İlk Derece Mahkemesi 2026/410 E. 2026/507 K.

T.C. İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/410 Esas KARAR NO : 2026/507

DAVA : Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 07/02/2022 KARAR TARİHİ : 25/06/2026

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin 07/02/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; davalı tarafın 31.08.2006 tarihli, 20.000,00 TL bedelli, 03.09.2006 tarihli, 25.000,00 TL bedelli, 31.06.2006 tarihli, 25.000,00 TL bedelli çekleri konu ettiği .... İcra Müdürlüğünün 2020/... E sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine kambiyo takibi başlatıldığını, takibe dayanak kambiyo senetlerinin üzerindeki imzanın müvekkiline ait olmadığını, imzaya itiraz ettiklerini, müvekkilinin alacaklıya karşı herhangi bir borcunun olmadığını, bununla beraber söz konusu icra dosyalarına davalı alacaklının zaman aşımı kesen işlem yapmaması nedeniyle taraflarınca .... İcra Hukuk Mahkemesinin 2010/... e sayılı dosyaları ile icranın geri bırakılması davası açıldığını, müvekkili yönünden İİK m. 71 ve 33 gereğince zamanaşımı nedeniyle icranın geriye bırakılmasına karar verildiğini, davalı tarafın kötü niyetli bir şekilde daha evvel hakkında icranın geri bırakılması kararı olduğunu bilmesine rağmen çeşitli usulsüz işlemler neticesinde müvekkili hakkında borçlular ile alakası olmayan 3. Kişinin mahalline giderek 09.01.2020 tarihinde haciz yaptığını, davalının müvekkilinin borçlu olmadığını bilmesine rağmen kötü niyetli bir şekilde zamanaşımına uğrayarak kambiyo vasfını yitiren çekleri dayanak gösterdiği mükerrer .... İcra Müdürlüğünün 2021/... e sayılı dosyası ile müvekkiline karşı bu defa ilamsız icra takibine başladığını, müvekkilinin davalıya karşı borçlu olmadığının tespiti ile davanın kabulünü, .... İcra Müdürlüğünün 2020/... e ve .... İcra Müdürlüğünün 2020/... e numaralı takip dosyalarından kaynaklı müvekkilinin herhangi bir borcunun bulunmadığının tespitini, davalının takibe konu alacak miktarının %100 oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; öncelikle .... İcra Müdürlüğünün 2020/... e sayılı kambiyo takibi hakkında menfi tespit talebi yönünden harcın tamamlattırılması, dosyanın tefrik edilmesi ve hukuki yarar, dava şartı yokluğundan red kararı verilmesi gerektiğini, davacı tarafın müvekkiline vermiş olduğu çeklerin bir kısmının ödendiğini, ancak daha sonra ise ödemeyi bıraktığını ve hileli işlemlere girdiğini, çeklerin verilme nedenine taraflar ile ... arasındaki vakıalara ilişkin beyanlarına davacının ikrar ve kabul ettiği başkaca bir çok dosya da mevcut olduğunu, mahkemece zamanaşımının dolduğu yönünde hatalı bir kanaate varıldığını, zamanaşımı itirazının kötüniyetli öne sürülemeyeceğinin açıklandığını, ayrıca menfi tespit davasının zamanaşımı da taraflar arasındaki temel ilişkiye göre belirlendiğini, o halde alacak zamanaşımına uğramış olsaydı menfi tespt davası açma süresinin de zamanaşımına uğraması ve davanın reddinin gerektiğini, davacının zamanaşımına dayanarak menfit tespit davası açmasında hukuki yarar bulunmadığını, davacının kötü niyetli olarak dava açtığını, daha önce ikrar ve kabul ettiği imzaları ve çeklerin verilme nedenini bile kötü niyetli olarak inkar ettiğinin ispatlandığını, bu hususta mahkemece davacıya HMK 329, 213, AAÜT 3 ve İİK tazminat hükümleri uyarınca yaptırım uygulanması gerektiğini, davanın ve tüm taleplerinin reddini, davacının %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet, icra inkar ve İİK uyarınca tazminata hükmedilmesini, HMK 329, AAÜT 23 ve 3, İİK tazminat hükümleri ve HMK 231 uyarınca davacıya kötü niyetli ve haksız dava açması nedeniyle yaptırım uygulanmasını, işbu maddeler uyarınca aleyhine tazminata ve disiplin para cezasına hükmedilmesini talep etmiştir.

