İlk Derece Mahkemesi 2024/891 E. 2026/8 K.

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/891 Esas - 2026/8 TÜRK MİLLETİ Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/891 KARAR NO : 2026/8

... DAVA : Sözleşmenin Feshi / ... Sözleşmesi Kaynaklı DAVA TARİHİ : 12/12/2024 KARAR TARİHİ : 15/01/2026 KARAR Y.TARİHİ : 21/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan "Sözleşmenin Feshi" davasının yapılan açık yargılaması sonucunda, aşağıdaki şekilde karar tesis edilmiştir. I-İDDİALAR 1. Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında,.... tescilli 10.05.2024 tarih, .... yevmiye numaralı.... yevmiye numaralı .... Parsel Bağımsız Bölüm...... Büro Nitelikli Bağımsız Bölüm sat geri kiralama işlemine konu edilmiş ve davalı finansal kiracıya kullanımı için teslim edildiğini, söz konusu taşınmazın tapu kaydına 14.05.2024 tarih ...yevmiye sayılı ihtarnamesi keşide edilerek, .... Kanunu'nun 31. maddesi gereğince temerrüde düşülen kira, kira temerrüt borçlarının ödenmesi için usul ve yasaya uygun olarak 60 günlük yasal süre verilerek aksi halde sözleşmenin feshedilmiş sayılacağının ihbar ve ihtar edildiğini, davalı finansal kiracının anılan ihtarnamede belirtilen borçlarını 60 günlük yasal sürede ödememiş ve yükümlülüklerini yerine getirmemiş olması üzerine ... sözleşmesinin usul ve yasaya uygun olarak feshedildiğini, ilgili .... Sözleşmesinin 32. Maddesi gereği taraflar arasındaki ihtilafların çözümünde sözleşmenin, Kiralayanın ticari defterleri ile hesap, ihtarname ve kayıtları taraflar arasında HUMK. 193.Maddesinde belirtilen delil sözleşmesi mahiyetinde münhasır delil olarak kabul edildiğini, ... Sözleşmesinin feshi neticesinde sürekli borç ilişkilerinin sona erdiğini, dolayısı ile kullandırma ediminin artık sona erdiğini, bu sebeple finansal kiralamaya konu taşınmazın teslim alındığı şekilde geri verilmesi borcu doğduğunu beyanla;.... Birliğine tescilli ....... Şerhinin terkini ve söz konusu taşınmazın davalı ve/veya üçüncü kişilerden alınarak müvekkil bankaya iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. II-SAVUNMALAR 2. Davalı vekili cevap dilekçesinde, müvekkili şirketin konkordato sürecine girdiğini, müvekkiline süresi içerisinde sözleşmenin feshine ilişkin bir ihtarname gönderilmemiş olup davanın dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, müvekkili şirketin konkordato sürecinde olmasının davacı tarafça haklı fesih sebebi oluşturmayacağını, ... konusu malların iadesinin ertelenmesi durumunun gözetilmesi gerektiğini, mahkemece TBK M.98'de açıklamalara karşılık düzenlenen ifa güçsüzlüğü hükmünün gözetilerek karar verilmesi gerektiğini beyanla, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar 3. Taraflar arasında ... sözleşmesi akdedildiği hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları 4. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; ... sözleşmesine dayalı olarak belirlenen ödemelerin süresinde ödenip ödenmediği, kiracı davalının ... bedelini ödemede temerrüde düşüp düşmediği, kiracının kira bedelini ödemede temerrüde düştüğünün belirlenmesi halinde 6361 sayılı Kanunun 31. maddesi uyarınca (ödeme için verilen sürede ödemenin yapılmaması, bir yıl içinde üç, üst üste iki taksit kira bedelini ödememesi) kiracının sözleşmeyi ihlal edip etmediği, sözleşmenin fesih koşullarının oluşup oluşmadığı, ... sözleşmesinin Konkordatoya tabi alacaklardan olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER 5. Dava konusu ve tarafların imzalarının bulunduğu ... Sözleşmesi'nin incelenmesinde; "Taraflar" başlıklı 1. Maddesinde, kiralayanın ... olduğu; "Sözleşmenin Konusu ve Kapsamı" başlıklı 2. Maddesinde, sözleşmenin konusunun, ....adresindeki "Büro" nitelikli taşınmazın sözleşme, kanun ve ilgili diğer mevzuat hükümleri uyarınca kiralayan tarafından kiracıya ... yöntemiyle kiralandığı; "Sözleşmenin Feshi" başlıklı 23. Maddesinde, kiracının, 1 yıllık süreler içerisinde Kira Bedellerinden herhangi üçünü veya üst üste ikisini vadesinde ve tam olarak ödememesi ve yine alacaklıları ile temdit anlaşması yapması, konkordato veya iflasın ertelenmesi talebinde bulunması halinde kiralayanın 6361 sayılı kanunun 31/2 maddesine istinaden sözleşmeyi derhal, mehil vermeksizin ve tazminat ödemeksizin feshetme hakkının bulunduğu hususlarında düzenleme yapıldığı görülmüştür. 6. Davacı tarafından keşide edilen 26/09/2025 tarih, 31132 yevmiye numaralı ihtarnamede; toplam 11.804.469,26-TL tutar ile işlemiş ve işleyecek gecikme cezası ve sair ferilerinin tebliğ tarihinden itibaren 60 günlük süre içerisinde ödenmesi, aksi halde yeni bir ihtara gerek kalmaksızın sözleşmenin feshedilmiş sayılacağı ve ... konusu malların 60 günlük süreyi müteakip 5 gün içinde aynen iade ve teslim edilmesinin ihtar edildiği, ihtarnamenin davalı .....'nin elektronik posta adresine 26.09.2024 tarihinde teslim edildiği, 5 günlük yasal süre sonunda 01.10.2024 tarihinde okundu kabul edildiği, ödeme için verilen sürenin 02.12.2024 Pazartesi günü son bulduğu, bu süreç zarfında banka kayıtlarında ilgili proje kredisi için tahsilat tespit edilemediği, davalının 03.12.2024 Salı günü temerrüte düştüğü tespit edilmiştir. 7. Mahkememizce dosya üzerinde bankacı bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmış olup; alınan bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle; .... İlçesinde bulunan taşınmazın dava konusunu oluşturduğu .... ek numaralı proje kapsamında izlenen Geri Ödeme Planındaki taksitlerin geri ödeme bilgileri incelendiğinde, 26.09.2024 kat tarihi itibariyle, 16.09.2024 tarihli 4. Taksit tutarı olan 604.390,11 TL'nin vadesinde ödenmediğinin tespit edildiği, 12.12.2024 dava tarihi itibariyle; 16.09.2024 tarihli 4. Taksit tutarı olan 604.390,11 TL, 16.10.2024 tarihli 5. Taksit tutarı olan 604.390,11 TL, 18.11.2024 tarihli 6. Taksit tutarı olan 604.390,11 TL'nin vade tarihlerinde ödenmemiş olduğu, vadesinde peşpeşe ödenmeyen 3 kira taksiti nedeni ile davalı şirketin temerrüte düştüğü kanaatine varıldığı,.... sayılı dosyasından savalı şirket hakkında 20.09.2024 tarihinde geçici mühlet süresi verildiği, buna göre davalı şirketin mühlet tarihinden önce 16.09.2024 tarihli 4. Taksit tutarı olan 604.390,11 TL'yi vadesinde ödenmediğinin tespit edildiği, uyap kayıtlarının incelenmesinden davacı alacaklı bankanın konkordato oylamasında olumlu oy kullanmış olup olmadığı ise tespit edilemediği bildirilmiştir. V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE 8. Dava, ... sözleşmesinin feshi ile sözleşmeye konu taşınmazın davacıya iadesi istemine ilişkindir. 9. 6361 sayılı ..., ...Kanunu'nun "Sözleşmenin İhlali" başlıklı 31. maddesi; " (1) Kiralayan, ... bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir. (2) Taraflardan birinin sözleşmeye aykırı harekette bulunduğu hâllerde, bu aykırılık nedeniyle diğer tarafın sözleşmeyi devam ettirmesinin beklenemeyeceği durumlarda sözleşme feshedilebilir. (3) Kiracı ve kiralayan arasında ... sözleşmesi ile ilgili ihtilaflarda, mahkemece ... konusu malın ihtiyati tedbir kararı alınarak kiralayana veya üçüncü bir kişiye bırakılması durumunda kiralayan, mahkemeye malın rayiç değeri kadar teminat yatırmak suretiyle mal üzerinde tasarruf edebilir. Şu kadar ki; sözleşmenin feshinin haksız olduğuna karar verilmesi hâlinde kiralayan, kiracının zararını tazminle yükümlüdür." düzenlemesini içermektedir. 