İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2026/377 E. 2026/581 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2026/377
- Karar No
- 2026/581
- Karar Tarihi
T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ... ON İKİNCİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ K A R A R
ESAS NO : 2026/377 KARAR NO : 2026/581
BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ... ÜYE : Dr. ... ... KATİP : ... ... ASIL DOSYADA;
DAVA : Tazminat (Ticari Mal Değişim/Trampa Sözleşmesinde Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 04/05/2021 KARAR TARİHİ : 19/06/2026 G. KARAR YAZIM TARİHİ : 08/07/2026 Mahkememizde açılan asıl ve birleşen dosyalarda görülen(Ticari Mal Değişimi/ Trampa Sözleşmesinde Kaynaklanan) İtirazın İptali, Alacak ve Tazminat davalarının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA:1)Asıl dosyada davacı ... vekili dava dilekçesinde; Taraflar arasında imzalanan 06/03/2018 tarihli sözleşmeyle, müvekkilinin, davalıya %100 elma suyu konsantresi karşılığı domates salçası tesliminin kararlaştırıldığını. Müvekkilinin sözleşmeye uygun olarak 264.097 Kg domates salçasını karşı tarafa teslim ettiğini, ancak bun karşılık davalının teslim ettiği elma suyu konsantresinin sözleşme şartlarına uygun olmadığının analiz raporları ile tesbit edildiğini ve karşı tarafa ayıplı malların iade alması için ... 40.Noterliğinin 23/05/2018 tarih 17435 yevmiye nolu ihtarının çekildiğini. Buna karşılık davalı tarafın ... 43.Noterliğinin11206 yevmiye nolu 28/05/2018tarihli cevabi ihtarnamesiyle; 103 nolu batçh/parti kısmın sözleşme koşullarına aykırı olduğu kabul edilerek, bu ürünlerin iade alınacağının bildirildiğini. Yine ... 38.Noterliğinin 16444 yevmiye nolu 01/06/2018 tarihli ihtarnamesi ile ürünlerin teslim alınması ve bedelinin ödenmesi istemi üzerine bu kez de ... ... yevmiye nolu 08/06/2018 tarihli ihtarnamesiyle; verilen ürünlerin küçük bir kısmının sözleşmeye uygun olmadığını, büyük bölümünün sözleşmeye uygun olduğu bildirilerek, yeni ürün verilmeyeceğinin belirtildiğini. Ayrıca sözleşmeye uygunsuz teslim edilen ürünlerin depo kirası ile şişmesi ve patlaması nedeniyle büyük mağduriyetlere uğranıldığını. Bu durumun tespit için Korkuteli Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/15 d.iş sayılı dosyasında delil tesbiti yaptırıldığını ve alınan bilirkişi raporunda; teslim edilen ürünlerin, TS ve TGK sinin meyve suyu tebliğine uygun olmadığını, varillerin bazılarında köpürme, ekşime tesbit edildiği ve muhafazanın mevzuata uygun yapıldığı, söz konusu ürünlerin piyasaya elma suyu konsantresi olarak arzının mümkün olmadığının belirlendiğini. Karşı taraf aleyhinde ... Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/209075 sayılı dosyasında şikayette bulunulduğu ve ayıplı olarak teslim edilen elma suyu konsantresi karşılığı, verilen mal (salça) bedelinin tahsili amacıyla, ... ... sayılı dosyasında ilamsız icra takibine geçildiğini, takibe haksız itiraz nedeniyle takibin durduğu belirtilerek; davalının haksız itirazının iptaline, takibin devamına ve davalı aleyhinde alacağın %20' sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. 2)Birleşen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyasında davacı ... vekili dava dilekçesinde; Müvekkili şirket ile davalı şirket arasında akdedilen 06.03.2018 tarihli sözleşme gereğince, davalı tarafın müvekkili şirkete sözleşmede bildirilen vasıfta ihracata uygun ve istenilen spektlerde 1000 ton %100 elma suyu konsantresini teslim edeceği ve karşılığında müvekkili şirket tarafından davalıya domates salçası verileceğinin kararlaştırıldığını. Müvekkilinin, sözleşmeye uygun olarak davalıya 264.097 kg domates salçasını teslim ettiğini, davalı şirketin de müvekkili şirketin ürünleri muhafazası için anlaştığı dava dışı ...A.Ş. deposuna 325.050 kg elma suyu konsantresini teslim ettiğini. Ancak teslim edilen 101, 102 ve 103 batch nolu ürünlerin %100 elma suyu konsantresi vasıflarına uygun olmadığının analiz raporlarıyla tespit edildiğini. Davalının sözleşme şartlarına uygun olmayan ürün teslimiyle müvekkilinin zararına sebebiyet verdiğini belirterek ve fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik; domates salçası satışından kaynaklı olarak, müvekkilinin mal varlığındaki azalma ve satış fırsatlarını kaçırması sebebiyle doğan kar mahrumiyeti zararı 10.000,00TL, elma suyu konsantresi nedeniyle sonradan daha pahalı alım sebebiyle kaçırılan fırsatlar ve kar kaybından doğan 10.000,00TL, sözleşmeye aykırı ve elma suyu konsantresi olmayan ürünlerin depolama ve muhafaza masrafları için ödenen bedellerden kaynaklanan 361.080,00 TL ile analiz masrafından doğan zarar için 1.199,07 TL olamak üzere toplam 382.279,07 TL zararın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, ayrıca 532,16 TL ihtarname masrafı ile delil tespiti masrafına ilişkin olarak 11.617,32 TL'nin yargılama giderlerinden sayılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı ... vekili 27/11/2/23 tarihli ıslah dilekçesiyle; Domates salçası fiyatının artması nedeniyle, müvekkilin malvarlığının azalması ve satış fırsatlarının kaçırılması nedeniyle kar kaybından doğan net zarar kalemine ilişkin istemini 1.874.718,96-TL ye, elma suyu konsantresini sonradan daha pahalı alınması nedeniyle, kaçırılan fırsatlar ve kar kaybından doğan net zarar kalemine ilişkin istemini 1.146.648,00-TL yükseltmiştir. 3)Birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/288 esas sayılı dosyasında davacı ... şirketi vekili dava dilekçesinde; Taraflar arasındaki 06.03.2018 tarihli sözleşmeye göre müvekkilinin gönderdiği elma suyu konsantrelerine karşılık muhatabın göndermeyi taahhüt ettiği 2200 ton domates salçasının, müvekkilinin 325.050 kg elma suyu konsantresini 05.03.2018- 31.03.2018 tarihleri arasında davalı firmaya teslim ettiği halde, davalı tarafça 03.04.2018 tarihinde 264.097 kg miktarda domates salçası teslim ettiğini, domates fiyatlarının artması nedeni ile geri kalan kısmı göndermediğini. Müvekkili tarafından sözleşme gereğince alınması gereken ürün miktarı;2.200.000 Kg iken, davalı tarafından teslim edilen ürün miktarının 264.097 Kg ve teslim edilmeyen 1.935.103 Kg ürün olduğunu. Davalı tarafın müvekkile edimini ifa etmemiş ve neticede müvekkile vereceği malı başkasına satarak tam olarak bilinememekle birlikte yaklaşık olarak 11.208.878 TL fazla para kazanmışken, müvekkilinin de yaklaşık bu tutarda munzam zarara uğramasına sebebiyet verdiğini. Ayrıca müvekkilinin 05.03.2018- 31.03.2018 tarihleri arasında 325.050 kg ve 1.892.313,87 TL bedelli ürünü davalıya gönderdiği, halde karşılığında 696.265,33 TL bedelli domates salçası aldığını ve aradaki farktan kaynaklı 1.189.024,66 TL’yi tüm ihtarnamelere rağmen alamadığını. Yine aynı ihtarnamelerle ödeme yapılmadığı takdirde ürünlerin iade edilmesi bildirildiği halde, ürünleri de iade etmediğini. Davalı tarafından ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2018/890 Esas sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine dava açılıp ve bu davada müvekkile karşı ürünün ayıplı olduğu iddiasında bulunulduğunu, bu durumun, satımda ayıba karşı tekeffül hükümleri çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğinden, davalı tarafından açılan ... 12. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2018/890 Esas sayılı dosyasından verilen ihtiyati tedbir kararı sonrasında, müvekkilince, Korkuteli İcra Müdürlüğü’nün 2020/28 Talimat sayılı dosyası ile 09/01/2020 tarihinde göndermiş olduğu elma suyu konsantrelerini iade aldığından, ürünleri teslim ettiği tarihten, bu iade aldığı tarihe kadar, hem ürünü kullanamadığını, hem de ürünlerinin bedelini alamadığı, ayrıca bu süreçte, ürünlerin bedeli artmış ancak ürünler müvekkilinin elinde bulunmadığından müvekkili söz konusu bedel artışından doğacak muhtemel kardan mahrum kaldığını, bu nedenle müvekkilinin uğradığı zararların giderilmesi gerektiği belirtilerek ve fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik, müvekkiline teslim edilmesi gereken domates salçalarının teslim edilmemesi nedeniyle 10.000 TL zararın, davalıya teslim edilen elma suyu konsantrelerinin bedellerinin ödenmemesi ve 09.01.2020 tarihine kadar iade edilmemesi nedeni ile kar kaybı oluştuğunun kabulüyle 10.000 TL zararın, 09.01.2020 tarihinde ihtiyati tedbir yolu ile teslim alınan elma suyu konsantrelerinin son kullanım tarihlerinin geçmiş olması nedeniyle 10.000TL zararın davalıdan tahsiline karar verilmesini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. İş bu davada davacı vekili 28/11/2023 tarihli ıslah dilekçesiyle; Müvekkiline teslim edilmesi gereken domates salçalarının teslim edilmemesi nedeni ile uğranılan kar kaybı zararını 6.511.796,92 TL'ye, müvekkil tarafından davalıya teslim edilen elma suyu konsantrelerinin bedellerinin ödenmemesi ve nihayetinde 09/01/2020 tarihine kadar da iade edilmemesi nedeni ile artan elma suyu konsantresi satış fırsatlarını kaçırması ve bu nedenle malvarlığının azalması ve kar kaybından doğan şimdilik 10.000 TL'nin, yine ihtiyati tedbir yolu ile teslim alınan elma suyu konsantrelerinin son kullanım tarihlerinin geçmiş olması nedeni ile müvekkilin uğradığı zarara karşılık talebini 910.139,99 TL'ye , netice olarak, dava dilekçesi ile talep edilen 30.000 TL alacağını 7.431.936,91 TL' yükselterek, alacak kalemleri yönünden ayrı ayrı temerrüt tarihinden itibaren avans faizleri ile birlikte karşı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP:1) Asıl ve Birleşen ... 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyalarında davalı ... vekili cevap dilekçesinde; 06/03/2018 tarihli sözleşmeye karşı tarafın üç ayrı şirket tarafından tek akit olarak katıldığını, tüm hak ve borçlara birlikte sahip oldukları halde huzurdaki davanın bir şirket tarafından ikame edildiğini, davanın eksik husumetle açıldığını. Sözleşmeye göre ürün trampası yapıldığını, müvekkilinin ürünlerin tamamını gönderdiğini, muhatabın kestiği faturalarla borcun kapatıldığını. Sözleşmeye göre1000 ton elma suyu konsantresi karşılığında 2200 ton domates salçası gönderilmesi gerektiği halde, muhatabın gönderdiği miktarın 191.547kg ve birim fiyatının 2,6364TL olduğunu, muhatabın almış olduğu ürün karşılığında göndermesi gereken domates salçası miktarının 2.008,453 kg olduğunu. Haziran ayında domates kilo fiyatının 7 TL'ye kadar çıktığını, muhatabın düzenlediği faturaya göre ürünün KDV'siz bedelinin 2,46573479 TL olduğunu. Bu durumda dönemsel artış nedeniyle müvekkilinin 9.106.858,56 TL kaybı olduğunu. Karşı tarafın niza çıkararak edimini ifa etmediğini, malı başkasına satarak fazla para kazandığını. Muhatabın bu dönemde ne kadar satış yaptığı ve hangi birim fiyattan sattığının incelenmesi gerektiğini. Domates fiyatlarının dönemsel krizin ardından gerilediğini ve bugün domates salçası verilse dahi muhatabın kazancının baki olduğunu. Bu kazancın müvekkilinin zararına karşı geldiğini, alacak olması halinde takas talebini yenilediklerini. Uyuşmazlığın müvekkilinin teslim ettiği ürünün niteliğinde olduğu, muhatabın 103 nolu partinin gerekli nitelikleri taşımadığını iddia ettiğini, bilirkişi raporlarında bahsedilen mevzuata aykırılığın etiketlere ilişkin olduğunu, bu etiketlerin müvekkile ait olup olmadığının belli olmadığını. Laboratuvar sonuçlarında teknik detaylar yer aldığı, 103 nolu partide neyin hatalı olduğu muhatabın mail yazışmalarından anlaşıldığını, sorunun “ürünün şeker miktarında” olduğunu ve muhatabın beyan ettiği gibi başka bir ürün gönderilmesinin söz konusu olmadığını. Müvekkilinin durumu izah ederek ürünü geri alma talebinde bulunduğunu, bu talebin depo parası ve faiz talebi nedeniyle kabul edilmediğini, hatta ürünü almak için gönderilen kamyonların kabul edilmediğini, ürünün şeker miktarındaki farklılığın olağan olduğunu, ortada ürünün iade edilmesini gerektiren bir durum bulunmadığını, ürünler üzerindeki incelemenin 30.03.2018 tarihinde sonuçlandığını, muhatabın domates salçalarını 03.04.2018 tarihinde gönderdiğini, salçaların gönderildiği tarihte elma suyu konsantresinin laboratuvar sonuçlarının bilindiğini, ayıba karşı tekeffül hükümlerinin uygulanmasına ilişkin olarak yasa gereği alıcının “imkan bulur bulmaz” ürünü gözden geçirmesi ve varsa ayıbı muhataba bildirmesi gerektiği, aksi halde ürünü kabul etmiş sayılacağını. 6 Mart tarihinde gönderilen ürünler için makul sürenin çok aşıldığını, malların kabul edildiğini, kanunda ayıp halinde alıcının haklarının belirlendiği, yasanın satıcıya, malın ayıpsız halini teslim etmekle seçimlik haklarını kullanmanın önüne geçeceğinin yazılı olduğunu, müvekkilinin de bunu teklif ettiğini, muhatabın ise malı satmakla tehdit ettiğini, muhatabın ürünü satmakla tehdit etmesi, ürüne ilişkin delil tespitini 8 ay sonra yaptırması, müvekkilinin iadesi talebini sonuçsuz bırakması ayıp iddiasının senaryodan ibaret olduğunu gözler önüne serdiğini, ürünün niteliğine ilişkin iddiaları kabul etmediklerini, saklama koşullarının uygun olması halinde ürünü geri alabileceklerini, ancak ürünün satılmış olması nedeniyle uzlaşma yolunun da kapandığını ileri sürerek, aleyhe açılan davaların reddine karar verilmesi talep ve cevap etmiştir. CEVAP:2) Birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/288 esas sayılı dosyasın da davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça teslim edilen ürünün, sözleşmede kararlaştırılan nitelikte %100 elma suyu konsantresi niteliğini taşımadığını ve hatta gıda olarak piyasaya arzının mümkün olmadığını, tarafların sözleşmede öngörülen ifa yükümlülüklerini ve karşı tarafın edimini hiç ifa etmemiş olduğunu, davalının 15.04.2018 tarihine dek verilen evsafa uygun şekilde istenilen spektlerde 1.000 ton %100 elma suyu konsantresini müvekkili şirkete teslim etmesi gerekirken, 325.050 kg elma suyu konsantresi teslim edildiği ve söz konusu elma suyu konsantresinin de istenilen evsafa uygun olmadığını, %100 elma suyu konsantresi niteliğini taşımayan, piyasaya arzı, satışı ve ihracı mümkün olmayan uygunsuz ve bambaşka bir ürün olduğunu. Davacıya yaptırılan analiz sonrasında bu hususun derhal bildirildiğini ve ürünleri iade alarak değiştirilmesi istenildiğini, davacının süreç içinde öncelikle ürünlerin değiştirileceğini, sonrasında ise domates salçası bedeli iade edilerek ürünlerin geri alınacağı taahhüdüyle müvekkilini oyaladığını. Elma suyu konsantresinin uygun ve tam teslim edilmemesi nedeniyle zarara girdiğini, davacının açtığı birleşen dava kapsamındaki alacak talepleri ile esas davada ileri sürülen takas mahsuba ilişkin cevabın çakıştığı ve mükerrer talep teşkil ettiğini. Öncelikle davacının işbu haksız davasının, yargılamanın uzaması ve karmaşık hale getirilmesi saiki taşıdığı, açıkça dürüstlük kuralı ve hakkın kötüye kullanılması yasağına aykırılık teşkil ettiğini, farklı otoriteler tarafından farklı zamanlarda yapılan analiz ve tanzim edilen raporlar ile davacının gıda üretimi yapabilmesine imkan taşıyan izin/lisans belgelerinin olmadığı olguları doğrultusunda, davacının sözleşmeye ve mer'i mevzuata aykırı ürünler ile edimini ifa etmiş sayılmayacağı ve aliud ifanın mevzu bahis olduğunu, domates salçasının teslim edilmemesinden doğan munzam zarar talebinin hukuka aykırılık teşkil ettiğini, davacının tüm süreçte hukuka aykırı ve kusurlu hareket etmiş olması nedeniyle geç teslim nedeniyle bir zararının meydana geldiği iddiasının asılsız olduğunu, davacının birleşen dava kapsamındaki alacak taleplerinin hem kendi içlerinde, hem de esas davada ileri sürdüğü takas-mahsup iddiasının çakıştığı ve mükerrerlik teşkil ettiği belirtilerk, davanın reddini talep ve cevap etmiştir. DELİLLER , DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Dava, ... AŞ asıl dosyada; tarampa (mal değişimi) sözleşmesi kapsamında ayıplı mal teslimi nedeniyle sözleşmeden dönülmesi nedeniyle ödenenin iadesi istemiyle başlatılan ilamsız takipte itirazın iptalini, birleşen ... 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyasında; ayıplı mal satımı nedeniyle uğranılan zararların tazmini, ... Ltd. Şti. nin ise birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/288 esas sayılı dosyasında; trampa sözlemesi kapsamında karşı edimin yerine getirilmemesi nedeniyle uğranılan zararların tazmini istemine ilişkindir. Mahkememizde açılan ve birleşen dosyalarda taraf delilleri toplanarak yapılan yargılama neticesinde, 05/12/2023 tarih ve 2018/890E. 2023/744K. sayılı ilamıyla;"...Tüm dosya kapsamı, dava, cevap, 06/03/2018 tarihli mal değişimi sözleşmesi, laboratuvar analiz raporları, tespit raporu, e-mail yazışmaları, noter ihtarları ile hüküm vermeye yeterli usul ve yasaya uygun hazırlanan ikinci bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında 06.03.2018 tarihinde imzalanan trampa (mal değişimi ) sözleşmesi gereğince, ... AŞ nin 2.200 ton domates salçası vermesi karşılığında, ... Ltd Şti nin den 1000 ton konsantre elma suyunu ...AŞ' nin Antalya/Korkuteli deki deposunda ve en geç 18/04/2018 tarihine kadar teslim edeceğinin kararlaştırıldığı. ... AŞ nin 264.097 kg salça teslim ettiği ve bunun için 04.04.2018 tarihli ve 696.265,33 TL bedelli faturayı düzenlediği, ... Ltd Şti ise 325.050 kg konsantre elma suyunu 05.03- 31.03.2018 tarihleri arasında üç parti halinde ...AŞ soğuk hava deposunda teslim ettiği ve toplam 1.885.289,99 TL lik fatura düzenlendiği. ... AŞ nin ayıplı olduğun iddia ettiği elma suyu konsantresinin, kendilerine tesilmine 05.03.2018 tarihinde başladığı ve 31.03.2018 tarihine kadar devam ettiği, ayıp ihbarını 05.04.2018 den başlayarak e-mailler ile karşı tarafa bildirildiği. Bunun üzerine ...'nun 10.04.2018 tarihli e-mailde firma olarak ürünlerinin arkasında olunduğu, gerekli durumda ürün değişikliği yapılacağı bildirildiği. ... AŞ nin ürünlere ilişkin olarak değişik laboratvarda analizler yaptırıldığı, analiz ve test sürecinin uzadığı, davalının teslim ettiği elma suyu konsantresinin kararlaştırılan ve aranan niteliklerde olmadığına ilişkin alınan analiz raporlar neticesinde, ilki 05.04.2018 de başlamak üzere karşı taraf ile ayıp hususunda iletişime geçildiği ve bildirimde bulunulduğu, ayıp ihbarının yapılması ve de ispatı hususunda herhangi bir şekil şartı aranmadığından TBK'nun 223. maddesinde belirtilen makul sürede, alıcı ... AŞ nin ayıp ihbarında bulunduğu anlaşılmıştır. Yine Mahkememizce alınan raporlarında; sipariş verilen ürünün elma suyu konsantresi olduğu ve üzerinde TS 3686 ya uygun içeriği ve menşeyi vs vasfa ilişkin bilgileri içeren yeterlilikte etiketin bulunmadığı gibi, teslim edilen elma suyu konsantresinin davacının ihracını gerçekleştirmesi için gerekli vasıfları taşımadığı, iç piyasada da gıda üretiminde yada gıda olarak kullanımının TGK Meyve Suyu Tebliği'ne göre mümkün olmadığı, ayıplı olduğu ve bu ayıbın alıcının malı kabul edilmeyecek ağırlıkta olduğu belirtilmiştir. Bu durumda, dosyamızda Aliud ifa, yani borcun, borçlanılan edimden başka bir edimle ifa edilmiş olması halinin de bulunmadığı, görülmüştür. Bu kapsamada, ayıplı ürün alıcısı konumundaki ... AŞ' nin ürünün, etiketine ilişkin mevzuata aykırılığı yanında, elma suyu yapımında kullanılamayacağı gibi her hangi bir gıda olarak kullanılamayacak derecede gizli ayıplı olması, ayıp ihbarını süresinde yaptığından sözleşmeden dönme ve verileni geri isteme yine bu nedenle uğranılan tüm zararları talep hakkının bulunduğu anlaşılmıştır. ... Ltd. Şti.'nin ayıplı elmas suyu konsantresini teslim etmesiyle, alıcı ... AŞ nin ihraç amaçlı aldığı ve bu nedenle aynı ürünü piyasada daha yüksek bedelle alıp ihracı yaptığı sunulan faturalardan görülmekle, bu nedenle uğradığı zarar ile elma suyu deposu kirası ile analiz için yaptığı masrafları, teslim ettiği salçanın fatura bedelini avans faiziyle birlikte ödenmesini talep edebileceği kabul edilmiştir. Ayrıca, alıcı ... AŞ nin ayıplı elma suyu konsantresi karşılığı verdiği salçanın geri verilmemesi nedeniyle daha yüksek bedelle satıp kar elde etme fırsatının kaçırdığı yönündeki isteminin, salça bedelini takibe faiziyle birlikte tahsile koyduğu nazara alındığın da mükerrer talep niteliğinde olduğu nazara alınarak bu yöndeki istemi kabul edilmemiştir. Bu nedenlerle, asıl davada alıcı ... AŞ nin takibe konu edilen salça bedeli ile temrrüt tarihinden itibaren avans faizini için başlatığı takipte, davalının asıl alacak ve de işlemiş faizine itirazının iptaline, yine birleşen dosyada talep ettiği, daha yüksek bedelle elma suyunun üçüncü kişiden alınması nedeniyle uğradığı zarar ile depo kirası (06.03.2018 tarihinde Golden A.Ş. ile aylık 45.000,00 TL+KDV bedelle depo kira sözleşmesi imzaladığı, 12.12.2018 dava tarihine kadar 6 aylık kira alacağının, 45.000,00 TL x 6 ay = 270.000,00 TL olduğu, %18 KDV eklendiğinde 270.000,00 TL+ (x18) 48.600,00TL=)318.600,00TL nin ve analiz masraflarına ilişkin talebinin kabulüne, elma suyu karşılığında teslim edilen salçayı karşı tarafa teslim etmemiş olsaydı salca fiyatlarında ki yükseliş nedeniyle daha fazlaya satacağı bu nedenle mahrum kaldığı kar mahrumiyeti zararının ise isteyemeyeceği nazara alınarak, bu talebinin reddi yönünde karar vermek gerekmiştir. Ancak Birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasında, davacı satıcı ... Ltd Şti nin teslim edilmesi gereken salçanın teslim edilmemesi, yine ayıplı ürün iade edilmemesiyle uğranılan zararların tazmini isteminin ise; ayıplı elma suyu konsantresini teslim etmekte tüm kusurun kendisinde bulunduğu nazara alınarak, kusurlu tarafın karşı taraftan söz konusu istemleri içeren iş bu davasının haksız olduğu nazara alınarak reddi yönünde aşağıdaki şekilde ... "karar verilmiştir. Taraf vekillerinin iş bu kararı istinafı üzerine ... BAM 22. HD nin 26/03/2026 tarih ve 2024/341E. 2026/338K.Sayılı ilamıyla;"... Asıl dava; tarampa (mal değişimi) sözleşmesi kapsamında ayıplı mal teslimi nedeniyle sözleşmeden dönülerek, ödenen bedelin iadesi istemiyle alacağın tahsili için girişilen takibe vaki itirazın iptali, birleşen davada ise; ayıplı mal satımı nedeniyle uğranılan zararın tazmini, asıl davada davalı birleşen davada davacı ...... Ltd Şti' nin davası ise; karşı edimin yerine getirilmemesi nedeniyle uğranılan zararın giderilmesi istemine ilişkindir. Hemen belirtilmelidir ki 6100 sayılı HMK'nın 297/1-c maddesinde hükmün gerekçe bölümünün, 2.fıkrada ise hükmün sonuç bölümünün kapsayacağı hususlar düzenlenmiştir. Anılan 297/1-c maddesinde, hükmün, iki tarafın iddia ve savunmalarının özetini, anlaştıkları ve anlaşamadıkları hususları, çekişmeli vakıalar hakkında toplanan delilleri, delillerin tartışılması ve değerlendirilmesini, sabit görülen vakıalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebepleri de kapsaması gerektiği öngörülmüştür. HMK'nın 297/2. maddesinde, hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden herbiri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesinin zorunlu olduğu öngörülmüştür. 6100 sayılı HMK'nun "hükmün kapsamı" başlıklı 297/1-2.maddeleri uyarınca, mahkeme kararında; hüküm sonucunun, taraflara yükletilen hak ve sorumlulukların şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde ayrı ayrı ve açıkça gösterilmesi gerekir. Ayrıca; HMK'nun karşılık 166.maddesi uyarınca, birleştirilen dava dosyaları birbirlerinden bağımsız ayrı bir dava olup, birleştirilen her dava hakkında usul hükümlerine göre ayrı ayrı hüküm kurulması, harç ve diğer yargılama giderlerinin ayrı ayrı gösterilmesi gerekir. İlk derece mahkemesince yukarıda belirtilen ilkeler göz ardı edilerek, HMK'nın 297/1 ve 2. Maddelerine aykırı olarak hüküm tesis edildiği gibi, asıl dava ve birleşen davaların değerleri bir araya getirilerek yapılan yargılama giderleri bu değerlerin toplamı üzerinden ve kabul red oranı dikkate alınarak hüküm kurulması doğru değildir. Somut olayda olduğu gibi hakimin hangi hükmü oluşturmak istediği belli olmadığından, maddi ve hukuki denetime elverişli bir hüküm bulunduğundan söz edilemez. Bu durumda Dairemizce, bu husus kamu düzenine ilişkin olmakla HMK'nin 355.maddesi uyarınca esası incelenmeksizin kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir..."gerekçesiyle kararımız kaldırılarak dosyamız geri çevrilmiştir. 6098 sayılı TBK'nun 282., 283. ve 284. maddelerinde mal değişimi/ trampanın düzenlendiği ve bu sözleşmelere satım sözleşmesine ilişkin hükümlerini uygulanacağı belirtilmiştir. Dava konusu ürünler menkul hükümündeki elma suyu / salça olup, TBK ' nun 209 vd maddelerinde düzenlenen menkul satışına ilişkin hükümler nazara alınacağından, aynı yasanın 223 . Maddesinde; alıcının, satılanı işlerin olağan akışında imkan bulur bulmaz gözden geçirmek ve varsa ayıbını uygun bir süre içinde satıcıya bildirme yükümlülüğü, yine 227. Maddesinde; ayıp halinde alıcının sözleşmede döneme ve genel hükümler göre tazminat isteme hakkı olduğu, yine 229. Maddesinde; ödemiş olduğu satış bedelinin faiziyle geri isteme, yargı giderleri ile satılan için yapmış olduğu giderleri, yine ayıplı maldan doğan doğrudan giderleri ve alıcının diğer zararlarının karşılanmasını satıcıdan isteyebileceği belirtilmiştir. Tüm dosya kapsamı deliller ile yapılan yargılama neticesinde BAM kaldırma kararı öncesinde verilen hükmün gerekçesinde ayrıntılı olarak belirtilen bilirkişi raporları da nazara alındığından; Taraflar arasında 06.03.2018 tarihinde imzalanan trampa (mal değişimi) sözleşmesi gereğince, ... AŞ nin 2.200 ton domates salçası vermesi karşılığında, ... Ltd Şti nin den 1000 ton konsantre elma suyunu ...AŞ' nin Antalya/Korkuteli deki deposunda ve en geç 18/04/2018 tarihine kadar teslim edeceğinin kararlaştırıldığı. ... AŞ nin, 264.097 kg salça teslim ettiği ve bunun için 04.04.2018 tarihli ve 696.265,33 TL bedelli faturayı düzenlediği, bunu karşın ... Ltd Şti nin 325.050 kg konsantre elma suyunu 05.03- 31.03.2018 tarihleri arasında üç parti halinde ...AŞ soğuk hava deposunda teslim ettiği ve toplam 1.885.289,99 TL lik fatura düzenlendiği. Ancak ... Ltd. Şti. nin teslim ettiği 325.050 kg konsantre elma suyunun, ayıplı olduğu ve ayıplı ürün etiketine ilişkin mevzuata aykırılığı yanında, elma suyu yapımında kullanılamayacağı, her hangi bir şekilde gıda yada gıda yapımında kullanılamayacak derecede gizli ayıplı olması, ayıp ihbarını süresinde yapılması nedeniyle, alıca ... AŞ nin sözleşmeden dönme ve verileni geri isteme ve de bu nedenle uğranılan tüm zararları talep hakkının olduğu anlaşılmıştır. Bu kapsamda; asıl davada; elma suyu alıcısı ... AŞ nin, kendisine teslim edilen elma suyu konsantresinin, bu üründe beklenen faydayı ortadan kaldıran derecede gizli ayıplı olması nedeniyle sözleşmeden dönerek, kendisine teslim edilen Elma suyu konsantresini iade şartı ile verdiği salçanın yada bedelinin iadesini TBK nun 227. Maddesi hükümünce isteyebileceği nazara alınarak, verilen salçanın fatura edilen bedelinin temerrüt tarihinden itibaren avans faiziyle tahsili istemiyle başlattığı takibe, satıcı ... tarafından yapılan itirazın haksız olduğu anlaşılmakla, itirazın iptaline, takibin devamına ve alacak likit olduğundan kabul edilen miktar üzerinde hesap edilecek icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar vermek gerekmiştir. Yine birleşen ... 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyasında; elma suyu alıcısı ... AŞ nin, ayıplı elma suyu konsantresi satışı nedeniyle, TBK nun 227. Maddesi kapsamınca, alım için ödediği bedel dışında uğradığı zararları da talep edebileceğinden; yurt dışına ihraç edilmek üzere elma suyu aldığı, ancak ayıplı olduğu ve bu ihracı gerçekleştirmek için daha yüksek bedelle elma suyunun üçüncü kişiden aldığından kaçırılan fırsat nedeniyle uğradığı zarar 1.146. 648,00TL ile depo kirası (06.03.2018 tarihinde Golden A.