Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1095 E. 2026/111 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2026/1095
- Karar No
- 2026/111
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 42. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2026/1095 - 2026/111 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 42. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2026/1095 KARAR NO : 2026/111
TÜR K MİLLETİ ADINA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : İNCELENEN KARARIN: MAHKEMESİ : Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesi TARİHİ : 17/10/2024 ESAS-KARAR NUMARASI : 2023/1042 E., 2024/746 K. DAVACI : VEKİLİ : Av. DAVALILAR : 1- VEKİLİ : Av. : 2- 3- VEKİLİ : Av. : 4- 5- 6- DAVA : Tazminat KARAR TARİHİ : 06/10/2026 YAZIM TARİHİ : 06/10/2026
Yukarıdaki karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352 madde uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : Davacı vekili özetle: Taraflar arasındaki hizmet sözleşmesi uyarınca davalılar bünyesinde çalışan dava dışı işçinin iş akdinin sona erdiğini, müvekkilince işçiye kıdem tazminatı ödendiğini, bu miktardan davalıların sorumlu tutulması gerektiğini, bir kısım ödemenin alındığını ancak kalan 177.779,39-TL'nın davalılardan tahsili gerektiğini belirterek bu miktarın ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte, davalı şirketlerden rücuen tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalılar ......Şti ve ......Şti. vekili özetle; Zamanaşımı def'ilerinin bulunduğunu, mahkemenin yetkisine itiraz ettiklerini, husumet ve muvazaa itirazlarının bulunduğunu, kıdem tazminatlarında yüklenici değil asıl işverenin sorumlu olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmede veya teknik genel şartnamede işçilik alacaklarının tamamından yüklenicinin sorumlu olduğuna dair bir düzenleme bulunmadığını, yüklenicinin işçilik alacaklarından kendi dönemi ve ücreti ile ve sınırlı sorumlu olduğunu, ödeme tarihinden itibaren talep edilmiş olan faiz talebine faize ve başlangıcına da itiraz ettiklerini, fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak, müvekkilleri yönünden davanın reddini, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir. Davalı... ... Şirketi vekili özetle; Zamanaşımı ve görev itirazında bulunduklarını, fazla ödeme yapılıp yapılmadığının tespiti gerektiğini, müvekkili şirket açısından temerrüt oluşmadığından faiz talebinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkili şirketin gerek fesih işlemi yönünden, gerekse diğer yönlerden hiçbir şekilde sorumlu olmadığını, müvekkili şirket açısından davanın reddini, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Diğer davalılar usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen cevap dilekçesi sunmamışlardır. İlk derece mahkemesince ".......davanın taraflar arasında imzalanan hizmet sözleşmesinden kaynaklı rücuen tazminat istemine ilişkin olduğu, hizmet alım sözleşmelerinin ihale şartlarıyla belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerden olduğu, bu sözleşme türünde yüklenicinin ediminin hizmetin kendi işçisiyle yerine getirilmesi, işverenin ediminin ise sözleşme bedelinin ödenmesi olduğu, sözleşme kapsamında yapılması gereken işin yüklenici işçisi tarafından yerine getirilmesi gerektiği, davamızda iş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususunda herhangi bir ihtilafın bulunmadığı ve bu hususun SGK kayıtları gereğince de doğrulandığı, davamıza konu hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğunun bulunmadığı, işveren ile yüklenicinin İş Kanununa göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmalarına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanmasının gerektiği, bu hususta işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverene işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması durumu dikkate alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ve ödediği bedeli ve fer'ilerinin tamamını talep etme hakkının bulunduğu ve işçiye ödenen kıdem tazminatının iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmasının gerektiği ve hesaplanan kıdem tazminatının tamamında işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yüklenicilerin işverene karşı sorumlu oldukları ve hesap