Bölge Adliye Mahkemesi 2025/758 E. 2026/645 K.

T.C.ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 31.HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/758-2026/645 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 31.HUKUK DAİRESİ (İnceleme Aşamasında / Duruşmasız) (Başvuru Kabul/Gönderme/HMK m. 353/1-a.6) DOSYA NO : 2025/758 Esas KARAR NO : 2026/645

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN : ... (...) ÜYE : ... (...) ÜYE : ... (...) KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA BATI 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 17/07/2025 NUMARASI : 2023/566 Esas-2025/798 Karar (Birleşen Ankara Batı 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2023/788 Esas 2023/840 Karar Sayılı Dosyası)

DAVACI (ASIL VE BİRLEŞEN DOSYA) : ... -... VEKİLLERİ : Av. ...- Av. ...- Av. ...- DAVALI (ASIL VE BİRLEŞEN DOSYA) : ...- VEKİLİ : Av. ...-

DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit|Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) KARAR TARİHİ : 23/06/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 14/07/2026

Taraflar arasında yapılan yargılama neticesinde, Menfi Tespit |Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasında mahkemece asıl ve birleşen davanın reddine dair verilen karara karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Asıl davada; Davacı vekili;müvekkili şirket ile davalı arasında akdedilmiş olan 24.08.2022 tarihli sözleşme ile ”Endüstriyel Manuel Eco-Sistem Kumlama Makinası (4000*4000*3000), Eco-Sistem Modüler Yaş Boya Kabini, Eco-Sistem Modüler Yaş Boya Pişirme Fırını, Ürün Zımpara Odası, Kardan Konveyör Sistemi (Ağır Tip), Yaş Boya Tabancası” sistemi üretimi ve çalışır halde teslimi davalı yanca taahhüt edildiğini, sözleşmeye göre sistem tam ve kurulu şekilde, kullanıma hazır halde, tek seferde, en geç 30.09.2022 tarihinde teslim edilmesi gerektiğini, teslimin geciktiği her gün için sözleşmenin 8nci maddesine göre sözleşme bedelinin %0,3 (binde 3)’ü oranında gecikme cezası tahakkuk ettiğini, sözleşmenin 8.2nci maddesine göre de gecikme cezası, hiçbir ihtarda bulunmaya ve ilam almaya gerek kalmaksızın Satıcı’ya (davalıya) yapılacak ödemelerden kesilecek, yapılacak ödemenin gecikme cezasını karşılamaması durumunda ise gecikme cezası ayrıca Satıcı’dan (davalıdan) tahsil edileceğini, dava tarihi itibariyle sözleşmeye konu sistem tam ve kurulu şekilde, kullanıma hazır halde teslim edilmediğini, sistemin çalışmadığının Kahramankazan Sulh Hukuk Mahkemesince 14 Mart 2023 tarihinde 2023/20 D.İş sayılı dosya kapsamında yapılmış delil tespit raporu ile de tevsik edildiğini, sözleşmenin gereği gibi yerine getirilmemesi nedeniyle davalı yanca eksik bırakılan işler müvekkili tarafından tamamlandığını, bu kısma ilişkin bedelin şimdilik 140.000-TL+KDV olduğunu, davalı yanca baca borularının hatalı montajı nedeniyle rüzgârda zarar gören boruların tamiri için de toplam 32.500-TL+KDV olup bu kısımlar ilgili yasal haklar saklı tutulduğunu, davalı yanca sözleşmeye aykırı şekilde kesilmiş işin faturasının da ihtarname ile iade edilmesine rağmen davalı yanca sözleşmeye ve yasaya aykırı şekilde Ankara Batı İcra Dairesi’nin 2023/11571 E sayılı başlatılan icra takibinin sehven itiraz edilmemesi nedeniyle kesinleştiğini, işin süresinde ve tam yapılmaması nedeniyle sözleşmenin 8nci maddesine göre işlemiş gecikme cezası 24.05.2023 itibariyle (236*6.442,80-TL) 1.520.500,80-TL olduğunu, eksik bırakılan işlerin müvekkilince tamamlanması bedeli ise şimdilik KDV dahil 165.200-TL olup, hatalı montaj nedeniyle zarar gören baca borularının tamir bedeli 38.250-TL olmak üzere toplam 1.724.050,80-TL müvekkilinin alacağı varken teslim edilmeyen eksik işle ilgili takip yapılmasının sözleşmeye ve hukuka aykırı olduğunu, sözleşmeye göre müvekkilinin üzerine düşen ödemeyi fazlasıyla yerine getirdiğini, sözleşmenin imzalanmasından sonra 600.000-TL, 15.10.2022 tarihinde ise (teslimden sonra) 1.547.600,00-TL ödenmesi gerekirken, müvekkilinin fazladan 1.470.600,00-TL ödeme yaptığını, davalı yanın gerek işi sözleşmede öngörülen sürede ve şekilde hala teslim etmemiş olması, gerekse sözleşmeye göre 30.09.2022 - 24.05.2023 tarihleri itibariyle tahakkuk etmiş 1.520.500,80-TL gecikme cezası ile eksik bıraktığı işlerin bedeli olarak 165.000-TL borcu olması gözetildiğinde sözleşmeden kaynaklı alacak talep etmesinin olanaklı olmadığını, davalının teslim etmediği işten kaynaklı alacağı böylece muaccel de olmadığını, aksi kabul edilse dahi müvekkili davacının alacağı olmakla davalının alacağı takas-mahsup kuralları kapsamında minha edilmiş olması gerektiğini, tüm bu nedenlerle menfi Tespit talebinin kabulü ile Ankara Batı İcra Dairesi'nin 2023/11571 E sayılı takip dosyası kapsamında müvekkil davacının dilekçede izah edilen nedenlerle herhangi bir borcunun olmadığının tespitine, İİK m.72/5 uyarınca alacağı olmadığını bildiği halde takip başlatmış davalının %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatı mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen dosyada Davacı vekili; taraflar arasında akdedilmiş olan 24/08/2022 tarihli sözleşme ile "Endüstriyel Manuel Eco-Sistem Kumlama Makinası, Eco-Sistem Modüler Yaş Boya Kabini, Eco-Sistem Modüler Yaş Boya Pişirme Fırını, Ürün Zımpara Odası, Kardan Konveyör Sistemi, Yaş Boya Tabancası" sistemi üretimi ve çalışır halde tesliminin davalı tarafça taahhüt edildiğini, sözleşmeye göre sistemin tam ve kurulu şekilde kullanıma hazır halde tek seferde en geç 30/09/2022 tarihinde teslim edilmesi gerektiğini, teslimin geciktiği her gün sözleşme bedelinin %0,3 (binde üç'ü oranında gecikme cezasının tahakkuk edildiğini, fakat sözleşmeye konu sistemin tam ve kurulu şekilde, kullanıma hazır halde teslim edilmediğini, davalı yanca sözleşmeye aykırı şekilde kesilmiş işin faturasının Kırıkkale 3. Noterliğinin ihtarnamesi ile iade edilmesine rağmen davalı tarafça sözleşmeye ve yasaya aykırı şekilde Batı İcra Dairesi'nin 2023/11571 E. Sayılı başlatılan icra takibinin sehven itiraz edilmemesi nedeniyle kesinleştiğini, davacının toplamda 1.724.050,80 TL alacağı olduğunu, davacının sözleşmenin imzalanmasından sonra 600.000,00 TL, 15/10/2022 tarihinde 1.547.600,00 TL ödemesi gerekirken fazladan 1.470.600,00 TL ödeme yaptığını fakat davalı tarafın hala teslimi gerçekleştirmediği beyan ederek, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50.000,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, alacağa temerrüt tarihinden sonra avans faizi işletilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini dava ve talep etmiştir. Davalı vekili; davacı