Bölge Adliye Mahkemesi 2024/1540 E. 2026/908 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21. HUKUK DAİRESİ 2024/1540 Esas 2026/908 Karar T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21.HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2024/1540 KARAR NO : 2026/908

TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR

İNCELENEN DOSYANIN MAHKEMESİ : Ankara 10.Asliye Ticaret Mahkemesi TARİHİ : 16/09/2024 NUMARASI : 2023/63 Esas 2024/569 Karar

DAVA : İtirazın İptali (Kasko Rücu) DAVA TARİHİ : 25/01/2023 KARAR TARİHİ : 03/07/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 21/07/2026

Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yargılaması sonunda ilamda yazılı gerekçelerle davanın ve şartları oluşmayan kötü niyat tazminatı taleplerinin reddine yönelik olarak verilen hükme karşı davacı vekilince süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirkette genişletilmiş kasko sigorta poliçesi ile sigortalı ... plakalı hususi kullanım amaçlı otomobil cinsi araç 21/10/2020 tarihinde, Ankara, Çankaya, Mevlana Bulvarı, Gazi Kavşağı Tünel'i girişinde meydana gelen 4 taraflı zincirleme trafik kazasında maddi hasara uğradığını, trafik kaza tutanağına göre, 1)numaralı davalı tarafından ZMMS sigortalı, 2)numaralı davalıya ait ve 3)numaralı davalı sevk ve idaresindeki ... plakalı ticari kullanım amaçlı araç kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olduğunu, yaptırılan ekspertiz sonucu alınan eksper raporuna göre 54.280,00 TL olarak hesaplanan sigortalı araçtaki hasar tutarı, müvekkil şirket tarafından 20/08/2021 tarihinde ilgilisine tamamen ödendiğini, müvekkil şirketin hasar bedelini ödemekle Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesi gereğince sigortalısının haklarına halef olduğunu, bu nedenlerle davalının Polatlı İcra Müdürlüğü'nün 2021/2993 E. sayılı dosyası ile açılan ilamsız takibe yaptığı itirazın İİK'nın 67. maddesi gereğince iptali ve kusur ve hasara ilişkin fazlaya dair talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 40.710,00 TL asıl alacağın, ödeme tarihinden takip tarihine kadar işleyen 2.223,16 TL ticari avans faizi ve takip tarihinden itibaren de asıl alacağa işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müşterek müteslsilen tahsili husunda takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; başvuru konusu itilafın, Trafik Zorunlu Sigortasından kaynaklanmakta olup, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu ancak Sigortalısının kusuru oranında ve azami teminat miktarı ile söz konusu olabileceğini, başvuran tarafından iddia edilen kusur oranlarının kabulünün mümkün olmayıp, söz konusu hususun tespiti için inceleme yapılması gerektiğini, eksper tarafından saptanan hasar 20.846 TL olup, talep edilen tazminatın fahiş olduğunu, davacının kısmi dava açmasında hukuki menfaati bulunmadığını bildirerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; 21 Ekim 2020 tarihinde Mevlana bulvarında Ankara istikametine doğru orta şeritte seyir halindeyken Gazi Hastanesi alt geçitine girdiği esnada ani trafik sıkışıklığı sebebiyle müvekkil şirketin sahibi ve diğer müvekkilin sürücüsü olduğu ... plakalı servis aracı zincirleme bir trafik kazasının karışmış ve kazanın arasında kaldığını, davalı müvekkili sürücü ...'nın trafik yoğunluğu arasında önündeki aracın ani fren yaptığını görür görmez frene basarak yavaşlamaya ve çarpmamaya çalıştığını fakat aracın yolcu taşıması ve dolu olmasından kaynaklı duramayarak önündeki ... plakalı ... marka araca sağ arkasından vurduğunu, söz konusu darbenin etkisiyle ... plakalı araç sol bariyeri çarpmak suretiyle yoldan çıktığını ve davalı müvekkilin aracı da onun önündeki ... plakali ... marka diğer araca vurduğunu, bu esnada davacının sigortalısı olan dava dışı ... plakalı ... markalı araç sol bariyere çıkan ... plakalı ... marka araca çarpma sonucu devrildiğini, ancak söz konusu trafik kazasında davacının sigortalısı olan aracın kazaya karışması ve zarara uğraması kendi kusurundan kaynaklanmış olup, davalı müvekkillere sorumluluk yüklenmesinin mümkün olmadığını bildirerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; davacı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsü olan dava dışı ...’nin hatalı sevk ve idaresinin, birinci (asli) derecede ve tam, % 100 (yüzde yüz) oranında etkili bulunduğu, Davalı ... A.