İlk Derece Mahkemesi 2026/545 E. 2026/939 K.

T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/545 Esas KARAR NO : 2026/939 İCRA DOSYA NO : .... İcra Dairesi 2025/... Esas

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 23/06/2026 KARAR TARİHİ : 04/11/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından ... numaralı 02/04/2023 - 02/04/2024 vade tarihli genişletilmiş kasko poliçesiyle sigortalanan, maliki ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olan ... plakalı aracın 06.02.2024 tarihinde kazaya karıştığını, yapılan değerlendirmeler ve TRAMER kayıtları sonucunda ... plakalı aracın sürücüsünün %100 oranında tam kusurlu bulunduğunu, müvekkili şirket tarafından hasar dosyası kapsamında sigortalısına ve tedarikçilere ekspertiz raporu doğrultusunda toplam 37.809,54 TL hasar tazminatı ödendiğini, ... plakalı aracın sigorta şirketi olan davalıya rücu mektubu gönderdiklerini ancak yalnızca 18.909,54 TL ödeme yapıldığını ve bakiye bedel olan 18.900,00 TL'nin rücuen tahsili amacıyla başlattıkları .... İcra Müdürlüğünün 2025/... Esas sayılı dosyasına da itiraz edildiğini beyanla davalının itirazının iptali ile takibin devamına ve alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili ise; ilgili başvurunun dava şartı eksikliği sebebiyle usûlden reddinin gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu ve müvekkili şirketin sorumluluğundan bahsedebilmek için sigortalı aracın sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiğini beyanla davanın reddini savunmuştur. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava; 06.02.2024 tarihinde meydana gelen kazaya ilişkin olarak sigortalıya ödenen bedelin rücuen tahsili amacıyla başlatılan .... İcra Dairesinin 2025/... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. TTK nun 1472-(1)maddesi; "Sigortacının, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı var ise bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmış ise, sigortacı mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek ,dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir." şeklindedir. Halef olma (halefiyet) bir kişinin hukuken diğerinin yerine geçmesi anlamına gelir. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 22.03.1944 tarih ve 37 Esas 9 Karar RG 03.07.1944 sayılı kararında bu husus “sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava sigorta poliçesinden doğan bir dava değildir. Bu nedenle, halefiyet davası bir ticari dava sayılamaz. Bu dava, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur.” şeklinde vurgulanmaktadır. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 11/10/2017 gün, 2016/17378 E. 2017/8966 K. sayılı içtihadında da "TTK'nun 1301. maddesi (6102 sayılı TTK m. 1472) hükmü gereğince kasko sigortacısı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve bu sebeple sigortalı mal sahibinin hak ve yetkilerine sahip olur. Bu halefiyet ilkesi gereğince, sigortalı zarar sorumlusuna karşı tazminat davasını hangi yer mahkemesinde açması gerekiyor ise, kasko sigortacısının da rücu davasını aynı yer mahkemesinde açması gerekir." şeklinde vurgulamıştır. Yine, sigortalı ile hasara neden olanlar arasında yetki sözleşmesi bulunması halinde bu yetki sözleşmesinin, halefiyete dayalı olarak açılacak rücu davalarında sigorta şirketini bağlayacağı yönünde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nin 14/02/2019 tarihli, 2019/236 E. 2019/192 K. Sayılı kararında da aynı husus vurgulanmıştır. Ödeme emrine itiraz dilekçesinde icra dairesinin yetkisine itiraz edilerek yetkili icra dairesinin İstanbul İcra Müdürlükleri olduğu belirtilmiştir. Yargıtay 3. H.D.nin 14/03/2018 tarih, 2016/13218 E., 2018/2456 K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere; itirazın iptali davasının ancak usulüne uygun bir takip bulunması koşuluna bağlı olması nedeniyle, icra dairesinin yetkisinin itirazın iptali davası bakımından da değerlendirilmesi gerekmektedir. İcra dairelerinin yetkisi bakımından da özel bir düzenleme öngörülmeyerek yetki hususunda İİK’nun 50. maddesinde HMK’ya atıf yapılmaktadır. Hem icra dairesinin yetkisine hem de borca itiraz edilmesi halinde ise, itirazın iptali davasında görevli olan genel mahkeme İİK'nun 50. maddesi uyarınca itirazın iptali davasının koşullarından biri olduğundan öncelikle icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı incelemek ve sonucuna göre bir karar vermek durumundadır. 6100 sayılı HMK 16. maddesi : '' Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. '' şeklindedir. 6100 sayılı HMK 6.maddesi : '' Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.'' şeklindedir. Eldeki dosya incelendiğinde: dava dışı davacı sigortalısının yerleşim yerinin Çayırova/Kocaeli, kaza yerinin Sarıyer, davalının yerleşim yerinin Şişli olduğu görülmekle İstanbul Anadolu İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğu herhangi bir seçimlik hak bulunmamaktadır. Bu nedenle davanın özel dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir. KARAR: Gerekçede açıklandığı üzere; 1-Takibin yetkili icra dairesinde başlatılmaması nedeniyle davanın özel dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine, 2-Peşin harç, alınması gerekli harcı karşıladığından başka harç alınmasına yer olmadığına, 3-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 6.000,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak Maliyeye gelir kaydına, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT 13/2 uyarınca 32.833,83 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine 6-Davacı tarafça yatırılan gider avansından geriye kalan kısmın karar kesinleştikten sonra davacıya iadesine, Dair, HMK 341/2 maddesi uyarınca miktarı itibarıyla kesin olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 04/11/2026

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır

Bu belge 5070 sayılı Yasa uyarınca güvenli E-İMZA ile imzalanmıştır.