Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2023/1682 E. 2026/690 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2023/1682
- Karar No
- 2026/690
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21. HUKUK DAİRESİ 2023/1682 Esas 2026/690 Karar T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 21.HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2023/1682 KARAR NO : 2026/690
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR
İNCELENEN DOSYANIN MAHKEMESİ : ANKARA BATI 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 12/09/2023 NUMARASI : 2022/1312 Esas 2023/901 Karar
DAVA : İtirazın İptali (Kasko Poliçesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 08/12/2022 KARAR TARİHİ : 21/05/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 21/05/2026
Taraflar arasındaki itirazın iptali istemine ilişkin davanın yapılan yargılaması sonunda, ilamda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne yönelik verilen hükme karşı, davalı tarafından süresinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü. DAVA Davacı dava dilekçesinde özetle; şirkete ait ... plakalı araç için davalı sigorta nezdinde, 1114089122 nolu, Birleşik Kasko “Genişletilmiş Kasko” Sigorta Poliçesi bulunduğunu, poliçe süresinde, 02/09/2022 tarihinde sigortalı aracının, ... plakalı araç ile karıştığı kazada hasara uğradığını, kaza sonucu sigortalı ... plakalı araçta, 71.570,79-TL hasar meydana geldiğini, kasko poliçesi genel şartları ve TTK 1459 vd. maddeleri gereğince davalı sigorta şirketinin hasarı tazminle yükümlü olduğunu, ancak kaza sonrası yapılan ihbara rağmen, poliçeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmediğini, bu nedenle fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 71.520,79-TL asıl alacağın, takip tarihi 27/10/2022 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili için Ankara Batı İcra Müdürlüğü’nün 2022/55495 Esas sırasında takip başlatıldığını, ancak davalının itiraz ederek takibi durduğunu ileri sürerek takibe vaki itirazın iptali ile takibin devamına, davalı taraf aleyhine %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP Davalı cevap dilekçesinde özetle; yetkili mahkeme ve icra dairesinin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri ve İcra Daireleri olduğunu, davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddi gerektiğini, alacağın zamanaşımına uğradığını, kaza sonrası davacı sigortalı tarafından yapılan başvuru üzerine eksperler tarafından inceleme ile rapor düzenlendiğini, hasarın belirtilen şekilde meydana gelmediği doğrultusunda rapor düzenlendiği, yine davacı şirketin, şirkete vermiş olduğu feragat ve ibraname nedeni ile davacının talebinin reddine karar verildiğini, ibranamede; davacı şirketin, davaya konu kaza nedeni ile şirketten maddi tazminat, değer kaybı, faiz ve eksper ücreti adı altında herhangi bir talebi olmadığı hususuna açıkça yer verilmiş olduğunu, davacı şirketin kendisini gayrikabili rücu ibra ettiğini, ibranın, alacak ve borcu doğrudan doğruya kesin olarak ortadan kaldıran böylece borcu sona erdiren bir sebep olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte davacının, icra inkar tazminatı talebinin de yerinde olmadığını, likid bir alacak bulunmadığını savunarak haksız davanın reddi ile davacı aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece; 16/05/2023 tarihli rapora göre, davacıya ait olup davalı sigorta şirketine de kasko sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...’in meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK’nun 52/a ve 57/c-2 maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla ağır derecede %85 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü dava dışı ...’in, meydana gelen kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK.nun 52/a maddesi kural ihlalini işlemiş olmakla %15 oranında kusurlu olduğu, davacının talep edebileceği tutarın 71.520,79-TL olacağı, zararın poliçe teminatı kapsamında olduğu, aksine iddiaların davalı yanca ispatlanamadığı gerekçesiyle; "davacının davasının kabulü ile davalının Ankara Batı İcra Müdürlüğünün 2022/55495 esas