Bölge Adliye Mahkemesi 2022/1411 E. 2026/1285 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

17. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2022/1411 Esas

KARAR NO: 2026/1285

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 21/06/2022

NUMARASI: 2019/629 Esas, 2022/614 Karar

DAVA: İTİRAZIN İPTALİ (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 27/11/2019

BİRLEŞEN İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ' NİN 2020/172 ESAS 2020/809 KARAR SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN

DAVANIN KONUSU: İTİRAZIN İPTALİ (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ: 08/10/2026

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında elektrik tedarik sözleşmesi imzalandığını, davalının kullandığı elektrikten dolayı 117.001,65 TL bedelli ve 8.374,42 TL bedelli vade tarihleri 23.07.2019 tarihi olan iki adet fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, bu faturalardan 117.001,65 TL faturanın tamamının, 8.374,42 TL bedelli faturanın ise 4.115,42 TL sinin ödenmediğini, bunun üzerine davalı aleyhine icra takibine girişildiğini, takipten sonra dava açılmadan önce davalı tarafından müvekkiline bir kısım ödemeler yaptığını, ödemelerin önce faiz, masraflar ve vekalet ücretinden düşüldüğünü, bu nedenle son ödemenin yapıldığı tarih itibariyle ana para alacaklarının bulunduğunu, bu bedelin harca esas değer olarak iş bu davada gösterildiğini, icra takibine faturalarla birlikte sözleşmenin 4.2 maddesine göre ödenmeyen bedellerin toplamının % 12 si hesaplanarak 15.045,13 TL icra cezai şartın da eklendiğini, davalının icra takibine itiraz ettiğini belirterek davalının ....İcra Müdürlüğü'nün ...E sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına, alacağın % 40 ından aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirket arasında iki farklı sayaç (abonelik) için 23.08.2017 tarihli, 01.10.2017 tedarik başlangıç tarihli 24 aylık Elektrik Tedarik Sözleşmesi imzalandığını, davacı tarafından hukuka uygun düzenlenip gönderilen faturaların davalı tarafından gereği gibi ifa edilmediğini, davalının tüketim faturalarını sürekli bir şekilde zamanında ve gereği gibi ifa etmeyerek sözleşme ihlali gerçekleştirildiğini, bir takım tüketim faturalarının ödenmemesi sebebiyle dava dışı .... İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyası ile icra takibine girişildiğini, sözleşmenin 7.1 maddesinde herhangi bir sözleşme ihlali olması halinde belirtilen ceza tutarının abone tarafından ödeneceğinin kararlaştırıldığını,bu çerçevede 7.1 maddesinde belirlenen miktarda ceza koşulu faturasının düzenlendiğini, dava konusu sözleşme ile ...numaralı aboneliğin yapıldığını anılan abonelik için de ceza koşulu faturasının keşide edilerek davalı abonenin davacı şirket uhdesinde bulunan teminat mektuplarının paraya çevrilerek faturasının kapatıldığını, anılan bu faturanın eksiksiz ödenmemesi nedeni ile ....İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasından icra takibine geçildiğini, sözleşmenin 4.2 maddesi uyarınca abonenin icra takibine sebebiyet vermesi halinde ödenmeyen icralık her faturanın %12'si kadar icra ceza bedeli talep edilebileceğini, 28.08.2019 vade tarihli 243.593,74-TL bedelli ceza faturasının takibe koyulan 232.070,62-TL tutarının %12'si hesaplanarak 14.048,47-TL icra cezai şartın takibe eklendiğini, davalının haksız itirazda bulunduğunu, dava konusu takip ikame edildikten sonra davalı abonenin teminat mektuplarından birinin daha paraya çevrilerek dosyaya 50.000,00-TL ödeme girdiğini ve icra dosyasına bildirildiğini belirterek ....İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ve takibin devamına, alacağın likit olmasından dolayı %40'dan aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili asıl davaya sunduğu cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketinin adresinin bulunduğu Afyonkarahisar Asliye Hukuk Mahkemelerinin yetkili olduğundan yetki itirazında bulunduklarını, dava konusu takip dosyasına kısmi itirazda bulunduklarını, itiraz dilekçelerinde 117.001,65 TL'lik fatura alacağına herhangi bir itirazlarının bulunmadığının, itirazlarının 4.115,42 TL'lik fatura alacağına, 15.045,13 TL'lik cezai şart alacağına, 6.055,85 TL Lik takip öncesi faize, ödeme emrinde belirtildiğinin aksine sözleşme ile % 60 faiz oranı belirlenmediğini, talep edilen faiz oranının fahiş olduğunu, 30436 sayılı Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 20/1 maddesine göre ceza koşulunun haksız olduğunu, davacının bu yönetmeliğin 35/5.maddesine aykırı hareket ettiğini, davacıya verilen teminat mektubunun fatura bedellerini karşıladığını, davacının ilgili yönetmeliğin 35/5/b maddesi uyarınca güvence bedelini muaccel borçlara mahsup etmeksizin icra yoluna başvurduğu, elektrik faturasına mahsup edeceği güvence bedelini, haksız koşul şartı olan 7.1 maddesindeki cezai şarta mahsup ettiğini, müvekkilinden elektrik tüketim bedelinin süresinde ödenmemesi nedeniyle cezai şart kararlaştırılmasının genel işlem koşulu niteliğinde olduğunu, Yönetmeliğin 10/3 maddesine göre sözleşmenin 12 punto olması gerektiğinden, bu şekilde yazılmayan sözleşme nedeni ile maddenin haksız işlem koşulu niteliğinde olduğunu ve bu maddeye dayanılarak müvekkilinden cezai şart talep edilemeyeceğini, Yönetmeliğin 35. Maddesine göre zamanında ödenmeyen borç nedeni ile ikinci bildirimde bulunulmadığını, davacının mevzuata aykırı şekilde merkezi takip sistemi üzerinden takip başlatıldığını, mevzuata aykırı şekilde başlatılan takip nedeni ile davacının itirazının iptali talep edebilmesinin mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili birleşen davaya sunduğu cevap delikçesinde özetle; müvekkili şirketinin adresinin bulunduğu Afyonkarahisar Asliye Hukuk Mahkemelerinin yetkili olduğundan yetki itirazında bulunduklarını, davanın aynı sözleşmeden kaynaklı ... Asliye Ticaret mahkemesinin 2019/629 E sayılı itirazın iptali davası ile birleştirilmesi gerektiğini, icra takibine konu faturaların yasal süresi içinde Noter kanalı ile iade edildiğini, davacının ilgili faturalardan bir tanesi için kısmi icra takibi başlattığını ve icra takibine taraflarınca itiraz edildiğini, davacıya güvence bedeli olarak dört ayrı teminat mektubu verildiğini, davacının 117.001,65 TL'lik fatura alacağının yani asıl alacak olan elektrik kullanım alacağını teminat mektupları ile karşılayabilecek iken teminat mektuplarını asıl alacağı mahsup etmek yerine müvekkili hakkında icra takibi başlatarak teminat mektuplarını da bozdurarak bu bedellerin bazılarını cezai şart alacağına mahsup ettiğini, daha sonra ise cezai şart alacağına teminat mektupları miktarının yetmediği gerekçesi ile de ayrıca bir icra takibi başlattığını, davacının kötüniyetli olduğunu, ayrıca bu durumun 30436 sayılı elektrik piyasası tüketici hizmetleri yönetmeliğine de aykırı olduğunu, ayrıca davacı şirketin ilgili yönetmeliği aykırı olarak güvence bedelinin fatura tutarına mahsup edileceğine dair usulüne uygun bir bildirimde bulunmadığını, davacının haksız olarak müvekkili aleyhine icra takibi başlattığını, tüketim bedelinin süresinde ödenmemesi nedeniyle cezai şart kararlaştırılmasının genel işlem koşulu niteliğinde olduğunu, ilgili yönetmeliğin 20/1 maddesine göre ceza koşulunun haksız olduğunu, ödeme emrinde belirtildiğinin aksine sözleşme ile % 60 faiz oranının belirlenmediğini, faiz oranının TBK 88 maddesi hükmüne göre fahiş olduğunu, Yönetmeliğin 10/3 maddesine göre sözleşmenin 12 punto olması gerektiğinden, bu şekilde yazılmayan sözleşme nedeni ile maddenin haksız işlem koşulu niteliğinde olduğunu ve bu maddeye dayanılarak müvekkilinden cezai şart talep edilemeyeceğini, Yönetmeliğin 35. Maddesine göre zamanında ödenmeyen borç nedeni ile ikinci bildirimde bulunulmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; Asıl dava yönünden; davacı tarafından dava dilekçesi ile davalının takipten sonra 123.000 TL ödeme yaptığı, ödemelerin TBK 100. Maddesi kapsamında mahsubu ile bakiye 51.929,24 TL için elde ki itirazın iptali davası açılmış