bilirkişisi tarafından düzenlenen 22/07/2024 tarihli rapora istinaden davacının davalılardan alacaklarının ayrı ayrı her davalı için hesaplandığı ve davacının davasını açmakta kısmen haklı bulunduğu, ayrıca bu hususta Ankara Bam 4. Hukuk Dairesi'nin 2022/2832 Esas 2023/3118 Karar sayılı ''...Dosya kapsamı, mevcut delil durumu, hükme esas alınan bilirkişi raporunun gerekçeli, denetimine elverişli ve somut olayın özelliklerine uygun olması, dava konusu hizmet alım sözleşmelerinde asıl işverenin, alt işveren (yüklenici) tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğunun bulunmaması, dolayısıyla (müteselsil borçlular) asıl ve alt işverenler arasındaki hukuki ilişkinin niteliği, asıl işveren ile alt işverenlerin, İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmalarına rağmen, rücu ilişkisinde taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinin uygulanmasının, sözleşme hukukunun en temel ilkelerinden olması, işçilik alacakları asıl işveren tarafından ödenen işçinin, alt işveren yüklenicinin işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, asıl işveren ve alt işveren arasındaki sözleşmede, "asıl işverenin, işçilik alacaklarından sorumlu olacağına" dair bir hüküm bulunduğunun da iddia ve ispat edilmemiş olması dikkate alındığında, davacı asıl işverenin, ödemiş olduğu işçilik alacakları ve ferilerinin tamamını, işçiyi çalıştıran alt işveren yüklenicilerden (dönemleri ile sınırlı olmak üzere) talep etme hakkı bulunduğunun kabulünün gerekmesi, davalının işçinin kendi nezdinde çalıştığı dönemle sınırlı olarak sorumlu olması, dava dışı işçinin, davalı haricinde başka alt işveren şirketlerde de çalışmasının bulunması ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur...'' örnek ilamının bulunduğu ve temerrüt yönünden ise rücue tabi alacaklarda ödemeden itibaren temerrütün oluşacağı konusunda Yargıtay kararlarının bulunduğu ve bu nedenle ödeme tarihinin temerrüt tarihi olarak dikkate alınmasının gerektiği de görülmekle ve yukarıdaki gerekçelerle davacının davasının kısmen kabulü ile, 41.904,60 TL'nin ödeme tarihi olan 03/04/2023 tarihinden işletilecek avans faizi ile davalı Kırcı nakliyat şirketinden alınarak davacıya ödenmesine, 19.961,92 TL'nin ödeme tarihi olan 03/04/2023 tarihinden işletilecek avans faizi ile davalı ... - ...şirketleri ortaklığından alınarak davacıya ödenmesine, 39.833,16 TL'nin ödeme tarihi olan 03/04/2023 tarihinden işletilecek avans faizi ile davalı ...şirketinden alınarak davacıya ödenmesine, 14.576,20 TL'nin ödeme tarihi olan 03/04/2023 tarihinden işletilecek avans faizi ile davalı ... şirketinden alınarak davacıya ödenmesine, 766.36 TL'nin ödeme tarihi olan 03/04/2023 tarihinden işletilecek avans faizi ile davalı... şirketinden alınarak davacıya ödenmesine, 60.637,12 TL'nin ödeme tarihi olan 03/04/2023 tarihinden işletilecek avans faizi ile davalı... şirketinden alınarak davacıya ödenmesine, ayrıca dava açılmadan önce taraflar dava şartı olan arabuluculuğa başvurmuş ve adalet bakanlığı bütçesinden ödendiği sarf kararından anlaşıldığından bu ücretin de taraflardan tahsiline....." karar verilmiştir. Davalı ... .... Ltd.Şti.vekili istinaf dilekçesinde özetle: Adi ortaklığın taraf sıfatı bulunmadığı ancak mahkemece adi ortaklık aleyhine hüküm kurulmasının hatalı olduğu, toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacak kalemlerinin hüküm altına alınmasının hatalı olduğu, müvekkillerinin sorumluluğunun bulunmadığı, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkillerinin sadece kendi dönemlerine ilişkin ve yarı yarıya sorumlu tutulabileceği, avans faizine hükmedilemeyeceği, davanın reddine karar verilmesi nedenleriyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Davalı ... ... Ltd.Şti.vekili istinaf dilekçesinde özetle: Zamanaşımı ve görev itirazında bulunduklarını, iş sözleşmesinin kıdem tazminatı ödenmesini gerektirir şekilde feshedilmediğini, rücu hakkının doğduğunun ispatlanamadığını, davacı idare tarafından fazla ödeme yapılıp yapılmadığının irdelenmesi gerektiğini, müvekkili şirketin ihale döneminde tarafı olduğu herhangi bir toplu iş sözleşmesinin bulunmadığını, bu sebeple dava dışı işçinin müvekkili şirketteki çalışmasına ilişkin toplu iş sözleşmesine istinaden ek ödemelerle birlikte yapılan ödeme varsa hatalı olduğunu, müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığını, aksi düşünülse dahi kıdem tazminatından sorumluluğunun işçiyi kendi çalıştırdığı süre ve o dönemdeki ücret ile ve davacı idare ile yarı yarıya olmak üzere sınırlı olduğunu, faiz istenemeyeceğini belirterek davanın reddini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE: Dava, hizmet sözleşmesi nedeniyle dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatının rücuen tahsili taleplidir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının asıl işveren olarak istihdam ettiği dava dışı işçinin emekliliği nedeniyle sona eren iş sözleşmesi gereğince ödenen işçilik alacaklarının davalı alt işverenlerden rücuen tazmin edilip edilemeyeceği, edilebilecek ise miktarının ne olduğu hususlarına ilişkin olup, mahkemece davanın kısmen kabulü ile bir kısım kıdem tazminatlarının davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verildiği görülmüştür. 29/01/2026 gün, 33152 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "7573 sayılı Yasa Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı K.H.K.'da Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile; "MADDE 6- 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir. GEÇİCİ MADDE 12- 10/9/2014 tarihli ve 6552 sayılı İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanunun 8 inci maddesinin yürürlüğe girdiği 11/9/2014 ile 15/10/2019 tarihi arasında (bu tarihler dahil) 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilere kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemelerinden alt işverenlere rücuya konu tutarların söz konusu ihale sözleşmeleri kapsamında geçen kısmının tahsilinden vazgeçilir. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla birinci fıkra kapsamında kamu kurum veya kuruluşları tarafından alt işverene rücu edilmek üzere yürütülen davalarda, birinci fıkra uyarınca tahsilinden vazgeçilen kısım için ihtilafın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilir, yargılama gideri ve vekâlet ücreti taraflar üzerinde bırakılır. İcra takiplerinde tahsilinden vazgeçilen kısma ilişkin olarak harç alınmaksızın düşme kararı verilir, takip giderleri ile vekâlet ücreti taraflar üzerinde bırakılır. Ancak, bu kapsamda alt işverene rücu edilerek takip ve tahsil edilmiş olan tutarlar, alt işverenler lehine hiçbir şekilde alacak hakkı doğurmaz ve tahsil edilmiş tutarlar iade edilmez.” Hükmünün eklendiği görülmüştür. Bu durumda yerel mahkemece 29/01/2026 gün, 33152 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak de dikkate alınarak 8 inci maddenin yürürlüğe girdiği 11/9/2014 ile 15/10/2019 tarihi arasında (bu tarihler dahil) 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca imzalanan ihale sözleşmeleri kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan işçilere kamu kurum ve kuruluşları tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemelerinden alt işverenlere rücuya konu tutarların bilirkişi marifetiyle tespiti ile yargılamaya devam olunarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmektedir. Yukarıda anlatılan nedenlerle Dairemizce, HMK 355 madde uyarınca re'sen, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir. Kararın kaldırılması nedenine göre davalılar vekillerinin diğer istinaf nedenlerinin incelenmesine gerek görülmemiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-)Davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun kabulü ile: HMK 353/1.a.6 maddesi gereğince, Eskişehir Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/10/2024 tarih, 2023/1042 E., 2024/746 K. sayılı kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, 2-)Peşin alınan istinaf karar harcının iadesine, 3-)İstinaf kanun yoluna başvuranlar tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesi tarafından hükümle birlikte değerlendirilmesine,
4-)HMK 359/4 madde gereğince kararın tebliği, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemleri ile 302/5 madde gereğince kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararların yerine getirilmesi için gerekli bildirimlerin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK 353/1.a madde gereğince miktar itibari ile kesin olmak üzere, oybirliğiyle karar verildi. 06/10/2026
Başkan
Üye
Üye
Katip