İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2025/77 E. 2026/713 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2025/77
Karar No
2026/713
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/77 KARAR NO : 2026/713

DAVA : 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat) DAVA TARİHİ : 28/01/2025 KARAR TARİHİ : 07/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin rızası dışında elinden çıkan ... A.Ş. Adana Şubesine ait, 05.07.2024 ve 26.07.2024 keşide tarihli, 450.000,00 TL bedelli, ... ve ... seri numaralı iki adet çekin doldurularak şirket adına imzalanmış gibi tedavüle çıkarıldığını, davalı faktoring şirketi tarafından bu çeklere dayanılarak müvekkili aleyhine ... 32. İcra Müdürlüğünün ... ve ...Esas sayılı dosyalarında kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatıldığını, çeklerdeki keşideci imzalarının şirket yetkililerinin eli ürünü olmadığının ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı soruşturma dosyasında alınan bilirkişi raporu ile tespit edildiğini, sahtelik savunmasına rağmen haciz ve ihtiyati haciz baskısı altında toplam 1.246.605,89 TL ödemek zorunda kaldığını, davalının finans kuruluşu olarak çekleri özenle incelemesi gerekirken bu yükümlülüğünü yerine getirmediğini ve kötüniyetli davrandığını, arabuluculuk görüşmelerinin anlaşamamayla sonuçlandığını ileri sürerek; ... 32. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasına ödenen 657.607,32 TL ile ...Esas sayılı dosyasına ödenen 588.998,57 TL olmak üzere toplam 1.246.605,89 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini, ayrıca ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; çekler üzerindeki imzanın şirket yetkilisi ...'ın imzasına çıplak gözle dahi benzediğini, imza incelemesinin bu kişinin samimi imzalarıyla yapılması gerektiğini, soruşturma dosyasındaki raporun yalnızca istiktap metnine dayalı eksik bir inceleme olduğunu, davacının çeklerin elinden nasıl çıktığını açıklamadığını, düşük bedelli ve ileri vadeli çeklerin çalınmış olmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, aynı çek koçanındaki diğer yaprakların akıbetinin araştırılması gerektiğini, davacı tarafından geçmişte keşide edilip ödenen çeklerde de aynı imza bulunuyorsa davacının işlemi benimsediğini ve imzaya sonradan itiraz edemeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Davacı vekili beyan dilekçesi mahiyetinde cevaba cevap dilekçesinde; çek koçanının çalındığını, fark edilir edilmez ilgili kurum ve kuruluşlara bildirimde bulunulduğunu, ödeme yasağı konulduğunu ve suç duyurusunda bulunulduğunu, ilgili imzanın ...'a ait olmadığının soruşturma dosyasındaki raporla tespit edildiğini, asıl kötüniyetli olanın davalı olduğunu ileri sürmüştür. DELİLLER; ... 32. İcra Müdürlüğünün ... ve ... Esas sayılı takip dosyaları UYAP üzerinden incelenmiş, ... Cumhuriyet Başsavcılığı Hazırlık Bürosunun ... sayılı soruşturma dosyasında bulunan ve ... Emanet Memurluğuna intikal ettirilen dava konusu çek asılları ... Emanet Memurluğundan celp edilmiştir. Davacı şirket yetkilileri ...,... ve ...'a ait ıslak imzalı belge asılları ... 15. Noterliği, nüfus ve tapu müdürlükleri,... Bankası A.Ş. ...Şubesi ve diğer kurumlardan getirtilmiş, talimat yoluyla 08.07.2025 tarihli istiktap tutanağı düzenlenmiştir. Finansal Kurumlar Birliğinden dava konusu çeklere ilişkin çalıntı bildirimi bulunup bulunmadığı sorulmuştur. Dava konusu çeklerdeki keşideci imzasının davacı şirket ile yetkilileri..., ... ve ...'tan birine ait olup olmadığı hususunda grafoloji uzmanı bilirkişi ...'dan rapor alınmış, 18.07.2026 tarihli rapor taraflara tebliğ edilmiştir. Davalı vekili 31.07.2026 tarihli dilekçesiyle rapora itiraz etmiştir. ... 