Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1513 E. 2026/1435 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2026/1513

KARAR NO: 2026/1435

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 21/05/2/2026 TARİHLİ EK KARAR

NUMARASI: 2026/221 D.İş - 2026/224 Karar

TALEP KONUSU: İhtiyati Haciz

Taraflar arasındaki ihtiyati haciz talebinin ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda, ihtiyati haciz kararına itirazın reddine dair verilen ek karara karşı, ihtiyati hacze itiraz eden borçlular vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

İhtiyati haciz talep eden vekili, talep dilekçesinde özetle; borçluların piyasaya büyük miktarda borçlandıklarını, mali müzayaka içerisinde bulunduklarını, ödemelerini tatil ettiklerini ve mallarını kaçırma hazırlıkları içinde oldukları yönünde duyumlar aldıklarını, başvuruya konu bononun ticari vasıflı olması nedeniyle TTK'nın 1530. maddesi gereği ticari avans faizi hesap edilerek başvuruya konu edildiğini, borçluların ödemelerini tatil etmeleri, mali müzayaka içerisinde bulunmaları, kaçma ve mallarını kaçırma hazırlığı içerisinde olmaları duyumu nazara alınarak ihtiyati haciz konulmasını, takdir edilecek teminat mukabilinde borçluların taşınır taşınmaz, banka hesapları, üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyaten haczi yönünde karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesi, ihtiyati haciz talebini değerlendirdiği 20.04.2026 tarihli değişik iş kararıyla; "...Talebin kabulü ile 2004 sayılı İcra İflas Kanunun 257 ve devamı maddeleri gereğince ihtiyati haciz talep edenin ileride ihtiyati haciz de haksız çıkması halinde borçlular ile üçüncü şahısların bu yüzden uğrayacakları bütün zararlardan sorumlu olması kaydı ile ihtiyati haciz isteyen alacaklının şimdilik talebe konu alacağın %20 (yüzde yirmi) oranınına isabet eden 246.176,60 TL miktarındaki nakdi teminat tutarını veya muteber bir bankanın kesin ve süresiz nitelikteki teminat mektubunu mahkememize yatırdığında veya ibraz ettiğinde borçlunun/borçluların gerek elindeki gerekse üçüncü şahıslardaki taşınır ve taşınmaz malları ile hak ve alacaklarının yukarıda miktarı yazılı alacağa yetecek kadar kısımlarının ihtiyaten haczine..." karar vermiştir.

Bu karara karşı, ihtiyati hacze itiraz eden borçlu ... vekili tarafından, İİK'nın 265. maddesi uyarınca, yasal süresi içinde itiraz edilmiştir.

İhtiyati hacze itiraz eden borçlu ... vekili, itiraz dilekçesinde özetle; mahkemenin 2026/221 D.iş 2026/224 karar sayılı D.iş kararı dosyadan müvekkili aleyhine ihtiyati haciz kararı verildiğini, 20.04.2026 tarihinde alacaklı görünenin hesabına, 31.08.2024 vade 20.000 USD tutarlı bono için 21.083,78 USD tutarın 20.04.2026 TCMB efektif satış kuru üzerinden TL karşılığı ödendiğini, senet bedelinin faizi ile birlikte hesaplanarak yatırıldığını, gelinen aşamada alacaklı görünen tarafından ihtiyati haciz kararının.... İcra Müdürlüğü...E. Sayılı dosyasından infaz edildiğini, ancak ödeme yapıldığından ihtiyati haczin kaldırılması gerektiğini belirterek ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince itirazın değerlendirildiği 21.05.2026 tarihli ek kararla; "...Mahkememizce talep eden tarafından sunulan senet aslı nedeniyle borçlu itiraz eden hakkında ihtiyati haciz kararı verilmiş olup karşı tarafça icra dosyasına ödeme yapıldığından bahisle hacizlerin kalkmasını talep ettiği anlaşılmıştır. İcra dosyasına konu borcun ödenip ödenmediğine ilişkin tespitin mahkememizce yapılamayacağı, karşı taraf vekilinin talebinin mahkememiz görevine girmediği, mahkememizin bu kararı vermekte görevli olmadığı anlaşılmakla..." gerekçesiyle, itirazın reddine karar verilmiştir.

Bu ek karara karşı, borçlular vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati hacze itiraz eden borçlular vekili, istinaf başvuru dilekçesinde;

Müvekkilleri hakkında verilen ihtiyati haciz kararının.... İcra Müdürlüğünün...Esas sayılı dosyasında infaz edildiğini, icra takibinden önce ödeme yapıldığı gerekçesiyle ihtiyati haciz kararına itiraz ettiklerini, mahkeme tarafından itirazın reddine dair ek karar verildiğini; icra takibine dayanak olarak senetlerin gösterildiğini, takip başlamadan önce senet bedeli asıl alacağın Türk lirası karşılığı olan 947.574,65 TL'nin alacaklı vekilinin hesabına ödendiğini, ödeme dekontunun ekte olduğunu, icra takibi başlatılmasında alacaklının hukuki yararının olmadığını, ihtiyati haciz kararı uygulanmadan önce ihtiyati haciz tutarının ödendiğini, kararın infazının kötü niyetli olduğunu, haczin kaldırılmasının talep edildiğini, İİK'nın 266. maddesi uyarınca ihtiyati haczin kaldırılmasının mahkemeden talep edilebileceğini, ancak esas takibe başlanıldıktan sonra bu yetkinin icra mahkemesine geçeceğini, somut olayda esas takibe geçilmeden ihtiyati haczin kaldırılması talep edildiğinden mahkemece talebin kabulüne karar verilmesi gerektiğini, ek kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkilinin kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati hacze itirazların sunulduğunu belirterek, kararın müvekkili lehine kaldırılmasına, itirazın kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Talep, İİK'nın 265. madde gereğince ihtiyati hacze itirazın reddi kararının istinafına ilişkindir.

İlk derece mahkemesince ihtiyati hacze itirazın reddine dair ek karar verilmiş; bu ek karara karşı, ihtiyati hacze itiraz eden borçlular vekili tarafından, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleriyle ve kamu düzenine aykırılık yönleriyle sınırlı olarak yapılmıştır.

Talep eden vekili 11.08.2023 düzenleme tarihli 31.08.2024 vade tarihli 20.000,00 USD bedelli, karşı taraf ...'in düzenleyen, ...'in kefil (aval veren) olarak yer aldığı senetle ilgili olarak ihtiyati haciz talebinde bulunmuştur. Mahkemenin 20.04.2026 tarihli Değişik İş sayılı kararı ile teminat karşılığında ihtiyati haciz kararı verilmiştir.

İlk derece mahkemesince 20.04.2026 tarihli değişik iş sayılı karar ile 20.000,00 USD'nin vade tarihindeki 680.600,00 TL karşılığı ile işlemiş faiz toplamı üzerinden İİK'nın 257. maddesi gereğince, her iki borçlu aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmiştir.

Borçlulardan ... vekili vasıtasıyla dosyaya ibraz etmiş olduğu 21.04.2026 tarihli dilekçe ve ekindeki dekont ile ihtiyati haciz karar tarihinde alacaklı görünenin hesabına ihtiyati haciz miktarı ve masraflarının yatırıldığını belirtmiştir. Ayrıca ihtiyati haciz kararına karşı itiraz etmiştir.

İlk derece mahkemesince itirazın reddine dair ek karar oluşturulmuştur. Ek karara karşı her iki borçlu vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi bakımından uyuşmazlık, ihtiyati haciz kararı sonrasında ihtiyati hacze konu olan alacak miktarının ödenmiş olması durumunda ihtiyati hacze karşı yapılan itiraz sonucunda yapılacak incelemenin hangi mahkemenin görevi dâhilinde olduğu ve İİK'nın 265. maddesi kapsamında ödemenin değerlendirilip değerlendirilemeyeceğine ilişkindir.

İİK'nın 265/1. maddesi hükmü uyarınca borçlu, kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haciz kararına, ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. Somut olayda, borçlulardan ... tarafından ihtiyati haciz kararına karşı itiraz edilmiştir.

Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 31.03.2010 tarihli ve 2010/2747 Esas, 2010/3719 Karar sayılı kararı ile Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 02.07.2015 tarihli ve 2015/2724 Esas, 2015/8815 Karar sayılı kararlarında da belirtildiği üzere; İİK'nın 265. maddesinde ihtiyati haciz kararına itiraz sebepleri sınırlı olarak gösterilmiştir. Anılan maddede borçlunun, kendisi dinlenmeden verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata itiraz edebileceği düzenlenmiş olup, bu itiraz sebepleri sınırlıdır. Davalının teminata veya icra dairesinin yetkisine yönelik bir itirazı bulunmamaktadır. Bu nedenle ihtiyati haczin dayanağı sebeplere ilişkin itiraz bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi gerekmektedir.

Özellikle alacağın mevcut olmadığı gerekçesiyle itirazda bulunup bulunulamayacağı konusundaki tartışmalara değinmek yerinde olacaktır. Alacağın varlığı ihtiyati haczin temel koşulu olup borcun sona erdiği anlaşılabiliyorsa ihtiyati hacze itiraz nedenlerinin sınırlı olduğu gerekçesiyle ihtiyati haczin devam ettirilmesi savunulamaz.

Zira ihtiyati haciz, para alacağının temini için öngörülen geçici bir hukuki himaye tedbiridir. Ortada bir alacağı yoksa veya kalmamışsa ihtiyati hacze de gerek yoktur. Bu temel koşula itiraz edilebileceği de şüphesiz olup, bunun bir itiraz nedeni sayılıp sayılmayacağı konusunda kanun metni aramak da doğru bir yaklaşım sayılmaz. Bununla birlikte İİK'nın 257/1'deki vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı ibaresinden ihtiyati haciz koşullarından birisinin de alacağın mevcudiyeti olduğu anlaşılmaktadır.

Nitekim, Yargıtay da icra dosyasında yaptığı ödemelerin gerekçe göstererek alacağın mevcut olmadığı iddiası ile ihtiyati hacze itiraz eden borçlunun itirazının İİK'nın 265. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir (Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 23.06.2005 tarihli, 2005/5115 Esas, 2005/7066 Karar sayılı kararın). Haklı olarak belirtildiği gibi, bir alacağın vadesinin gelip gelmediğini inceleyebilmek için öncelikle söz konusu alacağın mevcut olup olmadığının yaklaşık ispat ölçüsünde bir ön sorun olarak halledilmesi gerekmektedir. Yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde söz konusu durumların İİK'nın 265.maddesinde yazılı olmaması nedeniyle itiraz sebebi teşkil etmeyeceğinin kabulü mümkün değildir (Doç. Dr. Adnan Değnekli - Dr. Mustafa Saldırım, Öğretide ve Uygulamada İhtiyati Haciz, 3.Bası, Ankara 2011 - sayfa 114- 115).

Açıklanan nedenlerle, itiraz eden vekilinin, icra takibi öncesinde ve ihtiyati haciz kararı sonrasında yapılan ödeme nedeniyle itirazın reddine dair verilen karar İİK'nın 265. maddesi kapsamında ve açıklanan nedenlerle yerinde görülmemiştir. Dosya kapsamından, 20.04.2026 tarihli değişik iş sayılı dosyasında 680.600,00 TL asıl alacak ile işlemiş faiz 550.283,00 TL olmak üzere toplam 1.230.883,00 TL üzerinden ihtiyati haciz kararı verilmiştir. İtiraz edenin itiraz dilekçesine eklemiş olduğu 20.04.2026 tarihli banka dekontundan talep konusu senet tarihi ve miktarı da belirtilmek suretiyle alacaklı hesabına toplam 948.412,21 TL tutarında havale yapılmış olduğu, .... İcra Müdürlüğünün...Esas sayılı dosyasında 21.04.2026 tarihinde icra takibinin başlatılmış olduğu, takip konusu alacak tutarının toplam 1.242.821,00 TL olarak gösterildiği anlaşılmıştır. İcra takip dosyası dekont örnekleri dikkate alındında alacaklı tarafça icra takibinin asıl alacak tutarı olan 680.600,00 TL'nin ödeme tarihinden sonra 21.04.2026 tarihinde başlatılmış olduğu tespit edilmiştir. İhtiyati haciz kararı ile elde edilmek istenen amaç, ihtiyati hacze konu senet bedelinin takip öncesinde yatırılmış olması sebebiyle karşılanmıştır.

