Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2025/3610 E. 2026/2610 K.

MAHKEMESİ :Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi SAYISI :2022/2017 Esas, 2025/248 Karar HÜKÜM :Davanın Kısmen Kabulü İLK DERECE MAHKEMESİ :Ankara 12. Asliye ... Mahkemesi SAYISI :2019/326 E., 2020/660 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: KARAR

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile dava dışı asıl kredi borçlusu ...Endüstriyel Tekstil Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. arasında 20.04.2015 tarihli 500.000,00 TL bedelli ve 08.03.2016 tarihli 400.000,00 euro bedelli Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığını, davalıların sözleşmeyi müşterek ve müteselsil kefil olarak imzaladıklarını, borcun ödenmemesi üzerine .. ... Noterliğinin 14.02.2019 tarihli ihtarnamesi ile hesabın kat edilerek borçlulara ihtarname gönderildiğini, toplam 730.999,17 TL nakdi borcun ödenmesi, 2.030,00 TL gayrinakdi kredinin depo edilmesinin talep edildiğini, borcun ödenmemesi üzerine ihtiyati haciz kararı alınarak Ankara 24. İcra Müdürlüğünün 2019/5495 sayılı dosyası ile asıl borçlu ve kefiller aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalı kefillerin borca itiraz etmesi ile takibin durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalılar vekilleri cevap dilekçelerinde; icra takibine konu edilen çek bedellerine yönelik alacağın muaccel olmaması nedeniyle takibe konu edilemeyeceğini, asıl alacaklara yüksek tutarda faiz işletildiğini savunarak davanın reddi ile kötüniyet tazminatına hükmedilmesini istemişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile, Ankara 24. İcra Müdürlüğünün 2019/5495 E. sayılı dosyasında davalılar .. Seyahat Ltd. Şti., ... ve ...'nun 732.453,47 TL asıl alacak, 7.500,70 TL işlemiş faiz, 375,03 TL BSMV toplamı 740.329,20 TL'ye ilişkin itirazları ile, davalı .. .. Danışmanlık .. Ltd. Şti.'nin 625.000,00 TL kefalet limiti olduğundan bu davalı yönünden 625.000,00 TL üzerinden takibe yapılan itirazların iptali ile takibin taksitli ticari krediler toplamı 722.338,10 TL yönünden takip tarihinden itibaren işleyecek %40 faiz oranı, ticari kredili mevduat hesabından kaynaklanan 10.115,37 TL yönünden takip tarihinden itibaren %25,80 faiz oranı ile devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, alacak likit olduğundan ve davalılar haksız olarak itiraz ettiğinden hesaplanan 148.065,84 TL icra inkar tazminatına davalılar ... Seyahat .. Ltd. Şti. ..., ...'nun tamamından, davalı ... Limit Danışmanlık Ltd. Şti.'nin 125.000,00 TL'lik kısmından sorumlu olmak üzere müteselsilen davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı banka ile dava dışı ...Endüstriyel Tekstil Sanayi ve Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan sözleşmelerin incelenmesinde; 20.04.2015 tarihli 500.000,00 TL bedelli Genel Kredi Sözleşmesinde ..., ...-... Danışmanlık Araştırma ve Proje Yönetimi Ltd. Şti., ... Seyahat Org. Tur. Rek. Dan. Proje Yönetim Tic. Ltd. Şti. ve ...’nun, 625.000,00 TL limitle müteselsil kefaletleri bulunduğu, 08.03.2016 tarihli 400.000,00 euro bedelli Genel Kredi Sözleşmesinde ise ..., ... Seyahat Org. Tur. Rek. Dan. Proje Yönetim Tic. Ltd. Şti. ve ...’nun 500.000,00 euro limitle müteselsil kefaletlerinin bulunduğu, ... ve ...’nun dava dışı asıl borçlu şirketin ortağı oldukları, 20.09.2018 tarih, 9664 sayılı ... Sicil Gazetesinde ...’nun şirket ortaklık payını ...’na devrettiği, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 586. maddesi hükmü uyarınca kefilin takip edilebilmesi, asıl borçluya ihtar gönderilip sonuçsuz kalması veya açıkça ödeme güçsüzlüğü içinde olması şartlarına bağlandığı, dava konusu kredi sözleşmelerinin imzalandığı tarih itibariyle yürürlükte bulunan TBK'nın 589/1. maddesi gereği kefilin, kefalet limiti ve kendi temerrüdünün sonuçlarından sorumlu olduğu, kefil, takipten önce temerrüde düşürülmemişse hesap kat tarihinden takip tarihine kadar işleyen akdi faizden limiti dahilinde sorumlu olacağı, temerrüd için hesap kat ihtarının kefile tebliği gerektiği, asıl borçlu yönünden sözleşmede belirlenen adrese tebligat çıkartılması ve tebliğ edilememesi halinde de temerrüdün gerçekleşeceğine ilişkin hüküm konulmuş olması halinde İİK'nın 68/b maddesi uyarınca asıl borçlu yönünden temerrüd oluşur ise de bu hükmün kefil yönünden uygulanamayacağı, mevcut Ankara 33. Noterliği aracılığı ile dava dışı borçlu şirket ve sözleşme kefillerine keşide edilen 14.02.2019 tarihli ihtarname ile; toplam 730.999,17 TL nakdi alacağın ödenmesi, çek yaprağı sorumluluk tutarı 2.030,00 TL'nin depo edilmesi için 24 saat süre tanındığı, ihtarnamenin; asıl borçlu şirket ...Endüstriyel Tekstil San. Tic. Ltd. Şti.'ne, 20.02.2019 tarihinde, davalı kefil ... Seyahat Organizasyon Turizm Reklamcılık Danışmanlık Proje Yönetimi Ltd. Şti.'ne, 16.02.2019 tarihinde, davalı kefil ...'na 18.02.2019 tarihinde, davalı ...'na 20.02.2019 tarihinde tebliğ edildiği, davalı kefil ...-... Danışmanlık Araştırma ve Proje Yönetimi Ltd. Şti.'ne ise tebliğ edilemeyerek iade edildiği, ihtarnamenin, davalı kefil ... Seyahat şirketine 16.02.2019, ...'na 18.02.2019 ve asıl borçlu şirkete 20.02.2019 tarihinde tebliğ edilmiş olması dikkate alındığında; her ne kadar mahkemece, adı geçen kefillerin, asıl borçludan daha fazla bir miktarla sorumlu tutulamayacakları dikkate alınarak bu kefillerin temerrüd tarihinin de asıl borçlunun temerrüd tarihine göre tespit edilmesi gerektiği, buna göre, ... Seyahat ... Ltd. Şti. ile ...'nun temerrüd tarihinin 22.02.2019 olarak dikkate alınması gerektiği kabul edilmiş ise de; TBK'nın 586. maddesi hükümleri uyarınca asıl borçludan önce kefillerin temerrüde düşürülmesi mümkün olamayacağından, bu kefiller yönünden temerrüdün gerçekleşmediği, bu kefiller hakkında takip yapılamayacağı dosya kapsamından anlaşılmakla birlikte bu hususa yönelik her hangi bir istinaf sebebi bulunmadığı görülmekle mahkeme kabulünün eleştirilmekle yetinildiği, davalı kefil ...'nun temerrüd tarihinin 22.02.2019 olduğu, davalı kefil ...-... Danışmanlık Araştırma ve Proje Yönetimi Ltd. Şti. yönünden ihtarname tebliğ edilemediği anlaşılmış olmakla davalı kefil şirketin takip tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacının bu nedenlerle borçlu kefillerin temerrüd tarihlerine yönelik istinaf istemlerinin yukarıda açıklanan gerekçelerle yerinde görülmediği, davalı kefillerin, kefaletlerinin, TBK'nın 583. ve 584. maddeleri uyarınca geçerli olduğu, gerçek kişi kefillerin, asıl borçlu şirket ortağı olup sözleşme tarihleri dikkate alındığında eş rızası gerekmediği, davacı, takip talebinde yer alan asıl alacak ve işlemiş faiz ve masraf talepleri ile işbu davadaki talepleriyle bağlı olup mahkemece, bilirkişi raporunda ki aynı usulle yapılan hesaplamalar dikkate alınmak suretiyle talepten fazlaya karar verilmemesinde bir isabetsizlik bulunmadığından bu hususa ilişkin davacının istinaf isteminin yerinde görülmediği, depo talebi konusunda yapılan incelemede ise, kefilin, çek yaprağı garanti bedelinin depo talebinden sorumlu tutulabilmesi Yargıtay uygulaması gereği bu hususta sözleşmede açık bir hüküm bulunması gerektiği, sözleşmenin V.“kredinin kefalet karşılığı kullandırılması ve kefillerin sorumluluğu" başlıklı maddesinde de kefillerin çek yaprağı garanti tutarı depo talebinden sorumlu olacağına dair bir düzenlemeye yer verilmediği, bu halde, sözleşmede açık bir hüküm bulunmadığı için çek yaprağı garanti bedeli 2.030,00 TL depo talebinden sözleşme kefillerinin sorumlu tutulamayacağından bu hususa ilişkin davacı istinafının yerinde görülmediği, davalı Kefil ...-... Danışmanlık Araştırma ve Proje Yönetimi Ltd. Şti.’ne ihtarname tebliğ edilememiş olup bu nedenle temerrüdü takip tarihi itibariyle oluştuğu, kefilin, 20.04.2015 tarihli sözleşmede, 625.000,00 TL limitle müteselsil kefaletinin bulunduğu, davaya konu krediler 20 16... yıllarında kullandırılmış olmakla birlikte, kullandırım tutarları TL cinsinden olduğu, dolayısıyla euro cinsinden kullandırılmış bir kredi bulunmadığı için bu kredilerin 20.04.2015 tarihli sözleşmeye istinaden kullandırıldığının kabulü gerektiği, bu gereklilik dolayısıyla davalı kefil ...