Bölge Adliye Mahkemesi 2025/769 E. 2026/1656 K.

T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 11. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2025/769 KARAR NO : 2026/1656

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : MANİSA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 12/02/2025 NUMARASI : 2024/580 E. 2025/140 K. DAVANIN KONUSU : Tazminat KARAR TARİHİ : 19.10.2026 KARAR YAZIM TARİHİ: 19.10.2026

Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinin 12.02.2025 tarih 2024/580 E. 2025/140 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı....A.Ş vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye.... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : DAVA : Davacı vekili, 13.04.2024 tarihinde, davalı şirketin zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, davalı....'nin maliki, davalı ....'nin sürücüsü olduğu .... plakalı aracın aynı istikamette seyir halinde olan davacıya ait ... plakalı araca çarpması sonucunda müvekkiline ait aracın yol kenarındaki koruma demirlerine çarparak hasarlandığını,. karşı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin başvurusu üzerine davalı şirket tarafından hasar dosyası açıldığını, aracın perte çıkmış olduğu sonucuna varıldığını, rayiç bedelinin 100.000,00 TL, sovtaj değerinin 26.600,00-TL olarak belirlendiğini, 73.400,00 TL tutarında tazminat ödemesi teklifinde bulunulduğunu, ancak bu tutar gerçek zararı karşılamadığından müvekkilinin teklifi reddettiğini iddia ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 100,00 TL hasar bedeli ve 100,00 TL ikame araç bedeli olmak üzere toplam 200,00 TL maddi tazminatın davalı gerçek kişiler yönünden kaza tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili 07.01.2025 tarihli ıslah dilekçesi ile hasar bedeli istemini 173.400,00 TL'ye yükselterek bu tutarın davalı .... A.Ş. bakımından temerrüt tarihi olan 15.06.2024 tarihinden, diğer davalılar bakımından ise kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline; ikame araç bedeli istemini ise 15.698,00 TL'ye yükselterek bu tutarın kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalılar .... ve .. .'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP : Davalı .... A.Ş. vekili; davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki yararının bulunmadığını, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun trafik kazası sonucu zarara uğrayan bir aracın maddi varlığı üzerinde oluşan zararlar ile sınırlı olduğunu, aracın onarımı esnasında kullanılamamasından doğan zararların ZMMS poliçesi kapsamında bulunmadığını, araç rayiç değeri belirlenirken aracın somut özelliklerinin dikkate alınması gerektiğini, pert-total hesaplaması yapılırken araç rayiç değerinin kaza tarihi ilanlarına göre tespit edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin temerrüde düşmediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar .... ve...... tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, trafik bilirkişisi ve makine mühendisinden alınan bilirkişi raporunda kazanın meydana gelmesinde davalıların ZMM sigortacısı, sürücüsü ve işleteni olduğu .... plakalı aracın tam kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığı, davacıya ait aracın hasar onarım bedelinin KDV dahil 94.500,00 TL, rayiç değerinin 200.000,00 TL olduğu, aracın onarımının ekonomik olmadığı, sovtaj bedeli olan 26.600,00 TL düşüldüğünde, gerçek hasar bedelinin 173.400,00 TL olduğu, araca pert işlemi yapılması sebebiyle yeni araç edininceye kadar geçecek makul sürenin 15 gün olduğu, bu süre içerisinde ikame araç bedelinin hasar tarihi itibarı ile 15.689,00 TL olduğu yönünde görüş bildirildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 173.400,00 TL hasar tazminatının davalılar ....ve....yönünden 100,00 TL'sine kaza tarihinden, bakiye 173.300,00 TL'sine ıslah tarihinden, davalı sigorta şirketi yönünden ise tamamına temerrüt tarihi olan 14.06.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) alınarak davacıya verilmesine; 15.689,00 TL ikame araç bedeli tazminatının 100,00 TL'sinin kaza tarihinden, bakiye 15.589,00 TL'sinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .... ve ....'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. Karara karşı davalı .....A.