İlk Derece Mahkemesi 2025/184 E. 2026/311 K.

T.C. ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/184 Esas - 2026/311

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ANKARA ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2025/184 Esas KARAR NO : 2026/311

....

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 06/03/2025 KARAR TARİHİ : 17/04/2026 GEREKÇELİ KARAR TARİHİ : 17/04/2026 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 29.09.2024 tarihinde müvekkile ait .... sınırları içinde bulunan protokol yolu üzerinde sağ şeritte seyir halinde iken sol şeritte seyreden ve davalı şirketçe sigortalanan, ... plakalı tırın şerit değiştirirken çarpmış olması akabinde bu çarpışmanın etkisiyle müvekkilin aracının yine aynı istikamette seyreden bir başka araca çarpmasına sebep olduğunu, .... plaka sayılı aracın bahse konu haksız fiili nedeniyle maddi hasarlı trafik kazası gerçekleşmediğini, taraflarca tutulan anlaşmalı kaza tespit tutanağında kusur değerlendirmesi davalı şirketin sigortaladığı araç sürücüsünün beyanlarından da anlaşılacağı üzere davalının asli ve tam kusurlu olduğunu, taraflarınca kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın .... poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketine 26.12.2024 tarihinde ihtarname ile başvurulduğunu ancak davalı şirketçe tarafına herhangi bir dönüş sağlanmadığını, Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk kapsamında ....başvurulduğunu ve anlaşılama sağlanamadığını, kaza neticesinde müvekkilinin aracının sol tarafından ağır hasar aldığını, müvekkili aracının onarım masrafını kendi karşıladığını, bu sebeple bilirkişi raporu ile müvekkilinin aracında meydana gelen hasar bedelinin tespit edilerek gerçek zararın belirlenmesi gerektiğini, müvekkilin.... plakalı aracı meydana gelen kaza neticesinde hasar aldığını ve tramer kaydına hasar işlendiğini, hasar gören parçaların orijinal parçaları ile değiştirilseler bile aracın kazalı bir araç kabul edileceğinden dolayı aracın satış değeri düşecek ve değer kaybına uğrayacağını, değer kayıplarının poliçe teminatı dahilinde olduğunu, müvekkilinin kaza sonucu aracını hasar onarım süresi boyunca kullanamadığını, müvekkilinin kaza sonucu aracından mahrum kaldığını, ortaya çıkan araç mahrumiyet bedelinin tespiti bu konuda uzman bilirkişiler marifetiyle tespit edilebileceğinden mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmasını, mahrumiyet bedelinin tazmininin zarara sebebiyet veren tarafından karşılanması gerektiğini belirterek, müvekkiline ait .... plakalı araçta oluşan zarardan dolayı şimdilik 300,00 TL Hasar bedeli (belirsiz alacak), değer kaybı (belirsiz alacak), araç mahrumiyet bedeli (.... yönünden, Belirsiz Alacak) tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek kanuni faiziyle birlikte davalılardan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; Alacağın miktarının belirli olması nedeniyle belirsiz alacak davacı olarak açıldığını, bu nedenle davanın usulden reddinin gerektiğini, müvekkili şirketin sorumluluğununu sigortalısının kusuru ve bakiye poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, uyuşmazlığa ilişkin olarak davacının 22/11/2024 tarihinde 58.000,00 TL araç hasarı tazminatı ve 23/01/2025 tarihinde 7.800,00 TL değer kaybı tazminatı ödemesi gerçekleştirildiğini, sebepsiz zenginleşmenin önlenmesi için kaza nedeniyle sigortalı veya kasko sigortacısı tarafından zarar görene bakiye ödeme yapılıp yapılmadığı hususunun tespitini talep ettiklerini, uyuşmazlığa konu talep için davadan önce, davacı yana 23/01/2025 tarihinde 7.800,00-TL yapıldığını, hesaplama, tamamen doğru verilere göre yapıldığı ve müvekkili şirketin poliçeden kaynaklanan tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, bu durumda, davanın doğrudan reddine, aksi halde, müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin toplam tazminattan -ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte- mahsup edilmesini, davacıya ait aracın davaya konu kaza öncesinde hasarının bulunup bulunmadığının tespiti ve önceki hasarının