32. İcra Müdürlüğünün dosyalarına yapılan ödemelere ilişkin tahsilat makbuzları dosyaya sunulmuştur DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla başlatılan takiplerde icra yoluyla ödenen paranın İİK m.72 uyarınca geri alınması istemine ilişkindir. Ödemeler 28.08.2024, 17.09.2024 ve 18.09.2024 tarihlerinde yapılmış, dava 28.01.2025 tarihinde açılmıştır. Dava, İİK m.72/7 uyarınca ödeme tarihinden itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içinde açılmıştır. Takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesi olan Mahkememiz de İİK m.72/8 gereğince yetkilidir. Taraflar tacir olup uyuşmazlık, TTK m.5/A kapsamındaki dava şartı arabuluculuğa tabidir; davacı tarafından yapılan başvurular anlaşamama ile sonuçlanmış, son tutanaklar dava dilekçesine eklenmiştir. ... 32. İcra Müdürlüğünün dosyalarına ilişkin tahsilat makbuzlarına göre davacı şirketten, ... Esas sayılı dosyada 28.08.2024 tarihinde 588.998,57 TL, ...Esas sayılı dosyada ise 17.09.2024 tarihinde 10.689,30 TL (banka haczi yoluyla) ve 18.09.2024 tarihinde 646.918,02 TL (dosya borcunun ödemesi) olmak üzere toplam 1.246.605,89 TL tahsil edilmiştir. Makbuzlarda borç tahsilatı olarak yer alan tutarlar,... Esas sayılı dosya yönünden 657.607,32 TL (10.689,30 TL + 646.918,02 TL), ... Esas sayılı dosya yönünden 588.998,57 TL olup toplamı talep edilen 1.246.605,89 TL ile birebir örtüşmektedir. Aynı dosyalara ilişkin 600,00 TL, 600,00 TL ve 30,00 TL tutarındaki masraf avansı niteliğindeki tahsilatlar talep konusu edilmediğinden değerlendirme dışı bırakılmıştır. Davalı vekilince ödemelerin yapılmadığı veya tutarlarına yönelik bir itiraz ileri sürülmemiştir. Uyuşmazlık, takibe konu iki çekteki keşideci imzasının davacı şirketi borç altına sokan bir imza olup olmadığı ve davacının bu imzayı benimsediği yönündeki davalı savunmasının yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. İİK m.72/8 uyarınca istirdat davasında davacı yalnızca paranın verilmesinin gerekmediğini ispatla yükümlüdür. 6102 sayılı TTK m.780/1-f uyarınca bir belgenin çek vasfını taşıyabilmesi için düzenleyenin imzasını içermesi zorunludur. 6098 sayılı TBK m.15 uyarınca imzanın borç altına girenin el yazısıyla atılması gerekmekte, imzanın el yazısı dışında bir araçla atılması ancak örf ve adetçe kabul edilen hallerde ve özellikle çok sayıda çıkarılan kıymetli evrakın imzalanmasında yeterli sayılmaktadır. Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 21.02.2024 tarihli, ...Esas, ... Karar sayılı ilamında da, takip konusu çekteki imzanın borçlunun elinden çıkmış ıslak imza değil kaşe ile oluşturulmuş bir imza olması halinde, imza unsurunu içermeyen belgenin çek vasfını taşımayacağı belirtilmiştir. İmzanın sahte olması ya da keşidecinin imzasının bulunmaması, iyiniyetli hamil dahil herkese karşı ileri sürülebilen mutlak def'idir (Yargıtay HGK 04.03.2015 tarih,... E., ... K.). Bu nedenle TTK m.687 kapsamındaki kişisel def'ilere ilişkin hamilin iyiniyeti ölçütü somut olayda uygulanmaz. Grafoloji uzmanı bilirkişi, incelemeyi büyüteç, stereomikroskop, hiperspektral belge inceleme cihazı ve dijital görüntü analiz cihazıyla yapmış; şirket yetkilileri ..., ... ve ...'a ait noter, banka ve kamu kurumu kayıtlarından getirtilen ıslak imzalı çok sayıdaki belgeyi karşılaştırma belgesi olarak kullanmıştır. Karşılaştırma belgeleri arasında çeklerin keşide tarihlerinden önceki tarihli, 2010-2023 yılları arasında düzenlenmiş vekaletname, imza sirküleri, banka kredi ve kart sözleşmeleri gibi çok sayıda ıslak imzalı belge aslı bulunmaktadır. Raporda; çeklerdeki keşideci imzalarının ıslak imza niteliğinde olmadığı, Fetih Kan'ın imzaları model alınarak kaşe veya benzeri bir yöntemle oluşturulduğu, iki çekteki imzaların bire bir örtüştüğü (tetabuk), imzaların... ve...'