Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2022/9153 E. 2026/5021 K.

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2020/3829 E., 2022/1129 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : Düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddi TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi;

I. HUKUKÎ SÜREÇ İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız gözaltı ve tutuklama tedbiri nedeniyle 25.000,00TL maddi, 100,000.00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin davacının kurumdan ihraç edilmesi nedeniyle yoksun kaldığı ileri sürdüğü özlük hakları ve işe iade konusunda idari yargıda açılmış olan bir davanın var olması, mahkemenin vereceği karar sonucunda maddi talep konusu alacağın idareden istenilebileceği, yine davacının tutuklu bulunduğu dönemde cezaevinde yapılan harcamaların CMK nun 141-142. maddesi kapsamında bu giderlerin maddi tazminat konusu yapılamayacağı, yine dava dilekçesinde avukatlık hizmeti karşılığı 5.000 TL ücret talep edilmiş ise de, bu konuda dosyaya serbest meslek makbuzu sunulmadığından maddi tazminat talebinin reddine, manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 6.000,00TL manevi tazminat tazminatın gözaltı tarihi olan 02.01.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, kararın davalı vekili ve davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince davacının gözaltı ve tutuklu kaldığı süreç yönünden net asgari ücret üzerinden hesaplama yapılması gerektiği tespitiyle, maddi tazminata ilişkin hükmün 1 numaralı bendinin, "1-Davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 3.079,87 TL maddi tazminatın 02/01/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı hazineden alınarak davacıya ödenmesine," şeklinde değiştirilmesi, hükmün 2 numaralı bendinde manevi tazminat olarak gösterilen "6.000 TL" ibaresinin çıkartılarak, yerine, "9.000 TL" ibaresinin eklenmesi, davacı lehine vekalet ücreti takdirine ilişkin hükmün 4 numaralı bendinin ise "CMK'nın 142/9. maddesi ve yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi dikkate alınarak takdir edilen 1.811,98 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, davacıya ödenmesine" şeklinde değiştirilmesi suretiyle hükmün düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulması üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ Davacı vekilinin temyiz sebepleri davacının mesleği ve sosyal yaşamı üzerindeki etkileri göz önünde bulundurulduğunda hükmedilen maddi ve manevi tazminat miktarlarının düşük olduğuna,maddi tazminatın asgari ücret üzerinden hesaplanmasının hatalı olduğuna, davacının cezaevinde yaptığı harcamalar ile ailesinin cezaevi ziyaretleri sırasında yaptıkları masrafların maddi tazminat kapsamında ödenmesi gerektiğine, dava dilekçesindeki talepleri doğrultusunda karar verilmesi gerektiğine, ilişkindir.

Davalı vekilinin temyiz sebepleri; davanın reddine karar verilmesi gerektiğine, hükmedilen tazminat miktarının fazla olduğuna, eksik inceleme ile karar verildiğine, faiz başlangıç tarihinin hatalı belirlendiğine, reddedilen kısım için hazine lehine vekalet ücreti verilmesi gerektiğine ilişkindir.

III. DAVANIN KONUSU İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının 2019/96824 soruşturma sayılı dosyası kapsamında, davacının silahlı terör örgütüne üye olmak suçundan 02.01.2017-08.03.2017 tarihleri arasında 65 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan soruşturma sonunda 26.08.2019 tarihinde kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği, kararın 23.09.2019 tarihinde davacıya tebliğ edilerek kesinleştiği, gözaltı ve tutukluluk tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı tarafından aynı konuda açılan davanın bulunmadığı, gözaltı ve tutukluluk süresinin mahsuba konu yapılmadığı, tutukluluğun infaz gördüğü, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davacının maddi tazminat talebinin reddine manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince kısmen kabul edilen davada, Bölge Adliye Mahkemesince davacıya net asgari ücret üzerinden hesaplanan miktarda maddi tazminata hükmolunması gerektiği, hükmolunan manevi tazminat miktarının düşük kaldığından bahisle hükmün maddi ve manevi tazminat miktarı yönüyle düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

IV. GEREKÇE VE KARAR Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

1-Soruşturma aşamasında özel vekaletnameli vekil ile kendini temsil ettirdiğini ileri süren davacı bakımından soruşturma dosya içeriğinden araştırmanın yapılarak davacının kendisini özel vekil ile temsil ettirdiğinin tespiti halinde kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın verildiği tarihte yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinde ceza soruşturması evresinde takip edilen işler için belirlenen maktu soruşturma vekalet ücretine hükmolunması ve faiz başlangıç tarihinin de kovuşturmaya yer olmadığına dair karar tarihi olan "26.08.2019" olarak tespit ve tayini gerekirken eksik araştırmaya dayalı tazminat talebinin reddine karar verilmesi,

2-5271 sayılı Kanunun 141/1-j bendinde ise "Eşyasına veya diğer mal varlığı değerlerine, koşulları oluşmadığı halde el konulan veya korunması için gerekli tedbirler alınmayan ya da eşyası veya diğer mal varlığı değerleri amaç dışı kullanılan veya zamanında geri verilmeyen,...." kişilerin tazminat isteyebileceklerinin hüküm altına alındığı, davacının tazminat istemi arasında banka hesaplarına el konulması nedeniyle maddi zararı olduğunu belirtmesi karşısında Mahkemece el koyma karar ve tutanaklarının dosya arasına alınması ve talep yönünden değerlendirme yapılması, özellikle bloke konulan banka hesaplarına ilişkin tedbirin konulduğu ve blokenin kaldırıldığı aralık esas alınmak üzere bu döneme ilişkin faiz işletilip işletilmediği, faiz işletilmemiş olması halinde bilirkişi marifetiyle bu döneme ilişkin uygulanacak yasal faizin tespiti ile maddi tazminat kapsamında davacıya ödenmesi gerektiğinin gözetilmemesi,

3-Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-b maddesi uyarınca Ankara 5. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilamının bir örneğinin ise Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

13.05.2026 tarihinde karar verildi.