İlk Derece Mahkemesi 2024/308 E. 2026/463 K.

T.C. ........ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/308 Esas - 2026/463 TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN T.C. ........ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/308 Esas KARAR NO : 2026/463 ............ ................... ...................... ........................ ........................... ................................

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 03/05/2024 KARAR TARİHİ : 13/07/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 02/08/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket faaliyet alanı ile ilgili aldığı ihalelere konu işlerin bir kısmını taşeron şirketler aracılığı ile yaptırdığını, davalı şirketlerin de, müvekkili şirketin taşeronları olarak çalıştıklarını, davalı şirketler nezdinde çalışan işçilerden ......'in işçilik alacakları için ........ Büyükşehir Belediyesi Başkanlığına karşı arabuluculuk yoluna başvurduğunu, arabulucuk görüşmeleri neticelerinde 21.05.2019 tarihinde tarafların anlaştığını, başvurucunun işçilik alacaklarının ve arabuluculuk ücret, masrafların ........ Büyükşehir Belediyesi tarafından ödendiğini, toplam 23.690,00 TL ödeme tutarının, müvekkili şirketin hakediş alacaklarından 25.08.2022 tarihinde kesildiğini, davalı taşeron şirketlerle, davacı arasında imzalanan hizmet alım sözleşmelerinin ilgili maddeleri uyarınca müvekkili idare tarafından ödenen işçilik alacakları ve arabuluculuk ücretinin için ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte ilgili taşeron şirketlerden rücuen tahsili gerektiğini, arabuluculuk anlaşmama tutanağında adı geçmesine rağmen .......... Yapı Proje Müşavirlik Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi ile haricen işçilik alacaklarının rücusu kapsamında 520,31 TL ödenmesi konusunda mutabık kalındığını, ödenen bu meblağın hesaplama yapılırken mahsup edilmesi ve dikkate alınması gerektiğini belirterek; açıklanan nedenlerle, fazlaya dair tüm dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile kısmi dava olarak şimdilik 900 TL'nin ........ Büyükşehir Belediyesi tarafından müvekkil şirketin hakedişinden kestiği 25.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıların sorumlu olduğu payları oranındaki miktarlar kadar tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davacı tarafa, dava dışı işçiye yapılan işçilik ödemesinin niteliğinin açıklanması ve yazılı beyanda bulunulması amacı ile süre verilmiş olup; davacı vekili UYAP sistemi üzerinden sunduğu bila tarihli dilekçesi ile, dava dışı işçi ...... ile ........ Büyükşehir Belediyesi arasında yapılan arabuluculuk görüşmeleri sonucunda, 14.000 TL Kıdem Tazminatı (Net), 3.000 TL İhbar Tazminatı (Net), 1.200 TL UBGT (Net), 1.200 TL Yıllık İzin Ücreti (Net), 3.600 TL Fazla Mesai Ücreti (Net), ve 690 TL arabuluculuk ücreti olmak üzere toplamda 23.690,00 TL ödeme yapıldığını, ........ Büyükşehir Belediyesi tarafından bu miktarın müvekkili şirketin hakedişlerinden kesilmek suretiyle tahsil edildiğini, buna ilişkin makbuz ve ABB tarafından gönderilen ödeme emrini ekte sunduklarını beyan etmiştir. Davacı vekili ıslah dilekçesi ile; davalı...........Ltd.Şti.'den 1.212,54.-TL, davalı ...... Grup... Ltd. Şti'nden 2.240,39.-TL, davalı .......... Peyzaj ... Ltd. Şti.'nden 5.266,11.-TL olmak üzere taleplerini 900,00 TL'den, ıslahla 8.719,04 TL 'ye arttırdıklarını beyan etmiştir.