olması halinde bu hasar nedeniyle değer kaybı oluşmayacağı veya araç rayiç değeri düşeceği için sonraki kazada oluşan değer kaybı meblağının azalacağı izahtan varestedir. sonuç olarak, 6100 sayılı hmk’ nın 31. maddesinde yer alan “hakimin davayı aydınlatma ödevi” kapsamında davacıya ait aracın önceki hasarlarının tespiti ile değer kaybı meblağının bu tespit esas alınarak belirlenmesini, davacının somut maddi zararını ifade eden, kendileri tarafından bakiye maddi hasar ödemesi yapıldığını gösteren bir faturanın dosyaya sunulmadığını, kaza sonrasında aracın onarımının gerçekleştirildiğini, sigorta şirketinin bu onarımı masrafını tazmin etmediğini, davacının herhangi bir somut maddi zararı bulunmadığını, bu durumda, “hakkın kötüye kullanılması yasağı” esas alınarak talebin değerlendirilmesi gerektiğini, zamanaşımına uğramış davanın reddini, ret taleplerinin kabul edilmemesi halinde; kabul anlamına gelmemek kaydı ile, değer kaybı ve araç hasarı tazminatı yönünden yukarıda belirttiğimiz gibi bilirkişi incelemesi yapılmasına ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasına, arabuluculuk ücreti yönünden tahakkuk ettirilecek meblağın davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirket aleyhine tazminata hükmedilmesi halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir. Diğer davalı .... tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, bakiye hasar bedeli ve değer kaybı talebi ile araç mahrumiyet bedelinin tazmini istemine ilişkindir. Dosyaya kazandırılan 12/06/2025 tarihli .... dava konusu kendisinin ve dava dışı davalı sigortalı tır aracı ile diğer dava dışı ....plakalı.... marka özel aracın maddi hasar gördüğü üçlü trafik kazasının oluşumunda tamamen kusursuz olduğu, davalı ...poliçesiyle olay tarihinde zorunlu mali mesuliyet sigortalı bulunan ....dava konusu davacıya ve dava dışı kendi aracı ile diğer aracın maddi hasar görmesiyle meydana gelen üçlü trafik kazasının oluşumunda Tamamen % 100 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir. Dosyaya kazandırılan 14/10/2025 tarihli Makine Mühendisi raporunda; Dava konusu araçta meydana gelen gerçek hasar miktarının 76.840,00 TL olarak hesaplandığı, aracın 125.000,00 TL rayiç bedeli ile hesaplanan 76.840,00 TL bedel karşılaştırıldığında aracın tamirinin ekonomik olmayacağı, ayrıca aracın yaşı dikkate alındığında pert-total yapılmasının uygun olacağı, aracın sovtaj değerinin ortalama 60.000,00 TL olacağı, buna göre gerçek hasar bedelinin (125.000,00-60.000,00) olmak üzere 65.000 TL hesaplandığı, dava konusu araç pert-total yapıldığından araçta değer kaybı olmayacağı, değer kaybının gerçek hasar ve zararın içerisinde olacağı, aracın pert-total işlemleri ve yeni aracın araştırılması ve tescili için 15 gün sürenin yeterli olduğu, dava konusu aracın kira bedelinin 500,00 TL olarak hesaplandığı ve buna göre aracın mahrumiyet zararının 7.500 TL olacağı belirtilmiştir. Benzer bir dosyada .... sayılı kararında "....Dosyadaki yazılara, kanuni gerektirici sebeplere, araç onarım bedeline yönelik olarak açılan bir davada, .... emsal içtihatlarında da açıklandığı üzere, makina mühendisi bilirkişiden alınacak raporla kazalı aracın markası, modeli, yaşı, km'si, kazadan önceki mevcut durumu ve hasarın boyutu, irdelenmek suretiyle, aracın rayiç değerinin şüpheye yer bırakmayacak şekilde tespiti ile buna göre kaza tarihinde hasarlı aracın tamirinin ekonomik olup olmadığı, ekonomik ise hasar bedeli, ekonomik değil ise kaza tarihindeki ikinci el satış bedeli ile kazadan sonraki hurda (sovtaj) değerinin tespit edilmesi, belirlenen rayiç değerden de aracın hurda bedeli indirilmek suretiyle tazminat miktarının tespit edilmesinin gerekmesine, pert olan araçta değer kaybına hükmedilemeyeceğinin anlaşılmasına, dosyada alınan raporun denetime elverişli olduğunun ve hasar bedelinin yukarıda belirlenen ilkelere uygun olarak belirlendiğinin, ödenen miktarlar düşülmek suretiyle bakiye poliçe bedeli de gözetilerek hüküm kurulduğunun anlaşılmasına göre usul ve yasaya uygun ilk derece mahkemesi kararına karşı davacı vekili ile davalı ... AŞ. vekilinin istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur." denilmiştir. Yine .... sayılı kararında "...Davacı tarafın, eldeki davayı açmadan önce Sigorta Tahkim Komisyonuna başvurduğu, davalı şirkete ait aracı zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalayan ...’nin davacıya 20.000,00 TL değer kaybı ödemesine karar verildiği, ... tarafından tahkim kararı gereğince 03.04.2017 tarihinde değer kaybı bedeli ve ferileri toplamı 27.511,21 TL’nin ödendiği anlaşılmıştır. Mahkemece hükme esas alınan, 08.12.2022 tarihli, makine mühendisi bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda, davacıya ait aracın, tamir bedelinin KDV’siz 53.782,00 TL (KDV’li 63.463,91 TL) olduğu, aracın kaza tarihi itibariyle ikinci el rayiç değerinin 70.000,00 TL olarak belirlendiği, buna göre aracın tamirinin ekonomik olmadığı, aracın ikinci el rayiç değerinden sovtaj bedeli olan 28.000,00 TL’nin tenzil edilmesi ile davacının hasardan kaynaklanan zararının 42.000,00 TL olarak belirlendiği, mahkemece, kazanın meydana gelmesinde davalı şirkete ait araç sürücüsünün %80 oranında kusurlu olduğu gözetilerek belirlenen 42.000,00 TL hasar bedelinin kusur oranına tekabül eden 33.600,00 TL’sinin davalı şirketten tahsiline karar verilmişse de; davacıya ait aracın dava konusu kaza nedeniyle tamirinin ekonomik olmadığı anlaşıldığına ve aracın pert total olduğu kabul edilerek davacının zararı hesaplandığına göre ayrıca araçta değer kaybı zararı oluştuğu kabul edilemez. Bu durumda, davacıya yapılan değer kaybı ödemesinin, davacının hasardan kaynaklanan zararının karşılanması kapsamında yapılmış ödeme olduğunun kabulü gerekir. Bu nedenle mahkemece, davacının hasardan kaynaklanan gerçek zararının 42.000,00 TL olduğu, davalı tarafın kusur oranına (%80) 33.600,00 TL isabet ettiği, davalı tarafın sigorta şirketince davacıya ödenen 20.000,00 TL değer kaybı ödemesinin mahsubu ile bakiye 13.600,00 TL’nin davalı şirketten tahsiline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, bu husus yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden ilk derece mahkemesi kararının bu yönden kaldırılması ve yeniden esas hakkında hüküm kurulması gerekmiştir." denilmiştir. .... K sayılı kararı da benzer mahiyettedir. Yukarıda emsal alınan kararlarda da açıklandığı şekilde Mahkememizce 27/11/2025 tarihli ara karar ile dosyanın önceki bilirkişiye tevdi edildiği, davalı tarafça dava tarihinden önce 22/11/2024 tarihinde hasar bedeli ve 23/01/2025 tarihinde 7.800,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, Mahkemece aracın pert total kabul edilmesi durumunda değer kaybı bulunmadığı gerekçesiyle yapılan değer kaybı ödemesinin de nihai olarak tespit edilen hasar bedelinden düşümü gerektiği dikkate alınarak, aracın pert total olarak kabul edilmesi durumunda yapılacak hesaplamada bakiye zarar miktarlarının davalı tarafça davadan önce yapılmış olan ödemeler de dikkate alınarak yerleşik Yargıtay içtihatları uyarınca yapılacak mahsup işlemi sonrasında tespiti için ek rapor tanziminin istenildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen 02/12/2025 tarihli ek raporda, dava konusu aracın .... model otomobil cinsi araç olduğu ve sol yan ile ön kısmından çarpılarak hasarlandığı, kök raporda dava konusu aracın piyasa rayiç bedeli hasar bedeli karşılaştırılarak aracın pert-total yapılmasının uygun olacağı görüş ve kanaatine varılarak aracın rayiç bedelinden sovtaj bedeli düşülerek 125.000 - 60.000 = 65.000TL gerçek hasarın hesaplandığı, aracın pert-total yapılmasından dolayı araçta değer kaybı olmayacağı, değer kaybının gerçek zararın içerisinde olacağı ve mahrumiyet zararının da 7.500 TL olacağı, dosyaya davalı .... tarafından sunulan belgede değer kaybı ile ilgili 7.800 TL değer kaybı ödemesi ve 58.000 TL hasar ödemesi yapıldığının belirtildiği, dava konusu aracın gerçek hasarının 65.000 TL ile ... tarafından ödenen hasar ve değer kaybı ödemesi olan 65.800 TL dikkate alındığında davacı tarafın davalı ....'den hasar bedeli alacağının kalmadığı ve geriye -800 TL bakiye