Ş.’ye Trafik sigortası poliçesi ile sigortalı, davalı şirket adına kayıtlı, ... plaka numaralı minibüsün davalı sürücüsü ...’in, etkili herhangi bir kural ihlalinin bulunmadığı, ... plaka numaralı otomobilin dava dışı sürücüsü ...’nın, etkili herhangi bir kural ihlalinin, tedbirsizliğinin ve dikkatsizliğinin mevcut olmadığı anlaşılmakla, kazanın oluşumunda davacı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu ve kusuru tespit edilmeyen davalılardan rücu talebi şartları oluşmadığından davanın reddine, davacının takibi başlatmakla kötüniyetli olduğu yönünde delil bulunmadığından şartları oluşmayan kötüniyet tazminatı taleplerinin reddine karar verilmiştir. İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, mahkemece savcılık dosyasının celp edilmediğini, kazanın oluş biçimi bakımından raporlar arasında çelişki bulunduğunu, davalı aracı iki araca çarptığını, davalı aracın sigortalı aracın hasarlanmasında etkisi olmayacağının kabul edilemeyeceğini, davalı aracın zincirleme kazanın baş aktörü olup, davalı araca kusur izafe edilmemesinin hatalı olduğunu, kusur incelemesinin ATK tarafından yapılması gerektiğini, bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda karar verilmesini istemiştir. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Dava; TTK'nun 1472 vd maddeleri uyarınca sigorta şirketi tarafından sigortalısına yapılan ödemelerin halefiyet ilkesi kapsamında davalıdan rücuen tahsili amacıyla başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. 6100 Sayılı HMK'nın 355.maddesi gereğince, istinaf incelemesinin istinafa gelen tarafın sıfatı ile istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususu gözetilerek ilk derece mahkemesinin taraflar arasındaki ihtilafta görevli mahkeme oluşu ve eldeki davada kesin yetki kuralına da aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla işin esasına girilerek yapılan incelemede; Dava konusu Ankara 26. İcra Müdürlüğü'nün 2021/181183 sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı tarafından davalı borçlular aleyhine 40.710,00 TL asıl alacak, 2.223,16 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 42.933,16 TL alacağın tahsili talebi ile icra takibi başlatıldığı, davalı yanın süresi içerisinde ödeme emrine itirazı üzerine takibin durduğu, işbu itirazın iptali davasının İİK'nun 67. maddesi uyarınca, itiraz dilekçesinin alacaklı/vekiline tebliğ tarihinden itibaren başlayacak olan 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı dosya içeriğiyle sabittir. Dosya kapsamında yer alan Genişletilmiş Kasko Sigorta poliçesi incelendiğinde; dava dışı ... plaka sayılı aracın kaza tarihini de kapsar şekilde 03/09/2020 ile 03/09/2021 tarihleri arasında davacı sigorta şirketi tarafından kasko sigorta poliçesi düzenlenmek suretiyle kasko sigortasının yapıldığı, sigorta şirketince sigortalıya 20/08/2021 tarihinde 48.484,00 TL ödeme yapıldığının sigorta şirketince Mahkemeye sunulan hasar dosyası ile sabit olduğu anlaşılmıştır. 21/10/2020 tarihli kaza tespit tutanağı incelendiğinde; 21/10/2020 günü saat 20:50 sıralarında, Sürücü ... idaresindeki ... plakalı ticari minibüsü ile Mevlana Bulvarından Ankara istikametine üç şeritli yolun orta şeritinde seyretmekte iken ön ilersinde seyreden trafigin Gazi Kavşak Tünel içine girmeden birden bire yavaşladığını fark edince duramayacagını anlayıp sol şeride geçmek isteyip aracının ön sol kısımları ile sol şeritte aynı istikamette seyretmekte olan ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın arka sağ yan kısımlarına çarpması , çarpmanın şiddetinden kaçınmak için tekrar orta şerite geçip duramıyarak orta şeritte seyreden ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarpıp duruşa geçmesi bu sırada en sol şeritte aynı yöne seyreden ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın ön kısmı ile arkadan çarpıp muhtelif aksamları ile ... plakalı ticari minibüsün sol yan kısımlarına sürterek ters vaziyette duruşa geçmesi neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğinin bildirildiği görülmüştür. Davacı yan dava dışı kasko sigortalısına ödediği hasar bedelinden davalının sorumlu olduğunu iddia etmiş, davalı yan ise davanın reddini savunmuştur. Mahkemece yapılan yargılama sonunda bilirkişi raporu hükme esas alınmak suretiyle davanın reddine karar verilmiştir. Dosya kapsamında yer alan makine mühendisi bilirkişi tarafından tanzim olunan 16/06/2023 tarihli raporda özetle; sürücü ... yönünden; sevk idaresindeki ... plakalı ticari minibüsü ile kazanın oluşumuna sebebiyet verdiği olayda asli kusurlu olduğu, kusur oranı %60(Yüzde Altmış) Sürücü ... yönünden; sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı plaka sayılı aracı ile sebebiyet verdiği olayda ASLİ KUSURLU olduğu, kusur oranı %40(Yüzde Kırk), davaya konu ... marka ... Tipi, 2018 model ... plakalı araçta kaza nedeni ile oluşan hasar toplamı 54.280,01 TL olduğu, davacı Sigorta şirketi davalının kusur oranı %60 olduğundan, 0.6 x 54.280,01= 32.568,00 TL davalılardan talep edebileceği, davacı ... A.