hilesi/kastı/ağır kusurunun neden olduğu hasarlarda teminat dışı olduğunu, dava konusu olayda sigortalı basiretli bir tacir gibi davranmamış poliçe şartları gereği sorumluluklarını tam olarak yerine getirmemiş ve hasara kendi kusuru ile sebebiyet verdiğini, bu nedenle de hasar poliçe teminatı dışında olduğunu, bu itibarla anılan poliçe kapsamında davalının bir sorumluluğu bulunmadığını, davacı sorumluluğu gereği ödeme yapmış ise de, konu poliçe kapsamında teminat dışında kalan istisnalar nedeni ile yapmış olduğu ödemeyi davalıdan talep hakkı bulunmadığını, sorumluluğu kabul anlamına gelmemek kaydı ile poliçe muafiyet hükümleri dikkate alınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu, davalı şirket nezdinde düzenlenmiş olan poliçe kapsamında uygulanacak olan muafiyet, "tenzili muafiyetler- tazminat talebi başına 1.000 EURO" olarak poliçe de belirtilmiş olmakla, tazminat hesabı yapılırken davacı sigortalının sorumlu olduğu asıl alacak üzerinden muafiyetin dikkate alınması ve bu suretle ilgili poliçe kapsamında davalı şirketin sorumluluğunun tespiti gerektiğini, davacı sigortalının ödediği toplam tazminatın tamamından poliçe muafiyet tutarı düşülmeden davalı şirketin sorumlu tutulmasının kabul edilebilir olmadığını, Davacı tarafından ödenen faiz ve fer'ilere ilişkin olarak da davalının sorumluluğu bulunmadığını, davalının dava açılmasına sebebiyet vermediği gibi temerrütü ve sorumluluğu bulunmadığını, bu nedenle davacının ödediği faiz ve tüm fer'iler üzerinden davalı şirketin sorumluluğuna hükmedilmesinin hatalı olduğunu beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE : Dava, uluslararası kara taşıması sırasında meydana gelen hasarı tazmin eden taşıyıcının, ödediği bedeli taşıma sigortacısından tahsili davasıdır.

İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, hasarın sigorta teminatı kapsamında olup olmadığı noktasındadır.

Davalı sigorta şirketi tarafından davacı sigortalının yapacağı taşımalarla ilgili olarak 23/01/2015-15/01/2016 tarihleri arasında geçerli taşıyıcı sorumluluk sigortası düzenlenmiştir.

Davacı tarafça, taşıyıcı olarak Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 29/11/2017 Tarih ve 2016/395 E. - 2017/847 K. Sayılı dosyasında verilen karar uyarınca ödediği hasar tutarının kendi taşıma sigortasını yapan sigortacıdan tahsiline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır.

İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş, bu kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine davacının istinaf başvurusunun kabulü ile Dairemizce, eksik inceleme nedeniyle mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilerek yeniden yargılama yapılması için dava dosyası ilk derece mahkemesine gönderilmiştir.

İlk derece mahkemesince yeniden yapılan yargılama sonucunda bilirkişi raporu alındıktan sonra davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davacı taşıyıcının, hasar bedelini ödemesine esas Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 29/11/2017 Tarih ve 2016/395 E. - 2017/847 K. sayılı kararında; davacı ... Sigorta A.Ş'nin sigortalısı ... A.Ş'nin Belçika'da kurulu firmadan satın aldığı muhtelif cins serum torbası ve tıbbi malzeme emtiasının Belçika'dan Türkiye'ye taşıması işinin davalı ... A.Ş tarafından yapıldığı, uygulanması gereken ...'nun 17. maddesine göre, taşıyıcının hasardan sorumlu olduğu, taşıyıcının sorumluluğu ortadan kaldıran Konvansiyonun 17/4 maddesindeki istisnai haller bulunmadığı gibi hasarın emtia nakliyat sigorta poliçe teminatında bulunması nedeniyle emtia nakliyat sigortacısı davacının, sigortalısına ödediği hasar bedelini davalı taşıyıcıya rücu edebileceği gerekçesiyle ... 23. maddesi kapsamında, davalı taşıyıcının sınırlı sorumluluk limitini aşmayan gerçek zarar olan 3.249,07 TL hasar tazminatının davalı taşıyıcıdan tahsiline karar verilmiş olup, bu karar, istinaf incelemesinden geçmek suretiyle kesinleşmiş ve ilamın infaz edildiği icra dosyasında borçlu taşıyıcı tarafından ödeme yapılmıştır.

Davalı tarafça cevap dilekçesinde dava konusu hasarın sigorta teminatı kapsamında olmadığı savunulmuş ise de, ... Sigorta tarafından yaptırılan eksper raporunda uygun şartlarda taşınması halinde ambalaj yapısının sigortalı emtiayı koruyacak mahiyette olduğunun belirtilmiş olması ve Dairemizin kaldırma kararından sonra alınan bilirkişi raporunda hasarın ambalaj hatasından kaynaklanmadığının tespit edilmesi karşısında dava konusu hasarın sigorta teminatı kapsamında bulunmadığına ilişkin savunma yerinde görülmemiştir. HMK'nın 357. Maddesine göre ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmaların dinlenemeyecek olması da nazara alındığında davalı tarafça hasarın sigorta teminatı dışında kaldığının ispatlanamaması nedeniyle ilk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir.

KARAR : Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle;

1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Davalı tarafından başvuru sırasında peşin olarak yatırılan 147,00 TL harcın, alınması gerekli olan 732,00 TL harçtan mahsubu ile bakiye 585,00 TL istinaf karar harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

3-Davalı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)a maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.24/09/2026