Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2025/400 E. 2026/2953 K.

MAHKEMESİ :Kadastro Mahkemesi SAYISI : 2022/11 E., 2024/6 K.

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak verilen karar davalılar Hazine vekili ile ... ve arkadaşları vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA 1. Kadastro sırasında, ...köyü çalışma alanında bulunan 1 52... , 51, 52, 53, 54... ; 1 63... ve 49; 1 78... ve 32; 2 00... ; 2 07... ; 2 10... , 15... ile 2 11... parsel sayılı taşınmazlar Asliye Hukuk Mahkemesinde dava konusu olduklarından söz edilerek malik haneleri açık bırakılmak suretiyle tespit edilmişlerdir. Asliye Hukuk Mahkemesince ecrimisil davası tefrik edilerek elde tutulup tespite itiraza dönüşen el atmanın önlenmesi dosyası Kadastro Mahkemesine devredilmiştir. Yörede 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 4. maddesi gereğince 2012 yılında yapılan orman kadastrosu ile 2018 yılında 6831 sayılı Orman Kanunu (6831 sayılı Kanun) gereğince yapılan 2/B uygulaması ve orman olduğu halde kadastrosu yapılmayan yerlerin orman kadastrosu ve 2/B uygulaması mevcuttur. 2. Davacı vekili dava dilekçesinde; hudutlarını bildirdikleri dava konusu taşınmazların müvekkili ile davalıların murisleri olan ...oğlu ...'e ait olup taraflara intikalen geldiğini, müvekkilinin dava konusu taşınmazlardaki hissesini fiilen kullandıklarını ve 20 03... yıllarına ait fındık ürününü toplayıp müvekkilinin hissesine düşen payı vermediklerini belirterek, davalıların müdahalelerinin menini ve 10.000,00 TL ecrimisil bedelinin tahsilini talep etmiştir. 3. Birleşen 2020/12 Esas sayılı dosyada davacı ... vekili dava dilekçesinde; 2 10... ve 16... ada 1 parsel sayılı taşınmazlarda müvekkilinin de hissesi olduğunu belirterek, tespitin iptali ile hisseleri oranında tescil talep etmiştir. II. CEVAP Davalılar davanın reddini savunmuşlardır. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesi'nin 03.02.2015 tarihli ve 2012/42 Esas, 2015/64 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine, dava konusu taşınmazların kadastro tespit tutanağının iptali ile aynı yüzölçümü ve niteliği ile birlikte tamamı 1 52... parsel sayılı taşınmazın 8064 pay kabul edilerek 7952 payın ..., 112 payın ... adına, 1 52... numaralı parsel sayılı taşınmazın 8064 pay kabul edilerek 7952 payın ..., 112 payın ... adına, 1 52... numaralı parsel sayılı taşınmazın 8064 pay kabul edilerek, 7952 payın ..., 112 payın ... adına, 1 52... numaralı parsel sayılı taşınmazın 8064 pay kabul edilerek 7952 payın ..., 112 payın ...kızı ... adına; 1 52... numaralı parsel sayılı taşınmazın 8064 pay kabul edilerek 7952 payın ..., 112 payın ... adına; 1 52... numaralı parsel sayılı taşınmazın 8064 pay kabul edilerek 3976 payın ..., 3976 payın ..., 112 payın ... adına; 1 63... numaralı parsel sayılı taşınmazın 4 pay kabul edilerek 1 payın ..., 3 payın ... adına; 1 78... numaralı parsel sayılı taşınmazın 4 pay kabul edilerek 1 payın ..., 3 payın ... adına; 1 78... numaralı parsel sayılı taşınmazın 4 pay kabul edilerek 1 payın ..., 3 payın ... adına; 2 00... numaralı parsel sayılı taşınmazın 2856 pay kabul edilerek 714 payın ..., 1764 payın ... ..., 378 payın ...... adına, 2 07... numaralı parsel sayılı taşınmazın 4 pay kabul edilerek 1 payın ..., 3 payın ... adına; 2 10... numaralı parsel sayılı taşınmazın 4 pay kabul edilerek 3 payın ..., 1 payın ... adına, 2 10... numaralı parsel sayılı taşınmazın 4 pay kabul edilerek 1 payın ..., 3 payın ... adına; 2 10... numaralı parsel sayılı taşınmazın 4 pay kabul edilerek 1 payın ..., 3 payın ... adına 2 11... numaralı parsel sayılı taşınmazın 4 pay kabul edilerek 1 payın ..., 3 payın ... adına tapuya tesciline; 1 63... numaralı parsel sayılı taşınmaza karşı açılan davanın reddine, taşınmazın aynı yüzölçümü ve niteliği ile birlikte tamamı ... adına tapuya tesciline karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalılar ... ve arkadaşları vekili tarafından temyiz isteminde bulunması üzerine Dairemizin 07.06.2022 tarihli ve 2021/17245 Esas, 2022/5388 Karar sayılı ilamıyla "...Mahkemece 3402 sayılı Kanun'un 27, 28... . maddeleri gereğince yargılamaya devamla, tesbit tutanağında yazılı hak sahiplerinin 3402 sayılı Kanun'un 30/2. maddesi gereğince gösterecekleri delillerle mahkemece re'sen lüzum görülen diğer deliller de toplanıp dava konusu taşınmazın gerçek