oluştuğu, davacı tarafın diğer davalı ...den araç mahrumiyeti ile ilgili olarak 7.500 TL araç mahrumiyet zararı alacağı olacağı belirtilmiştir. Davacı vekili 19/01/2026 tarihli talep artırım dilekçesi ile, araç mahrumiyet bedeli taleplerini 7.450,00 TL arttırılarak 7.500,00 TL'ye çıkarttıklarını, hasar bedeli ve değer kaybı bedeli talebi yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini talep etmiştir. Somut olayda, tüm dosya kapsamı, dava ve cevap dilekçeleri ile kusur ve hesap raporu birlikte değerlendirildiğinde, meydana gelen trafik kazasında davalı sürücünün % 100 oranında kusurlu bulunduğu, bu nedenle davacının zararlarının tazminini istemekte haklı olduğu, bu kapsamda aracın kaza öncesi rayiç değerinin 125.000,00 TL olduğu, aracın hasar bedelinin parça ve işçilik toplamı 76.840,00 TL olduğu, buna göre aracın yaşı da dikkate alındığında pert-total yapılmasının uygun olduğu ve aracın sovtaj değerinin 60.000,00 TL olması nedeniyle davacının gerçek hasar bedelinin 125.000,00-60.000,00 TL olmak üzere 65.000,00 TL olduğu, araç pert-total olarak kabul edildiğinden araçta değer kaybının meydana gelmeyeceği, değer kaybının gerçek hasar ve zarar tutarı içerisinde olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 7.800,00 TL'lik değer kaybı ödemesi ve 58.000,00 TL'lik hasar ödemesi olmak üzere toplam 65.800,00 TL ödeme dikkate alındığında davacının hasar bedeli alacağının kalmadığı, aracın pert-total işlemleri ve yeni aracın araştırılması ve tescil için 15 gün sürenin yeterli olduğu, dava konusu aracın ortalama kira bedelinin 500,00 TL olarak belirlendiği, buna göre davacının 7.500,00 TL araç mahrumiyeti zararının olduğu, davacının araç mahrumiyet zararından davalı .... sorumlu olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile, 7.500,00 TL araç mahrumiyet bedeli tazminatının 29/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... alınarak davacıya verilmesine, davacının davalılar .....'den fazlaya ilişkin 100,00 TL hasar bedeli ve 100,00 TL değer kaybı bedeli tazminatı istemlerinin reddine karar vermek gerekmiş, arabuluculuk görüşmelerinin davalı sigorta şirketi ile yapıldığı ve davalı sigorta şirketine yönelik davacı taleplerinin reddine karar verildiği dikkate alınarak arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 7.500,00 TL araç mahrumiyet bedeli tazminatının 29/09/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı .....'den fazlaya ilişkin 100,00 TL hasar bedeli ve 100,00 TL değer kaybı bedeli tazminatı istemlerinin REDDİNE, 2-Başta alınan 615,40 TL peşin harç ile 732,00 TL ıslah harcının toplamı 1.347,40 TL harçtan alınması gerekli 732,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 615,40 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde DAVACIYA İADESİNE, 3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvuru harcı ve 732,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.347,40 TL harcın davalı .... alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, 4-Davacı tarafından yapılan 1.670,00 TL posta ve tebligat gideri, 9.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 11.170,00 TL yargılama giderinin, kabul oranına göre hesaplanan 10.879,87 TL'sinin davalı .... alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, bakiye kısmın DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA, 5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2. Maddesi uyarınca takdir edilen 7.500,00 TL vekalet ücretinin davalı Cengiz Özdemir'den alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, 6-Davalı .... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/2. Maddesi uyarınca takdir edilen 200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALI ....'YE VERİLMESİNE, 7-Arabuluculuk ücreti olarak suç üstü ödeneğinden karşılanan 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA, 8-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, dava değeri istinafa başvuru sınırı altında olduğundan 6100 sayılı HMK'nun 341/2 maddesi gereğince kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/04/2026

....