İlk Derece Mahkemesi 2023/313 E. 2026/774 K.

T.C. İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/313 Esas KARAR NO : 2026/774

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 18/05/2023 KARAR TARİHİ : 13/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili sigorta şirketinin dava dışı ... Turizm Mühendislik Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'ne ait ... plakalı araç için ... Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi düzenlediğini, 07.09.2021 tarihinde ...'de meydana gelen trafik kazasında davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın park halindeki sigortalı araca çarparak hasara sebebiyet verdiğini, kazanın davalı ...'ın %100 kusuruyla gerçekleştiğinin Ölümlü/Yaralanmalı Trafik Kazası Tespit Tutanağı ile sabit olduğunu, davalı ... Tekstil Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi'nin ise aracın kiracısı ve işleteni sıfatıyla sorumlu bulunduğunu, eksper raporu doğrultusunda hesaplanan 74,688.72 TL tutarındaki hasar tazminatının 18.10.2021 tarihinde sigortalıya ödendiğini, ödenen bedelin sovtaj ve trafik sigortası tahsilatları düşüldükten sonra kalan kısmının rücuen tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğü 2023/... E. sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalıların haksız itirazı üzerine takibin durduğunu, arabuluculuk sürecinin 03.05.2023 tarihinde anlaşamama ile sonuçlandığını, alacağın likit olması nedeniyle davalılar aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkil şirketin dava konusu ...plakalı aracın işleteni olmadığını ve taraf sıfatına haiz bulunmadığını, aracın işleteninin ... San. ve Tic. A.Ş. olduğunu belirttiğini, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/... E. sayılı dosyasının derdest olduğunu ve aynı konuya ilişkin mükerrer dava açıldığını ifade ettiğini, davacı tarafın Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi uyarınca sigorta şirketine zorunlu başvuru yapmadığını ve bu nedenle dava şartı yokluğu bulunduğunu vurguladığını, taraflar arasındaki sözleşme gereği zararın sigorta teminat limitlerinden karşılanması gerektiğini savunduğunu, davalı ...'ın kusuruna ilişkin iddiaların ispatlanamadığını ve dosyaya sunulan tutanakların tek taraflı olduğunu ileri sürdüğünü, davacının tazminat taleplerinin dayanaksız olduğunu ve hasar miktarının belirsizliğini koruduğunu belirttiğini, Adalet Bakanlığı Adli Tıp Şube Müdürlüğü Trafik İhtisas Dairesi nezdinde kusur incelemesi ve bilirkişi raporu alınması gerektiğini dile getirdiğini, müvekkil şirketin kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurunun bulunmadığını beyan ettiğini, davanın öncelikle usulden, aksi halde esastan reddine karar verilmesini talep ettiğini, davacının kötü niyetli olması sebebiyle alacağın yüzde yirmisinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesini istediğini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde ; davacı tarafın 07/09/2021 tarihinde meydana gelen kaza neticesinde ... plakalı aracın kasko sigortacısı sıfatıyla sigortalısına ödeme yaptığını iddia ederek bakiye hasar bedelinin tahsili amacıyla müvekkil şirket aleyhine .... İcra Dairesi'nin 2023/... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, ancak söz konusu takibe süresinde itiraz edildiğini, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını ve HMK madde 6/1 uyarınca yetkili mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, TTK 1420 ve İİK 67. maddeleri gereğince davanın zamanaşımına uğradığını, KTK 97. madde uyarınca sigorta şirketine usulüne uygun bir başvuru yapılmadığını ve dava şartı noksanlığı bulunduğunu, HMK 121. madde gereğince delillerin tebliğ edilmediğini, ...plakalı araca ait 20.11.2020-20.11.2021 vadeli .../1 numaralı Genişletilmiş Filo Kasko Sigorta Poliçesi kapsamında İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM) klozunun bulunmadığını, bu nedenle müvekkil şirketin üçüncü kişilerin zararlarından sorumlu tutulamayacağını, davacının ZMMS limitlerinin dolduğunu ispatlayamadığını, aracın pert durumunun ve onarım makuliyetinin bilirkişi marifetiyle tespiti gerektiğini, kaza tespit tutanağındaki kusur oranlarının kabul edilmediğini ve Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne nezdinde yeniden kusur tespiti yapılması gerektiğini, müvekkil şirketin borçlu olmaması sebebiyle icra inkar tazminatı talebinin haksız olduğunu, davacının kötü niyetli takip başlattığı gerekçesiyle %20 oranında kötü niyet tazminatına mahkum edilmesi gerektiğini, haksız fiile dayalı tazminat taleplerinde ticari faiz değil yasal faiz uygulanması gerektiğini, müvekkil şirketin temerrüde düşmediğini belirterek davanın usulden ve esastan reddini, icra inkar tazminatı talebinin reddini, davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. DELİLLER: İstanbul... Emniyet Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 07/09/2021 tarih 09:00 sıralarında KMO (07-02) üzerinden ... istikametinden ... İstikametine seyir halinde iken gerçekleşen kaza anını gösteren mobese kamera kayıtlarının araştırılarak kayıtların mahkememize gönderilmesi istenilmiştir. ... Noterlere Birliği Başkanlığı'na müzekkere yazılarak ...plaka sayılı araç ile, ... plaka sayılı araçların aktif- pasif mülkiyet kayıtlarının çıkartılarak mahkememize bilgi verilmesi istenilmiştir. .... İcra Dairesi'ne müzekkere yazılarak 2023/... esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden mahkememize gönderilmesi istenilmiştir. 28/07/2025 tarihinde bilirkişiler ...'ın sunmuş olduğu bilirkişi raporunda ; " Takdiri Sayın Mahkemenizin olmak üzere, 1- Davalıya sigortalı aracın sürücüsü ... olayda % 80 (yüzde seksen) oranında kusurludur. 2- Davacıya sigortalı aracın sürücüsü ... olayda % 20 (yüzde yirmi) oranında kusurludur. 3- Araç hasar zararı 60.720.-TL olup davalı taraf bu tutarın % 80 i olan 48.576.-TL dan sorumludur. Davalı tarafın trafik sigortası tarafından 43.000.-TL ödendiğinden davacının karşılanmayan zararı:48.576 - 43.000 = 5.576.-TLdır. 4- TTK m.1481 vd uyarınca söz konusu olayda davacı açısından rücu şartlarının oluştuğu," şeklinde görüş bildirmişlerdir. 27/08/2026 tarihinde bilirkişiler ...'ın sunmuş olduğu bilirkişi raporunda ; " 07/09/2021 tarihinde meydana gelen çift tarafı trafik kazası nedeni ile davacı kasko sigortacısının Genel Şartlarla çelişmeyen ve yürürlükte olan Kasko Poliçesi kapsamında sigortalı aracın onarım giderlerini karşıladığı, edinimini yerine getirdiği, Kasko Sigortası Genel şartları B.4.3. maddesi gereği halefiyet ilkesi dahilinde (almış olduğu ibraname dosyada mevcut olmadığı) kazaya neden olan aracın öncelikle ZMMS sigortacısından rücen talepte bulunduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen kasko poliçesinde İMM teminatının bulunmadığı, Sigorta şirketi yönünden davanın konusuz kaldığının kabulü ile; Davacının sigorta araç sürücüsünün kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığı ve ...plakalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunun kabulü durumunda, yukarıda ayrıntılı olarak açıklanmış ve değerlendirilmiş olmakla, davacının teminat verdiği ... plakalı araçta onarımın ekonomik olmadığı ve pert/ total işlemine tabi olmasının ekonomik olduğu, 88.000 TL piyasa raçıp değerinden 27.280,00 TL sovtaş tenzili sonrası davacı tarafından dava dışı sigortalısına 18/10/2021 tarihinde ödenen 60.720,00 TL ‘ nin kadri maruf olduğu, dava dışı ...plakalı aracın ZMMS sigortacısından Kasko Sigortası genel Şartları B.4.3. maddesi gereği öncelikle rücu edildiği ve alınan azmi limit 43.000 TL ‘ nin tenzili ile bakiye 17.720,00 TL ‘nin dava konusu ... İcra Dairesinin 2023/... E. sayılı dosyasına konu edildiği görülmekle; elbette kiralama sözleşmesinin uzun süreli ve geçerli bir sözleşme olduğu ve işletenlik sıfatının da yer değiştirdiğine Sayın Mahkeme tarafından kabul edilmesi durumunda; işbu 17.720,00 TL tutarın sadece davalı ... Tekstil San. ve Tic. A.ş. firmasından ödeme tarihi 18/10/2021 tarihinden icra takip tarihine kadar işlemiş faizi ile birlikte talep edilebileceği, elbette faiz türünün hukuki takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğu, Ancak, Sayın Mahkemenin savunmalarının tümüne hasren tamamen davalı müdafaaları yönünde hüküm kurmak hususunda da hiç şüphesiz muhtar bulunduğu, sair hususların Yüce yargı makamının münhasır takdiri içinde kaldığı, kanaatlerine ulaşılmıştır. " şeklinde görüş bildirmişlerdir. 