Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2025/13509 E. 2026/805 K.

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2022/747 D. İş, 2022/735 K. SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİ SAYISI : 2022/İHK-41568 SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ SAYISI : K-2022/134219

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalıya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile sigortalı aracın 10.09.2020 tarihinde yaptığı trafik kazası sonucu araçta yolcu konumunda bulunan müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını belirterek yapılacak bilirkişi incelemesi neticesinde taleplerini arttırma hakları saklı olacak şekilde 5.100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihi olan 30.12.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 28.04.2022 tarihli talep arttırım dilekçesiyle talebini 410.000,00 TL'ye yükseltmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvurunun usulüne uygun olmadığını, esasa girilmeksizin başvurunun usulden reddi gerektiğini, sağlık kurulu raporunun yönetmeliğe uygun olmadığını, başvuru sahibinin kaza sırasında emniyet kemeri takmaması, alkollü ve sürücüsü belgesiz kişinin aracına bilerek ve isteyerek binmesi sebebiyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, taşımanın başvuru sahibi yararına ve karşılıksız olarak yapıldığı sabit olduğundan hatır indirimi uygulanması gerektiğini, tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz üzerinden yapılması gerektiğini, müvekkili şirketin ancak başvuru tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu tutulabileceğini, kabul anlamına gelmemek üzere her iki taraf için de 1/5 oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ... Üniversitesi Hastaneleri Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından tespit edilen %37'lik sürekli maluliyet oranı, %80'lik kusur oranı ve asgari ücret esas alınarak TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant uygulanmak suretiyle ayrıca %40 müterafik kusur indirimi de yapıldığında kaza tarihinden 9 ay sonra %37 sürekli iş göremezlik oranı için ödenmesi gereken iş göremezlik tazminatının 410.000,00 TL olarak hesaplandığı bilirkişi raporuna itibarla poliçe teminat limiti gözetilerek istemin kabulüne ve kabul edilen 410.000,00 TL tazminat tutarının 13.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı ... kuruluşundan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir. IV. İTİRAZ Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile usulüne uygun başvuru olmadığı yolundaki itirazın yerinde görülmediği, maluliyet raporunun yönetmeliğe uygun olduğu, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplamanın içtihatlara uygun olduğu, kusur raporunun hükme esas almaya elverişli olduğu, başvuranın hatır için taşındığı gözetilerek 472.227,00 TL olarak hesaplanan tazminattan %20 oranında 94.445,40 TL indirim yapılması gerektiği, başvuranın yolculuk esnasında emniyet kemeri takmadığı anlaşılmakla bilirkişi raporunda bulunan 472.227,00 TL'den %20 oranında 94.445,40 TL müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği, başvuran lehine 1/5 oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle talebin kısmen kabulü ile 283.336,20 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 13.01.2021 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte sigorta şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde; İtiraz Hakem Heyetinin ek rapora bakmadan kök raporda hesaplanan miktardan hatır taşıması indirimi yaptığını, ek rapora göre değerlendirme yapılması gerektiğini, birden fazla müterafik kusur durumu var ise sadece bir defaya mahsus %20 müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, ek aktüer rapora göre davacının toplam zararının 1.068,299,00 TL olduğunu, bu rakamdan davalının % 80 kusuru esas alınarak yapılan indirimde 854.639,24 TL kaldığını, bu rakamdan % 20 müterafik kusuru indirimi yapıldığında 683.711,39 TL kaldığını, bu rakamdan da % 20 