Bölge Adliye Mahkemesi 2024/545 E. 2026/1390 K.

T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 14. HUKUK DAİRESİ ESAS NO : 2024/545 KARAR NO : 2026/1390

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/499 KARAR NO : 2024/29 DAVA TARİHİ : 07/04/2017 KARAR TARİHİ : 16/01/2024 DAVA : Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan Menfi Tespit-İstirdat KARAR TARİHİ : 06.10.2026 KARARIN YAZ. TARİH : 06.10.2026

İzmir 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16.01.2024 tarih ve 2023/499 Esas, 2024/29 Karar sayılı kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin davalı vekili tarafından istenilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü. İDDİA VE İSTEK: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "Taraflar arasındaki eser sözlemesi gereğince, davalı taşeronun davacının yüklenicisi olduğu ... Bornova Arşiv Müdürlüğü binasının dış cephe işlerini yapması konusunda anlaşma sağlandığı, iş bedelinin KDV dahil toplam 796.500 TL olup, ödemelere ilişkin bir çok çek verildiği, ancak davalının edimini süresi içinde gerektiği şekilde ifa etmemesi üzerine davacı tarafından sözlemenin feshedildiği, bu durumda davalıya verilen ....bank .. Şubesi'nin 66899 numaralı 58.500 TL bedelli, 66901 numaralı 58.500 TL bedelli, 66902 numaralı 58.000 TL bedelli ve 67019 numaralı 58.000 TL bedelli olmak üzere toplam 233.000 TL'lik çeklerinin karşılığı olan işlerin yapılmamış olduğu, ayrıca davacının ödemeleri dahilinde yapılmayan işler için fazlaya ilişkin alacağının bulunduğu" iddiası ile, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, toplam 233.000 TL bedelli 4 adet çek bakımından davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, bu çeklerin ödenmesi halinde bedellerinin istirdadına karar verilmesini istemiştir. Davacı vekili 31/10/2023 ve 08/01/2024 tarihli dilekçelerinde; "266.859,30 TL istirdat taleplerinin bulunduğunu ve bu miktarın avans faizi ile birlikte tahsilini istediklerini" bildirmiştir. SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; "Taraflar arasındaki sözleme gereği davacının kendi edimlerini yerine getirmediği, iş mahallini davalının iş yapmasına hazır hale getirmediği, işin gecikmesinin bundan kaynaklandığı, davalının edimlerini yerine getirmeye hazır olduğu" savunması ile, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İlk derece mahkemesinin 24/12/2020 tarih ve 2017/383 Esas, 2020/799 Karar sayılı kararında özetle; "Yargılama sırasında yapılan bilirkişi incelemesinde belirlendiği üzere, davacı ödemeleri ile davalının yaptığı işin fiziki oranına göre davacının davalıdan 266.859,30 TL alacaklı olduğu" gerekçesi ile, davanın kabulü ile davacının davaya konu 4 adet çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir. İş bu karar, dairemizin 02/06/2023 tarih ve 2021/473 Esas 2023/896 Karar sayılı kararında özetle; "Davacının istirdat talebi dikkate alınarak bakiye kısım üzerinden eksik peşin harç tamamlanmak suretiyle değerlendirme yapılması gerektiği" gerekçesi ile kaldırılmıştır. İlk derece mahkemesinin 16/01/2024 tarih ve 2023/499 Esas, 2024/29 Karar sayılı kararında özetle; "Yargılama sırasında yapılan bilirkişi incelemesinde belirlendiği üzere, davacı ödemeleri ile davalının yaptığı işin fiziki oranına göre davacının davalıdan 266.859,30 TL alacaklı olduğu" gerekçesi ile davanın kabulüne; 266.859,30 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir. İSTİNAF NEDENLERİ: Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; "Dava 233.000 TL üzerinden açıldığı ve faiz isteği bulunmadığı halde, bu talepten fazlaya hükmedilerek ve faiz verilerek taleple bağlılık kuralının ihlal edildiğini, istirdat davasının çekleri tahsil eden dava dışı kişilere karşı açılması gerekip davalıya husumet yöneltilemeyeceğini, alacak hesabının raporda yanlış yapıldığını ve itirazların dikkate alınmadığını, davalının yaptığı iş miktarının da dikkate alınmadığını, davalının kullandığı malzemenin, davacının iş yerine hazır hale getirmemesinden kaynaklanan gecikmenin ve davacı tarafından 12 adet işin yapımında kullanılan kuleye el konulmasının da dikkate alınmadığını, kararın yetersiz raporlara dayanılarak verildiğini ve hatalı olduğunu" ifade