Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1165 E. 2026/1147 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2026/1165
Karar No
2026/1147
Karar Tarihi

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 20. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2026/1165 - 2026/1147 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 20.HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2026/1165 KARAR NO : 2026/1147 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ TARİHİ : 06/12/2019 NUMARASI : 2018/146 E. - 2019/563 K.

DAVANIN KONUSU : Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali

Taraflar arasında görülen davada Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesince verilen 06/12/2019 tarih ve 2018/146 E. - 2019/563 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili, müvekkilinin franchise bayii bulunan perakende sektöründe hizmet veren ve bu alanda sektörün önemli firmalarından biri olduğunu, çok sayıda “...” ibaresini içerir tescilli markasının bulunduğunu, yine müvekkilinin ticaret unvanının da bu ibare etrafında oluşturulduğunu, dava konusu marka başvurusunun ayırt edici bir özelliğinin bulunmadığını, davalının başvurusu ile müvekkilinin markası arasında ilişkilendirme ve karıştırılma ihtimalin son derece yüksek olduğunu, taraf markalarında ortak olarak “...” ibaresinin yer aldığını ileri sürerek YİDK'nın 2018-M-1655 sayılı kararının iptaline ve 2017/12045 sayılı markanın tescili halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı şahıs, kendisinin hediyelik eşya ve imalatı ile düğün organizasyon işinde faaliyet gösterdiğini, davacı şirket ile iş kollarının tamamen farklı olduğunu, tescilini talep ettiği “... ...” ibaresinin davacının tescilli markalarından farklı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. Davalı ... vekili, taraf markaları arasında iltibas ihtimali için aranılan şartların oluşmadığını, uyuşmazlıkta bu çifte benzerlik şartının bulunmadığını, savunarak, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ: Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu 2017/12045 sayılı ve "... ..." ibareli markanın 35. Sınıfta yer alan hizmetler yönünden tescil başvurusunda bulunulduğu, dava konusu marka kapsamında 35. Sınıfta yer alan emtianın taraf markalarında ortak olarak yer aldığı, bu emtianın bir kısmının doğrudan birbiri ile aynı tür oldukları, bir kısmının ise davacı tarafın 1-34 emtia grubu kapsamında tescilli olan emtianın dava konusu marka içerisinde 35. Sınıf mağazacılık hizmetleri alt grubunda spesifik olarak ifade edilmiş olmasından kaynaklı olarak benzer oldukları, zira uygulamada kabul edildiği üzere bir malı üreten işletmenin aynı zamanda o malın satış hizmetini de sunduğu ilkesi gereğince mal ve malın satımına ilişkin hizmet sınıfı arasında doğrudan bir benzerlik olduğunun kabulünün gerekeceği, 6769 sayılı SMK 6/1 maddesi anlamında iltibas ihtimalinin ilk şartı olan emtiaların benzerliği kriterinin sağlanmış olduğu, davacı yanın “...” ibaresini esas unsur olarak içerecek ve bu ibarenin yanına yazılmış “çeşmesi, harmanı, pınarı, çelen, kahve, gözü, hanı, kervanı, köprüsü, delisi, dolusu, şarkısı, penceresi, oyunu, ...” gibi farklı farklı sözcüklerle birlikte yaratılmış isim tamlamalarından meydana getirildiği görülen çok sayıda markasının mevcut olduğu, davacının en geniş koruma kapsamına sahip markası olduğu görülen 2011/18923 sayılı markasının ise “... ...” ibaresinin çeşitli şekillerini içerir mahiyetteki kombinasyonundan oluştuğu, dava konusu markaya bakıldığında ön plana çıkan ve baskın unsurun “... ” şeklindeki tamlama olduğu, bu şekildeki tamlamanın dilmizde yine bilinen bir karşılığının olduğu, “...” kelimesinin kökensel olarak sahip olduğu anlama atfen “...” kavramları için halk arasında kullanıldığının bilindiği, bu bağlamda dava konusu "... ..." markasının, davacı yanın ... gibi markaları ile benzer bir kombinasyonda yaratıldığı, anılan markalar ile meydana getirilme sistematiği (... + ...) açısından güçlü bir benzerlik taşıdığı, bu benzerlik düzeyinin ortalama tüketici algısında taraf markaları arasında ilişkilendirme ve iltibas ihtimallerini meydana getirebileceği, dolayısıyla söz konusu markalar kapsamında yer alan dava bahsi geçen markalar kapsamındaki emtialar ile ortaklığı tespit olunan emtia yönünden taraf markaları arasında, ortalama tüketici algısında, benzerlik ve karıştırılma ihtimalinin mevcut olabileceği, her ne kadar davacı yanın işbu markalarının 35. Sınıf alt grubunda yer alan 29. Sınıf emtialarda doğrudan tescili bulunmamakta ise de genel anlamda farklı sınıflardaki gıda ürünlerinde tescili bulunduğundan, gıda ürünlerinin satımı hizmetlerini içerir dava konusu başvurudaki tüm gıda ürünlerinde iltibas ihtimalinin oluşabileceği, ancak davacının 2011/18923 sayılı "... ..." markası açısından ayrı bir değerlendirme yapılması gerektiği, zira bu marka kapsamında davacının 1’den 45. Sınıfa tüm mal ve hizmet sınıflarının koruma altına aldığı, dolayısıyla başvuru kapsamında yer alan pek çok emtia bakımından taraf markaları arasında bir ilişki tespit edildiği, bununla birlikte markadaki “...” kelimesi ile eş büyüklükte ve vurgulu şekile yazılmış “kahve” ibaresinin, 30. Sınıftaki “Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler” emtiası ve bu emtianın satışına yönelik hizmetler bakımından tanımlayıcı olduğu, sair gıda ürünlerinde ve genel anlamda gıda, yiyecek içecek ve gıda ürünlerinin mağazacılığı sektöründe ise zayıf bir ibare olduğu, ancak gıda ürünü olmayan emtiada ise ayırt ediciliği bulunan bir ibare olduğu, hatta “...” kelimesinin sahip olduğu anlamlar itibariyle “...” rengi olarak dahi algılanıp yorumlanabileceği, dolayısıyla “günlük tüketime uygun gıda” ürünü niteliğinde olmayan emtiada bu ibarenin ayırt edici vasfı bulunacağından söz konusu emtia çerçevesinde yapılacak bir değerlendirmede davacı markasının “... ...” olarak bir bütün şeklinde incelenmesi gerektiği, böyle bir durumda taraf markalarının bütünsel anlamda tüketicide bıraktıkları algıda farklılaşacakları, zira davacının diğer markaları ile dava konusu markanın benzer görülmesinin temel sebebinin, davacının genel anlamda 30 ve 32. Sınıflarda bir seri marka ailesinin var olması ve dava konusu markanın da bu seri markadaki her bir zincir ile benzer şekilde oluşturulmuş olması olduğu, ancak bu noktada farklı sınıflar açısından davacının seri marka ailesi korumasından yararlanmasının mümkün olmayacağı, benzerliği tespit edilen sair emtialarda markadaki sair ayırt edici unsurların gözardı edilerek tek başına “...” ibaresinin iltibas değerlendirmesinde esas alınmasının doğru olmayacağı, taraf markalarının “... ” ve “... ...” şeklinde bütün olarak değerlendirilmesi gerektiği, buna gore “...” kelimesinin tanımlayıcı ya da tanımlayıcılığa yakın nitelikte değerlendirilebileceği “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez. Biralar; bira yapımında kullanılan preparatlar. Maden suları, kaynak suları, sofra suları, sodalar. Sebze ve meyve suları, bunların konsantreleri ve özleri, meşrubatlar. Enerji içecekleri (alkolsüz); proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri. Alkollü içecekler (biralar hariç): Şaraplar, rakılar, viskiler, likörler, alkol içeren kokteyller mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” emtiasında davacı markasının esas unsuru tek başına “...” olacağından bu emtialarda anılan ibareden kaynaklı bir iltibas ihtimali meydana gelebilecekken, başvuru kapsamında bu emtia dışında kalan mal ve hizmet sınıflarında ise “kahve” ibaresinin de karşılaştırmada dikkate alınması gerektiği, bu bağlamda özellikle ek sözcük unsurları olan “...” ve “...” ibareleri yönünden markaların bıraktıkları bütünsel algılarının, öncelikle anlamsal olarak daha sonra ise görsel ve fonetik açıdan ilgili tüketici kitlesi nezdinde birbirlerinden farklı sonuçlar yaratacakları, davacıya ait markanın genel mizanpajının da bu farklılığın meydana gelmesinde ön plana çıktığı, davacı yanın bir diğer markası olan ... ... markasının ise “...” ve “...” şeklinde ele alınması gerektiği, anılan marka kapsamında 30. Sınıfta ve yine 35. Sınıfta yer alan bir kısım emtiada “...” ibaresinin verilen hizmetin niteliğini, özelliğini tanımlayan bir ibare olarak değerlendirebileceği, bu durumda markada ön plana çıkan unsurun “...” ibaresi olacağı, ancak emtialar yönünden zaten taraf markalarının benzer görüldüğü, 35. Sınıf 1-5 alt grubu emtialar açısından ise markanın bütün olarak bıraktığı algıda, dava konusu marka ile ilgili tüketici kitlesinin nispeten ortalama üstü oluşu da göz önüne alındığında iltibas ihtimalinin mevcut olmayacağı, gerekçesi iye davanın kısmen kabul kısmen reddi ile, YİDK'nın 02/03/2018 tarih 2018-M-1655 sayılı kararının davacının itirazının reddiyle ilgili kısım yönünden, kısmen, 35. sınıfta; Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için kahve, kakao, kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler, makarnalar mantılar erişteler pastacılık ve fırıncılık mamülleri tatlılar, ekmek simit poğaça pide sandvich katmer börek yaş pasta baklava kadayıf şerbetli tatlılar puding muhallebi kazandibi sütlaç keşkül bal arı sütü propolis yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler vanilya baharatlar domates sosları dahil olmak üzere soslar mayalar kabartma tozları her türlü un irmikler nişastalar toz şeker kesme şeker pudra şekeri çaylar buzlu çaylar şekerlemeler çikolatalar bisküviler krakerler gofretler sakızlar dondurmalar yenilebilir buzlar tuz, hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler patlamış mısır yulaf ezmeleri mısır cipsleri kahvaltılık hububat ürünleri işlemden geçirilmiş buğday arpa yulaf çavdar pirinç pekmez biralar bira yapımında kullanılan preparatlar maden suları kaynak suları sofra suları sodalar sebze ve meyve suları bunların konsantreleri ve özleri meşrubatlar enerji içecekleri (alkolsüz) proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri alkollü içecekler (biralar hariç) şaraplar rakılar viskiler likorler alkol içeren kokteyler mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir). yönünden iptaline, YİDK iptaline yönelik fazlaya dair talebin reddine, hükümsüzlük talebinin kısmem kabul kısmen reddi ile, davalı adına tescilli 2017/12045 sayılı "... ..." ibareli markanın tescilli olduğu 35. Sınıfta; "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için kahve, kakao, kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler, makarnalar mantılar erişteler pastacılık ve fırıncılık mamülleri tatlılar, ekmek simit poğaça pide sandvich katmer börek yaş pasta baklava kadayıf şerbetli tatlılar puding muhallebi kazandibi sütlaç keşkül bal arı sütü propolis yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler vanilya baharatlar domates sosları dahil olmak üzere soslar mayalar kabartma tozları her türlü un irmikler nişastalar toz şeker kesme şeker pudra şekeri çaylar buzlu çaylar şekerlemeler çikolatalar bisküviler krakerler gofretler sakızlar dondurmalar yenilebilir buzlar tuz, hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler patlamış mısır yulaf ezmeleri mısır cipsleri kahvaltılık hububat ürünleri işlemden geçirilmiş buğday arpa yulaf çavdar pirinç pekmez biralar bira yapımında kullanılan preparatlar maden suları kaynak suları sofra suları sodalar sebze ve meyve suları bunların konsantreleri ve özleri meşrubatlar enerji içecekleri (alkolsüz) proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri alkollü içecekler (biralar hariç) şaraplar rakılar viskiler likorler alkol içeren kokteyler mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir)." yönünden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, hükümsüzlükle ilgili fazlaya dair talebin reddine, karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davanın tüm yönleri ile reddine karar verilmesi gerekirken, kısmen kabulüne karar verilmesinin isabetli olmadığını, markalar arasında iltibas tehlikesinin bulunmadığını, YİDK kararının yerinde ve hukuka uygun olduğunu ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

