Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2025/15966 E. 2026/3903 K.

MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/1230 E., 2025/1343 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Trabzon 4. İş Mahkemesi SAYISI : 2022/187 E., 2024/105 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 01.08.2015-07.08.2015 tarihleri arası kısa bir müddet .. nolu işlerinde çalıştığını ve yurtdışı borçlanma talep dilekçesi gönderdiğini, davalı kurumun, yurtdışı borçlanma tahakkuk cetveli göndermesi üzerine yurt dışı borçlanma bedelini ödediğini, emekli şartlarını doldurduğunda tahsis dilekçesi verdiğini ve yaşlılık aylığı bağlandığını, yıllar sonra müvekkilinin .. nolu işyerindeki çalışmalarının fiili olmadığı gerekçesi ile iptal edildiğini ayrıca Türkiye’deki çalışmaları ve yurtdışı borçlanmasının da iptal edildiğini, yurt dışındaki borçlanılan günlerin iptal edilmesi nedeni ile, bağlanan yaşlılık aylığı, bağlandığı tarihten itibaren iptal edilerek ödenen aylıkların tutarı faizi ile birlikte 117.163,70 TL ve ... ikramiyeleri toplamı 10.400,00 TL müvekkilinden geri istendiğini, 09.08.20 22... .09.2022 tarihli yazılar ile 01.08.2015-07.08.2015 tarihler arası kısa süreli .. nolu işyerinde fiilen ücret karşılığı çalıştığından, iptal edilen günlerin ve SSK statüsündeki yurtdışı borçlanmanın ihyasını ve tahsis dilekçesini takip eden aydan itibaren iptal edilen aylıkların yeniden bağlanılmasının istenildiğini ancak müvekkiline gönderilen 10.08.2022 tarihli yazı ile olumsuz cevap verildiğini, Kurumun kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkili yurdışından borçlanma yapmak üzere Türkiye’ye geldiğinde, mevzuat gereği kısa süreli olsa da Türkiye’de çalışmasının olması gerektiği belirtildiğinden, müvekkilinin tanıdığı vasıtası ile davaya konu iş yerinde bir kaç gün çalışmasını kabul eden işveren yetkilisine durumu anlattığını, müvekkilinin sorununu çözmek için kısa bir müddet işyerinde fiilen çalışmasını kabul ettiğini ve ücret karşılığı çalıştırdığını, çalışılan iş yerinin inşaat iş yeri olduğunu, işyerinde, ustaların çalışmasına fiilen ara verildiğini ancak iş yerinin faal olduğunu, kapanmadığını, denetim raporunda müvekkilinin ifadesi alınmadığından gerçeklerin davalı Kuruma yansıtılmadığını, bu neden ile davalı Kurum müvekkilinin bulunduğu durumu gözönüne almadan müvekkilinin günlerini iptal ettiğini, iptal ile birlikte yurtdışı borçlanması ve emekli maaşının da iptal edilerek müvekkilinin mağdur edildiğini belirterek davacı ...’ün .. nolu işyerinde, 01.08.2015-07.08.2015 tarihler arası kısa süreli hizmet akdi ile çalıştığının tespitini, parası ödenen SSK statüsündeki yurtdışı borçlanmanın ihyasını, tahsis dilekçesini takip eden aydan itibaren iptal edilen aylıkların yeniden bağlanmasını, aksi yöndeki kurum kararının iptalini talep etmiştir. II. CEVAP Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan dava haksız olup reddi gerektiğini, Kurum kayıtlarında, davacının 12.11.2015 tarihli yurtdışı borçlanma talebi ile müvekkili Kuruma başvurduğunu ve Türkiye'deki 4/a statüsünde ki çalışmalarına istinaden borçlanma işleminin 4/a statüsü üzerinden sonuçlandırdığını, kurum kayıtlarında .. sicil dosyasında .... Mutfak Eşyaları İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. adına işlem gören kat karşılığı bina inşaatı dosyası ile ilgili olarak 09.09.2021 tarihli ve 2021/420579/58 sayılı denetim raporunda bina inşaatında herhangi bir işçilik faaliyeti olmadığının tespit edildiğini ancak uzunca bir süre sigortalılık bildirimlerine devam edildiğini, sigortalılar arasından sondajlama usulüyle yapılan sorgulamada ikamet adresi yurtdışı olan yada yurtdışı borçlanması yapan şahıslar adına bildirim olduğunun tespit edildiğini, bu dosyadan yapılan bildirimlerin fiili çalışmaya dayalı olup olmadığı hususunda inceleme yapılması için denetim gerekçesi oluşturulmasının istendiğini, 09.06.2022 tarihli, denetim raporunun düzenlendiğini, denetim raporunda, arsa sahipleri ile .. Mutfak Eşyaları İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.'nin 3 Nolu .. Mah. .. Sok. No:.. 1632 ada, 7 parsel ../.. adresindeki arsa üzerine inşaat yapılmak üzere anlaşma yaptıkları ve ilgili şirketin müvekkili Kurumdan 08.12.2012 tarihinde .. sicil numaralı dosyada tescil edilerek inşaat yapmaya başlandığını, zemin ve zemin üzeri bir tabla olmak üzere toplam iki tabla atıldıktan sonra inşaatın çeşitli sebeplerle durduğunu ve bu şekilde inşaatın yıllarca beklediğini, ilgili dosyadan hizmetleri bildirilenlerin alınan yazılı beyanlarında ortak beyan olarak inşaatta çok kısa süre 3-5 gün çalıştıklarını beyan etmesi, müfettiş raporunda yer alan çalışan tanıklardan birinin inşaatın 2013 yılı sonunda durduğu yönündeki beyanı, toprak sahibi ... ..'nün ve mevcut inşaatı yıkıp yeniden yapan .. İnş. Taah. İletişim Turz. Tem. Yem. Hizm. Tic. Ltd. Şti. Yetkili .. ..'in alınan yazılı beyanlarında inşaatta çalışanların 2014 yılına sarkmadan çok kısa sürdüğü ve çok uzun süre inşaat üzerinde kalıp malzemesinin beklediği ve bu nedenle çürüdüğü yönündeki beyanlarının olması, ayrıca bu beyanları destekleyen Google Maps uygulamasından temin edilen 2015 Haziran ayına ait inşaat fotoğrafında inşaat kalıp malzemelerinin çürümüş bir şekilde beklediği ve inşaat alanındaki otların yeşermesi olduğu tespiti, inşaatın 2015 yılı Haziran ayında uzun süredir bir çalışma olmadan beklediği fikrini oluşturduğunu, yapılan tespitler sonucunda 13.10.2013 tarihinden sonra bildirilen tüm hizmetlerin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varıldığını, işin kadınların çalışabileceği iş olmaması, hemde çalıştığını iddia edenlerin beyanlarında kadın çalışan olmadığı yönünde beyanlarının olması, kadın çalışanların durumunu ayrıca şüpheli hale getirdiğini, Sosyal Güvenlik Denetmenleri tarafından düzenlenen 09.06.2022 tarih ve 2022/408773/082 sayılı rapora istinaden Türkiye'deki 4/a statüsündeki çalışmalar iptal edildiğini, bunun üzerine borçlanma işlemleri 4/b statüsüne aktarıldığını yapılan ödeme günlerine aktarıldığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı işveren tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacının işyerinde zorunlu olarak kısa bir müddet çalıştığını, bu nedenle işyerine gittiğini ve 4 gün fiilen işyerinde çalıştığını, bu çalışmanın yasanın getirdiği bir zorunluluk olduğu için davacının da ancak tanıdık bir işyerinde çalışmasının mümkün olduğunu, çünkü hiçbir işverenin 3-4 günlük çalışma için kimseyi çalıştırmayacağını, ancak tanıdık vasıtası ile bu çalışmanın yapılmakta olduğu görüşlerinin dikkate alınmadığını, davacının işyerinde çalışmanın üzerinden 5-6 yıl geçtikten sonra işbu davada olduğu gibi, işverenin yanında çalışan bir işçi ile ihtilaf sonucu, işverene zarar verdirmek için Kuruma yaptığı şikayet neticesinde denetim elemanı; davacının ve bir kaç kişinin de hizmet akdi ile çalışmadığı gerekçesi ile hizmetlerini iptal ettiğini, bu arada davacının ifadesi alınmadan rapor tanzim edildiğini ve davacının mağdur edildiğini, maaşı iptal edilen davacının ödenen aylıklarının geri istendiğini, davacının işyerinde 3-4 gün çalışması sonucu 5-6 yıl sonra 3-4 gün çalışan kişiyi normal olarak hatırlamanın mümkün olamayacağını, davacının bile ifadesini almadan, denetim elemanının davacının işyerinde çalışmadığı düşüncesi ile olumsuz rapor hazırladığını, davacının çalışmadığı iddia edilen tarihin 2015 yılı olduğunu, 7 yıl sonra 2022 yılında gönderilen yazı ile 2015 yılındaki bir kısım günlerin iptal edilmesi nedeni ile 2015-2022 tarihler arası yaşlılık aylığını iptal etmesi ve ödenen yaşlılık aylıklarının yersiz ödeme altında geri istenilmesinin Sosyal Hukuk Devleti ilkesi ile bağdaşmadığı gibi iyi niyet kuralları ile de bağdaşmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, davacının 1072027.061 nolu işyerinde, 01.08.2015-07.08.2015 tarihler arası kısa süreli hizmet akdi ile çalıştığının tespiti, bedeli ödenen SSK statüsündeki yurtdışı borçlanmanın ihyası, tahsis dilekçesini takip eden aydan itibaren iptal edilen aylıkların yeniden bağlanması ve aksi yöndeki Kurum kararının iptali istemine ilişkindir.

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliye yükletilmesine, 06.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.