Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/10142 E. 2026/671 K.

MAHKEMESİ : Van Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/1576 Esas, 2025/1390 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Güroymak Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/117 Esas, 2024/386 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ve ecrimisil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonucunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda,

Miktar veya her paydaş için değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın her paydaş için değeri kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.

Davacılar lehine hüküm altına alınan ve reddedilen temyize konu edilen ecrimisil bedeli Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibarıyla kesinlik sınırı olan 544.000,00 TL’nin altında kalmaktadır.

Bu nedenle; taraf vekillerinin temyiz dilekçelerinin miktar itibarıyla reddine karar vermek gerekmiştir.

Taraf vekillerinin kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat bedeli yönünden temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...ilçesi, ... Mahallesi 1 72... parsel sayılı taşınmazın 90/373 payına sahip olduğunu, taşınmaz üzerinde ... tarafından yapılan ... İMKB okulunun bulunduğunu, herhangi bir kamulaştırma kararı alınmadan taşınmaza el atıldığını, taşınmazın bedelinin ve geriye dönük 5 yıl için ecrimisilin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının idareye herhangi bir başvuru yapmadan dava açtığını, kamulaştırmasız el atma bedeli ile ecrimisil bedelinin aynı anda talep edilemeyeceğini, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, bedeline hükmedilen davacı payının tapusunun iptali ile davalı adına okul yeri olarak tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve kanuna aykırı olduğunu, hatalı ve eksik bilirkişi raporunun hükme esas alınmasının kanuna aykırı olduğunu, hükme esas alınan bilirkişi raporunda emsal alınan taşınmazın uygun emsal olmadığını, eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu ileri sürmüştür.

2. Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırmasız el atma bedelinin yüksek belirlendiğini, taşınmazın tapu kaydında tarla olduğunu, bilirkişi raporunda taşınmazın arsa olarak nitelendirilmesinin hatalı olduğunu, kamulaştırmasız el atma bedeli ile ecrimisil bedelinin aynı anda talep edilemeyeceğini, yerel mahkemenin her iki talebi aynı dava altında karara bağladığını, hükme esas alınan bilirkişi raporunda emsal alınan taşınmazın uygun emsal olmadığını, taşınmaza el atılan tarihteki niteliklerinin esas alınarak dava tarihindeki değerinin hesaplanması gerektiğini, husumet yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, taşınmazın Hazine adına kaydedilmesi ve kuruma tahsis edilmesi gerekirken, davalı kurum adına kayıt ve tesciline ilişkin karar verilmesinin hatalı olduğunu, ecrimisil yönünden kısmen kabul kısmen ret kararı verilmesine rağmen davalı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmediğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla dava konusu taşınmaz ve emsale ilişkin kayıtların yerel mahkemece ve Dairelerince toplandığı, bu bilgi ve belgeler doğrultusunda bilirkişi kurulu raporu üzerinde yapılan denetim sonucunda; değerlendirmeye esas alınan ...ilçesi, ...Mahallesi 4 75... parsel sayılı emsal taşınmazın satış tarihinin dava tarihinden önce ve tapuda yapıldığı, bu satışın özel nitelikte olmadığı ve emsal kıyaslamasına esas alınabileceği, emsal ile dava konusu taşınmazın mevkii, konum, nitelik, yüzölçümleri, vergi beyan değerleri bakımından kıyaslaması yapılarak ve benzer özellikleri ile üstün ve eksik yanları gözetilerek değerinin hesaplandığı anlaşılmakla dava konusu taşınmazın metrekare birim fiyatının 633,52 TL olarak hesaplanmasında ve sorumluluğun davalı kuruma ait olduğunun belirlenmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. 3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin tüm, davalı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. Dava konusu taşınmazın Hazine adına tescili gerekirken, davalı idare adına okul yeri olarak tapuya kayıt ve tesciline hükmedilmesi hatalı olduğundan kararın bozulması gerekmiştir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; A. Taraf Vekillerinin Hükmedilen Ecrimisil Bedeline İlişkin Temyizi Yönünden; Taraf vekillerinin temyiz dilekçelerinin miktar yönünden REDDİNE,

B. Taraf Vekillerinin Kamulaştırmasız El Atmaya Dayanan Tazminat Talebine İlişkin Temyizi Yönünden; 1.Davacı vekilinin tüm, davalı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Davalı idare vekilinin temyiz itirazının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (2) numaralı bendinden "davalı adına okul yeri olarak tapuya kayıt ve tesciline" ibaresinin çıkarılması, yerine "Hazine adına tesciline" ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

19.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.