GEREKÇE : Dava, YİDK kararının iptali ve hükümsüzlük istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, dava konusu 2017/12045 sayılı ve "... ..." ibareli markanın 35. Sınıfta yer alan hizmetler yönünden tescil başvurusunda bulunulduğu, dava konusu marka kapsamında 35. Sınıfta yer alan emtianın taraf markalarında ortak olarak yer aldığı, 6769 sayılı SMK'nın 6/1. maddesi anlamında iltibas ihtimalinin ilk şartı olan emtiaların benzerliği kriterinin sağlanmış olduğu, dava konusu "... ..." markasının, davacı yanın ... gibi markaları ile benzer bir şekilde yaratıldığı, bu benzerlik düzeyinin ortalama tüketici algısında taraf markaları arasında ilişkilendirme ve iltibas ihtimallerini meydana getirebileceği, tüketicinin dava konusu markayı, davacı yan markaları ile aynı/benzer mal ve hizmet sınıflarında gördüğünde en azından iktisadi ya da idari anlamda davacı markaları ile aynı kaynaktan geldiği yanılgısına kapılabileceği, kaldı ki bu etkide davacı yanın “...” ibaresi etrafına yerleştirdiği bu kelimeler ile oluşturduğu seri marka ailesinin de etkisi olacağı, başka bir ifadeyle davacı yanın önceki tarihli markalarını bilen, duyan, tanıyan, bu markalardan yararlanmış bir tüketicinin dava konusu markayı aynı ya da benzer nitelikte emtialar üzerinde gördüğünde ya da işittiğinde davacı yanın yaratmış olduğu bu serinin yeni bir halkası olarak markayı algılayabileceği, dolayısıyla söz konusu markalar kapsamında yer alan dava bahsi geçen markalar kapsamındaki emtia ile ortaklığı tespit olunan emtia yönünden taraf markaları arasında, ortalama tüketici algısında, benzerlik ve karıştırılma ihtimalinin mevcut olabileceği anlaşılmakla, davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine dair hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere; 1-Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 732,00-TL maktu istinaf karar ve ilam harcı, davalı ... tarafından istinaf başvurusunda yatırıldığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-İstinaf aşamasında davalı ... tarafından yapılan yargılama giderlerinin uhdesinde bırakılmasına, 4-İstinaf aşamasında duruşma açılmadığından taraflar lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile 11/06/2026 tarihinde HMK 361. maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere karar verildi.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 03/07/2026

Başkan

Üye

Üye

Katip

Bu belge 5070 sayılı Yasa hükümlerine göre elektronik olarak imzalanmıştır.

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2026/1165, K. 2026/1147, T. 03.07.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2026-1165-e-2026-1147-k-c403bcce4867