hatır taşıması indirimi yapılsa bile 546.969,11 TL kaldığını, bu rakamın bile yine 410.000 TL'lik poliçe limitini aştığını ve Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararını isabetli kıldığını belirtmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir. 1-Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2-Somut olayda davalı taraf, davacının sigortalı araçta hatır için taşındığı ve emniyet kemerinin takılı olmaması nedeniyle müterafik kusurlu olduğu gerekçeleriyle tazminattan indirim yapılması gerektiğini savunmuş; Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından, alınan 30.04.2022 tarihli aktüer bilirkişi ek raporunda hesaplanan tazminattan %40 oranında müterafik kusur indirimi de yapıldığında kaza tarihinden 9 ay sonra %37 sürekli iş göremezlik oranı için ödenmesi gereken iş göremezlik tazminatının 410.000,00 TL olduğu gerekçesiyle bu miktar üzerinden davanın kabulüne karar verilmiş; davalı vekilinin hatır taşıması indirimi de yapılmasına ilişkin olarak itiraz başvurusu yapması üzerine, İtiraz Hakem Heyeti tarafından, olayda hatır taşımasının bulunduğu, emniyet kemerinin takılı olmaması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği gerekçesiyle dosyaya sunulan 26.04.2022 tarihli aktüer bilirkişi kök raporunda hesaplanan 472.227,00 TL tazminattan %20 oranında müterafik kusur ve %20 oranında hatır taşıması indirimi olmak üzere toplam %40 oranında indirim yapılarak 283.336,20 TL sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Davacı vekili İtiraz Hakem Heyetinin kök raporda hesaplanan miktardan hatır taşıması indirimi yaptığını, ek rapora göre değerlendirme yapılması gerektiğini belirtmiştir. Dosyada mevcut aktüer bilirkişi kök ve ek raporu incelendiğinde, kök rapordaki aktif dönem toplam satırının yanlış olması nedeniyle hesaplamada yanlışlık yapıldığı, davacı vekilinin itirazı üzerine 30.04.2022 tarihli ek raporun düzenlendiği, ek raporda TRH 2010 Yaşam Tablosu ile progresif rant yöntemine göre yapılan hesaplamanın doğru olduğu anlaşılmış, İtiraz Hakem Heyetince hesaplama hatası yapılan kök raporda belirlenen tazminat esas alınarak ve bu tazminattan müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi olmak üzere toplam %40 oranında indirim yapılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir. İtiraz Hakem Heyetince 30.04.2022 tarihli aktüer bilirkişi ek raporunda hesaplanan sürekli iş göremezlik tazminatından, dosya kapsamında yer alan ifade tutanaklarından sigortalı araçta yolcu olduğu ve sürücü ile arkadaş olduğu sabit olan davacının sigortalı araçta taşınması için bir bedel ödediğinin, davacı yanca iddia ve ispat edilmediği; anılan konudaki ispat yükünün davacıda olduğu; davacının taşıma karşılığında sürücü arkadaşına bir ücret ödemesinin de hayatın olağan akışına aykırı olduğu hususları dikkate alınarak, davalı vekilinin hatır taşıması savunmasına itibar edilmesiyle, 6098 sayılı TBK m. 51 gereği tazminattan makul oranda, hakkaniyete uygun (Dairemiz uygulamaları ile % 20) indirim yapıldıktan sonra bakiye tazminattan da davacının soruşturma aşamasındaki ifadesinde aracın arka kısmında uzandığını beyan ettiği ve yaralanmasının da vücudunun yüz bölgesi dahil birçok yerinde kırık oluşmuş olması olgusu ile sabit olduğu, buna göre davacının emniyet kemeri takmaması nedeniyle zararın oluşumunda veya artmasında katkısının bulunduğu, ayrıca davacının arkadaşı olan sürücünün ehliyetsiz ve alkollü olduğunu bilerek aracına bindiği gözetilerek 6098 sayılı Kanun'un 52. maddesi gereğince Dairemizin yerleşik uygulamasına göre %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmak suretiyle davalının sorumlu olduğu tazminat miktarının belirlenmesi gerektiği gözetilerek karar verilmesi için kararın bozulması gerekmiştir. VI. KARAR 1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, 2.Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde davacıya iadesine, Dosyanın mahkemeye gönderilmesine, 19.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.