ise de; davalı borçlu tarafından icra takibine konu tüm alacağa değil 4.115,42 TL fatura alacağına, 15.045,13 TL'lik cezai şart alacağına ve 6.055.85 TL'lik takip öncesi faiz olmak üzere toplam 25.216,4 TL alacağa itiraz edildiği, davalı tarafından takipten sonra yapılan ödemelerin davalı tarafından itiraz edilmeyen ve takipte kesinleşen 117.001,65 TL'lik fatura ve ferilerinden mahsup edilmesi gerektiğinin mahkemece değerlendirildiği ve davalının itirazına uğrayan fatura, cezai şart ve işlemiş faiz yönünden itirazın iptalinin gerekip gerekmediği konusunda yargılama yapıldığı, davacı tarafından 23.07.2019 vade tarihli 8.374,42 TL tutarlı faturadan bakiye 4.115,42 TL'nin tahsili istendiği, bilirkişi heyetinden alınan 29/01/2021 tarihli rapor ve 21/05/2021 alındı tarihli ek rapor ile 8.374,42 TL olarak talep edilen ve davalı tarafından itiraz edilen faturanın 3.798,27 TL olarak hesaplandığı, davacının bu fatura nedeni ile alacak hakkı bulunmadığı, ancak davacı tarafından itiraz konusu yapılmayan ve takipte kesinleşen fatura nedeni ile davacının sözleşmenin 4.2 maddesi gereği cezai şart ve takip öncesi faiz talebi haklı olup, bu fatura ve sözleşme hükümleri dikkate alınarak alınarak davacı tarafından yapılan itirazın kısmen iptaline takibin iptaline karar verildiği, Birleşen dava yönünden; birleşen dava ile taraflar arasındaki sözleşmenin yukarıda anılan 7.1 maddesi gereği ceza bedeli ile 4.2 'de belirtilen icra ceza bedeli talep edildiği, davalının asıl davada takip konusu yapılan ve takipte kesinleşen fatura nedeni ile davalının sözleşme hükmünü ihlal ettiği davacının sözleşme hükümleri gereği cezai şart talep hakkının olduğu, talebin sözleşme ve emsal nitelikli faturaya uygun olduğu gerekçesi ile davacı tarafından yapılan itirazın iptaline takibin devamına karar verildiği, davacının talebinin sözleşme hükümlerine istinaden düzenlenen faturaya dayalı olduğu ve alacağın likit olduğu gerekçesi ile asıl ve birleşen dava da davacının icra inkar tazminatı isteminin kabulüne karar verilerek uyuşmazlığın bütünü hakkında Asıl dava yönünden, davanın kısmen kabulü ile, davalı tarafından .... İcra Dairesinin ...takip sayılı dosyasına yapılan itirazın 14.040,19 TL icra-i cezai şart ve 5.198,84 TL takip öncesi faiz olmak üzere toplam 19.239,03 TL yönünden iptali ile takibin bu miktarlar üzerinden takip talebindeki şartlarla devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, itirazın iptaline karar verilen alacağın %20 ' si oranında hesaplanan 3.847,80 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Birleşen İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/172 Esas Sayılı dosyası yönünden, davanın kabulü ile, davalı tarafından .... icra dairesinin ... takip sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, itirazın iptaline karar verilen alacağın %20 ' si oranında hesaplanan 27.901,83 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Karar yasal süresinde davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir. Davacı vekili istinaf nedenleri olarak; 23.07.2019 tarihli 4.115,42 TL bedelli fatura alacağının kabul edilmemesinin hukuki dayanağının bulunmadığını, bu faturanın davalı abonenin tüketimlerinden kaynaklı fatura olduğunu, Mahkemenin elektrik tük23.07.2019 tarihli 4.115,42 TL bedelli fatura alacağının kabul edilmemesinin hukuki dayanağının bulunmadığını, bu faturanın davalı abonenin tüketimlerinden kaynaklı fatura olduğunu, Mahkemenin elektrik tüketimine ilişkin faturanın neden reddedildiğine dair somut hukuki bir neden ortaya koymadığını, bilirkişi raporuyla da bu faturanın hesaplandığını ve hukuka ve sözleşmeye uygun olduğunun tespit edildiğini, kararın bu yönüyle hatalı olduğunu, itiraz edilmeyen kısmın talep ve dava edilmediğini, yapılan ödemelerin dosya hesabından düşülerek kalan miktar üzerinden dava açılmasının hukuka uygun olduğunu, ilk derece Mahkemesince hatalı hüküm kurulduğunu belirterek asıl davanın kısmen kabulü kararının kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

