Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1107 E. 2026/1439 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2026/1107
- Karar No
- 2026/1439
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 22. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2026/1107 - 2026/1439
T.C. A N K A R A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ 22. H U K U K D A İ R E S İ
ESAS NO : 2026/1107 (KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA) KARAR NO : 2026/1439
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA BATI 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 10/06/2026 tarihli ek karar ESAS NO : 2026/118 E 2026/114 K
TALEP KONUSU : İhtiyati Tedbir KARAR TARİHİ : 26/10/2026 YAZILDIĞI TARİH : 13/11/2026
Taraflar arasında yukarıda bilgileri belirtilen kararın Dairemizce incelenmesi karşı taraf vekili tarafından istenmiş, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca, yapılan ön inceleme sonucu, istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği ve eksiklik bulunmadığı anlaşıldığından inceleme aşamasına geçilmiştir. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildi. GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ İDDİANIN ÖZETİ İhtiyati tedbir talep eden talep dilekçesinde özetle; taraflar arasında ticari ilişki bulunduğunu, bu ticari iş kapsamında karşı yanca 7 adet e-fatura kesildiğini, müvekkil şirketin faturalardan doğan borcu ifa etmek amacıyla 5 adet ileri tarihli çeki karşı tarafa teslim ettiğini, ilerleyen süreçte karşı tarafın kötüniyetli olarak mükerrer tahsilat girişiminde bulunduğunu, müvekkil şirketin durumu öğrenir öğrenmez 15/05/2026 günü karşı tarafın şirket yetkilisini aradığını ve durumu sorduğunu, şirket yetkilisinin, ortaklar arasında sorun çıktığını, ortaklar ile görüşeceğini söylediğini, ancak şirket yetkilisinin 18/05/2026 tarihinde müvekkil şirketi aradığını ve ortakları ikna edemediğini bildirdiğini, karşı taraf ortakları arasında yaşanan iç uyuşmazlık neticesinde şirket yetkililerinin müvekkil şirketten tahsil ettikleri kıymetli evrakı ve faturaları hukuka aykırı şekilde bölüştüklerini, bu durumun yansıması olarak kaşı tarafın, müvekkil şirketin teslim ettiği çeklerden vadesi gelen 07/04/2026 tarihli ve 1.000,000,00 TL bedelli çek ile 12/05/2026 tarihli ve 1.000.000,00 TL bedelli çeki bankadan tahsil ettiğini, karşın tarafın borcu çeklerle ifa etmesine rağmen alacağın dayanağı olan faturaları icraya koyduğunu, aynı borç için hem çeklerin tahsil edilmesinin hem de faturaların icraya konulmasının hukuken mümkün olmadığını belirterek, Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün 2026/21698 Esas sayılı dosyasında bankalardan veya 3. kişilerden icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmesinin engellenmesi ve müvekkil şirketin çek ödemeleri yapmasının zorunlu olması sebebiyle mevcut hacizlerin kaldırılması amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ Mahkemece 18/05/2026 tarihli değişik iş kararı ile, 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 72. maddesine ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 389. maddesine değinildikten sonra, takip dayanağı belgeler arasında e-faturalar dışında ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından düzenlenen 01/04/2026 tarihli tahsilat makbuzunda belirtilen ... A.Ş.'ye ait 3500381 seri numaralı çekin vade tarihinin 13/07/2026 olduğu ve keşidecisinin ... Limited Şirketi olduğu, ihtiyati tedbir talebinde bulunanın, karşı tarafın fatura alacağının çeklerle tasfiye edildiği yönünde iddiasının bulunduğu, bu doğrultuda İİK'nın 72/3 maddesi uyarınca ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulması koşullarının oluştuğu gerekçesiyle, ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne karar verilmiştir. Verilen ihtiyati tedbir kısmen kabul kararına karşı ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ibraz ettiği dilekçe ile, yaklaşık ispat koşununun sağlanmadığını, vadesi gelmeyen bir çekin tesliminin borcu sora erdirmeyeceğini, delil olarak sadece 73.000,00 TL bedelli çek makbuzunun sunulduğunu, geriye kalan 4.170.000,00 TL'yi aşan kısım için ihtiyati tedbire hükmedilmesinin mümkün olmadığını belirterek, ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece 10/06/2026 tarihli ek kararı ile, takip konusu alacağın varlığının ve miktarının tespitinin yargılamayı gerektirdiği, ihtiyati tedbir talep eden tarafça borcun mükerrer ifası iddiası karşısında HMK'nın 389. maddesi ile geçici hukuki koruma için aranan 'hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı, gecikme sebebiyle ciddi bir zararın doğacağı' yönündeki şartın gerçekleştiği, ihtiyati tedbir talebinin icra takibinden sonra istenildiği, bu hali ile ihtiyati tedbir hükmünün yerinde olduğu gerekçesiyle, ihtiyati tedbire yapılan itirazın reddine karar verilmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİ Aleyhine ihtiyati tedbir verilen karşı taraf vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yaklaşık ispat koşununun sağlanmadığını, vadesi gelmeyen bir çekin tesliminin borcu sora erdirmeyeceğini, delil olarak sadece 73.000,00 TL bedelli çek makbuzunun sunulduğunu, geriye kalan 4.170.000,00 TL'yi aşan kısım için ihtiyati tedbire hükmedilmesinin mümkün olmadığını, çekin bir ödeme vasıtası olduğunu, vadesi gelmeyen çekin tesliminin borcu sona erdirmeyeceğini, orantılılık ilkesine aykırı değerlendirme yapıldığını belirterek, itirazın kabulüne ve ihtiyati tedbir kararının kaldrırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR Uyuşmazlık, somut olayda ihtiyati tedbir koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Talep, ihtiyati tedbir kararının kaldırılması istemine ilişkindir. İhtiyati tedbire itiraz eden ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekilinin istinaf sebepleri doğrultusunda dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda; 6100 sayılı HMK'nın 389/1. maddesinde, "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir." düzenlemesine yer verilmiş olup, aynı Kanunun 390/1 maddesinde ise, "İhtiyati tedbir, dava açılmadan önce, esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden; dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilir." hükmü öngörülmüştür. HMK'nın 390/1 maddesinin gerekçesinde, "Maddenin birinci fıkrasında, hiç ilgisi olmayan mahkemelerden ihtiyatî tedbir istenmesinin önüne geçmek için ve geçici hukukî korumaların da niteliğine uygun olarak, ihtiyatî tedbirin dava açılmadan önce esas hakkında görevli ve yetkili mahkemeden, dava açıldıktan sonra ise asıl davanın görüldüğü mahkemeden istenebileceği hususu düzenlenmiştir. Böylece, ihtiyatî tedbirde yetki ve görevle ilgili belirsiz ve kötüye kullanıma açık olan durum, belirli ve tereddüdü ortadan kaldıracak hâle getirilmiştir." açıklaması bulunmaktadır. Yasa koyucu HMK’nın 390/1 maddesindeki düzenleme ile ihtiyati tedbir talebinin asıl uyuşmazlığı çözümleyecek ve bununla ilgili karar verecek olan hakim tarafından değerlendirilmesini amaçlamıştır. Yargı yolu bakımından görevli olmayan veya adli yargının görevine girmekle birlikte görevsiz mahkemeden ya da yine adli yargı konusu olmakla birlikte kesin yetki kurallarına göre yetkisiz bir mahkemede davanın esası ile ilgili bir karar verilmesi mümkün değildir. Zira görev ve kesin yetki halleri HMK’nın 114. maddesi kapsamında dava şartı olup sonradan tamamlanmaları olası görülmemektedir. Dava şartları davanın esası hakkında inceleme yapabilmek için gerekli olan şartlardır. Dava şartlarından biri olmadan açılan dava derdesttir, ancak mahkeme dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit edince kural olarak davanın esası hakkında inceleme yapamaz. Davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür. Davanın görevsiz mahkemede açıldığı durumlarda, davanın esası ile ilgili karar vermesi yasal olarak mümkün bulunmayan görevsiz mahkemenin, HMK’nın 390/1 maddesi kapsamında asıl davanın görüldüğü mahkeme olarak kabul edilerek ihtiyati tedbir talebi hakkında bir karar vermesi mümkün değildir. Aksinin kabulü halinde HMK’nun 390/1 maddesindeki, "İhtiyatî tedbirin dava açılmadan önce esas hakkında görevli ve yetkili mahkemeden, dava açıldıktan sonra ise asıl davanın görüldüğü mahkemeden" istenebileceğine ilişkin düzenlemenin de bir anlamı kalmaz. Bu durumda görevsiz veya yetkisiz bile olsa her mahkemeden dava dilekçesi verilmek suretiyle tedbir talep edilmesinin ve tedbir kararı verilebilmesinin yolu açılır. Yasanın amacının bu olmadığı açıktır. Diğer yandan, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nın 394. maddesi, "Karşı taraf dinlenmeden verilmiş olan ihtiyati tedbir kararlarına itiraz edilebilir. Aksine karar verilmedikçe, itiraz icrayı durdurmaz. İhtiyati tedbirin uygulanması sırasında karşı taraf hazır bulunuyorsa, tedbirin uygulanmasından itibaren; hazır bulunmuyorsa tedbirin uygulanmasına ilişkin tutanağın tebliğinden itibaren bir hafta içinde, ihtiyati tedbirin şartlarına, mahkemenin yetkisine ve teminata ilişkin olarak, kararı veren mahkemeye itiraz edebilir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/42 md.) Esas hakkında dava açıldıktan sonra, itiraz hakkında, bu davaya bakan mahkemece karar verilir. İhtiyati tedbir kararının uygulanması sebebiyle menfaati açıkça ihlal edilen üçüncü kişiler de ihtiyati tedbiri öğrenmelerinden itibaren bir hafta içinde ihtiyati tedbirin şartlarına ve teminata itiraz edebilirler. İtiraz dilekçeyle yapılır. İtiraz eden, itiraz sebeplerini açıkça göstermek ve itirazının dayanağı olan tüm delilleri dilekçesine eklemek zorundadır. Mahkeme, ilgilileri dinlemek üzere davet eder; gelmedikleri takdirde dosya üzerinden inceleme yaparak kararını verir. İtiraz üzerine mahkeme, tedbir kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. İtiraz hakkında verilen karara karşı, kanun yoluna başvurulabilir. Bu başvuru öncelikle incelenir ve kesin olarak karara bağlanır. Kanun yoluna başvurulmuş olması, tedbirin uygulanmasını durdurmaz." hükmüne haizdir. Ayrıca, HMK'nın 397. maddesine göre de, "İhtiyati tedbir kararı dava açılmasından önce verilmişse, tedbir talep eden, bu kararın uygulanmasını talep ettiği tarihten itibaren iki hafta içinde esas hakkındaki davasını açmak ve dava açtığına ilişkin evrakı, kararı uygulayan memura ibrazla dosyaya koydurtmak ve karşılığında bir belge almak zorundadır. Aksi hâlde tedbir kendiliğinden kalkar. İhtiyati tedbir kararının etkisi, aksi belirtilmediği takdirde, nihai kararın kesinleşmesine kadar devam eder. Tedbir kalkmış veya kaldırılmış ise bu husus ilgili yerlere bildirilir. İhtiyati tedbir dosyası, asıl dava dosyasının eki sayılır." Söz konusu, HMK'nın 397/4 maddesi uyarınca dava açılmadan önce verilen tedbir dosyası, asıl davanın eki sayılır. Yukarıda yapılan açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde, Ankara Batı 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 18/05/2026 tarih ve 2026/118 D.İş, 2026/114 Karar sayılı kararı ile talep eden ... Limited Şirketi'nin ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulü ile, takip dosyasına konu 4.247.489,00TL'nin %15'i oranında (637.123,35TL) teminatın mahkeme veznesine yatırılması koşuluyla Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün 2026/21698 Esas sayılı takip dosyasında icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmesinin tedbiren durdurulmasına karar verildiği, Verilen ihtiyati tedbir kısmen kabul kararına karşı ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından 21/05/2026 tarihinde itiraz edildiği, Bu esnada, Ankara Batı 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2026/437 Esas sayılı dosyası ile 08/06/2026 tarihinde eldeki çekler nedeniyle, çekten kaynaklı menfi tespit istemli dava açıldığı ve dava dilekçesinde aynı zamanda değişik iş dosyası ile verilen ihtiyati tedbir kısmen kabul kararının devamı yönünde talepte bulunulduğu, Değişik İş dosyasında yapılan itiraz üzerine, bu kez Ankara Batı 2. Asliye Ticaret Mahkemesince,10/06/2026 tarih ve 2026/118 D.İş, 2026/114 Karar sayılı ek karar ile itirazın reddi yönündeki ek kararın verildiği tespit edilmiştir. Buna göre, itirazın reddine ilişkin ek kararın verildiği tarih itibariyle Ankara Batı 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2026/437 Esas sayılı davasının HMK'nın 397. maddesi uyarınca açıldığı dikkate alındığında, söz konusu ihtiyati tedbire itiraz dilekçesinin HMK'nın 390/1 maddesi kapsamında esasa yönelik davanın görüldüğü mahkemece incelenmesi ve değerlendirilmesi gerektiği açıktır. Hal böyle olunca, Ankara Batı 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2026/118 D.İş sayılı dosyasına yapılan itiraz doğrultusunda dilekçenin değerlendirilmesi amacıyla evrakın kül halinde asıl davanın görüldüğü Ankara Batı 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2026/437 Esas sayılı dosyasına gönderilmesi gerekirken, HMK'nın 389. maddesi ile geçici hukuki koruma için aranan 'hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağı, gecikme sebebiyle ciddi bir zararın doğacağı' yönündeki şartın gerçekleştiği gerekçesiyle, itirazın reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır. Açıklanan nedenlerle ortada HMK'nın ilgili hükümleri kapsamında verilen geçerli bir itirazın reddi kararı bulunmadığından ve bu hali ile istinaf başvurusu hakkında inceleme yapılması mümkün olmadığından, istinaf başvurusu hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki karar verilmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-İhtiyati tedbire itiraz eden ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekilinin istinaf başvurusu hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, 2-İstinaf kanun yoluna başvuran tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde yatırana iadesine, 3-İstinaf eden tarafından yapılan istinaf posta giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından karşı taraf lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına, 5-HMK'nın 333. maddesi gereğince gider avansından kalan kısmın yatıran tarafa iadesine, 6-Kararın tebliğinin ilk derece mahkemesince yapılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362/1.f maddesi gereğince kesin olmak üzere, 26/10/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan e-imzalıdır
Üye e-imzalıdır
Üye e-imzalıdır
Katip e-imzalıdır
NOT: BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı Kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15. uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur."