2022/1049 E. 2026/1550 K.

T.C.

İSTANBUL BAM

8. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I

DOSYA NO:2022/1049

KARAR NO:2026/1550

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:İSTANBUL 19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ:23/11/2021

NUMARASI:2020/351 Esas - 2021/891 Karar

DAVANIN KONUSU:Trafik Kazasından Kaynaklanan Maddi Tazminat

İSTİNAF KARAR TARİHİ:01/10/2026

İlk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

K A R A R

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 16/07/2019 tarihinde davalı sigorta şirketi nezdinde ... Poliçesi ile sigortalı, davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, müvekkili ...'nın sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağında kazanın oluşumunda davalı sürücünün tam ve asli kusurlu olduğunun belirlendiğini, müvekkiline ait Alman trafiğine kayıtlı aracın kaza sonrası oluşan hasarının tespiti için, Almanya'da bulunan ... tarafından tespit yapıldığını ve 10/08/2019 tarihli bilirkişi raporu ile zararın KDV dahil 9.447,04-Euro olarak tespit edildiğini, ayrıca 1.234,03-Euro bilirkişi ücreti ödendiğini beyanla, 9.447,04-Euro maddi tazminatın kaza tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden ise poliçe teminat miktarının temerrüt tarihindeki karşılığı ile sınırlı olarak temerrüt tarihi 02/07/2020 tarihinden itibaren yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline, 1.234,03-Euro bilirkişi ücretinin fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak yargılama giderlerine dahil edilerek müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde;

1-Davacı tarafından davalılar aleyhine açılan davanın kısmen kabulü ile, 4.565,04 Euro hasar tazminatının davalı ...yönüyle kaza tarihi olan 16/07/2019 tarihinden itibaren; sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 02/07/2020 tarihinden itibaren( poliçe limitleri ile sınırlı kalmak kaydıyla) 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi uyarınca işleyecek faiziyle birlikte (fiili ödeme tarihindeki T.C Merkez Bankası Euro Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası üzerinden) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

2-12/08/2020 tarihli davalı sigorta şirketince yapılan 8.420,00 TL ödeme sebebiyle ödeme tarihi itibariyle kur karşılığı olan 983,86 Euro yönüyle karar verilmesine yer olmadığına,

3-Dava açılmasına sebebiyet verildiğinden davalıların yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden tüm dava değeri yönüyle sorumlu olduğunun tespitine,

4-1.234,03 Euro ekspertiz ücretinin yargılama giderlerinden sayılarak fiili ödeme tarihindeki T.C Merkez Bankası Euro Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası üzerinden davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalı ...yönüyle HUAK 18/A-11 maddesi uyarınca tüm yargılama giderinin, diğer davalı ... A.Ş.yönüyle kabul red oranındaki 596,28 Euro'nun tahsili ile davacıya verilmesine)

5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi' 13,16/2-c,ç fıkralarına göre hesaplanan 4.711,30 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Davacı arabuluculuk sürecinde aynı vekille kendisini temsil ettirdiğinden AAÜT 16/2-c bendine göre hesaplanan maktu 900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