Davalı.......... Peyzaj Akaryakıt...Ltd.Şti.vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın husumet yokluğu sebebiyle müvekkili şirket yönünden reddi gerektiğini, ........ Büyükşehir Belediyesi tarafından yapılan ödeme nedeniyle olan hak ediş kesintilerinin davacının iç ilişkisine dair bir uyuşmazlık olduğunu, ayrıca müvekkili şirketin, davada adı geçen şirketlerle iş yeri devri niteliğinde bir hukuki sürece de girmediğini, iş bu nedenlerle, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacakları nedeniyle müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığından huzurdaki davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle müvekkili şirket yönünden reddi gerektiğini, davacı tarafından dosyaya husumet yöneltilen yüklenici firmalar ile anlaşıldığına veya dava dışı işçinin hangi firmada ne kadar çalıştığına, dava dışı işçinin hak kazandığı dahi belirsiz olmasına rağmen yapılan ödemelerin hak edişinden kesildiğine dair bir delil sunulmamış olup mükerrer ödeme dahi oluşturabilecek rücuen tazminat talep edilmesinin haksız ve yersiz olduğunu, 22.02.2019 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Sosyal Hizmetler Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile 4857 sayılı İş Kanunu m.112’ye eklenen fıkra gereği söz konusu işçilik alacaklarının varlığı ve hakedişinden kusuru olmaksızın kesildiğinin ispat edildiği halde dahi alacak kalemlerinin müvekkili şirketten rücuen tazmin edemeyeceğini belirterek, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Diğer davalılar yasal süre içerisinde cevap dilekçesi sunmamıştır. 09/03/2026 tarihli bilirkişi raporu ile; davacı hakedişlerinden kesinti yapılmak suretiyle dava dışı işçiye yapılan ödemeden, davalı.......... Peyzaj Akaryakıt İnşaat Mühendislik Hizmetleri Gıda Madencilik Nakliye Taah. İhr. İth. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 1.212,54.-TL, davalı ...... Grup İnşaat Peyzaj Proje Mühendislik Hizmetleri İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.'nin 2.240,39.-TL, davalı .......... Peyzaj Madencilik İnşaat Tekstil Turizm İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin 5.266,11.-TL tutarında sorumlu olduklarının hesaplandığı, ........ Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, dava dışı işçi için ödenen tutarın davacı şirketin hak edişinden 25.08.2022 tarihinde mahsup edildiği, dava (/arabuluculuk) tarihinden önce davalı şirketlerin temerrüde düşürüldüğüne dair bir belirleme yapılamadığı bildirilmiştir.

Dava, rücuen alacak istemine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlığın taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmesine istinaden dava dışı işçi ......'e ödenen işçilik alacaklarının, davalılardan rücuen tazmininin istenip istenemeyeceği, istenebilir ise tutarı hususlarından kaynaklandığı anlaşılmıştır. Taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmelerinin, 4.maddesi; "Yüklenici, .........'nın ........ Büyükşehir Belediyesi ile yapmış olduğu işin ana sözleşmesini, bu sözleşmenin eki teknik şartname, idare şartname vs. eklerini incelediğini, incelettiğini her haliyle fiyat farkı hükümleri hariç) kabul ettiğini ve ana sözleşme ile belirtilen şartnamelerin bu sözleşmenin eki ve ayrılmaz bir parçası olduğunu kabul etmiştir...Bu sözleşme ile şartnameler arasında bir çelişki olursa sözleşme hükümlerinin geçerli sayılır..."

5.maddesi; “......... Büyükşehir Belediyesi'nin .........''nın hakedişlerinden herhangi bir şekilde, herhangi bir sebeple kesinti yapması halinde, ......... yapılan bu kesintiyi aynı şekilde ve aynı miktarda yükleniciye yapacağı ödemeye yansıtacak, kesilen miktar kadar yükleniciye eksik ödeme yapacaktır. Bu husus, yüklenici tarafından kesin ve dönüşü mümkün olmayacak şekilde kabul edilmiştir...” 8.maddesi; “...Yüklenicinin çalıştıracağı işçilerin iş yasasından ve sair yasalardan kaynaklanan her türlü hak ve alacaklarından, ücret, fazla mesai, yıllık ücretli izin alacağı, ulusal ve genel tatil günlerinde yapacağı çalışmalardan doğacak her türlü alacağı, şartların oluşması halinde ihbar tazminatı, kıdem tazminatı, kötüniyet tazminatı, diğer her türlü tazminat, vergi, SGK primi, işsizlik primi, işçilik noksanları, bunların gecikme faizleri, iş güvencesi kapsamında iş kazaları ve sair sebeplerden dolayı belirlenecek tazminat ve ücretler, işçilerin sağlık giderleri, yüklenici hatasından kaynaklanan sebeplerden dolayı SGK'nun talep edeceği her türlü zarar ve tazminatlar gibi tüm giderler yüklenici tarafından karşılanacak olup hiçbir şekilde .........'ya rücu ettirilemez...” şeklinde düzenlenmiştir. Yukarıda açıklanan sözleşme hükümleri kapsamında, davacı tarafça yapılan işçilik alacağı ödemelerinden, davalı yüklenicilerin, dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak sorumlu oldukları sonuç ve kanaatine varılmıştır. 09/03/2026 tarihli bilirkişi raporu ile, her bir davalı yüklenicinin işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak, sorumlu oldukları tutar belirlenmiştir. Hükme esas alınan ek bilirkişi raporu ile kıdem tazminatı alacağı yönünden, işçinin çalıştığı 1203 günlük süre dikkate alınarak yapılan hesaplama neticesinde, işçinin toplam 4.578,80 TL kıdem tazminatı talep edebileceği, davalı yüklenicilerden ise işçiyi çalıştırdıkları süreyle sınırlı olarak toplam 2.485,42 TL talep edilebileceği belirlenmiştir. Dava dışı işçinin talep edebileceği ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti tutarı hükme esas alınan ek bilirkişi raporu ile belirlenmiş olup, buna göre 2.174,18 TL ihbar tazminatı ve 1.200 TL yıllık izin ücreti (yıllık izin ücreti bilirkişi ek raporu ile daha yüksek hesaplanmış ise de, davacının talebi ile bağlı kalınmak suretiyle 1200.00 TL olarak kabul edilerek) işçinin son alt işvereni olan davalı .............Ltd.Şti.'nin sorumlu olduğu anlaşılmıştır.

Dava dışı işçiye ödenen fazla mesai, UBGT ve arabuluculuk ücreti yönünden de, davalı yüklenici firmaların sorumlu oldukları tutar, hükme esas alınan ek bilirkişi raporu ile belirlenmiş olup, buna göre;tüm işçilik alacakları ve arabuluculuk ücret dahil davalılardan toplam 8.719,04 TL talep edilebileceği tespit edilmiş ise de; dava dilekçesinde davacı tarafın "...arabuluculuk anlaşmama tutanağında adı geçmesine rağmen .......... Yapı Proje Müşavirlik Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi ile haricen işçilik alacaklarının rücusu kapsamında 520,31 TL ödenmesi konusunda mutabık kalındığını, ödenen bu meblağın hesaplama yapılırken mahsup edilmesi ve dikkate alınması gerektiği..." şeklinde beyanda bulunduğu dikkate alınarak, daha önce davacının tahsil ettiği 520.31 TL'nin bilirkişi raporu ile belirlenen rücu alacağından mahsubu gerekmiştir. Buna göre, (8.719,04 TL-520,31 TL=)bakiye 8.198,73 TL tutarında rücu alacağından ise davalıların, işçiyi çalıştırdıkları dönemle sorumlu oldukları tutarların, davalı..........Ltd.Şti yönünden 1.140,22 TL, davalı ...... Grup İnş. Peyz. Proje. Müh. Hizm. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti yönünden 2.106,73 TL, davalı .......... Peyzaj Maden. İnş. Teks. Turz. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti yönünden 4.951,78 TL olduğu re'sen hesaplanmıştır.

