Danıştay 13. Daire 2025/591 E. 2025/1857 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2025/591 Karar No:2025/1857

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Üst Kurulu VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Yayıncılık A.Ş. VEKİLİ : Av. ...

MÜDAHİL (DAVACI YANINDA) : ... Yapımcılık Sanayi ve Ticaret A.Ş. VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı şirkete ait "..." logosuyla yayın yapan televizyon kanalında, ... tarihlerinde yayınlanan "..." isimli programda, 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin ikinci fıkrasının tekraren ihlal edildiğinden bahisle aynı Kanun'un 32. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacı şirkete 204.534,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (Üst Kurul) kararının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu programda; bir yarışmacının "agresif ve kavgacı" olarak tanımlanan hal ve tavırlarını eleştiren jüri üyesinin yanlışı düzeltmek için olumsuz rol modeli oluşturan bir tutum sergilediği, daha önce kullandığı bir aksesuarı kullandığı için arkadaşları tarafından eleştirilen ve sert çıkışlar yapan bir yarışmacının jüri üyeleri tarafından aşağılanarak azarlandığı, programda yer alan ifadelerin ve görüntülerin çocuk ve gençlerin zihinsel ve ahlaki gelişimini olumsuz etkilediği, bu nedenle dava konusu işlemin tesis edildiği, programın moda yarışması olması itibarıyla kıyafetlerin yorumlanması gerekirken, yarışmacıların birbirleri hakkında yorum yaparken kıyafetlerin ikinci planda kaldığı, yarışmacıların birbirlerini hâl, tutum ve kişiliklerini hedef alarak aşağıladığı, küçük düşürdüğü ve onur kırıcı ithamlarda bulunduğu, eleştiri sınırlarını aşan bir düzeyde birbirleriyle acımasız, kaba ve bayağı bir biçimde kavga ve rekabet ettikleri, bu olumsuz tutum ve davranışlara jüri üyeleri tarafından olumlu ve sürdürülebilir bir biçimde müdahale edilmediği, aksine programın olumsuz içerik ve formatına uygun olumsuz tutum ve davranışlarla dolaylı bir biçimde desteklendiği, çocuk ve gençlerin televizyon başında olabilecekleri bir zaman diliminde çocuk ve gençlerin fiziksel, zihinsel veya ahlaki gelişimine zarar verebilecek türde içerik taşıyan yayın yapıldığı, bu nedenle dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince, Dairemizin 23/03/2023 tarih ve E:2018/226, K:2023/1385 sayılı bozma kararına uyularak verilen kararda; 29/11/2023 tarihli ara kararı uyarınca uyuşmazlığın çözümü için dosya üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, inceleme sonucunda düzenlenen 03/06/2024 tarihli Bilirkişi Raporu'nda; "Söz konusu programda yarışmacılar arasında çözüm odaklı ya da yapıcı olmayan yorumlar yoluyla karşı tarafı eleştirerek üstünlük kurma ve ilgi çekme çabaları olarak yorumlanabilecek diyalogların karşılıklı tartışmalarla birlikte ekrana yansıdığının görüldüğü, jüri üyelerinin yarışmacılara ilişkin yorum ve konuşmalarından; bazılarının tutum, davranış ya da söylemlerini onaylamadıkları gibi yarışmacıların kaba ve eleştirel tutumlarının hedefe yönelik istenilen etkiyi sağlamayabileceğini hatta bu davranışların da karşıt tepkilerle olumsuz sonuçlarının olabileceğini ortaya koyduğu, ilgili iki yayında jürilerin yarışma formatıyla uyumlu olarak değerlendirilebilecek diyalog ve eleştirilerinin; yarışmacıların sınırlarını çizmeye, yarışmayı yönlendirmeye ve kimi zaman da yarışmanın duygusal tonunu yükseltmeye dayalı olduğu izlenimi edinildiği, bu görüntüleri izleyen oyun dönemi (2-7 yaş) dönemi çocuklarının gelişim düzeylerine uygun olmayan bu diyalogları anlayabilecek bilişsel olgunlukta olmadıkları, okul dönemi çocuklarının (7-11 yaş) söz konusu diyaloglardaki nüansları, tartışmaların arka planındaki ilişki örüntülerini tam olarak işlemleyemeseler de diyaloglardaki eleştirel niteliği ve gerginliği anlayacağı, ergenlik dönemi çocuklarının (12 yaş ve üzeri) ise, ekrana yansıyan görüntü ve diyalogların her yönüyle anlamlandırılabileceği ve bilişsel olarak işlemleyebileceği; dolayısıyla söz konusu ifade ve diyalogların “yapıcı ya da çözüm odaklı nitelikte olumlu bir rol model oluşturmasa” da “çocuk ve gençlerin zihinsel ve ahlaki gelişimini olumsuz yönde etkileyecek nitelik ya da boyutta olmadığı” düşünüldüğü ve 6112 sayılı Kanun'un 8. maddesinin ikinci fıkrası hükmüne aykırılık teşkil eden bir yayın olmadığı" görüş ve kanaatinin belirtilmesi üzerine taraflara tebliğ edilen bilirkişi raporuna davalı tarafından yapılan itirazların raporu kusurlandırıcı nitelikte olmadığı, bilirkişi raporunun uyuşmazlığın çözümünde hükme esas alınabilecek yeterlik ve nitelikte olduğunun görüldüğü; Bu durumda, dosya üzerinden yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda bilirkişilerce de ifade edildiği üzere, "..." isimli programda yer alan görüntü ve ifadelerin, gençlerin ve çocukların fiziksel, zihinsel ve ahlaki gelişimini zedeleyecek nitelikte olmadığı, programda yer alan görüntü ve ifadelerin 6112 sayılı Kanun'un 8. maddesinin ikinci fıkrasını ihlal etmediği anlaşıldığından, ihlale ilişkin olarak tesis edilen dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, davacının istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işleme dayanak Kurul Uzman Raporu'nda 6114 sayılı Kanun’un 8. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinin ihlal edildiğine ilişkin değerlendirmenin yer aldığı, bilirkişi raporunda anılan ihlale ilişkin herhangi bir değerlendirme bulunmadığı, söz konusu bilirkişi raporunda; oyun dönemi çocuklarının (2-7 yaş) muhtevasını tam olarak anlamlandıramadıkları için bu nitelikteki bir yayından olumsuz yönde etkilenmeyeceklerinin iddia edilmesinin, bilimsel dayanağı olmayan ve şahsi kanaatlerin ifadesinden öteye geçmeyen bir tutum olduğu, programa yönelik Kuruma gelen pek çok izleyici şikayetinin de Kurul Uzman Raporu'nu destekleyici mahiyet taşıdığı ve şikayetlerde program içeriğinin çocuk ile gençler üzerindeki olumsuz etkisine odaklanıldığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Davacı ve müdahil tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davalının temyiz isteminin reddine, 2. Davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılması ve dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalıya iadesine, 5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara, davacı yanında müdahile tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 07/05/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.