Mahkememizin 04/05/2023 tarihli ... sayılı kararının istinafa gönderilerek İstanbul BAM 16. H.D'nin 16/01/2024 tarihli 2023/1745 Esas 2024/40 sayılı kararıyla kaldırılarak 2024/73 E. Nosunu alarak yargılamaya devam etmiştir. Mahkememizin 10/10/2024 tarihli ... kararının istinafa gönderilerek İstanbul BAM 16. H.D'nin 30/04/2026 tarihli 2025/63 Esas 2026/736 sayılı kararıyla kaldırılarak mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam etmiştir. DELİLLER: - .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı dosyasının Uyap kayıtları, - .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı dosyasının Uyap kayıtları, - 2022/... Arabuluculuk son tutanağı, - ..., ... Bankası'ndan, ...'tan, .... Noterliği'nden, ...'tan, ... Bankası'ndan, ...'tan, ... İlçe Nüfus Müd.'nden, ... İlçe Nüfus Müd.'nden ve mahkemelerden gelen cevabi yazılar. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Yapılan yargılama, toplanılan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı; .... İcra Müdürlüğünün 2020/... numaralı ve .... İcra Müdürlüğünün 2021/... numaralı dosyaları için ayrı ayrı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkememizin 10/10/2024 tarihli ... kararının istinafa gönderilerek İstanbul BAM 16. H.D'nin 30/04/2026 tarihli 2025/63 Esas 2026/736 sayılı kararıyla; "Davacının her iki icra dosyasıyla ilgili birlikte dava açmakla, objektif dava yığılması söz konusudur. Dairemizce ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına dair verilen kararla ilk derece mahkemesinin kararı tümden kaldırılmıştır. Bu durumda HMK’nın 297/2. maddesi uyarınca Mahkemece taleplerden her biri hakkında hüküm verilmesi gerektiği halde, Mahkemece .... İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı icra dosyasıyla ilgili menfi tespit kararının kesinleştiği gerekçesiyle, yalnızca davacının .... İcra Müdürlüğünün 2020/... Esas sayılı icra dosyasına ilişkin talebiyle ilgili karar verilmesi usule aykırıdır. " gerekçesi ile kaldırılarak yeniden mahkememize gönderildiği görülmüştür. Davacı tarafça önce .... İcra Müdürlüğünün 2020/... numaralı (yenileme öncesi 2006/... numaralı) dosyası ile kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile davalı hakkında takibe geçildiği, bu dosya hakkında ... 3. İcra Hukuk Mahkemesi'nce icranını geri bırakılması kararı verilmesi sonrası davacı tarafça aynı çekler ile ilgili bu defa .... İcra Müdürlüğünün 2021/... numaralı dosyası ile ilamsız takibe başvurulduğu sabittir. .... İcra Müdürlüğü dosyasının incelenmesinde; davacı tarafça daha önce ... 3. İHM'nin 02.11.2010 tarih, 2010/... E., 2010/1198 K., sayılı kararı ile icranın geri bırakılması yönünde karar alındığı görülmüştür. Davacının .... AHM'nin 2006/... E. sayılı dosyası nezdinde verilen kararda da davacının işbu davaya konu çekler nedeni ile davalıya (çek lehdarına) borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir. Açıklanan nedenlerle .... İcra Müdürlüğünün 2020/... e numaralı dosyası yönünden davanın kabulü ile davacının bu takipte davalıya borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiştir. Davacının bir diğer istemi .... İcra Müdürlüğünün dosyası hakkında borçlu olmadığının tespitine karar verilmesi istemine ilişkindir. Davacı, bu dosyada öncelikli olarak imza inkarında bulunmuş ise de davalı iddiası gibi kapatılan .... Asliye Ceza Mahkemesinin ... E., (.... Asliye Ceza Mahkemesinin ... E.,) sayılı dosyasının incelenmesinde davacı 07.04.2011 tarihli celsesinde takip konusu çekler üzerindeki keşideci imzasının kendisine ait olduğunu açıkça ikrar etmiştir. Davacının mahkeme huzurundaki beyanı mahkeme içi ikrar olmakla kesin delillerdendir. .... İcra Hukuk Mahkemesinin 03.12.2022 tarih, ...., sayılı ilamında anılan icra müdürlüğü dosyasının işlemden kaldırıldığı, 28.10.2015 ile 09.01.2020 tarihi arasında zamanaşımının gerçekleştiği, çeklerin 