24/02/2025 tarihinde Adli Tıp Trafik İhtisas dairesi vasıtası ile kusura ilişkin Adli Tıp raporu alınmıştır. GEREKÇE: Dava, ödenen sigorta tazminatının rücu talebine ilişkin başlatılan takipte itirazın iptali istemine ilişkindir. İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesine göre takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkûm edilir. İtirazın iptali davalarında dava konusu farklı sebeplere dayanabileceği için görev ve yetki hususu, dava konusunun niteliğine göre HMK ve özel kanunlar çerçevesinde gözetilmesi gerekir. İtirazın iptali davaları, icra takibine bağlı davalar olup, takibe dayanak belgelere bağlı olarak yargılama yapılır. Yargıtay HGK’nun 11/02/2020 tarih, 2017/19-2076 E. ve 2020/117 K. sayılı ilamında belirtildiği üzere itirazın iptali davaları icra takibine bağlı davalardır. Alacağın varlığının genel hükümlere göre ispatlanması imkânı, takip talebinde yer alan borç sebebinden ve takip dayanağından uzaklaşmak anlamında düşünülmemelidir. Burada sadece icra mahkemesinin dar yetkisi nedeniyle inceleyemediği delillerin genel mahkemede serbestçe ancak borca bağlı olarak ileri sürülmesi olanağının varlığı söz konusu olmaktadır. Bu sebeple itirazın iptali davalarında alacaklı, takipte dayanmadığı belgeler dışındaki başka belgelere dayanamaz. Bu davaların konusu, icra takibine konu alacağın varlığıdır. Bu yönüyle itirazın iptali davalarının alacak davalarından farklı bir yönü bulunmamaktadır. Davacı alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için davalı borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit olması gerekir. Alacağın likit olmasından kasıt, alacağın belirlenebilir olmasıdır. İstanbul BAM 12. HD’nin 2024/633 Esas ve 2024/610 Karar sayılı ilamında bir alacağın likit olmasında ‘ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi’ ölçütünün uygulanması gerektiği vurgulanmıştır. Bunun yanında davalı borçlu yararına icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının takibinde haksız olması ve kötü niyetli olması gerekir. Dava konusu takip dosyasının incelenmesinde takibin usul ve yasaya uygun olduğu, takipte yapılan itirazın ve açılan işbu davanın süresinde olduğu görülmüştür. Davacı, dava konusu trafik kazası sebebiyle meydana gelen kazada ödediği sigorta tazminatının rücunu talep etmektedir. Dolayısıyla davacının aktif husumeti halefiyet ilkesine dayanmaktadır. TTK md. 1472 uyarınca, sigortacı tarafından sigortalısının talebi üzerine sigorta tazminatı ödemesi yapılması halinde sigortacı, sigortalısının haklarına halef olur. Başka bir anlatımla sigortacı; sigorta tazminatı ödemesine sebep teşkil eden somut olay akabinde, sorumlulara karşı, diğer tarafın onayını gerektirmeksizin, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat etmek koşuluyla, sigortalısının haklarına halef olur ve sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa, söz konusu hak, tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal eder. Davacı, dava dışı sigortalısına ödeme yaptığına ilişkin belgeleri dosyaya ibraz ettiğinden halefiyet ilkesi gereği işbu davayı açmakta aktif husumetinin bulunduğunu ispatlamıştır. Dava konusu kaza, 07/09/2021 tarihinde davacının sigortalısı olarak kayıtlı ... plakalı araç ile ...plakalı araç arasında meydana gelmiştir. Kazadaki kusur durumunun tespiti için hazırlanan bilirkişi raporunda davalının sigortalısı aracın %100 oranında kusurlu olduğu davacının alacağının ispatlandığı tespiti yapılmıştır. Alacağın davanın başından itibaren likit olmadığı kanaatine ulaşıldığından icra inkar tazminat talebinin reddi ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden; 1-Davanın KABULÜNE, Davalının .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... esas sayılı icra takip dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına, 2-%20 icra inkar tazminatı talebinin reddine, 3-Harçlar Kanunu gereğince ve karar tarihi itibariyle alınması gereken 1.468,43 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 259,63 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.208,80 TL harcın Davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T'ne göre vekalet ücreti dava değerini geçemeyeceğinden 21.496,54-TL vekalet ücretinin Davalılardan müştereken müteselsilen alınarak kendisini vekil ile temsil eden Davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 179,90 TL başvuru harcı, 259,63 TL peşin/nisbi harcı, 22.500,00 TL bilirkişi ödemeleri, 8.797,75 TL tebligat+posta+diğer masraflar, olmak üzere toplam 31.737,28 TL yargılama giderinin Davalılardan müştereken müteselsilen alınarak Davacıya verilmesine, 6-Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00TL arabuluculuk ücretinin Davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye gelir KAYDINA, 7-Taraflarca yatırılan ancak kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran taraflara İADESİNE, Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/10/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim .... ¸e-imzalıdır