Ş. ile aylık 45.000,00 TL+KDV bedelle depo kira sözleşmesi imzaladığı, 12.12.2018 dava tarihine kadar 6 aylık kira alacağının, 45.000,00 TL x 6 ay= 270.000,00TL olduğu, %18 KDV eklendiğinde 270.000,00 TL+(x18) 48.600,00TL=) 318.600,00 TL nin ve de analiz masraflarına ilişkin talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir. Ancak elma suyu karşılığında teslim edilen salçanın karşı tarafa teslim edilmemiş olsaydı, salça fiyatlarında ki yükseliş nedeniyle daha fazla bedele satacağı ve bu nedenle mahrum kaldığı kar mahrumiyeti zararın isteminin; asıl davada salça bedelinin iadesi istendiği ve temmerrüt tarihinden itibaren faiziyle tahsiline kararı verildiğinden, ayrıca bu kalem zarar talebinin mükkerer talep olduğu ve sebepsiz zenginleşme doğuracağı nazara alınarak, bu kalem zarar talebi yönünde istemin reddine karar vermek gerekmiştir. Ayrıca Birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasında, davacı salça alıcısı ... Ltd. Şti.'nin teslim edilmesi gereken salçanın teslim edilmemesi ve ayıplı elma suyu konsantresinin zamanında iade edilmemesiyle uğranılan zararların tazmini isteminin; iş bu takas / mal değişimi sözleşmesi kapsamında ayıplı ürünü/elma suyu konsantresini teslim etmekle, tam kusurlu olan ve edimin ifasında temerrüte düşen iş bu davacını, karşı taraftan söz konusu zarar kalemlerini talep edemeyeceği anlaşılmakla, tüm talepleri yönünden istemin reddine karar vermek gerekmiştir. Yukarıda açıklanan nedenlerle, BAM kaldırma kararında belirtilen şekilde her bir dosya yönünde aşağıdaki şekilde, davadaki asıl talepler, harç ve yargı giderleri yönünde ayrı ayrı hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Asıl dosyada; Davacının davasının kabulü ile; ... ... esas sayılı dosyasında davalının 696.265,35TL asıl alacağa, 30.874,13TL işlemiş faizine olmak üzere toplam 727.139,46TL'ye yaptığı İTİRAZIN İPTALİNE, takibin bu miktar üzerinde devamına, takip tarihinden itibaren asıl alacak kalemine 3095 sayılı yasanın 2/2. Maddesi kapsamında değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına, Kabul edilen miktar 727.139,46TL'nin %20 oranında hesap edilen 145.427,89 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak, davacıya ödenmesine, Ayıplı elmasuyu konsantrelerinin 07/01/2020 tarihli tedbir ara kararı kapsamında davalıya iade/ teslim edildiğinden, ayıplı malın iadesi konusunda yeniden hüküm tesisine yer olmadığına, 2-Birleşen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyasında; Davacının davasının kısmen kabulü ve kısmen reddi ile; Ayıplı teslim edilen elmasuyu konsantresi nedeniyle uğranılan 1.146.648,00TL zararın, depolama masrafı 318.600,00TL'nin ve analiz masrafı 1.119,07TL olmak üzere toplam 1.466.347,07TL'nin dava tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 2/2. Maddesi kapsamında değişen oranlarda avans faizi ile birlikte DAVALIDAN TAHSİLİ İLE DAVACIYA ÖDENMESİNE, davacının domates salçalarının iade edilmemesi nedeniyle daha yüksek bedelde satılması fırsatının kaçırılmasından kaynaklanan kar mahrumiyeti zarar isteminin ise REDDİNE, 3-Birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/288 esas sayılı dosyasında; Davacının DAVASININ REDDİNE, 4- a)Asıl dosyada kabul edilen 727.139,46 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 49.670,90 TL karar ve ilam harcından 8.782,03 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 40.888,87 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, b)Birleşen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/998 esas sayılı dosyasında, kabul edilen 1.466.367,07 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 100.167,53 TL karar ve ilam harcından 6.528,38 TL peşin harç, 51.256,00 TL ıslah harcı toplamı olan 57.784,38 TL harcın düşümü ile eksik kalan 42.383,15 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, c)Birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/288 esas sayılı dosyasında Alınması gereken 732,00 TL maktu harcın, 512,33 TL peşin harç, 130.000,00 TL ıslah harcı toplamı olan 130.512,33 TL harçtan düşümü ile artan 129.780,33 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana geri verilmesine, 5-a) Asıl dosyada davacı ... tarafından yatırılan 35,90 TL başvuru harcı, 8.782,03 TL peşin harç, 5,20 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 8.823,13 TL harcın davalı ...'nden alınarak davacı ... verilmesine, b)Birleşen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/998 esas sayılı dosyasında, davacı ... tarafından yatırılan 35,90 TL başvuru harcı, 6.528,38 TL peşin harç, 5,20 TL vekalet harcı, 51.256,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 57.825,48 TL harcın davalı ...'nden alınarak davacı ... verilmesine, 6-a)... 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/288 esas sayılı dosyasının birleştirilmesinden önce asıl ve birleşen 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyasında,davacı .... A.Ş. tarafından yapılan 503,42TL posta gideri, 10.250,00TL bilirkişi ücreti, 314,00TL keşif harcı ve 175,00TL taksi ücreti olmak üzere toplam 11.242,42TL'nin 1/2'si olan 5.621,21 TL'nin asıl dosya için yapıldığı kabul edilerek, bu miktarın davalı ...'nden alınarak, davacı ...'ne verilmesine, b)... 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin2021/288 esas sayılı dosyasının birleştirilmesinden önce, asıl ve birleşen 1.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyasında davacı .... A.Ş. Tarafından yapılan; 503,42TL posta gideri, 10.250,00TL bilirkişi ücreti, 314,00TL keşif harcı ve 175,00TL taksi ücreti olmak üzere toplam 11.242,42TL'nin 1/2'si olan ve Birleşen 1. Asliye Ticaret Mahkemesini 2018/998 esas sayılı dosyası için yapıldığı kabul edilen 5.621,21TL ile bu dosyadan talep edilen ve yargılama gideri kapsamında olan dava öncesi 532,16 TL ihtarname masrafı ile delil tespiti masrafı 11.617,32 TL olmak üzere ( 532,16 TL+ 11.617,32 TL+5.621,21TL) =17.770, 69TL yargılama giderinin, kabul/talep oranına göre hesaplanan 7.655,91TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 10.114,78TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, c)... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/288 esas sayılı dosyasının birleştirilmesin den sonra ... tarafından yapılan 296,50TL posta masrafı ve 6.750,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.046,50TL yargılama giderlerinin 3 ayrı dosya ati olduğu ve1/3 oranında paylaştırıldığında ı) Asıl dosyada; davacı .... A.Ş. tarafından işbu dosya için yapıldığı kabul edilen posta gideri ve bilirkişi ücreti toplamından, işbu dosyaya düşen 2.348,83TL'nin davalıdan alınarak, davacı ...'ne verilmesine, ıı)Birleşen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyasında; davacı .... A.Ş. tarafından işbu dosya için yapıldığı kabul edilen posta gideri ve bilirkişi ücreti toplamından, işbu dosyaya düşen 2.348,83TL'nin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 1.011,91TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 1.336,92TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, ııı) Birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/288 esas sayılı dosyasında; davalı .... A.Ş. tarafından yapılan posta masrafı ve bilirkişi ücreti toplamından işbu dosyaya düşen 2.348,83TL'nin davacı .... Şirketi'nden alınarak, davalı ... AŞ ye verilmesine, ıv)Birleşen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyasında, davalı ... Şirketi tarafından dosyaların birleştirilmesinden sonra yapılan;422,83TL posta masrafı ile 6.000,00TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.422,83TL'nin 1/3'ü olan ve işbu dosyaya düşen 2.140,94TL'nin red/talep oranına göre hesaplanan 1.218,59 TL'sinin davacı .... A.Ş. alınarak davalı .... Şirketi verilmesine, geri kalan 922,35TL yargılama giderinin davalı .... Şirketi üzerinde bırakılmasına, 7-a)Asıl dosyada davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 727.139,46 TL üzerinden takdir edilen 115.070,92 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, b)Birleşen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyasında davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 1.466.347,07 TL üzerinden takdir edilen 223.288,59 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, c)Birleşen ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/998 esas sayılı dosyasında davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 1.937.298,96 TL üzerinden takdir edilen 289.221,85 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, d)Birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/288 esas sayılı dosyasında davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 7.431.936,91 TL üzerinden takdir edilen 870.554,95 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-Birleşen ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/288 esas sayılı dosyasında, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 9-HMK' nun 333 maddesi gereğince yatırılan gider avansından kalanın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı oy birliği ile verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.19/06/2026
Başkan ... ✍e-imzalıdır Üye ... ✍e-imzalıdır Üye ... ✍e-imzalıdır Katip ... ✍e-imzalıdır
"Bu Evrak 5070 Sayılı Kanun Hükümlerine Göre UYAP Sistemi Üzerinden Elektronik Olarak İmzalanmıştır."