03.02.2012 tarihinden önceye ait olduğu, buna göre 6 aylık zamanaşımı süresinin dolduğu hüküm altına alınmış, anılan kararın taraflarca istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi denetiminden geçerek kesinleştiği görülmüştür. Tüm bunlara göre takibe konu çeklerin (alacağın) zamanaşımına uğradığı sabittir. Bununla birlikte bunun davalının alacağının talep etmesini cevap dilekçesinde belirtilen nedenlerle engel bulunup bulunmadığının incelenmesine geçilmiştir. Davalı, cevap dilekçesi ile alacağın 10 yıllık zamanaşımına tabi olduğunu belirtmiş ise de davacının dava dilekçesinde de belirtildiği gibi davacı ile davalı arasında temel ilişki bulunmamaktadır. Davalı yanca da bunun aksi iddia ve ispat olunabilmiş değildir. Davalı, davacının dava dışı 3. kişiler ile olan sözleşme ilişkilerinden bahsederek davacının borcunun sabit olduğunu iddia etmiş ise de bu taraflar arasında temel ilişki bulunduğunu ve olaya 10 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanması gerektiğini göstermemektedir. Eş söyleyişle taraflar arasında temel ilişki bulunmadığından somut olaya 10 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanması olanaklı değildir. Davalı tarafça yapılması gereken alacağın zamanaşımına uğradığı 28.10.2018 tarihinden itibaren 1 yıl içinde 28.10.2019 tarihine kadar TTK m. 732 uyarınca sebepsiz zenginleşmeye dayalı olarak icra takibi başlatılması yahut dava açılmasıdır. Davalı tarafça ise icra takibi 22.03.2021 tarihinde başlatılmıştır. Davalı 1 yıllık sürede talepte bulunmadığından alacak zamanaşımına uğramıştır. Bununla birlikte davacının .... AHM'nin 2006/... E. sayılı dosyası nezdinde verilen kararda da davacının işbu davaya konu çekler nedeni ile davalıya (çek lehdarına) borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir. Davalı, pandemi nedeni ile sürelerin durduğunu ve zamanaşımı süresinin uzadığını iddia etmiş ise de zamanaşımı süresi davalının iddia ettiği 2020 yılında değil 28.10.2019 tarihinde gerçekleşmiştir. Açıklanan nedenlerle .... İcra Müdürlüğünün 2021/... numaralı dosyası yönünden de davanın kabulü ile zamanaşımı nedeni ile davacının bu takipte davalıya borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiştir. Taraflarca karşılıklı olarak kötü niyet tazminatı talebinde bulunulmuş ise de davacı ve davalının kötü niyeti sabit olmadığından her iki tarafın kötü niyet tazminatı talebinin ayrı ayrı reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;. 1-Davacının davasının .... İcra Müdürlüğü 2021/... Esas sayılı dosyası yönünden KABULÜNE; davacının bu takip nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine, 2-Davacının davasının .... İcra Müdürlüğünün 2020/... e sayılı dosyası yönünden KABULÜNE; davacının bu takip nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine, 3-Davacının kötü niyet tazminat talebinin reddine, 4-Davalının kötü niyet tazminat talebinin reddine, 5-Alınması gereken 16....,73 TL harçtan peşin alınan 4.214,44 TL harç ile 1.263,66 TL tamamlama harcından mahsubu ile eksik 11.379,63 TL harcın davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 6-Davacı tarafça yapılan 80,70 TL başvurma harcı, 4.214,44 TL peşin harç, 1.263,66 TL tamamlama harcı 740,00 TL tebligat ve posta masrafı olmak üzere toplam 6.298,80 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 8-Davacı yargılamada kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT'ne göre tespit olunan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, 9-Arabuluculuk ücreti olan 1.560,00TL'nin davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına, 10-Kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesi halinde ödeyen tarafa iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere karar verildi, verilen karar usulen okundu anlatıldı.25/06/2026

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır