Bölge Adliye Mahkemesi 2024/1133 E. 2026/1264 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

44. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I

DOSYA NO: 2024/1133 Esas

KARAR NO: 2026/1264

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi

TARİHİ: 25/04/2024

NUMARASI: 2023/55 E. - 2024/309 K.

DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 06/07/2026

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :

DAVA DİLEKÇESİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından müvekkili aleyhine İstanbul ....İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin senedin tanzim edildiği dönemde .... Şirketi'nde çalışmakta olduğunu, şirket ortaklarından ...'ın, iş akdini fesih etmekle tehdit ederek boş senet imzalattığını, senedin teminat senedi olduğunu, senedin sonradan doldurulduğunu, belirterek davanın kabulüne, müvekkilinin davalı tarafa borçlu olmadığının tespiti ile haksız ve kötüniyetli başlatılan İstanbul ....İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı icra takibinin iptaline, kötü niyetli davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP DİLEKÇESİ:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kambiyo senedi alacağı ticari bir ilişkiye dayanmadığını, görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğunu, müvekkilinin davacıya, ihtiyacı sebebiyle borç verdiğini, senetteki imza ve bilgilerin borçluya ait olduğunu, senedin boş olduğu ve sonradan doldurulduğu ve teminat senedi olduğu iddiasının doğru olmadığını, bu iddianın yazılı belge ile ispat edilmesi gerektiğini, senedin .... Şirketi ile herhangi bir ilgisi bulunmadığını, ayrıca müvekkilinin de söz konusu şirket ile ticari bir ilişkisi olmadığını, ispat yükünün davacı üzerinde olduğunu, davanın reddi ile takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:

İlk Derece Mahkemesi kararıyla; İstanbul .... İcra müdürlüğü ... esas sayılı dosyası incelendiği 100.000 TL miktarlı 02/04/2020 tanzim, 02/11/2020 vade tarihli keşidecisi ... lehtarı ... olan senetten dolayı icra takibi başlatıldığı anlaşılmaktadır.

Davacının senedi zorla imzalatıldığına dair tanıkları mahkememizce dinlenmiş ve davacı tanık beyanlarında senedin zorla imzalatıldığına dair herhangi bir beyanda bulunulmadığı görülmüş, davacının beyanlarını ispat eder nitelikte başkaca bir delili olmadığı, senedin boş olarak imzalatıldığına dair yazılı delili de bulunmadığı, senet incelendiğinde senedin sıhhatine ilişkin eksiklik bulunmadığı" gerekçesi ile

- Davanın REDDİNE, karar verilmiştir.

İSTİNAF:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili aleyhine İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinin usule ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkilin davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığını, davalıyı tanımadığını ve aralarında hiçbir ticari ilişki olmadığını, müvekkilinin çalıştığı .... Şirketi'nde iş akdinin feshedilmesi tehdidiyle boş senet imzalatıldığını, senedin teminat senedi niteliğinde olduğunu, Türk Ticaret Kanunu uyarınca teminat kaydı içeren senetlerin kıymetli evrak vasfını kaybettiğini, yerel mahkemenin 25.01.2024 tarihli 3. celsesinde dinlenen tanıklar ...ve Mehmet Çayırlı'nın beyanlarını dikkate almadığını, tanıkların işverenin müvekkili ve diğer işçilere boş senet imzalattığını açıkça ifade ettiklerini, mahkemenin senedin boş imzalatıldığı iddiasının yazılı delille ispatlanması gerektiği yönündeki gerekçesinin hukuka aykırı olduğunu, işçi lehine yorum ilkesi gereği tanık beyanlarının yeterli olduğunu, mahkemenin eksik inceleme ile karar verdiğini, kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek söz konusu kararın kaldırılmasını ve davanın kabulünü talep etmiştir.

İSTİNAFA CEVAP:

Davalı vekili istinaf cevap dilekçesinde özetle;

Mahkemece verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğunu, davacı tarafından icra takibi sonrası menfi tespit davası açıldığını ve açılan davanın haksız olduğunu, davanın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, borçlu söz konusu borcunu ödememek için bu davayı açtığını, müvekkili davacıya, ihtiyacı sebebiyle borç verdiğini, davacı müvekkilden aldığı borca karşılık olarak müvekkiline söz konusu senedi verdiğini, senetteki imza ve bilgiler borçluya ait olduğunu, ispat yükü davacıda olduğunu, davacı yanın teminat senedi olduğunu iddia ettiği senet şartlarını taşımadığını belirterek davacının istinaf isteminin reddi ile mahkeme kararının onanmasını talep etmiştir.

GEREKÇE: İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Davanın konusu İİK 72 maddeye göre açılan menfi tespit davasıdır.

İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında alacaklı davalı tarafından, borçlu davacı aleyhine bonoya istinaden kambiyo senedine dayalı icra takibi başlatılmıştır.

Takibe konu bononun, 02/04/2020 tanzim, 02/11/2020 vade tarihli, keşidecisi ... lehtarı ..., 100.000,00 TL., bedelli olduğu anlaşılmıştır.

Mahkemece davacı tanıkları dinlenmiştir.

Davacı Tanık ...Beyanında:" Ben davacıyı ... iş yerinde birlikte çalışıyorduk, oradan tanıyorum, davacıda şuan orada çalışmamaktadır, ... çalıştığı dönemde ... iş giriş çıkışı yaptırdı, ... bu giriş çıkışa rızası vardı çünkü tazminatını alıp araba almak istiyordu, bu giriş çıkışı yapmak için ... şirketi davacıya boş senet imzalattı ve 2 yıl boyunca şirkette çalışacağına dair imza vermesi gerektiğini söyledi, davacı ... tazminatını alabilmek için boş senedi imzaladığını biliyorum, boş senede imza attığı anı görmedim ama iş yerinde sürekli beraber olduğumuz için bu olaylara hakimim, bu şirkette çalışırken bana da boş kağıda imza attırdılar, ben firmadan borç almıştım, borcumu maaşımdan kestirerek ödedim, senedi almaya gittiğim de bana senedi yırttık dediler, ben borcumu ödememe rağmen senedi alamadım daha sonra ... isimli tanımadığım şahıs bana icra takibi başlattı, icra ödeme emri ve bana imzalatılan senedi mahkemeye gösteriyorum, takibe itiraz etmeye avukat tutmaya param yoktu, masraf çıkar diye itiraz edemedim, ben ... i görsem tanımam, oda beni görse tanımam, ... ile ... in tanışıp tanışmadığını bilmiyorum," demektedir.

Davacı Tanık ...Beyanında: "Davacı ... ..... ... da beraber çalıştığımız için tanıyorum, şuan bu firmada çalışmıyorum, bizi işten çıkardılar, firma ile anlaşamamıştık, biz firmada çalışırken başka bir yere de iş yaptığımız için firma bizi işten çıkardı, davaya konu senedi ... a ihtiyacı olan parayı firmadan almak için ve karşılığında 2 sene işten çıkmaması zoruyla boş senet olduğunu biliyorum, iş yeri giriş çıkış yapıp davacıya bir miktar para verip ve 2 sene boyunca çalışma şartı karşılığında boş senede imza attığını biliyorum, daha sonra firma bizi ... beyi beni işten çıkarınca senet doldurularak icra takibine konulduğunu biliyorum, senet imzalanırken ben bulunuyordum, baskı veya tehtit yoktu, bildiğim kadarıyla ...ten de boş senet alındığını biliyorum, ben ... i tanımam, benim bildiğim kadarıyla davacını ... ile sosyal veya ticari ilişkisi yoktur, ... tarafından davacıya, bana, ...e haksız rekabetten dolayı ... dava açmıştır, daha sonrasında da bizi işten çıkardılar, bizim kendi firmamız yoktur, sigortalı olarak davacı ile başka bir firmada çalışmaktayız, ... tarafından 10 ACM de görülen bir dava vardır, Zafer bey o dosyada da taraftır," demektedir.

Somut olayda, iddianın içeriği ve gösterilen ve toplanan deliller kapsamında menfi tespit talebine dayanak senedin işçi işveren ilişkisi kapsamında verildiği, davalı tarafından kötüniyetli doldurularak takibe konulduğu ileri sürülmüş olduğundan, 5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 1. maddesinde iş mahkemelerinin görevi, “İş Kanununa göre işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında iş akdinden veya iş Kanununa dayanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözülmesi” olarak belirlenmiş olmakla, işçi sıfatını taşıyan kişinin iş ilişkisi devam ederken düzenlediği senede dayalı talebiyle ilgili davanın davanın, iş mahkemesinde görülmesi gerekir. İş Hukukuna hakim temel prensipler olan , işverenin sosyal ve ekonomik bakımından güçlü olması, ve kayıtları elinde bulundurmasına karşılık , zayıf durumda olan işçinin korunması gerektiği, dikkate alınarak, iş veren tarafından düzenlenen , düzenlenmesi istenen belgelere karşı ihtilaf halinde tanık ile ispat olanağı getirilmiştir. Bu nedenlerle davaya bakmak görevinin iş mahkemesine ait olduğu hususunun resen gözetilmesi ve görevsizlik kararı verilmesi gerekirken davanın esastan reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Tüm bu nedenlerle, davacı vekilinin istinaf sebepleri incelenmeksizin, İstinaf başvurusunun resen gözetilen sebeplerle kabulü ile HMK 353/1-a- 3 maddesi gereğince, kararın kaldırılmasına, İstanbul Anadolu İş Mahkemesinin görevli ve yetkili olduğundan dosyanın görevli ve yetkili İstanbul Anadolu İş Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1- Davacı vekilinin istinaf sebepleri incelenmeksizin, İstinaf başvurusunun resen gözetilen sebeplerle KABULÜ ile;

2-İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../04/2024 tarih, 2023/... E. 2024/.. K. Sayılı Kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-3. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,

3-İstanbul Anadolu İş Mahkemesinin görevli ve yetkili olduğundan dosyanın görevli ve yetkili İstanbul Anadolu İş Mahkemesine gönderilmesine,

4- HMK'nın 20. Maddesi gereğince Dairemiz kararının taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde taraflarca başvurulması halinde İlk derece mahkemesince istinaf kaydının kapatılarak, dosyanın görevli İstanbul Anadolu nöbetçi İş Mahkemesi'ne gönderilmesine, aksi taktirde İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nce davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,

5-Davacının istinaf başvurusu için yaptığı yargılama giderinin esas hakkında verilecek kararla değerlendirilmesine,

6-Karar tebliği, harç takibi ve avans işlemlerinin ilk derece mahkemesince yapılmasına.

7- İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde kendisine iadesine,

8- Dosya üzerinde inceleme yapılması sebebiyle vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,

9- İstinaf yasa yoluna başvuran tarafından istinaf aşamasında yapılan giderlerin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,

6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-3. ve 362/1-g. maddeleri gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve KESİN olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 06/07/2026