Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2025/970 E. 2026/1839 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2025/970
Karar No
2026/1839
Karar Tarihi

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

9.HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

ESAS NO:2025/970

KARAR NO:2026/1839

İNCELENEN DOSYANIN

MAHKEMESİ:(KAPATILAN)BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR TARİHİ:26/03/2025

NUMARASI:2020/268 Esas - 2025/350 Karar

DAVA:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ:17/09/2026

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; 17/04/2018 tarihinde müvekkillerinden ...'ın yolcu olarak bulunduğu ... plakalı İETT'ye ait otobüsten indikten sonra yolun karşı tarafına geçmeye çalışırken davalı ...'nun sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracın kendisine çarpması sonucunda ağır şekilde yaralandığını, trafik kazası nedeniyle bir çok ameliyat geçirip halen yatalak hasta olarak bakıma muhtaç olduğunu, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşuluyla şimdilik sürekli geçici kazanç kaybı, tedavi ve yol masrafı olmak üzere 1.000-TL maddi tazminatın davalılardan tahsili ile davacı ...'a ödenmesine, ağır şekilde yaralanan müvekkili ... için 50.000-TL, eşi ... için 50.000-TL, çocukları ..., ... ve ... için ayrı ayrı 10.000-TL manevi tazminatın sigorta şirketleri dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalılar cevap dilekçesi ve yargılama aşamasındaki beyanlarında özetle; kazanın oluşumunda yaya olan ...'ın kusurlu olduğunu, kendi kusuruna dayanarak tazminat talep edemeyeceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "1-Davacı ... tarafından davalılar aleyhine açılan maddi tazminat talepli davanın arttırım kapsamında kısmen kabulü ile 60.000-TL geçici ödemenin mahsubundan sonra bakiye 6.200.584,34-TL'nin (davalı ... Sigorta 3.600.000-TL poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olmak koşuluyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile iş bu davacıya verilmesine, hükmedilen alacağa davalı sigorta şirketleri yönünden dava tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 17/04/2018 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, fazlaya ilişkin talebin reddine, 2-Davacılar tarafından davalılar ..., İETT ile .... Şti (... A.Ş) aleyhine açılan manevi tazminat talepli davanın kabulü ile davacı ... için 50.000-TL, ... için 50.000-TL, ... için 10.000-TL, ... için 10.000-TL, ... için 10.000-TL olmak üzere toplam 130.000-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte iş bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine" karar verilmiştir.Bu karara karşı davalı İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü vekili, davalı ... A.Ş. vekili, davalı .... A.Ş. vekili, davalı ... A.Ş. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davalı İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; dosya kapsamında alınan ve karara esas teşkil eden aktüerya raporlardaki itirazlarının değerlendirilmediğini, aktüerya hesap raporunda bilinen dönem hesabının hatalı hesaplandığını, ihbar dilekçesinin otobüs sürücüsüne tebliğ edilmediğini, kusur raporlarının da hatalı olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Davalı... A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle;Yerel Mahkemece maddi meselenin takdirinde hata yapılmış ve eksik incelemeye dayalı olarak hüküm kurulduğunu, bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, müvekkili şirketin zarardan poliçe limitleri ile sınırlı sorumlu olmakla, vekalet ücreti, yargılama gideri ve harçlar yönünden de poliçede belirtilen limit ile orantılı şekilde sorumlu olacağını, fahiş olarak hesaplanan ve teminat limitlerini aşan hükmün hatalı oldğunu, sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunu, poliçe limitinin hatalı değerlendirildiğini, kişi başına teminat limiti yerine kaza başına teminat limitinin yazılmasının hatalı olduğunu, bilirkişi raporunda yapılan hesaplamaların