hak sahibi ya da sahipleri adına tesbit ve tapuya tesciline karar verilmesi gerektiği, bu durumda, davalı taşınmazların bulunduğu ... köyü, Hazine ve Orman İdaresinin davada taraf olması gerektiği, Mahkemece bu idareleri davaya dahil edilmesi için davacıya süre ve imkan tanınması, taraf teşkili sağlanması gerektiği, yapılan yargılamada sadece fen bilirkişisi ile yapılan keşifle yetinildiği, yörede orman kadastrosu yapılıp yapılmadığının araştırılmadığı, hava fotoğrafı incelenmediği, taşınmazların zilyetlikle kazanılacak yerlerden olup olmadıklarının araştırılmadığı, orman araştırması yapılarak tarafların ibraz ettikleri tapu kayıtlarının zemine uygulanarak orman kanunları karşısında değerini yitirip yitirmediğinin araştırılması, öte yandan zilyetlik araştırması yapılarak taşınmazların özel mülkiyete konu olabilecek yerlerden olup olmadıklarının araştırılarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi..." gereğine dayanılarak İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur. İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...kadastro tespitlerinde uygulanan ..... mevkili ve 1 52... , 50, 51, 52, 53, 54... numaralı parsellere dayanak tapu kaydında davacı ve bir kısım davalıların kök murisi ...oğlu ... adına Nisan 1963 tarihli ve 82 sıra numaralı tapu kaydı bulunduğu, dava konusu 1 63... numaralı parsele uygulanan .....mevkil tapu kaydında davacının babası ...... ve dedesi ... adına herhangi bir tapu kaydı veya hissesinin bulunmadığı, 2 00... numaralı parsele dayanak tapu kaydında davacı ve davalıların kök murisi ...oğlu ... adına Haziran 1968 tarihli ve 52 sıra numaralı kayıt bulunduğu, dava konusu 1 78... , 32... ada 1 ve 2 11... ve 2 10... , 15... numaralı parsellerin kuz tarla mevkili olup senetsiz ve belgesiz yani tapu kaydı bulunmadığı ve taşınmazların önceleri kök muris ...'e ait olduğu ve sonrasında taşınmazın kök murisin oğlu ...... tarafından imar ve ihya edildiği ve üzerine fındık dikerek yetiştirdiği ve 1997-98 yıllarında 1 78... numaralı parseli ...'a ve 2 10... numaralı parseli ...'e ve 2 07... numaralı parseli ...'a satışının yapıldığı, daha evvel yapılan keşif ve bilirkişi raporunda bu taşınmazların kök muris ...'ten gelen taşınmazlar olduğunun belirtildiği, gerek tapu kaydı bulunan gerek belgesiz ve senetsizden tespit edilen taşınmazların zilyedinin ... olduğu, zilyetliğin ardından mirasçısı ......e geçtiği muris ...'in mirasçısı davacı ...'ın mirasçılık belgesinde yer aldığı üzere 1/4 oranında pay sahibi olduğu..." gerekçesiyle birleşen 2020/12 Esas sayılı davanın feragat nedeniyle reddine, davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine, 1 52... numaralı parsel 11.628,98 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 7952/8064 payı ... kızı ... 112/8064 payı ...kızı ... adlarına, 1 52... numaralı parsel 542,66 m² yüzölçümü ve tarla vasfı ile 7952/8064 payı ... kızı ... 112/8064 payı ...kızı ... adlarına; tapu kütüğünün beyanlar hanesine 1 52... parsel üzerindeki ahşap 2 katlı ev ... kızı ...'e ait olduğu şerhinin yazılmasına, 1 52... numaralı parsel 468,32 m² yüzölçümü ve Harman vasfı ile 7952/8064 payı ... kızı ... 112/8064 payı ...kızı ... adlarına, 1 52... numaralı parsel 150.19 m² yüzölçümü ve Tarla vasfı ile 7952/8064 payı ... kızı ... 112/8064 payı ...kızı ... adlarına, 1 52... numaralı parsel 123,73 m² yüzölçümü ve Tarla vasfı ile 7952/8064 payı ... oğlu ... 112/8064 payı ...kızı ... adlarına 1 52... numaralı parsel 924,80 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 3976/8064 payı ... kızı ... 3976/8064 payı ... kızı ... 112/8064 payı ...kızı ... adlarına, 1 63... numaralı parsel 3.505,08 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 3/4 payı ...oğlu ..., 1/4 payı ...kızı ... adlarına, 1 63... numaralı parsel 2.327,98 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile ...oğlu ... adına,1 78... numaralı parsel 1.706,33 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 3/4 payı ... oğlu ..., 1/4 payı ...kızı ... adlarına, 1 78... numaralı parsel 1.649,08 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 3/4 payı ... oğlu ..., 1/4 payı ...kızı ... adlarına, 2 00... numaralı parsel 1.718,72 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 3/4 payı ...oğlu ..., 1/4 payı ...kızı ... adlarına, 2 07... numaralı parsel 1.964,47 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 3/4 payı ... oğlu ... 