-... Danışmanlık Araştırma ve Proje Yönetimi Ltd. Şti.’nin icra takibine konu edilen kredilerden kefalet limiti ile sorumluluğunun bulunduğu, kat tarihi itibariyle hesaplanan nakit borç miktarı 730.999,17 TL olup bu tutar davalı kefilin 625.000,00 TL olan kefalet limitinin üzerinde olduğu, mahkemece bu husus göz önünde bulundurularak bu kefil yönünden kefalet limiti ile sorumluluğuna ilşikin karar verildiği, mahkemece, davacı bankadan, banka tarafından benzer kredilere fiilen uygulanan en yüksek ticari kredi faiz oranları listesi getirtildiği, uygulanan faizin, %50 fazlası sözleşme hükmüne göre temerrüd faiz oranı olarak bilirkişi raporunda usulünce tespit edildiği, ancak taksitli ticari kredide davacı bankanın, gerek kat ihtarında gerekse takipte %40 oranında temerrüd faizi talep etmesi ve bunun bildirilen oranlardan düşük olması nedeniyle taleple bağlılık kuralı doğrultusunda aynı usulle, bilirkişi hesaplamalarında %40 temerrüd faiz oranının esas alınarak hesaplamalar yapılmasının yerinde görüldüğü, davacının, aleyhine takdir edilen vekalet ücretlerine yönelik istinaf istemlerine yönelik değerlendirmede; davacının, işbu dava kapsamında 753.434,62 TL nakdi alacak ile 2.030,00 TL çek yaprağı garanti tutarı yönünden depo talebinde bulunduğu, mahkemece, kefillerden ...-... Danışmanlık şirketi kefalet limiti (625.000,00 TL) ile sorumlu olmak kaydıyla 740.329,20 TL nakdi alacak yönünden takibin kısmen iptaline, fazlaya ilişkin istemin reddine, çek sorumluluk bedeli yönünden ise davanın reddine karar verilerek müteselsilen sorumlu tutulan ve vekille temsil edilen davalıların her biri yönünden ayrı ayrı vekalet ücreti takdir ve tayin edildiği görülmüş ise de; aynı borç nedeniyle sorumlu tutulan ve ret nedeni ortak olan ...-... Danışmanlık şirketi dışında ki kefil davalılar yönünden, reddolan nakdi alacak tutarı 13.105,42 TL olmakla bu tutar esas alınarak vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği, yine hakkında reddolan bir nakdi alacak tutarı bulunmayan davalı kefil ...-... Danışmanlık şirketi lehine vekalet ücreti takdir edilmemesi gerekirken mahkemece yazılı olduğu üzere karar verilmesinin yasa ve usule açıkça aykırı olduğu, ayrıca; reddolan 2.030,00 TL çek sorumluluk bedeli yönünden davalılar lehine maktu vekalet ücreti takdir edilmemesi de hatalı ise de; buna yönelik karşı istinaf istemi bulunmamakla bu hususa işaret edilmesiyle yetinildiği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabul kısmen reddine, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına, davanın kısmen kabulü ile, Ankara 24. İcra Müdürlüğünün 2019/5495 E. sayılı dosyasında davalılar ... Seyahat Ltd. Şti., ... ve ...'nun 732.453,47 TL asıl alacak, 7.500,70 TL işlemiş faiz, 375,03 TL BSMV toplamı 740.329,20 TL'ye ilişkin itirazları ile, davalı ... ... Danışmanlık .. Ltd. Şti.'nin 625.000,00 TL kefalet limiti olduğundan bu davalı yönünden 625.000,00 TL üzerinden takibe yapılan itirazların iptali ile takibin taksitli ticari krediler toplamı 722.338,10 TL yönünden, takip tarihinden itibaren işleyecek %40 faiz oranı, ticari kredili mevduat hesabından kaynaklanan 10.115,37 TL yönünden, takip tarihinden itibaren %25,80 faiz oranı ile takibin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, alacak likit olduğundan ve davalılar haksız olarak itiraz ettiğinden hesaplanan 148.065,84 TL icra inkar tazminatına davalılar ... Seyahat .. Ltd. Şti., ... ve ...'nun tamamından, davalı ... Limit Danışmanlık Ltd. Şti.'nin 125.000,00 TL'lik kısmından sorumlu olmak üzere müteselsilen davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ A. Dava ve Hukuki Nitelendirme Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI.SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının ayrı ayrı reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı harcın istek halinde ilgiliye iadesine, 05.05.2026 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.