fahiş olduğunu, afaki bir maluliyet ve kusur oranı belirlendiğini, Yargıtay'ın genel içtihatları gözetilerek hesaplamada TRH tablosu ve %1,8 faiz oranının esas alınması gerektiğini, vergilendirilmiş gelire ilişkin dava dosyasına herhangi bir belge sunulmadığı için asgari ücret esas alınarak hesaplama yapılması gerektiğini, davacının herhangi bir sosyal kuruma bağlı olup olmadığının araştırılması gerektiğini, kusura göre sorumlu tutulmaları gerektiğini, manevi tazminatın teminat dışı olduğunu, ...'nın rücuya tabi ödemesinin olup olmadığının araştırılmadığını, gelirin asgari ücret üzerinden kabul edilmesi gerektiğini, faizin dava tarihinden işletilmesi gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Davalı .... A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının varsa kaza öncesi bir maluliyeti olup olmadığının araştırılması gerektiğini, güncel maluliyet raporunun alınmadığını, kusur raporuna itirazlarının değerlendirilmediğini, tazminat hesaplamasının hatalı yapıldığını, kaza ve dava tarihi itibari ile faiz yürütülmesinin hatalı olduğunu, ıslah dilekçesinin kendilerine ve diğer davalılara tebliğ edilmediğini, İETT şoförüne davanın ihbar edilmediğini, davaya katılımının sağlanmadığını, ıslah dilekçesinin tebliğ edilmediğini, tedavi giderinin hatalı hesaplandığını, hakkaniyet indirimi yapılmadığını ve yapılmama sebebinin de gerekçede belirtilmediğini, eksik inceleme yapıldığını belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Davalı ... A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; düzenlenen poliçe tarihi, kaza tarihi kapsamında o dönem yürürlükte bulunan kanun hükümleri kapsamında değerlendirme yapılarak hüküm kurulması gerektiğini, müvekkili şirketin geçici iş göremezlik tazminatından sorumluluğu bulunmadığını,bilirkişi raporunda sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden çok yüksek ve fahiş rakamlar hesaplandığını,yeniden bilirkişi raporu alınması gerektiğini ,tedavi gideri hesabının SUT'a göre yapılması gerektiğini, poliçe limitinin hatalı değerlendirildiğini, kişi başına teminat limiti yerine kaza başına teminat limitinin yazılmasının hatalı olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Dava, yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Dosya kapsamından 17.04.2018 günü, saat 12.30 sıralarında davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyonet ile ... Caddesi üzerinde seyir halinde iken önünde yolcu indirmek amacıyla duraklayan ... plakalı İETT otobüsü nedeniyle karşı yön bölümüne girerek seyrini sürdürdüğü esnada otobüsten inerek bu otobüsün önünden karşıdan karşıya geçmek isteyen davacı yaya ...'a çarpışması ile meydana gelen trafik kazasında davacının yaralandığı ve davacının bu yaralanması nedeni maddi ile manevi tazminat talep ettiği anlaşılmıştır. Mahkemece hükme esas alınan kusur heyet bilirkişi raporuna göre ... plakalı araç sürücüsü ...'nun %50 oranında, yaya davacı ...'ın %30 oranında, ... İETT otobüs sürücüsünün ise %20 oranında kusurlu olduğu tespit edilerek hesaplama yapıldığı görülmüştür.Kaza tespit tutanağında ... plakalı araç sürücüsü ...'nun KTK 56/1A maddesi kuralını, yaya davacı ...'ın KTY 138. madde kuralını, ... İETT'ye ait otobüs sürücüsünün ise KTK 58. madde kuralını ihlal ettiği tespit edilmiştir. Bu durumda kaza tespit tutanağı ile Mahkemece alınan kusur raporunun birbiriyle örtüştüğü ve olayın oluşuna uygun düştüğü nazara alındığında kusura yönelik istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.İstanbul ATK 3. İhtisas Kurulu tarafından aynı kaza sebebi ile düzenlenen 30/10/2023 tarihli maluliyet raporunda davacının trafik kazasına bağlı yaralanması nedeniyle Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre % 100 engel oranı olduğu tespit edilmiştir.İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan maluliyet raporunda dosya kapsamı ve davacının kaza nedeniyle düzenlenen tüm tıbbi belgeleri de incelenerek maluliyet oranının tespiti açısından kaza ile yaralanma arasındaki illiyet bağı da açıklanarak kaza tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde düzenlenmiş olmasına göre maluliyet raporuna ilişkin istinaf itirazları da yerinde değildir.Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin güncel içtihatları uyarınca tazminat hesaplarında bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 tablosu uygulanacak, bilinmeyen (işleyecek) devre bakımından da "progresif rant" formülü kullanılarak tazminatın hesaplanması gerekecektir. Bu nedenle hükme esas alınan aktüerya raporunda hesaplamanın TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre yapılmasının içtihatlara uygun olmasına göre 1,8 teknik faiz uygulanması gerektiği yönündeki istinaf yerinde görülmemiştir.(Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2024/3323 E.- 2024/5474 K., 2023/12136 E. - 2024/5730 K., 2022/11212 E. - 2024/8084 K. sayılı kararları). Mahkemece hükmedilen tazminat miktarından geçici ödeme miktarının mahsup edilerek hüküm kurulduğu görülmekle aynı yöne değinen istinaf yerinde görülmemiştir.Müteselsil sorumluluğa ilişkin TBK'nın 162/1.maddesine göre ise müteselsil borçlulardan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumludur. Aynı Kanun'un 163.maddesine göre borç tamamen ifa edilinceye kadar alacaklıya karşı bütün borçluların sorumluluğu devam eder. Alacaklı, borçluların birinden, bir kısmından veya hepsinden alacağını talep etme ve dava açma hakkına sahiptir.Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 13/06/2017 tarih, 2016/11886 E. ve 2017/6732 K. Sayılı emsal kararında da "... Karayolları Trafik Kanunu'nun 88. maddesiyle, trafik kazaları neticesi doğacak zarar sorumluluğunda müteselsillik esasının benimsendiği, davacı kusursuz olduğundan zararın tamamını isterse sorumluların tamamından isterse bir kısmından isteyebileceği, açıkça davalının kusuru oranında sorumlu tutulmasını istemeyen davacı yönünden dava dışı kişinin de kusurunun bulunmasının davalıların müteselsil sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı; somut olayda davalı sürücünün %25 oranında ve dava dışı sürücünün %75 oranında kusurlu olduğu; davalı ve dava dışı 3. kişinin kusur oranlarının birbirlerine karşı açılacak rücu davasında önem taşıyacağı ve dava dilekçesinde davacının kusursuz olduğu belirtilerek zararın müştereken ve müteselsilen tahsili talep edildiğinden davalıların zararın tamamından sorumlu tutulması gerekirken KTK 88. ve TBK 61. maddesine aykırı olarak davalıların kusuru oranında sorumlu tutulmalarının hatalı olduğu" yönünde karar verilmiştir.TBK'nın 54. maddesi ile KTK'nın 98. maddesi birlikte değerlendirildiğinde, kazadaki yaralanmadan kaynaklanan iyileşme sürecindeki geçici bakıcı gideri, geçici işgöremezlik ve belgesiz tedavi giderlerine ilişkin zarardan sorumluluk, zarara neden olanlar ile bu kişilerin sorumluluğunu poliçe ile üstlenen sigorta şirketine aittir. Başka bir ifadeyle geçici iş göremezlik zararı bedeni zarar teminatı ile ... poliçesi kapsamında olup, 6111 sayılı yasa uyarınca tedavi gideri kapsamında değerlendirilemez. Bu nedenle bakıcı giderleri zararlarının, poliçedeki tedavi giderleri teminatından, geçici ve kalıcı işgöremezlik zararının ise sakatlık ve ölüm teminatından karşılanması gerektiğinden davalı Sigorta Şirketinin geçici iş göremezlik tazminatı sorumluluğu bulunmadığına ilişkin istinaf talebi yerinde değildir (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2023/12431 E. - 2025/23675 K. sayılı kararı).Somut uyuşmazlıkta yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler gereğince trafik kazası sonucu oluşan zararlardan kusuru ile sebebiyet veren iki tarafın sürücü ve trafik sigortacısı ile işleteni zarar görene karşı müteselsilen sorumludur. Davacılar TBK'nın 162 ve 163. maddesi gereğince müteselsil sorumluların hepsine karşı dava açabileceği gibi bunlardan sadece birine karşıda tazminat davası açabilir. Bu nedenle İlk Derece Mahkemesince davalıların hükmedilen tazminatın tamamından müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmasında isabetsizlik bulunmamaktadır. Davalıların kusur oranı ile sorumlu tutulmalarına ilişkin istinafı yerinde görülmemiştir. Mahkemece hükümde davalı sigorta şirketleri yönünden poliçe limitleri belirlenirken geçici iş göremezlik ve sürekli iş göremezlik tazminatının sakatlık ve ölüm teminat limiti; bakıcı gideri zararının tedavi gideri teminat limiti ile sorumlu olacakları kişi başına limitleri belirtilmeden kaza başına teminat limiti üzerinden karar verilmesi, yine davalı sigorta şirketlerinin manevi tazminattan sorumlu tutulmaları doğru olmamıştır.Trafik kazası nedeniyle sağlık hizmet sunucularınca verilen tedavi hizmet bedellerinin tamamının ... tarafından karşılanması esasının getirilmesi amacıyla, 25.02.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6111 sayılı Kanunun 59. maddesi ile 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 98. maddesi değiştirilmiş, anılan değişiklik ile trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmi ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesinin olup olmadığına bakılmaksızın ... Kurumu tarafından karşılanacağı kararlaştırılmıştır. Bu nedenle davacının dava konusu belgeli/faturalı sağlık giderlerinin tümünden ... Kurumu, belgesiz/paramedikal giderlerden ise aracın işleteni, sürücüsü ve ... Sigortacısı sorumludur. Danıştay 10. Dairesinin 2010/6584 Esas sayılı dosyasından verdiği karar gereği, 05.11.2011 tarih ve 28106 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan ... Kurumu Sağlık Uygulama Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ'de yer alan trafik kazası tedavi giderlerine yönelik Sağlık Uygulama Tebliği'ne ilişkin uygulamanın yürütmesi durdurulmuş olup, ...'nın sorumlu olduğu tedavi giderlerinin belirlenmesinde SUT hükümlerinin uygulanması söz konusu olmayacaktır (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2019/5486 E. - 2020/8961 K. sayılı kararı).Somut uyuşmazlıkta mahkemece davacılar vekiline tedavi gideri kalemlerine ilişkin beyanda bulunmak ve varsa belgelerini sunmak üzere süre verilmeden yetersiz bilirkişi raporunun hükme esas alınması doğru olmamıştır.Mahkemece hükme esas alınan aktüerya bilirkişi raporunda davacının geliri asgari ücret üzerinden hesapladığından gelire ilişkin istinaf yerinde görülmemiştir. Ancak bilirkişi raporunda bilinen dönem hesabında yıllara göre hesaplama yapılması gerekirken rapor tarihindeki asgari ücret üzerinden bilinen dönem için hesaplanma yapılması hatalı olmuştur.Yine davacıya ... tarafından rücuya tabi ödeme ve bakıcı gideri altında ödeme yapılıp yapılmadığı araştırılmadan, davacılar vekilinin ıslah dilekçesi, davalı .... A.Ş.'ye tebliğ edilmeden, davalı İETT vekilinin sunduğu 07/03/2025 tarihli ihbar dilekçesi dava dışı sürücü ...'ya tebliğ edilmeden eksik inceleme ile karar verilmesi doğru olmamıştır.Açıklanan nedenlerle, davalı İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü vekili, davalı ... A.Ş. vekili, davalı .... A.Ş. vekili, davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

KARAR:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1-Davalı İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü, davalı ... A.Ş., davalı .... A.Ş., davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile yukarıda esas ve karar numarası belirtilen İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,

2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

3-İstinaf karar harcının istek halinde İlk Derece Mahkemesince yatırana iadesine,

4-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına,

5-Davalı İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğü, davalı ... A.Ş., davalı .... A.Ş., davalı ... A.Ş. tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,

6-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.17/09/2026

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2025/970, K. 2026/1839, T. 26.03.2025, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2025-970-e-2026-1839-k-5897d1c3cf45