1/4 payı ...kızı ... adlarına, 2 10... numaralı parsel 5.710,49 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 3/4 payı...oğlu ... 1/4 payı ...kızı ... adlarına, 2 10... numaralı parsel 15.739,54 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 3/4 payı ...kızı ... 1/4 payı ...kızı ... adlarına, 2 10... numaralı parsel 8.420,63 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 3/4 payı ...oğlu ... 1/4 payı ...kızı ... adlarına, 2 11... numaralı parsel 156,00 m² yüzölçümü ve fındık bahçesi vasfı ile 3/4 payı ...oğlu ... 1/4 payı ...kızı ... adlarına tapuya tescillerine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmazların Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduklarını ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. 2. Davalılar ... ve arkadaşları vekili temyiz dilekçesinde; eksik inceleme neticesinde karar verildiğini ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu taşınmazların zilyetlik ve tapu kaydı ile edinilebilecek yerlerden olup olmadığı, davacının hissesine müdahale edilip edilmediğine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince her ne kadar bozma ilamına uyularak yazılı şekilde karar verilmiş ise de bozma gerekleri yerine getirilmemiştir. Şöyle ki; orman bilirkişi raporunda dava konusu taşınmazlardan yalnızca 2 10... , 15... parseller yönünden değerlendirme yapıldığı, bu parseller dışındaki 1 52... , 51, 52, 53, 54... ; 1 63... ve 49; 1 78... ve 32; 2 00... ; 2 07... ile 2 11... parsel sayılı taşınmazlar yönünden değerlendirme yapılmadığı, değerlendirme yapılan taşınmazlar yönünden de bozma gereklerinin yerine getirilmediği anlaşılmıştır. Hâl böyle olunca doğru sonuca ulaşılabilmesi için İlk Derece Mahkemesince varsa orman tahdidine ilişkin işe başlama, çalışma, işi bitirme ve sonuçlarının askı ilan tutanakları ile taşınmazın bulunduğu yeri orman tahdit sınır noktalarıyla birlikte gösterir onaylı orman tahdit harita örneği; yöreye ait en eski tarihli dahil memleket haritası ve hava fotoğraflarının tamamı ile varsa amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları mahkeme kararı sonucu oluşmuş ise mahkeme karar örnekleri; kadastro tutanaklarında yazılı tapu kayıtları ile yine varsa tarafların dayanacağı tapu kayıtlarının ilk tesisinden itibaren bütün tedavüllerinin, plan, harita ve krokilerinin, ifraz görmüş ise ifraz haritalarının ilk tesisi mahkeme ilamına dayanıyorsa ilam örneği ile haritalarının, kadastro sırasında revizyon görmüş ise revizyon gördüğü taşınmazlara ait kadastro tutanak örnekleri, tedavüller sırasında kayıtların yüzölçümü ve sınırlarında değişiklik olmuşsa sebebinin açıklanarak buna ilişkin belgelerin onaylı örnekleri okunaklı ve tapu geldi gittileri bilgisayar çıktılı olmak şartıyla denetime elverişli olacak şekilde dosya içine alınmalı bundan sonra yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan aynı köyde ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek ayrı ayrı üçer kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi, bir ziraat mühendisi, bir fen elemanı ve bir jeodezi ve fotogrametri mühendisi aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır. Yörede orman kadastro çalışması yapılmış ise keşifte orman sınır noktaları tutanak ve haritalarda yazılı mevki, yer, kişi isimleri ile açı ve mesafelere göre, orman kadastrosu tutanak ve haritalarının düzenlenmesinde kullanılan hava fotoğrafları ve memleket haritalarından yararlanılarak, değişik açı ve uzaklıklardaki en az 6-7 adet orman sınır noktası bulunup röperlenmeli, orman kadastrosu ile ilgili sınır noktaları aynı ölçeğe çevrilerek, dava konusu taşınmazların orman kadastro haritasına göre konumu genel kadastro paftası üzerinde ve aynı ya da yakın orman sınır hatlarında dava konusu edilen parseller varsa, bunların tümü birleşik harita üzerinde gösterilmeli; tutanaklardaki anlatımlar değerlendirilmeli; tutanaklarla tahdit haritası arasında çelişki bulunup bulunmadığı belirlenmeli; çelişki bulunmakta ise dava konusu parseller yönünden tahdit tutanakları ile haritalar arasındaki çelişki tahdit tutanaklarına değer verilmek suretiyle giderilecek şekilde müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak, açıklamalı, krokili rapor alınmalı; daha sonra getirtilen belgeler dava konusu taşınmazlar ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116, 47 85... sayılı Kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; zilyedlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazların dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve fotogrametri ile uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle dava konusu taşınmazlar, çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli; taşınmazların gerçek eğimi klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, temyize konu taşınmazların niteliği, kullanım durumları ile tasarruf sınırlarının belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli, üzerilerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranı ile imar-ihyaya konu olup olmadıkları, olmuş iseler imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığını ve imar-ihyanın hangi tarihte tamamlandığını, ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğe ne zaman başlanıldığını ve 6831 sayılı Kanun'un 17/2. maddesinde belirtilen orman içi açıklık vasfında olup olmadıklarını belirten müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalıdır. Dava konusu taşınmazlara ait olduğu ileri sürülen tapu kayıtları mahalli bilirkişi eliyle mahallinde uygulanmalı, ilk tesisi mahkeme ilamına dayanıyorsa ilam örneği ile haritası uygulanmalı, sınır denetimi yapılmalı, dayanılan tapu kayıtlarının mahalline uyup uymadığı tespit edilerek kayıtlar mahalline uyuyor ise kayıtların kapsadığı taşınmazları sınırları ile birlikte gösterir teknik bilirkişiler tarafından düzenlenecek denetlemeye elverişli krokili rapor alınmalı, kayıt malikleri ile bu kayıtlara dayanan davacılar arasında akdi veya irsi irtibat bulunup bulunmadığı araştırıldıktan sonra, dosyada bulunan orman bilirkişi raporu ve rapora ekli memleket haritası ve hava fotoğraflarındaki konumu dikkate alınarak tapu kayıtlarının 3116, 47 85... sayılı Kanunlar kapsamında hukuki değerini yitirip yitirmediği araştırılmalı sonucuna göre karar verilmelidir. Ayrıca keşifte dinlenecek yerel bilirkişi ve tanıklardan, taşınmazların öncesinin ne olduğu, kim veya kimler tarafından, hangi tarihten beri ve ne şekilde kullanıldığı, imar-ihya gerektiren yerlerden olup olmadıkları, böyle yerlerden ise imar-ihyaya konu edilip edilmedikleri ve edilmiş ise imar-ihyasının hangi tarihte tamamlandığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, komşu parsellerin tutanak ve dayanakları uygulanmalı; dava konusu taşınmazları sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı; yerel bilirkişiler ve tanıkların sözleri arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılarak giderilmeye çalışılmalı; ziraatçi bilirkişiden taşınmazların evveliyatını, toprak yapısını, niteliğini ve zilyetlikle mülk edinilebilecek yerlerden olup olmadıkları, komşu taşınmazlarla karşılaştırmalı şekilde açıklayan, bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; fen bilirkişisinden ise, keşfi takibe ve denetlemeye olanak verir rapor ve kroki alınmalı, tanık ve yerel bilirkişi ifadeleri bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan söz konusu bilirkişi raporlarıyla denetlenmeli; 3402 sayılı Kanun'un 14. maddesi uyarınca, adına tescil kararı verilecek kişi ya da kişiler ile diğer mirasçılar ve onların miras bırakanları adına aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tespit ya da tescil edilip edilmediği Tapu Müdürlüğü ve İlgili Kadastro Müdürlüğü ile Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüğünden sorulup, aynı Kanun'un 03.07.2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen 14/2. maddesi hükmü gözetilerek sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanun'un getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanarak, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır. İlk Derece Mahkemesince bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde hüküm verilmesi usul ve kanuna uygun düşmediğinden hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir. VI. KARAR Yukarıda açıklanan nedenlerle; davalılar Hazine vekili ile ... ve arkadaşları vekili tarafından temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 sayılı Kanun'un 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, İstek halinde peşin harcın temyiz eden davalı ... ve arkadaşlarına iadesine, 1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 28.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.