İlk Derece Mahkemesi 2024/572 E. 2026/495 K.

T.C. ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/572 Esas - 2026/495 TÜRK MİLLETİ ADINA Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/572 Esas KARAR NO : 2026/495

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 28/08/2024 KARAR TARİHİ : 19/06/2026 YAZIM TARİH : 09/07/2026

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin faaliyet alanı ile ilgili aldığı ihalelere konu işlerin bir kısmını taşeron şirketler aracılığıyla yaptırdığını, davalı şirketlerin de müvekkili şirketin taşeronları olarak çalıştığını, davalı taşeron şirketlerde çalışmış olan dava dışı işçi ... tarafından ...’na karşı arabuluculuk başvurusunda bulunduğunu, görüşmeler sonucunda 20.03.2019 tarihinde tarafların anlaşması üzerine ... tarafından başvurucunun işçilik alacakları ile arabuluculuk ücretine ilişkin 14.384,81.-TL’nin ödendiğini, ödenen tutarın 25.08.2022 tarihinde müvekkili şirketin hakediş alacaklarından mahsup edildiğini, hizmet sözleşmeleri gereğince mahsup edilen tutarın faiziyle birlikte iadesi davalı şirketlerden arabuluculuk yoluyla talep edilmişse de anlaşma sağlanamadığını, davalı şirketlerle yapılan sözleşmelere göre yüklenicinin çalıştıracağı işçilerin iş yasasından vesair yasalardan kaynaklanan her türlü hak ve alacaklarından ücret, fazla mesai, yıllık ücretli izin alacağı, ulusal ve genel tatil günlerinde yapacağı çalışmalardan doğacak her türlü alacak, şartların oluşması halinde ihbar tazminatı, kıdem tazminatı, kötüniyet tazminatı diğer her türlü tazminat, vergi, ... primi, işsizlik primi vb. gibi tüm giderlerin yüklenici tarafından karşılanması gerektiğini, hiçbir şekilde ...’ya rücu edilemeyeceğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla kısmi dava olarak- her bir davalıdan 100,00.- TL olmak üzere toplam 200,00.-TL’nin, müvekkili şirketin hakedişinden kesildiği 25.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıların sorumlu olduğu payları oranında tahsilini talep etmiştir. CEVAP: Davalılar cevap dilekçesi vermemiş, duruşmaya da katılmamıştır. DELİLLER: -Dava dışı işçi arasında imzalanan İhtiyari Arabuluculuk Anlaşma Tutanağı, -Hizmet alım sözleşmeleri, -Ödemeye ilişkin belgeler, -Dava konusuna ilişkin ... ve davacı kayıtları, -Dava dışı ...'a ait ... kayıtları, -Bilirkişi raporu. 19.05.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Sözleşmeler ve Yargıtay içtihatları doğrultusunda; ihbar tazminatı ve yıllık izin ücretinden son alt işverenin sorumlu olacağı, kıdem tazminatının tamamından dava dışı işçiyi çalıştıran alt işverenlerin işçiyi kendi çalıştırdıkları sürelerle orantılı olarak ve fazla mesai ile ulusal bayram genel tatil alacaklarından ise dava dışı işçiyi çalıştırdıkları sürelerle sınırlı olmak üzere sorumlu olacakları esasına göre hesaplama yapılması gerekmektedir. Ancak dosyada mevcut bilgi ve belgeler hesaplama yapılması için yeterli olmayıp aşağıdaki hususların tamamlanmasından sonra gerekli inceleme ve hesaplamaların yapılabileceği hususu Mahkemenin takdirlerine sunulur: 1)Dosya içeriğinden, 20.03.2019 tarihli arabuluculuk anlaşma belgesi kapsamında dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının hangi döneme ait olduğu belirli değildir. Davacı tarafça, 20.03.2019 tarihli arabuluculuk anlaşma belgesinin dava dışı işçinin hangi çalışma dönemine ilişkin olduğunun, dava dışı işçi ...’ın hangi tarihler arasında ... Ltd. Şti. ile yapılan hizmet alım sözleşmeleri kapsamında ve hangi davalı alt işverenlerin işçisi olarak çalıştığının açıklanması gerekmektedir. 