Davalı vekili istinaf nedenleri olarak; Mahkeme gerekçesinde savunmalarına dair bir değerlendirme yapılmaksızın ve dosyaya alınan uzman bilirkişi raporları arasındaki çelişkinin giderilmemesine rağmen sadece sözleşme hükümleri belirtilerek asıl davanın kısmen, birleşen davanın tam kabulüne karar verildiğini, birleşen dava yönünden istinaf nedenlerinin, sözleşmeden kaynaklı olduğu iddia edilen cezai şart alacağına ilişkin koşulların oluşmadığını, müvekkilinin sözleşmeyi feshetmediğini, başka bir tedarikçiden talebi veya tahliye durumunun söz konusu olmadığını, sadece fatura alacağını geciktirdiğini, sözleşmenin 7.2 maddesinde sayılan ihlal hükümlerine atıf yapılarak sözleşmenin 7.1 maddesine cezai şartın uygulanamayacağını, bu nedenlerle davacının müvekkilinden cezai şart alacağı olmadığı gibi, cezai şarttan kaynaklı icrai cezai şart ve cezai şartın gecikme zammı alacağının da söz konusu olmadığını, davacının ilgili yönetmeliğin 35. Maddesine aykırı hareket ettiğini, davacı şirkete güvence bedeli olarak teminat mektupları verildiğini, bu teminat mektuplarının güvence bedelini karşıladığını, davacının ilgili yönetmeliğin 35/5 fıkrası gereği güvence bedelinin fatura tutarına mahsup edileceğine dair usulüne uygun bir bildirimde bulunmadığını, davacının güvence bedelini cezai şarttan mahsup ederek müvekkili aleyhine icra takibi başlattığını, elektrik tüketim bedelinin süresinde ödenmemesi nedeniyle cezai şart kararlaştırılmasının genel işlem koşulu niteliğinde olduğunu, cezai şartın haksız fesih halinde uygulanabileceğini, davacının mevzuat hükmüne aykırı şekilde cezai şart talep ettiğini, yerel mahkemenin esas dava yönünden cezai şart ve takip öncesi faizin haksız olduğu yönünde iptaline karar verilirken birleşen dosya yönünden herhangi bir karar verilmediğini, Mahkeme tarafından dosya içerisine alınan bilirkişi raporları arasındaki çelişkilerin giderilmeden son rapor ile yetinilerek karar verildiğini, Yönetmeliğin 10/3 maddesine göre sözleşmenin 12 punto olması gerektiğinden, bu şekilde yazılmayan sözleşme nedeni ile maddenin haksız işlem koşulu niteliğinde olduğunu ve bu maddeye dayanılarak müvekkilinden cezai şart talep edilemeyeceğini, Yönetmeliğin 35. Maddesine göre zamanında ödenmeyen borç nedeni ile ikinci bildirimde bulunulmadığını ileri sürmüş, asıl dava yönünden istinaf nedenleri olarak; davacının asıl alacak olan fatura alacağını teminat mektupları ile karşılaması gerektiğini, zaten sözleşmenin davacı şirketçe feshedilmesinden yaklaşık 4 ay önce, 11.04.2019 tarihinde fatura tahsilatı geciken müvekkilinin fatura bedeli müvekkilce davacı şirkete verilen ...'nın 13.04.2018 tarihli 50.000 TL bedelli teminat mektubunun nakde çevrilmesi ile karşılandığının dosya arasına gelen ... yazı cevaplarından görüleceğini, yine bilirkişi raporunun 7. Sayfasında birleşen dava bakımından açıklama bölümünde tablo 1 kısmında ödeme güçlüğe düşerek zaman zaman ödemeler yapıldığının, bu geç ödemelere rağmen davacının o dönem sözleşmenin bitiş tarihine uzun bir zaman olması nedeniyle fesih yoluna gitmediği, sözleşmenin bitimine yakın bir tarihte feshederek davacının sözleşmeyi kötüniyetli olarak fesih yoluna gittiğini, geç ödeme yapıldığında veya hiç ödeme yapılmadığında öncelikli olarak teminat mektubunun bozdurulacağı yönünde taraflar arasında bir ticari teamül oluştuğunu, davacının bu teamüle aykırı şekilde fatura alacağını teminat mektuplarından karşılamaksızın icra yoluna başvurmasının kötüniyetli olduğunu, sözleşmenin bitiminde kesilen faturanın ödenmemesi nedeni ile davacının bu şekilde hareket ederek icra cezai şart alacağı oluşturmasının iyiniyet kurulları ile bağdaşmadığını belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:

HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Asıl dava ve birleşen dava fatura ve icra cezai şart alacağının tahsili istemiyle başlatılan icra takibine yapılan asıl dava yönünden kısmi itirazın iptaline, birleşen dava yönünden itirazın iptali istemine ilişkindir.

Asıl davaya konu icra takibinde; davacı tarafından davalı aleyhine ... İcra Müdürlüğü'nün ...E sayılı dosyası ile 121.117,07 TL fatura alacağı, 15.045,13 TL icra cezai şart, 6.055,85TL takip öncesi faiz olmak üzere toplam 142.218,05 TL alacağın tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığı, davalının süresinde sunduğu itiraz dilekçesi ile takibe konu 117.001,65 TL'lik fatura alacağına herhangi bir itirazlarının bulunmadığı, bunun dışında kalan tüm alacak kalemlerine, yetkiye ve faiz oranına itiraz ettiği, takibin itiraz edilen kısım yönünden durdurulmasına karar verildiği, itirazın davacı alacaklıya tebliğine dair bir belgeye rastlanmadığından asıl davanın İİK 67 uyarınca bir yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.

Birleşen davaya konu icra takibinde; davacı tarafından davalı aleyhine ... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası ile 117.070,62 TL fatura alacağı, 14.048,47 TL icra cezai şart, 8.390,06 takip öncesi faiz olmak üzere toplam 139.509,15 TL üzerinden icra takibi başlatıldığı, davalının süresi içinde sunduğu itiraz dilekçesi ile yetkiye, borcun tümüne, faize, faiz oranına itirazı üzerine icra takibinin durduğu, , itirazın davacı alacaklıya tebliğine dair bir belgeye rastlanmadığından birleşen davanın İİK 67 uyarınca bir yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.

Dosya kapsamından; dava konusu uyuşmazlığın çözümü açısından yargılama sırasında biri ek rapor olmak üzere üç bilirkişi raporu alındığı, elektrik mühendisi ve SMMM bilirkişi tarafından düzenlenen 29.01.2021 tarihli raporda; davacının icra takip tarihi itibariyla davalıdan toplam alacağının 3.096,93 TL olduğu belirtilmiştir.

İtiraz üzerine aynı bilirkişilerden alınan 21/05/2021 alındı tarihli ek bilirkişi raporunda, kök raporda hesaplanan Haziran 2019 dönemi faturalarının bedelleri, gecikme zamları, icra cezaları Haziran 2019 ayında gerçekleşen 0.155511 TL/kWh... bedeline göre revize edildiği belirtilerek, davacı şirketin toplam bakiye alacağının 10.276,67 TL hesaplandığı, birleşen dava yönünden yapılan değerlendirmelerde, sözlemenin 7.2 maddesindeki ihlallere atıf yapılarak sözleşmenin 7.1 maddesindeki cezai şartın uygulanmasının mümkün olmadığını, bu nedenle davacının icra takibine konu bedelleri talep edemeyeceği kanaatinde olduklarını bildirmiştir.