Ş. Ankara 26 İcra Dairesi 2021/18183 E. sayılı dosyası ile davalılara açılan ilamsız takib de; fazlaya dair hakları saklı kalmak üzere şimdilik 40.710,00 TL Asıl alacak, 2.223,16 TL 20/08/2021 den 20/12/2021 Ticari faiz 42.933,16 TL icra takibine başladığının bildirildiği görülmüştür. İlgili rapora itiraz edilmesi üzere ... Üniversitesi Trafik kürsüsünden seçilen üç kişilik bilirkişi heyet raporunda özetle; ... plaka numaralı otomobilin sürücüsü, 3 trafik şeritli taşıt yolunun sol şeridindeki seyri sırasında, ön ilerisini sürekli ve etkin biçimde kontrol altında tutması ve önünde seyretmekte olan, ... plaka numaralı otomobili güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemesi gerekirken, bu hususlara riayet etmemiş, hem önündeki, ... plaka numaralı otomobile, hem de anılan otomobile sol şeritte çarptıktan sonra orta şeride dönüp, ... plaka numaralı otomobilin arkasına orta şeritte çarptıktan sonra, duruşa geçen, ... plaka numaralı minibüsün sol yan kısımlarına çarpmıştır. ... plaka numaralı otomobilin hasarlanmasında, sürücü ...’nin hatalı sevk ve idaresinin, birinci (asli) derecede ve tam etkili bulunduğu, orta şeritte ... plaka numaralı otomobilin sürtünme şeklinde çarpmasına maruz kalan, ... plaka numaralı minibüsün sürücüsü ...’in, ... plaka numaralı otomobilin hasarlanmasında, herhangi bir kural ihlalinin bulunmadığı, sürücü ...’in hatalı davranışlarının, ... plaka numaralı minibüsün, ... plaka numaralı otomobile çarpmasında, birinci (asli) derecede ve tam etkili olduğu, ancak, bu çarpışmanın, ... plaka numaralı otomobilin hasarlanmasında etkisi bulunmadığı,... plaka numaralı otomobilin sürücüsü ...’nın, ... plaka numaralı otomobilin, yönetimindeki otomobile arkadan çarpmasını önlemesi mümkün olmadığı gibi, anılan çarpışmada, dolayısıyla, ... plaka numaralı otomobilin hasarlanmasında etkili herhangi bir kural ihlalinin, tedbirsizliğinin ve dikkatsizliğinin bulunmadığı değerlendirilmekle sigortalı araç sürücüsü ...'in kusursuz olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Yargılama aşamasında makine mühendisi bilirkişiden alınan raporda davalı araç sürücüsü ... %60 oranında kusurlu bulunmasına rağmen, alınan ikinci heyet raporunda kusursuz bulunduğu ve raporlar arasında çelişki olduğu görülmüştür. Hal böyle olunca, mahkemece dosyanın kül halinde ATK Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesi suretiyle, dosya kapsamında yer alan raporlar arasındaki çelişkiyi de giderir şekilde, dava konusu kazanın meydana gelmesinde tarafların kusur durumuna ilişkin denetlemeye ve hüküm kurmaya elverişli rapor alındıktan sonra sonucu dairesi hüküm tesis etmesi gerekir. Anılan husular HMK 353/1-a-6 anlamında esasa etkili delillerin toplanmaması ve değerlendirilmemesi niteliğinde olmakla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir. Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin davanın reddi yönündeki kararında isabet görülmediğinden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın karar veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1- Davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6 maddesi gereğince KABULÜNE, 2- Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/09/2024 tarih 2023/63 Esas 2024/569 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın karar veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 4-Davacı tarafça yatırılan 427,60 TL istinaf karar harcının talep halinde davacı tarafa iadesine, 5-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına, 6-İstinaf aşamasında duruşma yapılmadığından taraflar yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 7- Ankara 4. İcra Müdürlüğü'nün 2025/5766 Esas sayılı takip dosyasına davacı tarafından sunulan teminatın İİK'nın 36. maddesi uyarınca yatırana iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/(1)-a.6 ve 362/(1)-g. maddeleri uyarıca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 03/07/2026

Başkan- Üye - Üye- Zabıt Katibi -