İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/410 E. 2025/416 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/410
- Karar No
- 2025/416
- Karar Tarihi
T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2024/410 Esas - 2025/416 T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/410 Esas KARAR NO : 2025/416 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 09/06/2024 KARAR TARİHİ : 18/06/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 01/07/2025 Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, davacı şirket ile davalı arasında 25/11/2015 tarihinde, 2015/136467 ihale kayıt numaralı "Gönderilerin Toplanması, Yüklenmesi, Boşaltılması, Ayrımı, Sevki Ve İşlenmesi Hizmetlerinin 20 Bölgede Yaptırılması İşi" sözleşmesi imzalandığını, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun Geçici 68, 71 ve 75. madde metinlerinde ihale yüklenicilerinin hak edişlerinden asgari ücret destek tutarlarının kesileceğine dair bir düzenleme bulunmadığını, ayrıca yapılan kesintilerin iş bitiminde ihale yüklenicisine mi iade edileceği yoksa hazineye mi aktarılacağı hususunda da bir düzenlemenin yer almadığını, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Sigorta Primleri Genel Müdürlüğü tarafından “Asgari Ücret Desteği” konulu 10/02/2016 tarihli ve 2016-4 Sayılı Genelgede, Kanunda yer almayan bir takım kısıtlama ve istisna düzenlemesine yer verildiğini, Genelge hükmü ile davacı şirket hak edişlerinden yapılan kesintilerin; davacı şirkete iade edilmemesi ve hazine hesaplarına aktarılmasına yönelik düzenleme yapılmış olmasının Kanunun düzenlemesi ile çelişmekte olduğunun yukarıdan aşağıya doğru "Anayasa", "Kanun", "Kanun Hükmünde Kararname", "Tüzük", "Yönetmelik", "Genelge" ve "diğer alt düzenleyici işlemler" şeklinde sıralanan normlardan, alt kademede yer alanın, üst kademedeki norma aykırı olması veya onun kapsamını aşan düzenlemeler içermesinin mümkün olmadığını ifade eden normlar hiyerarşisi ilkesiyle bağdaştırılması olanağının var olmadığını, Kanun seviyesinde değil de genelge seviyesinde yapılan bir düzenlemenin, yararlanma koşullarını yerine getiren ihale yüklenicilerinin hak edişlerinden kesilen asgari ücret destek tutarlarının iş bitiminde hazineye aktarılmasına dayanak oluşturamayacağını, dava konusu edilen hak ediş kesintilerinin davacı şirkete iade edilmesi gerektiğini, ayrıca sözleşme dönemi boyunca müvekkili şirkete fiyat farkı ödemesi yapılmadığını, müvekkili şirketten iade alınan asgari ücret destek tutarının yasal düzenlemelere aykırı bir şekilde tahsil edildiğini ve tahsil edilen tutarların davacıya ödenmesi gerektiğini belirterek müvekkili şirketin hak edişlerinden kesilen asgari ücret destek tutarları olan 10.000,00 TL'nin kesinti tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davacı vekili 10/02/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile 10.000,00 TL olan alacak talebini 293.954,61 TL'ye yükseltmiştir. CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde, davalı tarafın yasa, genelge, Sayıştay kararları ayrıca Sosyal Güvenlik Kurumu görüş yazıları ve kayıtlarıyla birlikte dava konusu hizmet alımı sözleşmesinin 15. Maddesinde fiyat farkı hakkında düzenlemeye yer verildiğini, Sayıştay kararları, genelge ve kanun hükümleri ile mevzuata uygun olarak asgari ücret destek kesintilerine yer verildiğini, yapılan kesintilerin uhdelerinde olmadığını, hazineye aktarıldığını ve husumet yokluğunun var olduğunu, söz konusu kesintilerin henüz davalı kurumun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında iken ve 696 sayılı KHK ile KHK'nın yürürlüğe girdiğini 24/12/2017 tarihinden önce, davalı kurumun Yapım İhaleleri hariç olmak üzere 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamından çıkarılmasından önce yapıldığını ve yine ilgili mevzuata uygun olarak ilgili defterdarlık muhasebe müdürlüklerine/mal müdürlüklerine aktarıldığını, belirtilen tarihten önce yapılan asgari ücret destek kesintilerinin ilgili firma ya da firmalara geri ödenmesinin/iadesinin gerekmediği, söz konusu miktarların davacı firmanın hak edişinden kesilmesinde ve Hazineye aktarılmasında herhangi bir hukuka aykırılık söz konusu olmadığını, davalı kurum tarafından yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, taraflar arasındaki 25/11/2015 tarihli hizmet alımı sözleşmesi, Sosgal Güvenlik Kurumu'na yazılan yazı cevapları, asgari ücret destek tutarı kesintisine ilişkin belge ve kayıtlar, bilirkişi raporu, dava dosyasında bulunan diğer deliller. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacının hak edişinden kesilen asgari ücret destek tutarının iadesi istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki ihtilaf, 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun geçici 68. maddesi gereğince sigorta primlerinden işveren hissesine isabet eden ve Hazinece karşılanan teşvik tutarlarının davacı yüklenicinin hak edişlerinden kesinti konusu yapılıp yapılamayacağı ve bu doğrultuda kesinti konusu yapılmış tutarların davacı yükleniciye iadesinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır. Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra bilirkişi incelemesine başvurulmuş, 05/02/2025 tarihli bilirkişi raporunda taraflar arasında akdedilen 25/11/2015 tarihli, 2015/136467 ihale kayıt numaralı, işe başlangıç tarihi 01/12/2015 ve hizmet süresi 12 ay olan “Gönderilerin Toplanması, Hizmet Alımına Ait Sözleşme ve eki teknik şartname imzalanmış olduğu, sözleşme ve eki teknik şartname hükümlerinde “asgari ücret destek tutarı” hakkında herhangi bir düzenlemeye tesadüf edilmediği, sözleşme hükümlerinde “fiyat farkı” hakkında düzenlemeye yer verildiği ancak bu yönde sözleşme hükümlerinin uygulanmasına yönelik herhangi bir işleme dair bilgi, belge olmadığı, sözleşme hükümleri hakkında taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı, davacı tarafın 25/11/2015 tarihli, 2015/136467 ihale kayıt numaralı hizmet alım sözleşmesi yürürlüğü döneminde Sosyal Güvenlik Kurumu E-37258234-206.99-101834353 sayılı ve 13/09/2024 tarihli müzekkere cevap yazısı ve ekleri, davalı Taraf işlem kayıtları ile 2016 yılı Ocak-Kasım dönemi için asgari ücret destek tutarı yasal şartlarına haiz olduğu ve dönem tutarlarının tespit edilebildiği bu yönde taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı, davacı tarafın yasa hükümleri ile bildirdiği hukuka aykırı asgari ücret destek kesintisi iddia ve talepleri, davalı tarafın yasal statüsü ve ilgili düzenlemeler, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa tabii olmadığı dönem ile yasa, genelge, Sayıştay kararları ile bildirdiği savunmaları, dosya kapsamı mevcut bilgi ve belgeleri değerlendirilmesi ve hukuki takdirin Sayın Mahkeme'ye ait olduğu, davalı tarafın davacı şirket hak edişlerinden yasa, genelge ve SGK kayıtları gözetilerek asgari ücret destek tutarına esas şekilde kesintilere yer verdiği ve SGK yasal kayıtları ile tespit ettiği doğru tutarları defterdarlık hesabına aktardığı, Davalı tarafından fazladan yapılan kesintilerin var olduğu ve fazladan yapılan kesintilerin bir kısmının ödendiği, bakiye 438,42 TL fazla kesinti tutarın ödendiğinin denetlenemediği, davacı iddia ve taleplerinin tespit ve kabulü halinde 25/11/2015 tarihli, 2015/136467 ihale kayıt numaralı hizmet alım sözleşme dönemine esas yönde SGK kayıtları ile toplamda 293.516,61 TL tutarının hesaplandığı, iş bu hususlar ile davacı taraf faiz istemi hakkında hukuki takdirin Mahkemeye ait olduğu, davalı savunma ve delillerinin tespit ve kabulü halinde, davacı hak edişinden kesinti yapılan ve davacıya iade edildiği tespit edilemeyen 438,42 TL kesinti tutarının hesaplandığı belirtilmiştir. Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, taraflar arasında imzalana 25/11/2015 tarihli Hizmet Alımına Ait Sözleşmesinin 5. maddesinde sözleşmenin “birim fiyat” sözleşmesi olduğunun düzenlendiği, 6. maddesinde sözleşme bedeline dahil olan giderlerin düzenlendiği, 8. maddesinde işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren 12 ay olduğu, sözleşmenin imzalanmasını müteakip 01.12.2015 tarihi itibariyle işe başlanacağı, sözleşmenin 13. maddesinde ödeme yeri ve şartları düzenlemesine yer verildiği, sözleşmenin 15. madde hükmünde “fiyat farkı” hakkında düzenlenmeye yer verildiği, sözleşmenin 30. maddesinde Yüklenicinin Tazmin Sorumluluğunun düzenlendiği, sözleşmenin 34. maddesinde Hüküm Bulunmayan Hallerin “Bu sözleşme ve eklerinde hüküm bulunmayan hallerde Posta ve Telgraf Teşkilatı A.Ş. Mal ve Hizmet Alımına İlişkin Esas ve Usuller’e göre hareket edilir” düzenlemesine yer verildiği, sözleşme hükümlerinde “asgari ücret destek tutarı” kesintisi ve uygulaması hakkında veya kesintiye konu yasal düzenlemeye konu yönde açık hüküm ve düzenlemelere yer verilmediği; Taraflar arasında fiyat farkından veya kesinti tutarlarında kaynaklanan bir ihtilafın bulunmadığı, ihtilafın asgari ücret destek kesintisinin yapılmasının yasa hükümleri doğrultusunda olanaklı olup olmadığı konusunda toplandığı; Davalı tarafından sorulan görüş üzerine Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından 26/09/2018 tarihli yazışma ile “… şirketiniz tarafından ihale edilen mal ve hizmet alımları ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanıp uygulanmayacağı hususunda Kamu İhale Kurumu’na görüş sorulmuş olup, anılan kurumdan alınan görüş yazısında mal ve hizmet alımı ihalelerinde 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 117 inci maddesi yürürlüğe girdiği tarih itibariyle şirketiniz hakkında 4734 sayılı Kanun hükümlerinin uygulanmayacağının değerlendirildiği belirtilmiştir. Bu itibarla, şirketiniz tarafından ihale edilen mal ve hizmet alımı ihalelerinde 4734 sayılı Kanun hükümleri uygulanmayacağından asgari ücret desteği tutarlarının kesilmemesi gerekmektedir...” açıklamasına yer verildiği; İşverenler üzerindeki yükü en aza indirmek için kanun koyucu tarafından, sigorta primlerinin ödenmesi kapsamında işverenlere asgari ücret desteği sağlanması amacıyla 6661 Sayılı Yasa’nın 17. maddesi ile, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’na geçici 68. maddenin eklendiği, 68. madde 1. fıkra düzenlemesinin; (1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında haklarında uzun vadeli sigorta kolları hükümleri uygulanan sigortalıları çalıştıran işverenlerce; a) 2015 yılının aynı ayına ilişkin Kuruma verilen aylık prim ve hizmet belgelerinde prime esas günlük kazancı 85 TL ve altında bildirilen sigortalıların toplam prim ödeme gün sayısını geçmemek üzere, 2016 yılında cari aya ilişkin verilen aylık prim ve hizmet belgelerinde veya muhtasar ve prim hizmet beyannamelerinde bildirilen sigortalılara ilişkin toplam prim ödeme gün sayısının, b) 2016 yılı içinde ilk defa bu Kanun kapsamına alınan işyerlerinden bildirilen sigortalılara ilişkin toplam prim ödeme gün sayısının, 2016 yılı Ocak ila Aralık ayları/dönemleri için günlük 3,33 TL ile çarpımı sonucu bulunacak tutar, bu işverenlerin Kuruma ödeyecekleri sigorta primlerinden mahsup edilir ve bu tutar Hazinece karşılanır.” şeklinde olduğu, bu düzenleme ile, teşvik amaçlı olarak özel sektör işverenlerinin sigorta primlerinin işveren hissesine ait tutarının bir kısmının Hazinece karşılanmasının öngörüldüğü, dava konu hizmet alımı sözleşmesi ve sözleşmenin ifasının, asgari ücret destek kesintilerinin KHK kararname yürürlüğü öncesine ait olduğu; Sosyal Güvenlik Kurumunun 13/09/2024 tarihli yazı cevabı ve eklerine göre, davacının 2015/136467 ihale kayıt no.lu hizmet temin sözleşmesinin on iki aylık süresi ve 01/12/2015 işe başlama hükümleriyle hizmet temin dönemine isabet edecek yönde 2016 yılı Ocak - Kasım dönemini kapsayan on bir aya esas şekilde davacının asgari ücret desteğine hak kazandığı ve asgari ücret destek tutar tahakkuklarının tespitinin mümkün olduğu, davalı tarafından SGK Kurum kayıtları ile tespit edilen asgari ücret destek tutarlarını nazara aldığı ve kesintilere yer verdiği, kısmen fazla yapılan kesintilerin 11/10/2016, 24/11/2016 ve 19/01/2017 tarihli ödemeler ile davacıya toplamda 3,461.84.-TL tutarı fazla kesinti iade işlem kayıtlarının bulunduğu, 2016 yılı Ocak, Şubat ve Mart dönemi asgari ücret destek tutar kesintilerinin 29/04/2016 tarihinde gerçekleştiği, 30/11/2016 tarihinde 2 aylık döneme esas ancak SGK Kurum kayıtlarında görülen tutarı aşan (26,683.29*2=53.366,58.-TL) şekilde 55.000.-TL tutarlı kesinti yapıldığı ve 1,633.72.-TL fazla kesintinin bulunduğu, 19/01/2017 tarihinde 1,950.13.-TL tutarlı fazla kesinti iade işlemi yapıldığı, sonuç itibarı ile hizmet alım sözleşme dönemine esas yönde SGK kayıtları ile toplamda 293.516,61 TL tutarda kesinti yapıldığı, ayrıca davacı hak edişinden kesinti yapılan ve davacıya iade edildiği tespit edilemeyen 438,42 TL kesintinin bulunduğu, bu iki kesinti toplamı olan 293.954,61 TL'nin davacıya iadesinin gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın kabulü ile 293.954,61 TL'nin, 10.000,00 TL sine 29/04/2016 kesinti tarihinden, 283.954,61 TL'sine 10/02/2025 ıslah tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Kanun'un 2/2. maddesinde belirtilen şekilde değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Kabul edilen 293.954,61 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 20.080,04 TL karar ve ilam harcından 427,60 TL peşin harç, 4.900,00 TL ıslah harcı toplamı olan 5.327,60 TL harcın düşümü ile eksik kalan 14.752,44 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç, 60,80 TL vekalet harcı, 4.900,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 5.816,00 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacının karşıladığı 77,00 TL yazışma gideri, 4.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.577,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalının karşıladığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 293.954,61 TL üzerinden takdir edilen 47.032,74 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair taraf vekillerinin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine ya da bulunmadığı takdirde Asliye Hukuk Mahkemesine dilekçe verilmesi sureti ile ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/06/2025
¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır