Bölge Adliye Mahkemesi 2023/1371 E. 2026/2046 K.

T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 4. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2023/1371 KARAR NO : 2026/2046

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN DOSYANIN MAHKEMESİ : İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi NUMARASI : 2022/748 Esas - 2023/72 Karar KARAR TARİHİ : 16/02/2023 DAVA : Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) KARAR TARİHİ : 22/09/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 22/09/2026

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı,istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b-1-son cümle uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi; G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü TARAFLARIN İDDİA, SAVUNMA İLE YARGILAMA SÜRECİ: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; 27/08/2021 tarihinde davalı ....'in sevk ve idaresindeki, davalı Belediyeye ait moloz konteyner tayıma aracının davacıların annesi ve eşi olan ....'a çarparak ölümüne sebebiyet verdiğini, davacıların müteveffanın desteğinden yoksun kaldıklarını, bu ölüm nedeniyle elem ve üzüntü duyduklarını beyanla belirsiz alacak davası olarak 1000 TL maddi tazminatın davalı sigorta yönünden dava tarihinden diğer davalılar yönünden olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müteselsilen tahsili ile her bir davacı için ayrı ayrı 30.000'er TL manevi tazminatın kaza tarihinde itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı... ve ....'den müteselsilen alınarak davacılara verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı .... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava konusu kazada kusurunun bulunmadığını, kazanın ....'ın dikkatsiz ve kusurlu olmasından dolayı meydana geldiğini, maddi tazminat talepleri yönünden alacak kalemlerinden davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğunu, talep edilen manevi tazminatın fahiş miktarda olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı.... vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul anlamına gelmemek üzere davacının maddi tazminat taleplerinin sigorta poliçesi teminatı kapsamında kaldığını, dava konusu kazada müvekkiline ait aracı kullanan diğer davalı ....'in kusurunun bulunmadığını, soruşturma dosyasının devam ettiğini ve ceza yargılamasının sonuçlanmasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, davacıların talep ettikleri manevi tazminat taleplerinin fahiş miktarda olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı .... Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın müvekkili şirkete 11/05/2021 - 11/05/2022 tarihleri arasında geçerli olmak üzere 89162063 numaralı Karayolu Zorunlu Mali Mesuliyet Poliçesi ile sigortalı olduğunu, sorumluluğun sigortalının kusuru oranında olmak üzere bedeni zararlarda şahıs başına azami 430.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, müteveffa sebebiyle talep edilen tazminata ilişkin belgelerin eksiksiz bir şekilde müvekkili şirkete iletilmediğini bu nedenle davanın reddi gerektiğini, sigorta araç sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiğini, dava konusu kaza incelendiğinde müteveffa ...'ın asli kusurlu olduğunun anlaşıldığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER : Tüm dosya kapsamı. İDM KARARININ ÖZETİ : İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; dava konusu trafik kazasının .... plakalı araç sürücüsü ....'in %75 oranında asli, davacılar murisi yaya ....'ın %25 oranında tali kusuru neticesinde meydana geldiğinin kabul edildiği , maddi tazminat talebi yönünden ödeme nedeniyle feragat sunulduğu gerekçesi ile açılan davanın KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE,1-Davacıların destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin feragat sebebiyle REDDİNE, 2-Davacıların manevi tazminat taleplerinin KISMEN KABULÜNE, a)Davacı .... yönünden manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE, 15.000,00-TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 27/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .... ve davalı ....nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, 15.000,00-TL manevi tazminat bedeline yönelik fazlaya ilişkin talebin REDDİNE, b)Davacı... yönünden manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE, 15.000,00-TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 27/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .... ve davalı ....nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, 15.000,00-TL manevi tazminat bedeline yönelik fazlaya ilişkin talebin REDDİNE, c)Davacı.... yönünden manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE, 20.000,00-TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 27/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve davalı ....nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, 10.000,00-TL manevi tazminat bedeline yönelik fazlaya ilişkin talebin REDDİNE, İSTİNAF NEDENLERİ : Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; tazminat miktarlarının düşük belirlendiğini, davalılar lehine 3 ayrı vekalet ücreti takdirinin de hatalı olduğunu beyanla kararın kaldırılarak davanın tam kabulüne karar verilmesini talep etimiştir. Davalı .... vekili istinaf dilekçesinde özetle; kazanın müteveffanın kusuru ile meydana geldiğini, manevi tazminat koşullarının varlığının ispatlanamadığını beyanla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı .... vekili istinaf dilekçesinde özetle; kazanın müteveffanın kusuru ile meydana geldiğini, kendisinin kusurunun bulunmadığını, rapora itirazlarının dikkate alınmadığını, tazminat miktarının fahiş olduğu beyanla İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. İSTİNAFA CEVAP : Davacılar vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle davalıların istinaf başvurularının reddine karar verilmesini talep etmiştir. G E R E K Ç E Uyuşmazlık, ölümlü trafik kazasından kaynaklanan haksız eylem nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince maddi tazminat davasının feragat nedeniyle reddine, manevi tazminat davasının kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı davacı vekili, davalı Belediye vekili ve davalı .... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. 6100 Sayılı HMK’nun 355. maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilir; HMK'nun 357 inci maddesine göre de; İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz, maddeleri çerçevesinde inceleme yapılmıştır. Bilindiği üzere; sürücünün trafik kazasının oluşmasında kusurlu bulunması durumunda zarar gören 6098 Sayılı TBK'nun 49. maddesi gereğince sürücüye, 2918 Sayılı Kanunun 85. maddesi gereğince motorlu araç işletenine karşı ve sorumluluk sigortacısına karşı dava açabilir. İşleten ve sürücü zarar görenlere karşı müteselsilen sorumludur. Aynı Kanunun, 56 ıncı maddesi uyarınca ağır bedensel zarar ve ölüm halinde, yakınları kendisine uygun bir paranın manevi tazminat olarak ödenmesini isteyebilir. Kural olarak, 6098 Sayılı TBK'nun 74. maddesi gereğince ceza mahkemesince verilen kararlar hukuk hakimi bakımından bağlayıcı değildir. Ancak, hukuk hakiminin bu bağımsızlığı sınırsız değildir, ceza mahkemesince fiilin hukuka aykırılığına yönelik kesinleşen maddi olgular hukuk hakimi bakımından da bağlayıcı olup, taraflar yönünden de kesin delil niteliği taşımaktadır (Yargıtay HGK'nun 17/09/2008 Tarih, 2008/4/564 esas, 2008/536 karar). Somut olayda; 27/08/2021 tarihinde saat 12.30 sıralarında davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki .. .. plaka sayılı kamyon ile.... Caddesi üzerinde seyir halinde iken ... Sokak kavşağına geldiği sırada davacı....'in eşi, diğer davacılar annesi olan yaya ...'a çarpması suretiyle meydana gelen kazada ... vefat etmiştir. Dava konusu olaya ilişkin kaza tespit tutanağında davalı sürücünün KTK 57/1a ve KTY 109/d, müteveffa yayanın KTY 138/b-3 kural ihlalinde bulunduğu tespitinin yapıldığı, İzmir CBS 2021/109935 Sor. Sayılı dosyada olay anınI gören kamera kaydını içerir CD de incelenmek suretiyle alınan 07/12/2021 tarihli rapor ile İDM'ce alınan 12/12/2022 havale tarihli Trafik Bilirkişi raporunda da tutanaktaki tespit ile aynı yönde kural ihlalleri tespit edilerek, buna göre İDM'ce davalı sürücünün asli, müteveffanın tali kusurlu olduğu kabul edilerek değerlendirme yapılmasında bir isabetsizlik görülmediğinden davalılar vekillerinin kusura değinen istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir. Manevi tazminat miktarına yönelen istinaf istemi yönünden 6098 Sayılı TBK un 56. ve 58 inci maddesi gereğince hakim manevi tazminatın miktarını tayin ederken saldırı teşkil eden eylem ve olayın özelliği yanında, tarafların kusur oranını, sıfatını, işgal ettikleri makamı ve diğer sosyal ve ekonomik durumlarını da dikkate almalıdır. Miktarın belirlenmesinde her olaya göre değişebilecek özel hal ve şartların bulunacağı da gözetilerek takdir hakkını etkileyecek nedenleri karar yerinde objektif olarak göstermelidir. Çünkü, kanunun takdir hakkı verdiği hususlarda hakimin hak ve nesafetle hüküm vereceği 4721 Sayılı TMK nun 4.maddesinde belirtilmiştir. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzur doğurmaya gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. Eldeki davada, olayın meydana geliş şekli, davalı sürücünün asli, müteveffanın tali kusurlu olması, müteveffanın davacılara yakınlığı, olay tarihi, meydana gelen ölüm nedeniyle duyulan elem ve ızdırap, manevi tazminatın haksız zenginleşme ve fakirleşme aracı olmaması, olay tarihindeki paranın alım gücü, davacıların tam kusur iddiası ile istemde bulunmuş olmaları göz önüne alındığında; ilk derece mahkemesince davacılar yararına hükmedilen manevi tazminat miktarlarının az olduğu, davacılar yararına ayrı ayrı 25.000'er TL manevi tazminat takdirinin somut olaya ve hakkaniyete uygun olacağı anlaşıldığından davacılar vekilinin manevi tazminatın miktarına ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmüş, davalılar vekillerinin bu husustaki istinaf nedenleri kabul edilmemiştir. Kabule göre de; davacılar ihtiyari dava arkadaşı olduğundan her bir davacının reddedilen manevi tazminat davası yönünden davalılar yararına vekalet ücreti takdirinde hukuka aykırılık bulunmadığından davacılar vekilinin bu husustaki istinaf başvurusu yerinde değil ise de, Dairemizce miktar yönünden yeniden hüküm kurulduğundan hüküm tarihi itibariyle yürürlükte olan Anayasa Mahkemesinin 25/12/2024 tarihli 2024/29 E 2024/226 K sayılı kararı gereğince reddedilen kısım için davalı taraf lehine vekalet ücreti verilmeyeceğinden bu husus sonuca etkili görülmemiştir. Yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; ilk derece mahkemesince taraflarca gösterilen delillerin toplanmasında, değerlendirilmesinde esas ve usul bakımından hukuka aykırılık bulunmadığından ve davalılar ... vekili ile ... vekilinin tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine, Davacılar vekilinin manevi tazminat miktarına yönelik istinaf başvurusu yerinde görüldüğünden davacılar vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının davalılar ... ve ... yönünden kaldırılmasına, kabul edilen istinaf nedenleri yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden düzeltilerek yeniden esas hakkında karar vermek suretiyle, davanın KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE, 1-Davacıların destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin feragat sebebiyle REDDİNE, 2-Davacıların manevi tazminat taleplerinin KISMEN KABULÜNE, a)Davacı.... yönünden manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE, 25.000,00-TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 27/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .... ve davalı ...nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ....'a verilmesine, 5.000,00-TL manevi tazminat bedeline yönelik fazlaya ilişkin talebin REDDİNE, b)Davacı .... yönünden manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE, 25.000,00-TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 27/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .... ve davalı ...inden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, 5.000,00-TL manevi tazminat bedeline yönelik fazlaya ilişkin talebin REDDİNE, c)Davacı ... yönünden manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE, 25.000,00-TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 27/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve davalı ....nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, 5.000,00-TL manevi tazminat bedeline yönelik fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,ilişkin karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalılar ... vekili ile ... vekilinin tüm istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca istinaf başvurularının AYRI AYRI ESASTAN REDDİNE, 2-Davacılar vekilinin manevi tazminat miktarına yönelik istinaf başvurusu yerinde görüldüğünden davacılar vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince KABULÜNE, 3-İlk derece mahkemesi kararın İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/748 Esas 2023/72 Karar 16/02/2023 davalılar ... ve .... yönünden KALDIRILMASINA, 4-Düzelterek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle; a)Davanın KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE, 1-Davacıların destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin feragat sebebiyle REDDİNE, 2-Davacıların manevi tazminat taleplerinin KISMEN KABULÜNE, a)Davacı.... yönünden manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE, 25.000,00-TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 27/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve davalı ...nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, 5.000,00-TL manevi tazminat bedeline yönelik fazlaya ilişkin talebin REDDİNE, b)Davacı... yönünden manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE, 25.000,00-TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 27/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .... ve davalı ....nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, 5.000,00-TL manevi tazminat bedeline yönelik fazlaya ilişkin talebin REDDİNE, c)Davacı ... yönünden manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜNE, 25.000,00-TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 27/08/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .... ve davalı ...nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ....'a verilmesine, 5.000,00-TL manevi tazminat bedeline yönelik fazlaya ilişkin talebin REDDİNE, ç)Davacılar tarafından peşin yatırılan 170,78-TL'nın alınması gereken 5.123,25-TL karar ve ilam harcından mahsubuyla, bakiye 4.952,47-TL harcın davalılar .... ve davalı ...inden müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına, mahsubuna karar verilen 170,78-TL karar ve ilam harcının davalılar .... ve davalı ...nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, d) Davacılar tarafından yapılan 99,00-TL e- tebligat, 126,00 TL tebligat, 3,00 TL posta masrafı, 800,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.028,00-TL yargılama giderinin davalılar ... ve davalı ...nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, e) Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına, f)Maddi tazminat yönünden; davalı .... ve davalı ... ile davalı ... Şirketi lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, g) Davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince; kabul edilip hüküm altına alınan manevi tazminat miktarı üzerinden 25.000,00-TL vekalet ücretinin davalılar .... ve davalı ....nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, h)Davacı .... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince; kabul edilip hüküm altına alınan manevi tazminat miktarı üzerinden 25.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve davalı ....inden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı....'a verilmesine, ı)Davacı ... kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince; kabul edilip hüküm altına alınan manevi tazminat miktarı üzerinden 25.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ....ve davalı ...inden müştereken ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, i)Anayasa mahkemesinin 25/12/2024 tarih, 2024/29 Esas - 2024/226 Karar sayılı kararı uyarınca reddedilen manevi tazminat istemleri yönünden kendisini vekille temsil ettiren davalı ... ve davalı ... yararına vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 5-Davacı tarafından peşin yatırılan 492,00-TL istinaf yoluna başvurma harcının mahsubuyla Hazineye gelir kaydına, 179,90-TL istinaf karar ve ilam harcının talep halinde davacıya iadesine, 6-Davalı ... tarafından peşin yatırılan 492,00-TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 853,88-TL karar ve ilam harcının alınması gereken 3.415,50 TL'den mahsubuyla, bakiye 2.561,62-TL karar ve ilam harcının davalı ....'den alınarak Hazineye gelir kaydına, 7-Davalı .... tarafından peşin yatırılan 492,00-TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 853,88 TL karar ve ilam harcının alınması gereken 3.415,50 TL'den mahsubuyla, bakiye 2.561,62-TL karar ve ilam harcının davalı ....'nden alınarak Hazineye gelir kaydına, 8-Davacılar tarafından yapılan 258,00-TL istinaf yargılama giderinin davalılar ... ve davalı ... ...nden müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, 9-Davalı tarafından yapılan istinaf gideri bulunmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına, 10-Artan gider avanslarının yatıranlara iadesine, 11-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, avans ve harç tahsil / iade işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi'nce yerine getirilmesine, İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 22/09/2026 tarihinde 6100 Sayılı HMK'nun 361/1 ve 362/1-a Maddeleri uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta süre içinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.