İtiraz üzerine farklı bir elektrik elektronik mühendisi bilirkişiden alınan 24.01.2022 tarihli raporda da; asıl dava bakımından; ... İcra Müdürlüğü'nün ...E sayılı dosyası bakımından takibin 121.117,07 TL(asıl alacak)+15.045,13 TL(icra cezai şart)+ 6.055,85 TL(gecikme zammı) olmak üzere toplam 142.218,05 TL tutar üzerinden davalı adına devam edebileceği görüş ve kanaatine varıldığı, birleşen dava yönünden, sözleşme konusu her iki abonelikte davalı şirketçe fatura ödemelerinin vadesinde yapılmadığı hususunun rapordaki 2 adet tablo içeriği ile sabit olduğu, yapılan sözleşme madde 7.1 de belirtilen hüküm gözetilerek en yüksek faturanın 2 katı cezai şart bedelinin davalıdan talep edebileceği, davacının ....İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası bakımından takibin 117.070,62 TL(asıl alacak)+ 14.048,47 TL (icra cezai şart)+ 8.390,06 TL (gecikme zammı) olmak üzere toplam 139.509,15 TL tutar üzerinden davalıdan alacaklı olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

1-Davacı vekilinin istinaf nedenlerinin değerlendirilmesinde;

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, 23.07.2019 tarihli 4.115,42 TL bedelli fatura alacağının kabul edilmemesinin hukuki dayanağı bulunmadığını belirterek asıl dava yönünden kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Asıl davada, davacı vekili icra takibinde 121.117,07 TL fatura alacağı, 15.045,13 TL icra cezai şart, 6.055,85 TL takip öncesi faiz olmak üzere toplam 142.218,05 TL'nin davalıdan tahsili için icra takibi başlatmıştır.

Davalı süresinde sunduğu itiraz dilekçesinde 117.001,65 TL'lik fatura alacağına herhangi bir itirazları bulunmadığını belirterek 4.115,42 TL'lik fatura alacağına, 15.045,13 TL'lik cezai şart alacağına ve 6.055,85 TL'lik takip öncesi faize ve % 60 oranındaki faiz oranına itiraz etmiş ve bu miktar yönünden takip durmuştur.

O halde huzurdaki itirazın iptaline konu davada uyuşmazlık konusu olan miktarlar davalının icra takibine itiraz dilekçesinde bildirdiği miktarlardır. İlk derece mahkemesince, davacı tarafından 23.07.2019 vade tarihli 8.374,42 TL tutarlı faturadan bakiye 4.115,42 TL talep edilmiş ise de, bilirkişi heyetinden alınan 29/01/2021 tarihli rapor ve 21/05/2021 tarihli ek rapor ile 8.374,42 TL tutarlı faturanın, 3.798,27 TL olarak hesaplanması nedeniyle davacının bu fatura nedeni ile alacak hakkının bulunmadığında bu miktar yönünden talebin reddine karar verilmiştir.

İlk derece Mahkemesince alınan 24.01.2022 tarihli bilirkişi raporunda ise, asıl davadaki icra takibine konu faturaların davalı şirketin iki ayrı aboneliğine aynı dönem tahakkuk ettirildiği, faturalarda davalı şirketin 0,32804 TL/kwh birim fiyat üzerinden ücretlendirildiği, sözleşmede davacı tedarikçi şirketçe taahhüt edilen % 10 indirimin uygulandığı, faturaların davalı şirketin bilfiil tüketmiş olduğu elektrik tüketimine ilişkin olduğu, faturalarda yer alan YEK bedeli ve reaktif bedellerinin sözleşmenin 5. Maddesi hükmü dikkate alındığında bu kalemler bakımından davacının talebinin olabileceği kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Dolayısıyla 24.01.2022 tarihli bilirkişi raporunda, icra takibine konu tüketim faturaları yönünden mevzuat ve sözleşme hükümleri değerlendirilmek suretiyle yapılan bu tespit ve değerlendirmelerin dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle icra takibine konu 4.115,42 TL fatura yönünden de itirazın iptaline karar verilmesi gerekirken bu fatura yönünden talebin reddedilmesi isabetli olmamıştır. Davacının istinaf nedenleri ile sınırlı olarak yapılan değerlendirmede istinaf başvurusunda bu yönüyle haklıdır.