sayılı icra takibine itirazının 71.520,79-TL üzerinden iptali ile takibin devamına, gerçek zarar miktarının belirlenmesi için mahkemece bilirkişi raporu alındığına göre alacağın belirlenmesi yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminat talebinin reddine" dair karar verilmiş, karara karşı davalı tarafça istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı sigorta istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafından verilen feragatnamenin dikkate alınmadığını, davanın reddi gerektiğini ileri sürmüştür. HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Dava, kasko poliçesinden kaynaklı hasar tazminatının tahsili istemiyle başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. 6100 Sayılı HMK'nın 22/07/2020 tarih ve 7751 Sayılı Yasa'nın 35.maddesi ile değişik 353/(1)-a.6.maddesi uyarınca uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması." halinde duruşma yapılmadan karar verileceği, düzenlemeleri yer almaktadır. Ankara 11. İcra Müdürlüğü'nün 2023/16222 Esas sayılı takibinde; davacı tarafından, davalı şirket aleyhine 60.873,97-TL kasko hasar tazminat alacağı, 1.180,00-TL ekspertiz ücreti ile 855,57-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 62.909,54-TL alacağın tahsili istemiyle 02/06/2023 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalının süresinde itirazı ile duran takibe karşı eldeki itirazın iptali davasının İİK'nun 67.maddesinde öngörülen 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı görülmüştür. Mahkemece alınan 16/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacıya ait olup davalı sigorta şirketine de kasko sigortalı ... plakalı araç sürücüsü ...’in kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK’nun 52/a ve 57/c-2 maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla ağır derecede %85 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü dava dışı ...’in, kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK.nun 52/a maddesi kural ihlalini işlemiş olmakla %15 oranında kusurlu olduğu, davacının talep edebileceği tutar, 71.520,79-TL Asıl Alacak ve 678,96-TL de işlemiş faiz olmak üzere toplam 72.199,75-TL olup davalı sigorta şirketinin meydana gelen hasar tutarının tamamından sorumlu olacağı bildirilmiştir.
Davacı yan, tarafına ait ... plakalı aracın 02/09/2022 tarihinde meydana gelen çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası sonucu hasarlandığını, aracın kasko sigorta poliçesini düzenleyen davalının zarardan sorumlu olduğunu iddia ederek eldeki davayı açmış, davalı yan ise, hasarın teminat dışında kaldığını ve davacının bu nedenle kasko tazminatı haklarından feragat ettiğine ilişkin feragatname düzenleyerek imzaladığını savunarak davanın reddini istemiş, mahkemece, bilirkişi raporunun hükme esas alınması suretiyle yazılı olduğu üzere davanın kabulü ile davalının takibe vaki itirazının 71.520,79-TL alacak üzerinden iptali ile takibin devamına, icra inkar tazminatı talebinin ise reddine yönelik karar verildiği anlaşılmıştır. Uyuşmazlık, davacının maliki olduğu ... plakalı aracı ile 02/09/2022 tarihinde karışmış olduğu kaza nedeniyle aracında meydana gelen hasarlara ilişkin taraflar arasındaki kasko poliçesi uyarınca davalı sigortadan tazmin talebinde bulunup bulunamayacağı, rizikonun poliçe kapsamında kalıp kalmadığı, davacının, davalı yanı söz konusu kaza nedeniyle ibra edip etmediği, bu hususa ilişkin taraflar arasında geçerli bir feragatname tanzim edilip edilmediği hususlarına ilişkindir. Davalı yan, poliçe vadesinde gerçekleştiği ileri sürülen 02/09/2022 tarihli kazaya ilişkin sigorta eksperi tarafından düzenlenen suistimal raporu kapsamında olumsuz görüş bildirildiğini, davacı yanın, söz konusu kazayı doğrulamak için bilgi ve belge sunamadığını, kazanın ne zaman, nerede ve araç kimin kullanımında iken gerçekleştiğini ispat edemediğini, bu nedenle davacı yanın, ikna ve rızasıyla sigorta şirketine feragatname verdiğini, bu nedenle kasko tazminatı talep edemeyeceğini savunarak bu savunmaları yönünden bir değerlendirme yapılmadığına dair istinaf itirazları ileri sürmüştür. Davalı sigorta şirketi tarafından