iddialarının gerçeği yansıtmadığını, sevk irsaliyesi, eğitim sertifikası teslim tutanağı ve teslim tutanağından anlaşılacağı üzere sistemin kurulduğunu, tam ve eksiksiz olarak teslim edildiği gibi sistemin nasıl çalışacağına dair eğitim düzenlendiğini ve davacı şirket çalışanlarına bu eğitimin verildiğini, yani davacının gecikme cezası adı altında haksız kazanç sağlamaya çalıştığını, tespit isteyenin davacı olmadığını, delil tespiti raporunu kabul etmemekle birlikte muhtemel olarak davacı tarafından bir kısım parçaları sökülerek tesisin kurulmadığı gibi bir imtina yaratıldığını, aradan aylar geçtikten sonra davacı tarafından satılana dair hiçbir şikayet olmadığı halde aylar sonra böyle bir iddiada bulunulmasının hukuki ya da fiili hiçbir karşılığı olmadığını, zira söz konusu malın 27.09.2022 tarihinde davacıya teslim edildiğini, davacının hiçbir kusuru ya da eksiği olmayan malı teslim aldığını bu tarih itibariyle tevsik ettiğini, buna rağmen aradan aylar geçtikten sonra malın ayıplı olduğu iddiasında bulunmasının haksız kazanç sağlama iradesini gösterdiğini, ayrıca taraflar arasında düzenlenen 24.08.2022 tarihli sözleşmenin 7.2 maddesinde de görüleceği üzere 2 yıl içinde meydana gelecek arızaların derhal ya da en geç 2 iş günü içinde satıcıya bildirilmesi gerekmektedir. Aksi takdirde satıcıya herhangi bir sorumluluk yüklenemez hükmü mevcut olduğunu, alıcı tarafından söz konusu mal 27.09.2022 tarihinde teslim alınmış olup, bu tarihten sonra kendilerine icra takibi açılıp takip kesinleştikten sonra, davacının ortağı olduğu başka bir şirkete 89/1 haciz ihbarnamesi gönderildikten sonra müvekkili şirkete ihtarname gönderildiğini, söz konusu ihtarnamenin müvekkiline 26.05.2023 tarihinde tebliğ edildiğini, müvekkili tarafından da aynı gün kendisine noter kanalı ile cevap verildiğini, davacının, kendisinin de ifade ettiği üzere Sulh Hukuk Mahkemesi vasıtasıyla delil tespiti yaptırılmış olmasına rağmen müvekkiline karşı herhangi bir ayıp ihbarında bulunmadığını, zaten ayıplı bir malın da söz konusu olmadığını, davacı tarafından bir ayıp ihbarı yapılmadığını, faturanın iadesine dair müvekkile ulaşan bir ihtarname olmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte böyle bir iade faturası ve ihtarı gönderilmiş olsa da söz konusu işlem tarihi 31.12.2022 tarihi olmakla birlikte zaten hem kanuna hem de sözleşmeye göre ayıp ihbarı sürelerinin zaten geçtiğini, yani ihtarnamenin varlığının bir ehemmiyeti bulunmadığını, davacı tarafından işin süresinde yapılmaması sebebiyle gecikme tazminatı talebinde bulunulmuş ise de; ne geciken ya da eksik bir iş, ne ayıp ihbarı bulunmadığından böyle bir talebin kabulü mümkün olmadığı gibi huzurdaki dava bir menfi tespit davası olduğundan davacının böyle bir talepte bulunmasının da söz konusu olamayacağını, sözleşmeye göre teslim edilmesi gereken makine ve teçhizatların müvekkili tarafından teslim edilmiş olmasına rağmen davacı tarafından taahhüt edilen ödemenin tamamının gerçekleştirilmediğini, herhangi bir teslim edilmeme durumu söz konusu olmadığından ne şifahi ne de yazılı olarak müvekkiline işin teslimi konusunda bir bildirimde bulunulmadığını, zira eksik ya da tamamlanmayan hiçbir detay bulunmadığını, davanın bir menfi tespit davası olup, davacının borçlu olmadığı iddiasıyla açıldığını, davacının