İİK'nın 265. maddesinde ihtiyati haciz kararına itiraz düzenlenmiştir. Yasal düzenleme kapsamında somut olayda, borçlulardan ... aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmiş olmasına rağmen dosya içerisinde bu borçlu tarafından yapılmış herhangi bir itiraza rastlanmamıştır. Mahkemece 21.05.2026 tarihli ek kararda itiraz etmeyen borçluya yer verilmemiştir. Buna karşın ihtiyati hacze İİK'nın 265. maddesi gereğince aynı Yasa'nın son fıkrasında belirtildiği üzere, itiraz sonucu verilen karara karşı itiraz eden tarafça istinaf yoluna başvurulabileceğinden, karşı taraf ... vekilince yapılan istinaf başvurusunun bu nedenle reddine karar vermek gerekmiştir.

Borçlu ... vekilinin istinafına gelince; mahkemece, itiraz eden vekilinin itiraz dilekçesine ekli dekont örneği ve icra takip dosyasının incelenmesi neticesinde itiraz edenin itirazının takip konusu senet bedeli asıl alacak miktarı yönünden kısmen kabulü gerekir iken dosya kapsamına uygun olmayan gerekçe ile itirazın tümden reddedilmiş olması isabetli görülmemiştir. Ancak bu hata yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden istinaf eden ... vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile yeniden esas hakkında karar verilmesi uygun görülmüştür.

Açıklanan bu gerekçelerle, istinaf eden ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 352/1-ç bendi gereğince reddine; istinaf eden ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.2 ve 265/son maddeleri uyarınca kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesinin ihtiyati hacze itirazın reddine dair verdiği 21.05.2026 tarihli ek kararın kaldırılmasına, ihtiyati hacze itiraz hakkında Dairemizce yeniden karar verilmesine dair aşağıdaki karar verilmiştir.

KARAR :Yukarıda açıklanan gerekçelerle;

İstinaf eden ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 352/1-ç bendi gereğince usulden reddine; istinaf eden ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.2 ve 265/son maddeleri uyarınca kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesinin ihtiyati hacze itirazın reddine dair verdiği 21.05.2026 tarihli ek kararın kaldırılmasına, bu borçlunun ihtiyati hacze itirazı hakkında Dairemizce yeniden karar verilmesine, bu doğrultuda;

1-İİK'nın 265. maddesi uyarınca borçlu ...'in itirazının kısmen kabulü ile 2026/221 D.iş, 2026/224 Karar sayılı sayılı ihtiyati haciz kararına karşı yapmış olduğu itirazın 948.412,21 TL yönünden kabulüne, ihtiyati haczin bu kısım bakımından kaldırılmasına; ihtiyati haczin bakiye 282.470,79 TL bakımından devamına,

2-İhtiyati hacze itiraz eden yararına karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 12.500,00 TL maktu vekalet ücretinin ihtiyati haciz talep eden ...'dan alınıp itiraz eden borçluya verilmesine,

3-İhtiyati haciz talep eden alacaklının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-İstinaf aşamasındaki harç ve yargılama giderleri yönünden:

a-İhtiyati hacze itiraz eden tarafından yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye gelir kaydına; istinaf peşin karar harcının ise talebi hâlinde ihtiyati hacze itiraz edene iadesine,

b-İhtiyati hacze itiraz eden tarafından yapılan 2050,00 TL kanun yolu giderlerinin, ihtiyati haciz talep edenden alınıp itiraz eden borçluya verilmesine,

5-Kararın ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine,

6-Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine derhal gönderilmesine dair;

HMK'nın 353/1.b.2 ve İİK'nın 265/son maddeleri uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 10.09.2026 tarihinde, oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.