2)Dosya içerisindeki dava dışı işçiye ait ... hizmet cetveli içeriği ve işyeri unvan listesinden, bazı dönemlerde dava dışı işçinin çalışmalarının bildirildiği işverenlerin unvanlarının “... ... Ltd. Şti. (Aracı Sıra No: ..., Aracı Sıra No: ...)” olarak gösterildiği belirlenmekte olup bu dönem çalışmalarının hangi alt işveren bünyesinde geçtiği anlaşılamamaktadır. Hizmet cetveli ve işyeri unvan listesinden, hem ... San. Tic. Ltd. Şti., hem de ... San. Tic. Ltd. Şti.’nin “...” sicil numarası ile kayıtlı olduğunun görüldüğü, Aracı Sıra numaralarının farklı gösterildiği belirlenmekte olup işçinin hangi çalışmalarının bu alt işverenlerden hangisinde geçtiği anlaşılamamaktadır. Ayrıca hizmet cetveli ve işyeri unvan listesi içeriğinden, dava dışı işçinin davalı alt işverenlerden ... A.Ş.’de geçen bir çalışmasının varlığı tespit edilememektedir Davacı tarafça bu hususların açıklanarak ... kayıtlarında aracı sıra numaraları belirtilmiş işverenlerin unvanlarının da belirlenebileceği (işe giriş, ayrılış bildirgeleri vb.) belgelerin dosyaya sunulması gerekmektedir. 3)Dava dilekçesinde ünvanı “... San. ve Tic. Ltd. Şti.” olarak belirtilen ve sözleşmelerde de ünvanı bu şekilde geçen şirketin ünvanı ... kayıtlarında “... Tic. Ltd. Şti.” olarak yer almaktadır. Bu iki şirketin aynı şirketler olup olmadığı açıklanarak ilgili belgelerin sunulması gerekmektedir. Yine dava dilekçesinde unvanı “... A.Ş.” olarak belirtilen şirketin unvanının sözleşmelerde “... Ltd. Şti.” olarak yer aldığı belirlenmekte olup bu iki şirketin aynı şirketler olup olmadığı açıklanarak ilgili belgelerin sunulması gerekmektedir. 4)Dosya içerisinde, ... tarafından arabuluculuk anlaşması kapsamında- dava dışı işçi ...’a ödenen işçilik alacaklarının ne şekilde hesaplandığını, iş sözleşmesinin ne şekilde sona erdiğini gösteren belgeler mevcut değildir. Yapılan ödemelerden davalı alt işverenlerin –varsa- sorumluluk paylarının belirlenebilmesi için, ödenen alacak kalemlerinin ne şekilde hesaplandığını, fazla mesai ve ulusal bayram genel tatil alacaklarının ne kadarının, dava dışı işçinin hangi alt işverendeki çalışma döneminde gerçekleştiğini gösteren hesap tablosu vb. bilgi ve belgelerin dosyaya ibraz edilmesi gerekmektedir. 5)... tarafından –arabuluculuk anlaşması kapsamında- dava dışı işçi ...’a işçilik alacaklarına ilişkin yapılan ödeme ile arabuluculuk ücretine ilişkin yapılan ödemeye ait banka dekontu vb. ödeme belgesi örneklerinin dosyaya ibraz edilmesi gerekmektedir. 6)Dosya içerisindeki “... Tahsilat Dökümü” başlıklı belge örneğinde, ... İşl. Ltd. Şti.’den mahsup yoluyla 25.08.2022 tarihinde “ekli listede bulunan (787 + 15 kişi) işçilik alacakları ve arabuluculuk bedelleri” açıklamasıyla 16.410.380,00.-TL tahsil edildiği belirtilmiş olup 25.08.2022 tarihinde davacı şirketten mahsup yoluyla işçilik alacaklarına ilişkin yapılan kesinti içerisinde, dava dışı işçi ...’a yapılan ödemenin de bulunduğunu gösteren bilgi ve belgelerin dosyaya ibraz edilmesi gerekmektedir. Rapor içeriğinde eksik olduğu belirlenen hususların tamamlanmasından sonra gerekli inceleme ve hesaplamaların yapılabileceği görüş ve kanaatin mahkememizde olmak üzere raporunu sunmuştur. 04.02.2026 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; ... tarafından, dava dışı işçi ...’ın işçilik alacaklarına ilişkin olarak arabuluculuk anlaşması ile ödenen ve davacı şirketin hak edişinden mahsup edilen 14.348,81.-TL’den (Sayın Mahkemece, davalı şirketlerin dava dışı işçi için ödenen fazla çalışma ve ulusal bayram genel tatil alacaklarından işçiyi çalıştırdıkları sürelerle orantılı olarak sorumlu olduklarının kabul edilmesi durumuna göre yapılan hesaplamalar çerçevesinde), a)... Ltd. Şti.’nin sorumlu olabileceği tutarın 2.322,76.-TL olarak hesaplandığı, (Dava dilekçesinde bu şirketin unvanının .... A.Ş. olarak belirtildiği) 4857 sayılı İş Kanununun geçici 12.maddesindeki düzenleme gereğince, ödenen kıdem tazminatının davalı alt işveren şirketten rücuen talep edilemeyeceğinin kabul edilmesi halinde, davalı şirketin –kıdem tazminatı dışında- sorumlu olabileceği tutarın 1.467,01.-TL olarak hesaplandığı, Davacı şirketin talebinin 100,00.-TL olduğu,