menfi tespit davasında alacak ya da takas definde bulunmasını kabul etmediklerini, tüm bu nedenlerle davacının davasının reddine karar verilmesini, %20'den aşağı olmamak üzere davacı borçlunun icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiş, birleşen dava bakımından da itirazlarını sunarak davanın reddini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece; Kahramankazan Sulh Hukuk Mahkemesinin 2023/20 D. İş Sayılı dosyasındaki bilirkişi raporunda belirtilen eksikliklerin giderilmesi ile ilgili parça ve hizmet alımı ile ilgili herhangi bir faturanın dosya kapsamında görülmediği, fırtınadan kaynaklı bacanın hasar görmesi ile ilgili fırtınanın şiddeti ile ilgili belge ve araştırma olmadığından bacalarda montaj hatasının olup olmadığı kanaati oluşmadığı, davacı...Şti, ile davalı .... Ltd. Şti. arasında imzalanan sözleşme gereği ürünlerin davalı şirket tarafından ve dava dışı...Şti tarafından üretimi yapılan ürünlerin ...Şti. tarafından düzenlenen 27.09.2022 tarih ve 059289 seri numaralı sevk irsatiyasinde alıcı...adresine sevk edildiği, sevk edilen emtianın yaş boya ve kumlama tesisi olduğu, davacının talebi ile...adresindeki .... A.Ş İşyerinde kurulum ve montajının yapılmış olduğu, kurulumu yapılan sözleşmeye konu tesisin kullanım ve bakım eğitiminin 03.02.2023 tarihinde dava dışı... Ltd, Şti tarafından verildiği, eğitim sertifikası teslim tutanağının imzalandığı görüldüğünden; montaj aşamasında ve sonrasında sözleşme konusu ürünlerin eksiği ile ilgili davacı firma tarafından herhangi bir bildirim görülmediğinden eğitim sertifakası gözetilerek sözleşme konusu ürünlerin tam ve çalışır vaziyette teslim edildiği, davalının teslimi çalışır vaziyette yerine getirdikten 3 ay sonra davacı tarafça eksik teslim iddiasında bulunulduğu, 19.05.2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda belirtilen eksikliklerle söz konusu tesisin 03.02.2023 tarihinde çalıştırılıp eğitimi verilemeyeceğinden teslim irsaliyesi ve eğitim sertifikası gözetilerek eksik ve ayıplı teslim yapıldığı iddiasının davacı tarafından ispatlanamadığı ve belgelendirilmediği, davalının davacıdan 687.600,00 TL alacaklı olduğu belirtilerek asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; teslim tutanağını davalının tutmadığını, bu tutanaktaki imzaların müvekkiline ait olmadığını, bilirkişi raporlarına itirazlarının dikkate alınmadığını, noter ihtarı ile ayıp ihbarında bulunduklarını ve faturayı iade ettiklerini, delil tespit raporu ile sistemin çalışmadığının sabit olduğunu, sistemin davalı tarafından çalışır hale getirilmediğini, sevk irsaliye tarihinin teslim tarihi olarak kabul edilemeyeceğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. GEREKÇE : Asıl/birleşen dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit|alacak istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Eser sözleşmesi, karşılıklı edimleri içeren bir iş görme akdîdir. Yüklenicinin edimi, eseri meydana getirmek ve iş sahibine teslim etmek, iş sahibinin karşı edimi ise teslim edilen eserin bedelini ödemektir. Eser sözleşmesinin varlığı halinde, yüklenici işi sözleşme, fen ve sanat kurallarıyla iş sahibinin beklediği yararı gözeterek imal edip teslim ettiğini, iş sahibi ise iş bedelini ödediğini ispat etmek zorundadır (Yargıtay (kapatılan) 15. Hukuk Dairesi, 2021/3130 Esas, 2021/2836 Karar). Somut olayda davacı tarafın dosyadaki teslim tutanağına yapmış olduğu itirazlar tartışılmadan ve ticari defterlerdeki kayıtlara ilişkin ayrıntılı değerlendirme içermeyen, ayıp iddiaları üzerinde durmayan denetime elverişli olmayan bilirkişi raporuna göre sonuca gidilmesi doğru görülmemiştir. O halde mahkemece yapılacak işlem; davalı tarafından dosyaya sunulan teslim tutanaklarında davacı adına imza atan kişi ya da kişilerin o tarihte davacı yetkilisi veya çalışanı olup olmadıklarının araştırılması, kabule göre imzaya itiraz olması halinde imza incelemesi yaptırılması, davalı tarafından düzenlenen faturanın davacı ticari defterlerine kaydedilmiş olması halinde işin teslim edildiğinin kabulünün gerekeceği dikkate alınarak tarafların ticari defterlerindeki kayıtların raporda ayrıntılı olarak tartışılması, davacı tarafın imzasının bulunduğu sevk irsaliyesi varsa teslim olgusu yönünden tartışılması; dava dilekçesinde gösterilen Kırıkkale 3. Noterliği'nin 31/12/2022 tarih, 13374 yevmiye sayılı ihtarnamesi dosyaya celp edilerek burada teslime ilişkin ikrar niteliğinde bir ifade bulunup bulunmadığının tartışılması, bunlardan sonuç alınamaması ve davalı tarafça da daha erken bir teslim tarihi ispatlanamaması halinde en geç ayıp bildirimine ilişkin ihtarname tarihinin teslim tarihi kabul edilmesi, teslim tarihine göre gecikme tazminatı talebinin tartışılması; davacı tarafın ayıp iddiasına ilişkin gerekirse mahallinde keşif yapılması; sözleşme ayakta olduğu sürece işin yüklenici tarafından yapıldığına ilişkin karine de dikkate alınarak ayıp ve eksiklik tespit edilmesi halinde bunlar da dikkate alınarak sözleşmede bedeli gösterilen her bir kalem iş yönünde tamamlanma oranlarının bulunarak sözleşmedeki bedele uygulanması suretiyle imalat bedelinin hesaplanması, buna göre davacının talep edebileceği fazla ödeme olup olmadığının tartışılması; bu hususlarda öncelikle ek rapor alınması, yeterli olmaması halinde konusunda uzman bilirkişilerden yeni bir heyet oluşturulması; bu şekilde denetime elverişli olarak hazırlanacak bilirkişi raporuna göre sonuca gidilmesinden ibaret olacaktır. Açıklanan nedenlerle; sair hususlar incelenmeksizin davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde sonuçlandırılması için kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1- Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, 2-ANKARA BATI 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 17/07/2025 tarih ve 2023/566 Esas-2025/798 Karar sayılı kararının HMK’nun 353/1-a.6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine, 5-Davacı tarafından ödenen istinaf kanun yoluna başvurma harcı ve yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek kararda dikkate alınmasına, 6-İnceleme konusu kararın icrasının geri bırakılması için İİK'nın 36/1 maddesi gereğince varsa taraflarca yatırılan nakit teminatların veya sunulan banka teminat mektuplarının dosya kapsamı ve kararın niteliğine göre aynı maddenin 5. Fıkrası gereğince yatıran/sunan tarafa İADESİNE, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/1.a maddesi gereğince KESİN olmak üzere 23/06/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

Başkan ... ✍e-imzalıdır

Üye ... ✍e-imzalıdır

Üye ... ✍e-imzalıdır

Katip ... ✍e-imzalıdır