İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/846 E. 2026/322 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/846
- Karar No
- 2026/322
- Karar Tarihi
T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/846 Esas - 2026/322 TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/846 Esas KARAR NO : 2026/322
HAKİM : .... KATİP : ...
DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ..... DAVALI : .... DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 01/11/2025 KARAR TARİHİ : 08/05/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 12/05/2026
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Genel 6. İcra Dairesi'nin 2025/62277 Esas sayılı icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile davalı aleyhine %20'den aşağı olamamak kaydı ile tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalı üzerinde bırakılarak, davalı şirketin birden fazla borcunun olduğu borçlarını ödeme güçlük yaşadığı ve müvekkilinin alacağının teminat altına alınmadığı yargılama sürecinde mal kaçırma ihtimali ve verilecek kararın infazının mümkün olamayacağını ileri sürerek davalı adına kayıtlı menkul ve gayrimenkuller ile üçüncü kişilerdeki alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasını talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır. DELİLLER VE GEREKÇE: Dava "Davacının, davalı aleyhine ... Genel 6. İcra Müdürlüğü’nün 2025/62277 Esas sayılı dosyası ile başlattığı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın iptali istemine " istemine ilişkindir. Talep, davacının ticari defterleri, BA/BS formları, ... Genel 6. İcra Dairesi'nin 2025/62277 Esas sayılı takip dosyası, davacının tacir araştırması için ... Ticaret Sicil Müdürlüğü, Sincan Vergi Dairesi Müdürlüğü ile ... Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği'ne yazılan müzekkere cevapları, yapılan bilirkişi incelemesi sonucu dosyaya ibraz edilen rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dosyamızda davacının gerçek kişi olması nedeni ile öncelikle Mahkememizin davaya bakmaya görevli olup olmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda, bilindiği üzere 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK)’nun 3. maddesi hükmüne göre bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir. Ticari davalar ise; aynı Kanunun 4/1 maddesinde tanımlanmıştır. Bu maddeye göre, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri ve tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın söz konusu düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent halinde sayılan davalardan olması gerekir. Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez. Bu bağlamda, ticari davalar, mutlak ticari davalar, nispi ticari davalar ve yalnızca bir ticari işletmeyle ilgili olmasına rağmen ticari nitelikte kabul edilen davalar olmak üzere üç gruba ayrılır. Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinde bentler halinde sayılmıştır. Bu guruptaki davaların ticari dava sayılabilmesi için taraflarının tacir olması veya ticari işletmeleriyle ilgili olması gibi şartlar aranmaz. TTK'nın 4/1. bendinde sınırlı olarak sayılan davalar arasında yer alması veya özel kanunlarda ticari dava olarak nitelendirilmesi yeterlidir. Nispi ticari davalar ise; her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK'nın 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre; bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. Üçüncü grup ticari davalar ise; yalnızca bir tarafın ticari işletmesini ilgilendiren havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davalardır. Somut olayda uyuşmazlık, davacının, davalı aleyhine ... Genel 6. İcra Müdürlüğü’nün 2025/62277 Esas sayılı dosyası ile başlattığı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın iptali isteminden kaynaklanmakta olup, bu nevi davaların ticari dava olduğuna ya da Asliye Ticaret Mahkemelerinde görüleceğine ilişkin bir yasal düzenleme bulunmamaktadır. O halde, eldeki davanın ticari dava olarak kabulü ve Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olması için uyuşmazlık konusu işin her iki tarafın birden ticari işletmesi ile ilgili olması ve her iki tarafın da tacir olması zorunludur. Dosyamızda davacının gerçek kişi olması nedeniyle usulüne uygun olarak tacir araştırması yaptırılmış, dosyamıza intikal eden yazı cevapları incelenmiştir. Bu bilgiler ışığında dosyamıza ... Ticaret Sicil Müdürlüğü ve ... Esnaf ve Sanatkarlar