b)(Eski unvanı ... San. ve Tic. Ltd. Şti. olan) ... ... Ltd. Şti.’nin sorumlu olabileceği tutarın 11.301,67.-TL olarak hesaplandığı, 4857 sayılı İş Kanununun geçici 12.maddesindeki düzenleme gereğince, ödenen kıdem tazminatının davalı alt işveren şirketten rücuen talep edilemeyeceğinin kabul edilmesi halinde, davalı şirketin –kıdem tazminatı dışında- sorumlu olabileceği tutarın 8.570,22.-TL olarak hesaplandığı, Davacı şirketin talebinin 100,00.-TL olduğu,

c)... tarafından, dava dışı işçi için ödenen tutarın davacı şirketin hak edişinden 25.08.2022 tarihinde mahsup edildiği, d)Dava (/arabuluculuk) tarihinden önce davalı şirketlerin temerrüde düşürüldüğüne dair bir belirleme yapılamadığı hususlarında görüş ve kanaatin mahkememizde olmak üzere raporunu sunmuştur DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL; Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak talebine ilişkindir. Dava, davalı tarafından sözleşme ile yerine genel personel hizmeti işinde çalışan dava dışı işçi için davacı tarafından yapılan işçilik alacağı ödemesinin, bu ödemelerden sorumlu oldukları gerekçesi ile davalılardan rücuen tahsili talebine ilişkindir. Davanın tarafları tacir olup, uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili olması nedeni ile Ticaret Mahkemelerinin görevli oldukları kabul edilmiştir. Davacının ihtiyacı olan hizmetlerin yerine getirilmesi amacı ile davacı ile davalı şirketler arasında değişik tarihlerde imzalanan sözleşmeler uyarınca hizmetler davalı şirketler tarafından kendi elemanları çalıştırılarak yerine getirilmiştir Mahkememizce taraf delilleri toplanmış, tüm dosya kapsamı üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişinin 19.05.2025 tarihli kök, 04.02.2026 tarihli ek raporlarında özetle; taraflar arasında imzalanan ve dosya kapsamında bulunan hizmet alımı sözleşmeleri kapsamında davalı nezdinde çalışan dava dışı işçiye davacı kurum tarafından ödenen tazminatlardan ve işçilik alacaklarından davalıların alt işveren sıfatıyla sorumlu olup olmadığı, ödenen miktarın davalıdan tahsil edilip edilemeyeceği hususunda nihai takdir ve hukuki değerlendirmenin mahkemeye ait olduğunun bildirildiği görülmüştür. Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacı şirketin hizmet alım sözleşmesi kapsamında işçi çalıştırmak üzere davalı şirketler ile imzaladıkları sözleşmeler uyarınca dava dışı ...'ın sözleşmede taşeron olan davalı şirketler işçisi olduğu, yapılan arabuluculuk görüşmesi neticesinde 20.03.2019 tarihli arabuluculuk anlaşma belgesinin tanzim edidliği ve işbu anlaşma ile hesap edilen işçilik alacaklarının ... ödenmekle davacıya ait hak edişlerden 25/08/2022 kesinti yapılması suretiyle davalıya ödenmiş olduğu dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Bu kapsamda taraflar arasında yapılan sözleşme hükümleri uyarınca işçinin iş akitlerinden doğan tazminattan üst işveren olan belediyenin ödeyip yüklenicisi olan davacı şirketin alacaklarından mahsup ettiği işçilik alacaklarından taşeron sıfatı bulunan davalı şirketler sorumludur. ... Dairesinin 21/12/2021 tarih ve ... sayılı kararı da benzer niteliktedir. Somut olayda davalı taşeron şirketler işçisi olarak dava dışı belediye bünyesinde çalıştırılan işçi ... için dosyaya kazandırılan bilirkişi kurulu raporunda yapılan hesaplama ile davacı şirket tarafından ödenen 834,95-TL kıdem tazminatı, 1.431,35-TL fazla mesai-ubgt-hafta tatili ücreti alacağı, 56,46-TL arabuluculuk ücreti alacağı olmak üzere toplamda 2.322,76-TL alacağın davalı ......Ltd.Şti'nden; 2.665,05-TL kıdem tazminatı, 2.097,75-TL ihbar tazminatı, 1.695,48-TL yıllık ücretli izin alacağı, 4.568,65-TL fazla mesai-ubgt-hafta tatili ücreti alacağı, 274,74-TL arabuluculuk ücreti alacağı olmak üzere toplamda 11.301,67-TL alacağın davalı ......Ltd.Şti'nden talep edilmesinin mümkün olduğu, dava dışı işçinin davalı şirketler nezdinde çalışma süresi nazara alınarak, ihbar tazminatı-yıllık ücretli izin alacağından son işveren olan davalı ......Ltd.Şti'nin sorumlu olduğuna dair yapılan hesaplama gereğince davanın kabulü gerektiği kanaati hasıl olmuşsa da, 4857 sayılı İş Kanununa 7573 sayılı Kanun ile eklenen Geçici Madde 12 gereğince, davalılar ile yapılan sözleşmelerin Kanunda yazılı olan 11/9/2014 ile 15/10/2019 tarihleri arasında imza edilmiş olması, davacının İhale Kanununa ekli listeler gereğince işbu kanun hükümlerine tabi olması da nazara alındığında kıdem tazminatına yönelik istem hakkında konusuz kalma sebebi ile karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi lazım geldiği tespit edildiğinden, bilirkişi raporu ile tespit edilen diğer işçilik alacaklarına yönelik istemlere ilişkin aşağıda yazılı olduğu şekilde karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davacının kıdem tazminatına yönelik istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığına,

Davacının davalı ... Şirketine yönelik davasının kısmen kabulü ile 100,00-TL alacağın dava tarihi olan 28/08/2024 tarihinden, 1.367,01-TL alacağın ıslah tarihi olan 11/02/2026 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile bu davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, Davacının davalı ... Şirketine yönelik davasının kısmen kabulü ile 100,00-TL alacağın dava tarihi olan 28/08/2024 tarihinden, 8.470,22-TL alacağın ıslah tarihi olan 11/02/2026 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile bu davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince,

Alınması gereken 732,00-TL harçtan, peşin alınan 657,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 74,40-TL harcın davalılardan mahsubu ile hazineye irat kaydına,

Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvurma, 427,60-TL peşin harç ile 230,00-TL ıslah harç toplamı 1.085,20-TL'nin kabul ve red oranına göre takdir olunan 799,47-TL'nin davalılardan (116,85-TL'sini ... Şirketinden, 682,62-TL'sini ... Şirketinden) alınarak davacıya verilmesine, kalan miktarın kendi üzerine bırakılmasına,

Davacı tarafından yapılan 182,90-TL tebligat ve posta gideri ile 5.000,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.182,90-TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre takdir olunan 3.818,28-TL'nin davalılardan (558,07-TL'sini ... Şirketinden, 3.260,21-TL'sini ... Şirketinden) alınarak davacıya verilmesine, kalan miktarın kendi üzerine bırakılmasına, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 1.457,01-TL vekâlet ücretinin davalı ... Şirketinden alınarak davacıya verilmesine, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına hesaplanan 8.570,22-TL vekâlet ücretinin davalı ... Şirketinden alınarak davacıya verilmesine, HUAK 18A/13 maddesi ile HUAK yönetmeliği 26/2 maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan 3.120,00-TL zorunlu arabuluculuk giderinin kabul ve red oranına göre takdir olunan 2.298,52-TL'nin (335,94-TL'sini ... Şirketinden, 1.962,58-TL'sini ... Şirketinden), 821,48-TL'sini davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, HMK m.333/1 uyarınca harcanmayan gider avansının hüküm kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,

Dair, davacı vekili Av. ...'nın yüzüne karşı, miktar itibari ile kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip ... ¸e-imzalıdır.

Hakim ... ¸e-imzalıdır.