Bölge Adliye Mahkemesi 2026/401 E. 2026/617 K. – Tazminat

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2026/401

KARAR NO: 2026/617

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 15/12/2025

NUMARASI: 2025/918 Esas - 2025/888 Karar

DAVA: Tazminat

Taraflar arasındaki tazminat davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine dair verilen karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili aleyhine .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasında başlatılan takip sırasında, davalı bankada bulunan haczedilemez nitelikteki hesaplarına haciz uygulandığını ve hesaplarındaki dövizlerin TL'ye çevrilerek aynı bankada bulunan... hurda metal satışından elde edilen gelirlerin yatırılması için açılan hesaba aktarıldığını, bu hesaptan da haciz nedeniyle icra dosyasına ödeme yapıldığını ve işlemlerle müvekkilinin zarara uğratıldığını ileri sürerek, uğranılan zararın tespiti ile kur zararı nedeniyle şimdilik 10.000,00 TL'nin, TL hesapları yönünden yoksun kalınan mevduat faizi nedeniyle şimdilik 10.000,00 TL''nin 16.09.2025 tarihinden itibaren işleyecek mevduat faizi ile birlikte tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkemece, dava dilekçesi tebliğ edilmeden görevsizlik kararı verilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "Her ne kadar görev itirazı yapılmamış ise de; görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır. 6100 Sayılı Kanunun 2. Maddesinde bulunan 'Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunm.'adıkça asliye hukuk mahkemesidir. Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir düzenlemesi ile Asliye hukuk mahkemeleri genel görevli mahkeme olarak belirlenmiştir. Davacılar ile davalılar arasında uyuşmazlık, haksız fiile dayalı alacağın tahsili amacıyla açılan alacak davasına ilişkin olup, tarafların tacir olmadığı ve uyuşmazlığın çözümünde genel yetkili mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu " gerekçesiyle, mahkemenin görevsizliği nedeniyle usulden reddine, talep halinde dosyanın görevli İstanbul asliye hukuk mahkemesine göndedrilmesine karar verilmiştir. Bu karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinin müvekkiline tebliğ edilmediğini, dava dilekçesinde müvekkili banka nezdinde bulunan haczedilemez nitelikteki hesaplardan usulsüz şekilde havale edilen paralar nedeniyle uğranılan zararın tahsilinin istendiğini, TTK'nın 4 ve 5. maddelerinde ticaret mahkemesinin görevlerinin belirlendiğini, TTK'nın 4/1-f maddesi uyarınca her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri, ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağını, bu nedenle ticaret mahkemesinin görevli olduğunu, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve görevsizlik kararının kaldırılmasına, karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, davacı belediyenin davalı bankada bulunan haczedilmez nitelikteki hesaplarındaki paraların, davacıya ait ve haczedilebilir başka bir hesaba aktarılarak, davacının borçlu olduğu takip dosyasındaki haciz için takip dosyasına gönderilmesi nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davalı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır. TTK'nın 4. maddesinde hangi işlerin ticari dava olarak nitelendirilecekleri belirlendikten sonra anılan kanunun 5. maddesinde ticaret mahkemelerinin kuruluşu ve hangi mahkemelerin ticaret mahkemesi sıfatıyla bakacağı belirlendikten sonra asliye ticaret mahkemesi ile asliye ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. Ticari davaları, mutlak ticari davalar ve nisbi ticari davalar olmak üzere iki grubta toplamak mümkündür. Mutlak ticari davalar, tarafların tacir olup olmadığına ve işin bir ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticari sayılan davalardır. Mutlak ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinde bentler hâlinde sayılmıştır. TTK'nın 4/1-f maddesine göre, bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır.Buna göre bankacılık işlemlerinden kaynaklanan davalar tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın mutlak ticari davadır. Mahkemece hükümde belirtilen İstanbul BAM 46. Hukuk Dairesinin kararı, hizmet sözleşmesine ilişkin olup, bu sözleşme türü TTK'nın 4. maddesinde düzenlenmediğinden ancak her iki tarafın ticari işletmesinden kaynaklanması hâlinde dava ticari dava olarak görülebilecektir. Somut olayda ise davacı beledilenin davalı banka nezdinde bulunan TL ve yabancı para hesaplarındaki paraların, hesapların haczedilemez olması nedeniyle, bankanın usulsüz işlemleri ile hurda satışına ilişkin hesaba aktarılarak haciz kapsamında takip dosyasına aktarıldığı ileri sürülerek tazminat talep edilmektedir. Davacı ile davalı banka arasında mevduat sözleşmesi ilişkisi bulunmaktadır. Talep tipik şekilde davalı nezdinde açılan mevduat hesaplarında yapılan usulsüz bankacılık işlemleri nedeniyle oluşan zararın tazmini istemine ilişkin olduğundan ticaret mahkemesi görevlidir.

Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.a.3 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu görevsizlik kararının kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki karar verilmiştir.

KARAR:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Görevsizlik kararı veren mahkemenin görevli olduğu anlaşıldığından, HMK'nın 353/1.a.3 maddesi uyarınca, ilk derece mahkemesinin istinafa konu görevsizlik kararının kaldırılmasına,

2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın, kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

3-Davacı tarafından yatırılan istinaf peşin karar harcının, talebi hâlinde, ilk derece mahkemesince davacıya iadesine,

4-Davalı tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin, ilk derece mahkemesince, esas hakkındaki kararla birlikte yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,

5-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine dair;

HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, 02.04.2026 tarihinde, oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.