Odası'ndan gelen cevabi müzekkerelerden; davacının gerçek kişi olarak tacir kayıtlarının olmadığı, davalının Esnaf ve Sanatkarlar Odasında kaydının bulunduğu yine Sincan Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün yazı cevabında da davacının işletme hesabına göre defter tuttuğu tespit edilmekle, davacının tacir olarak kabulüne hukuken olanak bulunmadığı, tarafların sıfatına ve uyuşmazlığın niteliğine göre somut olayda Mahkememiz görev alanında kabul edilen bir mutlak ya da nispi nitelikte ticari davanın söz konusu olmadığı, bu durumda ise; davaya bakmaya görevli Mahkemenin Mahkememiz değil; HMK 2/1.m. gereğince genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu kanaatine varılmıştır. Yine dosya kapsamında temin edilen bilirkişi raporunda; " Davacı 2 sınıf vergi mükellefi olduğu işletme hesabına göre ticari defter tuttuğu, yalnız gelir ve giderlerin yazıldığı defter olduğu Gelir idaresi E defter beyan sistemi üzerinden işletme defteri bir örneği tarafıma sunulmuş olup rapor ekindedir. 2025 Yılı defter geçme hadleri: 30 Aralık 2024 tarihli ve 32768 (2. Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 577 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile 1 Ocak 2025 tarihinden itibaren Mal satış tutarı 1.680.000,00 TL Mal alış tutarı 2.400.000,00 TL Geçenler Birinci sınıf bilanço esasına göre defter tutmaları ve Ticari odasına kayıtlarını yaptırmaları gerektiği, Davacının 397.632,92 giderleri mal alış ve208.672,00 satışları bu tutarın altında kaldığı esnaf ve sanatkâr sayılma sayılması gerektiği. Davacı tarafından Davalı ticari defterlerini sunması ile ilgili beyan dilekçesinde isimler belirtmiş olup 25.02.2026 tarihinde saat; 15,42 ... bey (Tel No: ....) işten ayrıldığın ön muhasebe işlerini çalışırken yaptığını, isa Kartal (Tel No: ....) aranmış olup, telefonla seni arayacağım diye mesaj atmış olup tekrar aranmadığından bundan dolayı ticari defterleri incelememiştir. Davalının cevap dilekçesi bulunmadığı mahkemece kesin süre verildiği ticari defterini sunması veya yerini sunması hususunda davalının bu süre zarfında ticari defterlerini sunmadığı yerini bildirmediği HMK HMK Madde 220/(3) Belgeyi ibraz etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen sürede belgeyi ibraz etmez ve aynı sürede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakkında kabul edilebilir bir mazeret göstermez ya da belgenin elinde bulunduğunu inkâr eder ve teklif edilen yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme, duruma göre belgenin içeriği konusunda diğer tarafın beyanını kabul edebilir. Hükmünde olduğu Takdiri mahkemeye ait olmak üzere, Davalı 2025 yılında ba/bs karşılaştırmalı analiz 1 adet fatura 158.922,00 TL KDV hariç , Davacı 1 adet fatura 158.922,00 TL bağlı bulundukları vergi dairesine bildirdikleri tarafların ba/bs karşılaştırmalı analiz birbirini doğruladığı. Davacının işletme defteri sabit olmak üzere: Alacağın dayanağı Takip ve dava konusu 26.08.2025 Tarihli, .... seri numaralı 190.706,40 TL tutarlı E arşiv faturası 2 yevmiye numarası kayıtlarına işlendiği takip ve dava konusu fatura ile birbirini doğruladığı. Takdiri Mahkemeye ait olmak üzere itirazın iptali takibin 190.706,40 TL üzerinden devamı gerektiği, Dosya kapsamında davacının alacağın istenmesi ile ilgili ihtar vb. Olmadığından temerrüt faiz hesaplanması yapılmamıştır. " şeklinde görüş ve kanaatte bulunulduğu tespit edilmiştir. Açıklanan gerekçelerle; HMK 114/1-c ve 115. maddesi uyarınca davanın dava şartı yokluğu sebebi ile usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-)Mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın 6100 sayılı HMK’nın 114/1-c ve 115. m. gereğince yokluğu nedeni ile USULDEN REDDİNE, 2-)HMK 20.m. gereğince görevsizlik kararının kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içerisinde talepte bulunulması halinde dosyanın davaya bakmaya görevli ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine, aksi takdirde davanın açılmamış sayılacağının davacıya ihtarına, (ihtarat yapıldı) 3-)Yargılama giderlerinin davaya bakmaya görevli Mahkeme tarafından değerlendirilmesine, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi halinde HMK 331/2.m. gereğince talep halinde yargılama giderlerinin Mahkememiz tarafından karara bağlanmasına, Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinden karar verildi. 08/05/2026
Katip ... ¸e-imzalıdır
Hakim ... ¸e-imzalıdır