7-Davalı ... A.Ş. kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/3 maddesine göre hesaplanan 5.611,30 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... A.Ş.'ye verilmesine, karar verilmiştir.Karara karşı davacı vekili ve davalı ... A.Ş. vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekilinin istinaf nedenleri; müvekkilinin Almanya'da ikamet ettiği ve aracın Almanya plakalı olduğu bu nedenle Türkiye'ye geçici olarak gelmiş olan müvekkilinin burada tamire zorlanamayacağı dolayısıyla hasar miktarı ve işçilik ücretlerinin Alman rayiç değerlerine ve standartlarına göre tespit edilmesi gerektiği, hasar tespitine ilişkin Alman bilirkişi raporu ile Türkiye'de alınan raporlar arasındaki çelişkilerin giderilmeden karar verilmesinin hatalı olduğu, hükme esas alınan bilirkişi raporlarında dikkate alınmayan eksik hasarlı parçaların bulunduğu, davanın 05/08/2020 tarihinde açıldığı, davalı sigorta şirketi tarafından 12/08/2020 tarihinde 8.420,00 TL ödeme yapıldığı, Merkez Bankası tarafından 15.30'da bir sonraki gün için geçerli kurların yayınlandığı,12.08.2020 tarihli kısmi ödeme bakımından 11.08.2020 tarihli kurun (8,5581) esas alınarak kısmi ödemenin 983,86EUR olduğunun kabul edilmesi gerektiği, dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine gerekli evraklarla başvuru yapıldığı, zorunlu arabuluculuk başvurusu yapıldığı ve anlaşma sağlanamaması üzerine dava yoluna gidildiği, bu süreç içerisinde ödeme yapmayarak davanın açılmasına sebebiyet veren davalı sigorta şirketinin davanın açıldığı tarihte haksız olduğu, bu nedenle mahkemece konusuz kaldığına karar verilen kısım bakımından da vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği, kabul edilen maddi tazminat tutarı 4.565,04 Euro ile, karar verilmesine yer olmadığına dair karar verilen tutar olan 983,86 EUR'nun toplamı 5.548,90 Euro'nun karar tarihindeki TL karşılığı üzerinden nispi avukatlık ücretine hükmedilmesinin gerektiği, buna rağmen müvekkili lehine maktu tutarın altında kalacak şekilde vekalet ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığı, hususlarına ilişkindir.Davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf nedenleri; davacı lehine kurulan hükmün usul ve yasaya aykırı olduğu, karara dayanak bilirkişi raporlarına ilişkin dosyaya sunulan, aynı zamanda cevap niteliği taşıyan dilekçenin dikkate alınmayarak ve gerekçelendirilmeyerek hüküm tesis edildiği, ilk derece mahkemesince ve bilirkişi tarafından yeterli inceleme yapılmadığı, kaza tarihi 16/07/2019 olmasına rağmen Almanya'da kazadan yaklaşık bir ay sonra 09/08/2019 tarihinde düzenlenen Eksper Raporunun hükme esas alınmasının hatalı olduğu, davacı tarafın kendiliğinden Almanya'da yaptırmış olduğu hasar tespit ve tercüme giderlerinin müvekkiline yüklenmesinin hakkaniyetli olmadığı, hususlarına yöneliktir.Dava; trafik kazası neticesinde meydana gelen araç hasarına dayanılarak açılmış maddi tazminat istemine ilişkindir.

(1)Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesiyle çıkarılan sonuç ve oluşturulan hükümde (-aşağıda açıklanacak hususlar hariç olmak üzere) usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davacıya ait aracın yabancı plakalı olduğu, davacının Almanya'da ikamet ettiği, belli süre ile geldiği Türkiye'de meydana gelen kazada aracının hasarlandığı gözetildiğinde ikametgahı olan ülkedeki koşullara ve bu ülkenin para birimine göre uğradığı zararın karşılanmasını istemesinde bir hata ve mahkemece yabancı para cinsinden tazminata hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına, başka bir ifadeyle davacının yaşadığı ülke koşullarına göre oluşan zararının tazminini talep etmesine yasal bir engel olmamasına, kaldı ki mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, aracın faturaya bağlanmış bir tamir bedeli de bulunmadığı gözetilerek, davacı tarafından sunulan expertiz raporundaki kaza ile uyumlu olmayan parçalar ve zarar kalemleri tespit edildikten sonra, kazalı araç fotoğrafları incelenerek kaza ile uyumlu olan parça bedelleri ve diğer kalemler tespit edildikten sonra hasar ile uyumlu toplam zarar bedelinin tespit edildiği anlaşılmakla, dosya kapsamına, oluşa uygun, denetlenebilir gerekçeler içeren 31/12/2020 günlü bilirkişi raporunun hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmamasına, davacı tarafından faturası sunulan 1.234,03 Euro ekspertiz ücretinin fiili ödeme tarihindeki kur karşılığının tahsiline yönelik bir talebin bulunduğu göz önüne alınarak yargılama giderleri içerisinde yer verilmesinde isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin ve davalı ... A.Ş. vekilinin bu hususlara temas eden istinaf talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

(2)Merkez Bankası tarafından 15.30'da bir sonraki gün için geçerli kurlar yayınlanmaktadır. Buna göre, 12.08.2020 tarihli kısmi ödeme bakımından 11.08.2020 tarihli kurun (8,5581) esas alınarak kısmi ödemenin 977,55 Euro olduğunun kabul ile bakiye hasar bedeli alacağının 4.571.32 Euro olduğuna karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde 4.565,04 Euro'nun tahsiline karar verilmesi hatalı olup davacı vekilinin bu hususa temas eden istinaf talebi yerinde bulunmuştur.

(3)HMK'nın 331.maddesi gereğince, dava tarihinden sonra ödeme yapan davalı bakımından davacının dava tarihinde haklı olduğu gözetilerek, ödeme nedeniyle konusuz kalan bedel bakımından da davacı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken Mahkemece bunun gözetilmemesi doğru görülmemiştir. Bu halde bilirkişi raporu ile belirlenen 5.548,87 Euro yabancı para alacağının dava tarihindeki TL karşılığı (dava tarihindeki euro kur karşılığı 8,1751 TL üzerinden hesaplanan 45.362,57 TL) üzerinden nispi vekalet ücreti ile yargılama giderine hükmedilmesi gerekmekle davacı vekilinin bu hususa temas eden istinaf talebi yerinde bulunmuştur.Ancak, yukarıda (2) ve (3) nolu bentte gösterilen şekilde oluşan isabetsiz uygulamanan düzeltilmesi, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun açıklanan bu hususlara münhasır kabulü ile; ilk derece mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına, HMK.m.353/1-b/2 hükmü uyarınca istinaf yasa yoluna başvuru konusu yapılmayan hususlar ile reddedilen istinaf itirazları nedeniyle taraflar yararına oluşan usulü kazanılmış haklar ve karşılıklılık ilkesi gözetilerek, hükmün diğer bölümlerine dokunulmaksızın sadece hatalı olduğu sonucuna varılan hususun düzeltilmesi suretiyle yeniden esas hakkında hüküm tesis edilmesi gerekmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/Gerekçe uyarınca,

1/İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/11/2021 tarihli, 2020/351 Esas ve 2021/891 Karar sayılı kararına karşı davacı vekili ile davalı ... Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun yukarda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle (HMK'nın 353/1-b/1) maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, davacı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda (2) ve (3) nolu bentlerde açıklanan nedenlerle KABULÜNE, (HMK.m.353/1-b/2)

aİstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından yatırıldığı anlaşılan istinaf karar ve ilam harcının talep halinde davacıya iadesine,

b/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı ... A.Ş.'den alınması gereken 2.555,39 -TL harçtan peşin olarak yatırılan 1.235,00-TL harcın düşümü ile bakiye 1.320,39-TL istinaf karar ve ilam harcının istinaf eden davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,

a/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,

b/İstinaf yasa yoluna başvuran taraflar tarafından istinaf aşamasında yapılan diğer yargılama giderlerinin takdiren kendi üzerilerinde bırakılmasına,

2/İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 23/11/2021 tarihli ve 2020/351 Esas ve 2021/891 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA,Davacı tarafından davalılar aleyhine açılan DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;

a/ 4.571.32 Euro hasar tazminatının davalı ...yönüyle kaza tarihi olan 16/07/2019 tarihinden itibaren; Sigorta şirketi yönüyle temerrüt tarihi olan 02/07/2020 tarihinden itibaren( poliçe limitleri ile sınırlı kalmak kaydıyla) 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi uyarınca işleyecek faiziyle birlikte (fiili ödeme tarihindeki T.C Merkez Bankası Euro Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası üzerinden) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

b/12/08/2020 tarihli davalı sigorta şirketince yapılan 8.420,00 TL ödeme sebebiyle ödeme tarihi itibariyle kur karşılığı olan 977,55 Euro yönüyle KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

c/Dava açılmasına sebebiyet verildiğinden davalıların yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden tüm dava değeri yönüyle sorumlu olduğunun tespitine,

d/1.234,03 Euro ekspertiz ücretinin yargılama giderlerinden sayılarak fiili ödeme tarihindeki T.C Merkez Bankası Euro Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası üzerinden davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, (arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalı ...yönüyle HUAK 18/A-11 maddesi uyarınca tüm yargılama giderinin, diğer davalı ... A.Ş.yönüyle kabul red oranındaki 596,28 Euro'nun tahsili ile davacıya verilmesine)

e/Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 6.697,13 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

f/Davacı arabuluculuk sürecinde aynı vekille kendisini temsil ettirdiğinden AAÜT 16/2-c bendine göre hesaplanan maktu 900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

g/Davalı ... A.Ş. kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13/3 maddesine göre hesaplanan 5.611,30 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... A.Ş.'ye verilmesine,

h/Alınması gereken 2.555,39 TL harcın peşin alınan 1.322,05 -TL harçtan mahsubu ile bakiye kalan 1.233,34 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili hazineye gelir kaydına,

ı/Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 1.322,05 -TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

i/Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan arabuluculuk ücretinin 1.320,00-TL'sinin davalı ...'tan; kabul red oranında 682,18 TL sinin ise davalı ... A.Ş.'den tahsili ile hazineye irat kaydına,

j/Davacı vekili tarafından yapılan posta-tebligat gideri toplamı 186,13 TL ile 2 Adet bilirkişi ücreti 1.600,00-TL, 800,00 TL ATK fatura ödemesi, 54,40 .-TL başvuru harcı, 7,80-TL vekalet harcı olmak üzere arabuluculuk görüşmelerine katılmayan davalı ...yönüyle HUAK 18/A-11 maddesi uyarınca toplam 2.648,33-TL tüm yargılama giderinin, diğer davalı ... A.Ş. yönüyle davacının haklı çıktığı oran itibari ile hesap edilen 1.279,67 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

3/Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 361. ve 362. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süresi içinde Yargıtay’a temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.01/10/2026