10. Aynı Kanunun "Sözleşmenin sona ermesinin sonuçları" başlıklı 32. maddesi; "(1) Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı ... konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir." hükmünü içermektedir. 11. Yine Kanunun "sözleşmenin feshinin sonuçları" başlıklı 33. maddesi; (1) Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30 uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür. İade edilen malın üçüncü kişilere satılması hâlinde sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedelinin, vadesi gelmemiş ... bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir. Sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça iade edilen malın satış bedelinin, vadesi gelmemiş ... bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir. İade alınan malın üçüncü kişilere ... yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır. (2) Sözleşme kiracı tarafından feshedilirse kiracı malı geri vermekle beraber uğradığı zararın tazminini, kiralayandan talep edebilir. (3) Sözleşmeden kaynaklanan borçlara karşılık teminat olarak alınan ipoteklerin paraya çevrilmesinde 2004 sayılı Kanunun 150/ı maddesi hükümleri uygulanır. (4) Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında 2004 sayılı Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır." şeklindedir. 12. ... Kanunun 23. maddesi gereğince ... konusu mal kiralayan şirketin mülkiyetindedir. Kiracı sözleşme süresince ... konusu malın zilyedi olup kiracı ... konusu malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre itinayla kullanmak zorundadır. 13. Kiralayan, ... bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir. 14. Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracı malı iade ile yükümlüdür (m. 33/1). 15. Kiracının bu Kanunda belirtilen süreler içinde borcunu ödememesinden dolayı kiralayan tarafından noter aracılığıyla kiracıya gönderilen fesih ihtarnameleri hakkında İcra İflas Kanunun 68/b maddesi hükümleri uygulanır (m. 33/4). 16. Somut olayda; taraflar arasında 10.05.2024 tarih,... yevmiye numaralı ... Sözleşmesi ve 23.05.2024 tarih, .... yevmiye numaralı ... Ek/Tadil Sözleşmesi imzalanmıştır. Taraflar arasında imzalanan ... Sözleşmesi 6361 sayılı ... Kanununun 22. maddesine uygun olarak yazılı şeklinde yapılmıştır. Sözleşmede belirtilen taşınmazlar kiralayan davacı tarafından kiracı-davalıya teslim edilmiştir. Kiracı sözleşme eki ödeme planında belirlenmiş olan kira bedelini sözleşme hükümleri dairesinde davacıya ödemeyi taahhüt etmiştir. Ödeme planında vade ve miktarları belirtilen kira bedelinin ödenmemesi halinde kiracının kendiliğinden temerrüde düşeceği izahtan uzak bir konudur. 17. Davalı yanca cevap dilekçesinde, müvekkili şirketin konkordato sürecinde olmasının davacı tarafça haklı fesih sebebi oluşturmayacağını ileri sürmüştür. 18. ... Esas sayılı dosyasından davalı şirket hakkında 20.09.2024 tarihinde geçici mühlet süresi verildiği, buna göre davalı şirketin mühlet tarihinden önce 16.09.2024 tarihli 4. Taksit tutarı olan 604.390,11 TL'yi vadesinde ödenmediği tespit edilmiştir. UYAP kayıtlarının incelenmesinde, davacı alacaklı bankanın konkordato oylamasında olumlu oy kullanmış olup olmadığı tespit edilememiştir. 19. İİK m. 307 hükmünde, ... konusun mallara ilişkin düzenleme yer almaktadır. Yapılan düzenleme; "Borçlunun talebi üzerine, tasdik kararında ... konusu malların iadesi, karardan itibaren bir yılı geçmemek üzere aşağıdaki şartlarla ertelenebilir. a. Borçlu ... sözleşmesinin aynen ifasını 294 üncü maddenin yedinci fıkrası uyarınca üstlenmiş olmalıdır. b. Finansal kiralamadan doğan kira alacağı konkordato talebinden önce doğmuş olmalıdır. c. Ödenmemiş kira borcunun, üç aylık tutarı aşmamalıdır. d. Bu erteleme nedeniyle ... konusu malın değer kaybından kaynaklanabilecek zararın, teminat altına alınmış olmalıdır. e. Borçlu ... konusu malın işletmenin faaliyeti için zorunlu olduğunu ve iade edilmesi durumunda ekonomik varlığının tehlikeye düşeceğini yaklaşık olarak ispat etmiş olmalıdır." şeklindedir. 20. Somut olayda, ... Esas sayılı dosyasında, 10.05.2024 tarih,... yevmiye numaralı ... Sözleşmesi ve 23.05.2024 tarih, ... yevmiye numaralı ... Ek/Tadil Sözleşmesi'ne konu ve davacıya ait gayrimenkuller hakkında herhangi bir tedbir kararı verilmediği, yine İİK m. 307 hükmünde yer alan ... konusu malların iadesinin ertelenebilmesine ilişkin koşulların mevcut olmadığı görülmekle, dava açılmasına engel bir durumun mevcut olmadığı görülmüştür. 21. Fesih bildiriminde belirtilen yasal sürede kira bedelinin ödendiği davalı tarafından kanıtlanamadığından davacının fesih talebi yerindedir. Sözleşme davacı tarafından haklı nedenle feshedildiğinden sözleşmeye konu taşınmazların ... Kanununun 33/1 maddesi uyarınca davacıya iadesi gerekecektir. 22. Sonuç olarak; fesih bildiriminde belirtilen yasal sürede kira bedelinin ödendiği davalı tarafından kanıtlanamadığından davacının fesih talebi yerinde olduğu anlaşılmakla, dava konusu 10/05/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ... Sözleşmesi ile 23/05/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ... Ek/Tadil Sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğinin tespitine, taşınmazın tahliyesi ile davacıya iade ve teslimine, taşınmazın tapu kaydındaki ... şerhinin terkinine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

VI-HÜKÜM 1-Davacının davasının KABULÜNE, a. Dava konusu 10/05/2024 tarihli ve ....yevmiye numaralı ... Ek/Tadil Sözleşmesinin haklı nedenle FESHEDİLDİĞİNİN TESPİTİNE, b. 10/05/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ... Sözleşmesi ile 23/05/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı .... Kiralama Ek/Tadil Sözleşmesine konu .... adresindeki "Büro" nitelikli taşınmazın tahliyesi ile davacıya İADE ve TESLİMİNE, c. 10/05/2024 tarihli ve .... adresindeki "Büro" niteliğindeki taşınmazın tapu kaydındaki ... şerhinin TERKİNİNE, Karar ve İlam Harcı 2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 628.452,00.-TL harçtan peşin alınan 157.113,00.-TL harcın mahsubu ile bakiye 471.339,00‬.-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, Yargılama Giderleri ve Gider Avansı 3-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı toplamı 157.601,4‬0.-TL yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 8.000,00.-TL bilirkişi ücreti, 150,00.-TL tebligat, müzekkere ve posta gideri toplamı 8.150,00.-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 5-Taraflarca depo edilen varsa gider avansı ile delil avansından bakiye tutarların karar kesinleştiğinde HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca ilgilisine İADESİNE, Vekalet Ücreti 6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 970.000,00.- TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı taraf yokluğunda yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren .... ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ... yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 15/01/2026 ....

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"