ın eli ürünü olmadığı ve ...'ın da eli ürünü olmadığı sonucuna varılmıştır. El ile atılan imzaların aynı kişi tarafından dahi tıpatıp aynı biçimde tekrarlanamayacağı, iki imzanın bire bir örtüşmesinin imzanın mekanik veya tekrar eden bir yöntemle oluşturulduğunu gösterdiği genel kabul gören bir bilimsel ilkedir. Rapor, kullanılan yöntem, karşılaştırma belgeleri, rapor ekindeki görüntüler ve sonuç yönünden gerekçeli, denetime elverişli ve dosya kapsamıyla uyumlu olduğundan hükme esas alınmıştır. Davalının rapora itirazları yerinde görülmemiştir. Davalının cevap dilekçesinde talep ettiği üzere imza incelemesi yalnızca soruşturma dosyasındaki istiktap metnine dayanmamış, Mahkememizce celp edilen çok sayıda ıslak imzalı belge ve talimat yoluyla alınan istiktap tutanağı üzerinden, ...'ın imzaları da dahil olmak üzere yapılmıştır. Raporda geçen "kaşe veya benzeri yöntem" ifadesi sonucu değiştirmemektedir; zira TTK m.780/1-f ve TBK m.15 bakımından belirleyici olan, imzanın el yazısıyla atılmış ıslak imza olup olmadığıdır ve rapor bu hususta açık bir tespit içermektedir. Rapordaki "..." ve "..." yazımı arasındaki farklılık, karşılaştırma belgelerinin tamamının aynı kişiye ait imzalar başlığı altında sıralanmasından anlaşılacağı üzere maddi yazım hatası niteliğindedir. Davalı vekilinin yeni bir bilirkişi incelemesi talebi ise gerekmediğinden reddedilmiştir. Davalı, davacının geçmişte aynı hesaptan keşide edip ödediği çeklerde de aynı imzanın bulunması halinde işlemi benimsemiş sayılacağını ileri sürmüş ve muhatap bankalardan ödenmiş çeklerin getirtilerek karşılaştırma yapılmasını talep etmiştir. Yerleşik uygulamaya göre aynı mahiyetteki başka çeklerin ödenmiş olması, imza sahibinin dava konusu çekteki imzaya itiraz etmesine engel değildir (Yargıtay 19. HD, 19.12.2018 tarih, ...E.,... K.). Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 26.01.2023 tarihli,...E....K. sayılı ilamında, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 31.03.2010 tarihli ...E., ... K. ve 03.11.2010 tarihli...E., ...K. sayılı ilamlarına atıfla, ödeme olgusunun imza itirazını ortadan kaldırmayacağı ve borçlunun daha önce ödenmiş çeklerdeki imzaya itiraz etmemiş olmasının, ödenmiş çeklerin sonraki imza incelemelerinde karşılaştırmaya elverişli belge sayılması sonucunu doğurmayacağı belirtilmiştir. Diyarbakır BAM 6. Hukuk Dairesinin 04.06.2026 tarihli, ... E., ...K. sayılı kararında da ödenen çeklerdeki imzaların imza incelemesine esas alınmasının hukuken mümkün olmadığı kabul edilmiştir. Bunun yanında, davacı tarafından keşide edilen çeklerin bankaca ödenmiş olması, davacının dava konusu çeklerdeki mekanik imzayı benimsediği anlamına gelmez. Benimsemenin kabulü ancak aynı kişiye verilmiş ve davacı tarafından bilerek ödenmiş başka çek ve senetlerin bulunması halinde mümkün olabilir; değişik kişilere verilmiş çek ve senetlerin bulunması ve bunların ödenmiş olması dava konusu çeklerin de benimsendiği anlamına gelmez (bu yöndeki gerekçeyi onayan Yargıtay 11. HD, 01.04.2014 tarih,...E., ... K.). Somut olayda davalı, dava konusu çeklerin lehtarına veya kendisine verilmiş ve davacı tarafından bilerek ödenmiş bir çek veya senedin varlığını somut olarak ortaya koymamış, yalnızca soyut biçimde ödenmiş çeklerin getirtilmesini istemiştir. Bu talep, yukarıda açıklanan hukuki durum karşısında sonuca etkili olmadığından delil toplanmasına gerek görülmemiştir. Dosyadaki delillere göre davacı şirket yetkililerinin banka, noter ve kamu kurumlarındaki tüm işlemlerinde ıslak imza kullandığı anlaşılmakta, çeklerin mekanik imza ile keşide edilmesine ilişkin ticari bir örf ve adetin veya davacının bu yöntemi benimsediğine ilişkin bir davranışının varlığı davalı tarafından ispatlanamamıştır. Aksine davacının, takip aşamasında ve arabuluculuk görüşmelerinde çeklerin sahteliğini ileri sürdüğü, ... Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunduğu ve çek asıllarının soruşturma dosyasında muhafaza edildiği anlaşılmaktadır. Bu davranışlar benimseme iradesiyle bağdaşmamaktadır. Böylece dava konusu çeklerdeki imzaların davacı şirketi borç altına sokan geçerli bir keşideci imzası olmadığı sabittir. Keşideci imzası davacıyı bağlamadığına ve bu def'i herkese karşı ileri sürülebildiğine göre, çeklerin davacının elinden hangi yolla çıktığı, çek bedellerinin düşük veya vadelerinin ileri tarihli olması, aynı koçandaki diğer çek yapraklarının akıbeti ve davalının faktoring şirketi olarak iyiniyetli bulunup bulunmadığı ya da özen yükümlülüğüne uyup uymadığı sonuca etkili değildir. Davalının cevap dilekçesinde dayandığı bu hususlar bu nedenle ayrıca araştırılmamıştır. Açıklanan nedenlerle, davacının dava konusu çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadığı, ... 32. İcra Müdürlüğünün... ve ... Esas sayılı dosyalarında borçlu olmadığı halde ödediği 1.246.605,89 TL'nin İİK m.72 uyarınca istirdadına karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Davacı, faiz talebini dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz olarak sınırlandırdığından, HMK m.26 gereğince taleple bağlı kalınarak anılan tutara dava tarihi olan 28.01.2025 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 2. maddesi uyarınca ticari işlerde uygulanan avans faizi işletilmesine karar verilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; 1-DAVANIN KABULÜ ile, ... 32. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına ödenen 588.998,57 TL ile ...Esas sayılı dosyasına ödenen 657.607,32 TL olmak üzere toplam 1.246.605,89 TL'nin dava tarihi olan 28/01/2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 85.155,64 TL nispi karar harcının peşin alınan 21.288,92. TL harçtan mahsubu ile geri kalan 63.866,72 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 192.524,82-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan dava açılırken yapılan toplam 21.991,82 TL( 615,40 TL BVH, 87,50 TL VSH, 21.288,92 TL peşin harç) harcın davalıdan alınarak, davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yargılama aşamasında yapılan toplam 17.520,92 TL ( 1.697,12 TL noter gideri, 2.823,80 TL tebliğ ve posta , 13.000,00 TL bilirkişi ücreti) yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Arabuluculuk ücreti olan 3.600,00TL'nin davalıdan alınarak, HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 7-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf Kanun Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/10/2026

Katip ¸e-imzalıdır

Hakim ¸e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2025/77, K. 2026/713, T. 07.10.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2025-77-e-2026-713-k-3fdc9261ac14