cevap dilekçesi ekinde dosyaya sunulan tarihsiz olarak düzenlendiği anlaşılan " Feragatname" başlıklı belge kapsamında; "... Sigorta Şirketi tarafından 1114089122 Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracımın 02/09/2022 tarihinde karıştığı trafik kazası nedeniyle, aracımla ilgili maddi tazminat, değer kaybı, faiz ve feriler ile eksper ücreti adı altında herhangi bir hak talep etmeyeceğimi, ... Sigorta A Ş.'yi 1114089122-0001 Hasar dosyası ile ilgili tamamen ve gayrikabili rücu kaydıyla ibra ederek konu olaydan kaynaklanan fazlaya ilişkin tazminat haklarımı da kapsar şekilde tamamen ve kendi iradem ile feragat ettiğimi, bu feragatnamenin ilam hükmünde olduğunu kabul ve beyan ederim. İmza - kaşe" hususlarına yer verildiği, yazı altında davacı şirkete ait kaşe ile imza bulunduğu görülmüştür. Mahkemece, gerekçeli kararda davalı sigortanın ibraya ilişkin savunmaları üzerinde durulmadığı gibi dosyaya sunulan feragatnameye ilişkin herhangi bir inceleme ve değerlendirme de yapılmamıştır. Davacı yanın ise, dosyaya sunduğu 09/01/2023 tarihli beyan dilekçesi kapsamında feragatnamede yazılı araçların plakalarının farklı olduğunu, ayrıca bu belgenin şirket yetkilisi tarafından imzalanmadığını, bu nedenle geçerli bir ibra olmadığını ileri sürdüğü anlaşılmaktadır. Mahkemece, dosyaya bir örneği sunulan feragatname yönünden tarafların iddia ve savunmaları üzerinde durulmadığı gibi gerekçeli kararında bu hususların tartışılmadığı anlaşılmakta olup bu husus hukuki dinlenilme hakkına aykırılık teşkil ettiği gibi yetersiz inceleme ve araştırmaya dayalı olarak karar verilmiş olması da isabetsiz bulunmuştur. Hal böyle olunca, mahkemece, Dairemizce incelenen feragatname içeriğinde yer alan hasar dosya numarasının dosyada mevcut 02/09/2022 tarihli kazaya ilişkin davalı yanca açılan hasar dosya numarası ile uyuştuğu tespit edilmiş olmakla, feragatname kapsamında yazılı olan ... plaka numarasının, davalı yana kasko poliçesi ile sigortalı ... plaka numarasına benzerliği dikkate alındığında, sehven hatalı yazılıp yazılmadığı (kaza tarihi ile poliçe numarasının doğru olması gözetilerek) üzerinde durularak davacı yanca, feragatname altındaki imza yönünden imza inkarında bulunulması da dikkate alınarak feragatname aslının dosyaya ibrazı yönünden taraflara süre verilerek sunulduğunda usulünce imza incelemesi yaptırılarak hasıl olacak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir. Mahkemece, bu anlamda bir tahkikat yapılmaması ve delillerin tartışılmaması HMK 353/1-a-6 anlamında esaslı delillerin toplanmaması ve değerlendirilmemesi anlamında olduğundan Dairemizce bir değerlendirme yapılması da mümkün olmamıştır. Bu eksiklik aynı zamanda tahkikate ilişkin iki dereceli yargılama hakkına ilişkindir. Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli nitelikteki delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olduğu anlaşılmakla 6100 Sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6.maddesi gereğince davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1-Davalı tarafın istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6 maddesi gereğince KABULÜNE, 2-Ankara Batı 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/09/2023 tarih ve 2022/1312 Esas 2023/901 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, 3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın karar veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 4-Davalı tarafından yatırılan 738,00-TL istinaf karar harcının talep halinde davalıya iadesine, 5-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına, 6-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından davalı yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, 7-Ankara Batı İcra Müdürlüğü'nün 2022/1312 Esas sayılı takip dosyasına, davalı tarafından sunulan ... Şubesine ait 24/10/2023 tarihli, 1690MW007459 numaralı, 122.000,00 TL bedelli teminatın, İİK'nın 36. maddesi uyarınca yatırana iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/(1)-a.6.maddesi uyarıca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.21/05/2026
Başkan- Üye - Üye - Zabıt Katibi-