ederek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir. DEĞERLENDİRME: İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki değerlendirmeler yapılmıştır: Dava; eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit davası olup, yargılama sırasındaki ödeme durumuna göre istirdat davasına dönüşmüştür. Taraflar arasında; "Davacının yüklenicisi olduğu ... Bornova Arşiv Müdürlüğü binasının dış cephe işinin davalı taşeron tarafından KDV dahil 796.500 TL bedel karşılığı yapılması" hakkında yazılı eser sözleşmesi bulunduğu, iş sahibi (yüklenici) davacının sözleşme gereği davalıya verdiği çeklerle bir kısım ödemeler yaptığı, davalı taşeronun ise bir kısım işi yaptığı ve sözleşmenin davacı tarafından tek taraflı olarak feshedildiği hususları dosyadaki belgelerle sabit olup tarafların da kabulündedir. Uyuşmazlık; "Sözleşmenin feshine kadar olan dönemdeki davalının yaptığı işin fiziki oranı, miktarı ve bedeli ile, davacının yaptığı ödemelerin miktarı ve buna göre iddia olunan alacağın varlığı ve miktarı" hakkındadır. Yargılama sırasında yapılan keşif ve bilirkişi incelemeleri sonucu düzenlenen ve hükme esas alınan 29/11/2019 tarihli ek raporda özetle; "Davalının yaptığı iş kısmının bedelinin 333.140,70 TL ve davacı ödemelerinin toplam 600.000 TL olduğu, buna göre davacının davalıdan 266.859,30 TL alacaklı olduğu" denetime elverişli bir şekilde belirlenmiştir. Başlangıçta menfi tespit isteğine konu olan; ....bank .... Şubesi'nin 66899 numaralı 58.500 TL bedelli, 66901 numaralı 58.500 TL bedelli, 66902 numaralı 58.000 TL bedelli ve 67019 numaralı 58.000 TL bedelli olmak üzere toplam 233.000 TL'lik çeklerin yargılama sırasında, icra marifetiyle, çeklerin ciro edildiği üçüncü kişilere ödendiği de ilgili belgelerden anlaşılmaktadır. Bu durumda; davacının bilirkişi incelemesi ile saptanan toplam 266.859,30 TL alacağı olup bunu davalıdan isteme hakkı bulunmaktadır. Davalı vekili he ne kadar "İstirdadın çekleri tahsil eden üçüncü kişilere karşı yöneltilmesi gerektiği" beyanı ile husumet savunmasında bulunmuş ise de, davaya konu çekler taraflar arasındaki eser sözleşmesi gereği davalıya verilen ve onun tarafından üçüncü kişilere ciro edilen çekler olması nedeniyle bu savunmaya itibar edilmemiştir. Diğer yandan; dava başlangıçta 233.000 TL miktarlı ve menfi tespit davası olarak açılmış ise de, davacı vekili gerek istirdat konusunda, gerekse miktar konusunda dilekçesinde fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak davasını belirsiz alacak davası olarak açmıştır. Daha sonra ise, çeklerin yargılama sırasında tahsil edilmesi ve alacak miktarının bilirkişi incelemesi ile belirlenmesi üzerine gerekli peşin harcı ikmal etmek suretiyle, 31/10/2023 ve 08/01/2023 tarihli dilekçelerindeki açıklamalarında 266.859,30 TL isteği ile faiz isteğini de dile getirmiştir. Buna göre davanın 266.859,30 TL üzerinden kabulü ile, belirsiz alacak davası olduğu için yasal faizin dava tarihinden itibaren işletilmesinde de isabetsiz bir yön görülmemiştir. Yukarıda açıklanan nedenlerle; dosya kapsamı, mahkeme gerekçesi ve yapılan değerlendirmeye göre mahkemece verilen karar usul ve yasaya uygun olup, davalı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurusunun HMK'nın 353/(1)-b/1. Maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-İzmir 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16.01.2024 tarih ve 2023/499 Esas, 2024/29 Karar sayılı kararı, usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, davalı vekilinin bu karara karşı yapmış olduğu istinaf kanun yoluna başvurusunun, 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş olması nedeniyle, alınması gerekli 18.229,15 TL harçtan peşin alınan 4.557,28 TL istinaf maktu karar harcının mahsubu ile kalan 13.671,87 TL harç bedelinin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, 3-Davalı vekili tarafından yatırılan 1.169,40 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcı ile istinaf kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-Kararın, dairemizce taraflara tebliğine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 361/(1) maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay nezdinde temyiz yasa yolu açık olmak üzere 06.10.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.