23/01/2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair 7573 sayılı Kanun'un 6.maddesi ile 22/05/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu'na eklenen geçici 12.maddesinde" 10/9/2014 tarihli ve 6552 sayılı İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanunun 8 inci maddesinin yürürlüğe girdiği 11/9/2014 ile 15/10/2019 tarihi arasında (bu tarihler dahil) 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilere kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemelerinden alt işverenlere rücuya konu tutarların söz konusu ihale sözleşmeleri kapsamında geçen kısmının tahsilinden vazgeçilir.” hükmü yer almaktadır. Somut dosyanın tarafı olan davalı yüklenici şirketler ile akdedilen ihale sözleşmelerinin 2010- 2013 dönemine ilişkin olduğu ve yasanın belirttiği tarih aralığında yer almadığı, bu suretle yasa değişikliğinin, dava konusu işçilik alacağını kapsamına almadığı anlaşılmıştır. Davacı taraf hakkediş kesinti tarihinden itibaren faiz talep etmiş ise de; Yargıtay 6.H.D.'nin emsal 03/06/2024 tarih ve 2024/1619-1902 E/K sayılı kararı ile de belirlendiği üzere; talep edilen bedele borçlunun bir ihtar ile temerrüde düşürüldüğü tarihten itibaren faiz istenebileceği, davacı tarafından davalının davadan önce TBK'nın 117. maddesi hükmüne uygun olarak miktar ve ödeme talebi içeren bir ihtarname ile temerrüde düşürüldüğüne ilişkin kayıt/delil sunulmadığı dikkate alınarak, hükmedilen alacağı dava tarihinden itibaren avans faizi işletilmiş olup, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Açıklanan nedenlerle; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; -Davalı.......... Peyzaj Akaryakıt İnş.Müh.Hizm.Gıda.Maden.Nak.Taah. İht. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti'den 1.140,22 TL, -Davalı ...... Grup İnş. Peyz. Proje. Müh. Hizm. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti'den 2.106,73 TL, -Davalı .......... Peyzaj Maden. İnş. Teks. Turz. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti'den 4.951,78 TL olmak üzere toplam 8.198,73 TL'nin dava tarihi olan 03.05.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE, 2-Alınması gerekli 732,00 TL harçtan peşin ve ıslah harcı olarak alınan toplam 855,60 TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 123,60 TL harcın talep halinde davacıya iadesine, 3-Davacı tarafından yatırılan 732,00 TL harcın; -Davalı.......... Peyzaj Akaryakıt İnş.Müh.Hizm.Gıda.Maden.Nak.Taah. İht. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti'den 101,74 TL, -Davalı ...... Grup İnş. Peyz. Proje. Müh. Hizm. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti'den 188,05 TL, -Davalı .......... Peyzaj Maden. İnş. Teks. Turz. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti'den 442,21 TL alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 8.198,73 TL vekalet ücretinin; -Davalı.......... Peyzaj Akaryakıt İnş.Müh.Hizm.Gıda.Maden.Nak.Taah. İht. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti'den 1.140,22 TL, -Davalı ...... Grup İnş. Peyz. Proje. Müh. Hizm. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti'den 2.106,73 TL, -Davalı .......... Peyzaj Maden. İnş. Teks. Turz. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti'den 4.951,78 TL alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalı...........Ltd.Şti. kendisini vekil ile temsil ettirmiş bulunduğundan AAÜT uyarınca belirlenen 72.32 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen toplam 5.459,40 TL yargılama giderinin; -Davalı.......... Peyzaj Akaryakıt İnş.Müh.Hizm.Gıda.Maden.Nak.Taah. İht. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti'den 758,85 TL, -Davalı ...... Grup İnş. Peyz. Proje. Müh. Hizm. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti'den 1.402,51 TL, -Davalı .......... Peyzaj Maden. İnş. Teks. Turz. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti'den 3.298,04 TL alınarak davacıya verilmesine, 7-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar KESİNLEŞTİĞİNDE İADESİNE, 8-6325 Sayılı Kanunun 18/4-14 maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanacak olan 3.200,00 TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.009,04 TL'nin; -418,47 TL'sinin Davalı.......... Peyzaj Akaryakıt İnş.Müh.Hizm.Gıda.Maden.Nak.Taah. İht. İhr. San ve Tic. Ltd. Şti'den - 773,20 TL'sinin Davalı ...... Grup İnş. Peyz. Proje. Müh. Hizm. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti'den, -1.817,37TL'sinin Davalı .......... Peyzaj Maden. İnş. Teks. Turz. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti'den, 190,96 TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/07/2026

YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ: Bilirkişi Ücreti : 3.500,00 TL Posta Masrafı : 1.471,00 TL Başvurma Harcı : 427,60 TL Vekalet Harcı : 60,80 TL