Ş. vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İSTİNAF NEDENLERİ : Davalı .... A.Ş. vekili, bilirkişi raporunda davacıya ait aracın geçmiş hasar kayıtlarının sorgulanıp incelenmediğini, araç üzerinde yapılan ekspertiz çalışmalarında macun tespit edilmesinin aracın daha önceki kazalarda ciddi bir onarıma tabi tutulduğunu gösterdiğini, davacı tarafça aracın rayiç değerinin 180.000,00 TL’nin üzerinde bulunduğunun iddia edildiğini, ancak bu tutarın araç kasko değerleri, internet ilanları ile denk düşmediğini, ülkemizde 2019 yılının ikinci yarısından itibaren ikinci el otomobil satış piyasasındaki hızlı yükseliş, hatta 2020 yılı başı ve ikinci yarısından sonra haftalık önemli artışlar yaşandığını, satış ilanlarında her zaman gerçek bilgilerin paylaşılmadığını, davacı tarafından imzalanan ibraname ve mutabakatname isimli ve imzalı belgede 180.000,00 TL rayiç değer üzerinden anlaşıldığını ve fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına ilişkin herhangi bir ifade yer almadığını, kendi rızasıyla tamamen ibra ettiğini, hiçbir alacaklarının kalmadığını, araç rayiç değerinin 180.000,00 TL olarak makul olduğunu kabul ettiğini, araç mahrumiyet bedeline ilişkin taleplerin ZMMS teminatı dışında olduğundan buna ilişkin taleplerin reddi gerektiğini, araç rayiç değeri belirlenirken aracın somut özelliklerinin dikkate alınması gerektiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir. GEREKÇE: Dava, trafik kazasında davacının aracının hasarlanması nedeniyle karşı aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, işleteni ve sürücüsünden hasar bedeli ve ikame araç bedeli istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. (Yargıtay HGK 15.6.2011 tarih ve 2011/17-142 E. - 2011/411 K., 22.2.2012 tarih ve 2011/17-787 E. - 2012/92 K., 16/1.2013 tarih ve 2012/17-1491 E. - 2012/411 K. ve Yargıtay 17. HD 20.05.2013 tarih ve 2012/8984 E. - 2013/7276 K. sayılı ilamları) Dolayısıyla, trafik kazası nedeniyle davacının zararından davalı sigorta şirketinin, sigortalı sürücücünün kusuru oranında sorumlu olduğunu amirdir. Zararın poliçe kapsamı dışında kaldığı hususunda ispat külfeti davalı sigorta şirketi üzerinde olup, sigorta şirketinin zararın poliçe kapsamı dışında kaldığını somut deliller ile ispat etmesi gerekir. Sigorta şirketi poliçeden kaynaklanan tazmin borcunu yerine getirirken gerçek zararı ödemekle yükümlü olduğundan, aracın onarımı yapılsın ya da yapılmasın onarıma ilişkin fatura olsun ya da olmasın hasar bedeli üzerinden hesaplanan KDV'yi de zarar görene ödemek zorundadır. (Yargıtay 17 HD 05.06.2014 tarih ve 2014/9038 E. - 2014/9078 K. sayılı ilamı) Yine, hasar bedeli, araç rayicinin %50'sini aştığı durumlarda aracın tamirinin ekonomik olmadığı açıktır. Bu durumda, araç pert total kabul edilerek aracın sovtaj bedeli de belirlenmek sureti ile hasarsız piyasa rayici ile sovtaj bedeli arasındaki farkın hasar miktarı olarak belirlenmesi gerekir. (Yargıtay 17. HD 18.05.2016 tarih ve 2016/3196 E. - 2016/6047 K. sayılı ilamı) Dosya kapsamındaki tüm hukuki ve maddi vakıalar karşısında; ilk derece mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olmasına, kusur ve hasarın anılan ilke ve esaslar ile örtüşecek şekilde olayın oluş şekli ve dosya kapsamına uygun olarak belirlenmesine, aracın ikinci el ve sovtaj bedelinin piyasa rayiçlerine göre belirlenmesine, araç pert kabul edilerek sovtaj bedelinin aracın kaza tarihindeki ikinci el rayiç bedelinden indirilmesine, bakiye miktarın poliçe limiti dahilinde hüküm altına alınmış olmasına, zararın poliçe kapsamı dışında kaldığının davalı sigorta şirketi tarafından somut deliller ile ispat edilememiş olmasına, davalı sigorta şirketinin ikame araç bedelinden sorumlu tutulmamış olmasına, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik bulunmamakla, davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf itirazları yerinde değildir. Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalı .... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-Davalı .... A.Ş. yönünden istinaf karar harcı olan 12.916,66-TL'den peşin alınan 3.500,00-TL'nin mahsubu ile eksik kalan 9.416,66-TL'nin davalı .... A.Ş.'den alınarak hazineye gelir kaydına, 3-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı ....A.Ş.'nin yaptığı giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 19.10.2026