Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/4831 E. 2026/12445 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/188 Esas, 2025/367 Karar KARAR : Kabul

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir. Mahkeme kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, ..., ... Mahallesi 10 04... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın Hazine adına tescilini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; emsal satışlar göz önüne alınarak taşınmazın en yüksek bedel üzerinden kamulaştırılmasını talep etmiştir. III. MAHKEME KARARI Mahkemenin 18.03.2016 tarihli ve 2015/494 Esas, 2016/182 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda, emsal taşınmazlar ile dava konusu taşınmazın Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından belirlenen emlak vergisine esas olan metrekare değerlerine göre fark oranı tespit edildikten sonra, dava konusu taşınmazın değerlendirmeye esas alınan emsallere göre ayrı ayrı üstün ve eksik yönleri ve oranları açıklanmak suretiyle karşılaştırma yapılmadan, emsallerin daha değerli olduğu kabul edilerek (taşınmaz ile emsallerin metrekare değerleri arasında 6-7 kat fark vardır) soyut ifadelerle taşınmazın metrekare birim fiyatına 800,00 TL olarak değer biçildiğini, taşınmazın üzerinde bulunan işyerinin dava tarihi itibarıyla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yayımlanan yapı birim maliyetleri cetveline göre belirlenecek değerine hükmedilmesi gerekirken ayrıca objektif değer artışı eklenmesi suretiyle fazlaya karar verildiğini, davacı idarenin harçtan muaf olduğu gözetilmeden harca hükmedilmesini, tapu kaydındaki ipoteğin bedele yansıtılmaması gerekçeleriyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar Mahkemenin 27.11.2020 tarihli ve 2019/56 Esas, 2020/166 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir. C. İkinci Bozma Kararı 1. Mahkemenin 27.11.2020 tarihli ve 2019/56 Esas, 2020/166 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; davacı idare 15.09.2014 tarihinde kıymet takdirinde dava konusu taşınmazın metrekaresine 350 TL değer biçtiği hâlde, 23.02.2015 değerlendirme tarihi itibarıyla bilirkişi kurulunca taşınmazın metrekaresine 1250 TL fiyat biçilmesi nedeniyle raporun inandırıcı olmadığını, aynı kamulaştırma kapsamında dava konusu taşınmaza yakın konumda bulunan ... Mahallesi 10 04... parsel sayılı taşınmaz için ... 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/533Esas, 2019/426 Karar Sayılı dosyasında 17.11.2014 değerlendirme tarihi itibarıyla 657,55 TL/m²; yine ... Mahallesi 10 48... parsel sayılı taşınmaz için ... 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/353 Esas, 2019/144 Karar sayılı dosyasında 14.01.2015 değerlendirme tarihi itibarıyla 663,16 TL/m² birim fiyatı takdir olunmuş bu rakamlar üzerinden verilen kararlar Dairemiz denetiminden geçtiğinden belirtilen dosyalar getirtilerek, bu metrekare fiyatından ayrılma nedenleri konusunda bilirkişi heyetinden ek rapor alınmadan eksik inceleme ile hüküm kurulması, dava konusu taşınmazın Hazine adına tescil edilmesi gerekirken ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı adına tescil hükmü kurulması, taşınmaz üzerinde bulunan yapılar için bozma öncesi kabul edilen yapı sınıfları bozma konusu yapılmadığından davacı idare lehine usuli kazanılmış hak teşkil ettiği gözetilmeden, bozma sonrası düzenlenen ve hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda yapı sınıfı değiştirilerek hesap yapılmak suretiyle fazlaya hükmedilmesi, 2942 sayılı Kanun'un 10 uincu maddesine 6459 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi ile eklenen hüküm uyarınca, dava dört ay içerisinde sonuçlandırılamadığından, tespit edilen kamulaştırma bedelinden acele el koyma bedelinin mahsubuyla bakiye bedele 24.06.2015 tarihinden ilk karar tarihi olan 18.03.2016 gününe kadar faiz işletilmesi gerektiğinin düşünülmemesi, tapu kaydındaki ipoteğin hükmedilen bedele yansıtılmaması gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Üçüncü Karar Mahkemenin 18.07.20 22... /318Esas, 2022/396 Karar sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar vermiştir. E. Üçüncü Bozma Kararı 1. Mahkemenin 18.07.20 22... /318Esas, 2022/396 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; aynı kamulaştırma kapsamında kamulaştırılan, dava konusu taşınmaza yakın konumdaki ... Mahallesi 10 04... parsel sayılı taşınmaz için ... 5.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2019/94 Esas, 2019/426 Karar sayılı dosyasında 31.07.2015 değerlendirme tarihi itibarıyla 713,72 TL/m², ... Mahallesi 10 04... parsel sayılı taşınmaz için ... 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/533 Esas, 2020/188 Karar sayılı dosyasında 31.07.2015 değerlendirme tarihi itibarıyla 657,55 TL/m²; yine ... Mahallesi 10 48... parsel sayılı taşınmaz için ... 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/353 Esas, 2019/144 Karar sayılı dosyasında 14.01.2015 değerlendirme tarihi itibarıyla 663,16 TL/m²; yine aynı gün Dairemizin denetiminden geçen ... Mahallesi 10 04... parsel sayılı köşe başı konumunda bulunan taşınmaz için de ... 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/131 Esas, 2022/329 Karar sayılı dosyasında 18.04.2016 değerlendirme tarihi itibarıyla 814,44TL/m² birim fiyatı takdir edildiği belirtilen dosyalar getirtilerek, dava konusu taşınmaza 23.02.2015 değerlendirme tarihi itibarıyla 1.250,00 TL/m² bedel belirlendiği dikkate alınarak bu birim metrekare fiyatlarından ayrılma nedenleri konusunda bilirkişi heyetinden ek rapor alınması gerektirdiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

F. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Son Karar Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1.Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedeli gerçek değerden yüksek belirlendiğinden mahkeme kararının bedel yönünden bozulmasını talep etmiştir. 2.Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin düşük olduğunu, gerçek bedel olmadığı, usulüne uygun emsal karşılaştırması olmadığından kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir. 2. Değerlendirme 1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeler Kanunu'nun 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına usulî kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun mahkeme kararının ONANMASINA, Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine, 08.09.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.