Ancak davacı vekili ödemeler düşüldükten sonra kapak hesabı yönünden dava açıldığını belirterek davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüş ise de, davalı borçlu tarafından icra takibine konu tüm alacağa değil 4.115,42 TL fatura alacağına, 15.045,13 TL'lik cezai şart alacağına ve 6.055.85 TL'lik takip öncesi faiz olmak üzere toplam 25.216,4 TL alacağa itiraz edildiğinden, ilk derece Mahkemesince davalı tarafından takipten sonra yapılan ödemelerin davalı tarafından itiraz edilmeyen ve takipte kesinleşen 117.001,65 TL'lik fatura ve ferilerinden mahsup edilmesi gerektiği değerlendirmesi ile davalının itirazına uğrayan fatura, cezai şart ve işlemiş faiz yönünden yargılama yapılarak karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

2-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun değerlendirilmesinde;

Taraflar arasındaki sözleşmenin 7.2 maddesinde edimlerin ifa edilmemesinin ve herhangi bir sözleşme ihlalinin olması halinde sözleşme madde 7.1 de ne şekilde uygulama yapılacağı düzenlenmiştir.

Sözleşmenin 7.2. Maddesinde; Abonenin, sözleşmenin herhangi bir hükmünü ihlal etmesi veya mevzuat hükümlerine uymaması, sözleşme boyunca herhangi bir faturasını son ödeme tarihinden önce kısmen veya tamamen ödememiş olması veya madde 4.3, 4.5, 4.6, veya madde 6.3, 6.7, ve 6.8'de belirtilen koşulların sağlanmamış olması halinde, tedarikçinin aboneyi portföyden çıkarma hakkı bulunduğu, tedarikçinin aboneyi portföyden çıkarması halinde sözleşmeyi sözleşmeden doğan her türlü sair hakkı saklı kalmak üzere, fatura alacakları ile birlikte sözleşme madde 7.1 de anılan cezai şartı ve madde 6.7 de anılan tüm indirimlerin iade edilmesini talep etme ve bütün bu borçlara ait gecikme zammını madde 4.2 'deki belirtilen oranda uygulama hakkı bulunduğu, tedarikçinin , böyle bir durumda her türlü maliyet, zarar, kar kaybı ve cezai şartı karşılamak için teminatı irat kaydetme hakkına sahip olduğu hususları düzenlenmiştir.

Ayrıca yine sözleşmenin 4.5 maddesinde “Abonenin sözleşmenin herhangi bir maddesinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde, Tedarikçinin fesih ve yazılı bildirime gerek olmaksızın madde 7.1. 'deki ceza bedellerini ve madde 7.3'deki kar kaybını talep etme hakkı vardır.” hükmü , sözleşmenin 7.1. Maddesinde de “Abone her bir sayaç için ayrı ayrı hesaplanmak üzere aktif tüketimi olan son on iki faturanın iki katı kadar cezai şartı Tedarikçiye ödemeyi kabul eder. eğer abonenin mevcut ya da önceki tedarikçilerinde geçmişe dönük aktif tüketimi içeren on iki faturası yoksa, faturası olan tek dönem veya faturası olan dönemler bu hesaplamada dikkate alınır. Var olan faturalarının içerisinden aylık en yüksek tüketim üzerinden hesaplama yapılacaktır." şeklinde düzenlenmiştir.

Davalı vekili asıl dava yönünden istinaf dilekçesinde, davacının alacağını teminat mektubu ile karşılamak yerine icra takibi başlattığını ve bu sayede cezai şart alacağı oluşturduğunu ileri sürerek ilk derece Mahkemesince hükmedilen 14.040,19 TL icrai cezai şart ve 5.198,84 TL takip öncesi faizi ile bu nedenle hükmedilen 3.847,80 TL icra inkar tazminatının kabul edilemeyeceğini ileri sürmüştür.

Yukarıda yer verilen taraflar arasındaki sözleşmenin 7.2 maddesinde belirtilen durumlarda davacının her türlü maliyet, zarar kar kaybı ve cezai şartı karşılamak için teminatı irat kaydetme hakkına sahip olduğu düzenlenmiştir. Davalının sözleşme gereği düzenlenen faturaları ödemekle yükümlü olduğu, sözleşmenin 4.2 maddesi gereğince abonenin sözleşme hükümleri veya borçtan dolayı icra takibine sebebiyet vermesi halinde icralık her faturanın yüzde on ikisi kadar davacının ceza bedeli talep edebileceği, yine sözleşmenin 4.2. Maddesinde davacının vadesinde ödenmeyen fatura tutarına aylık % 5 gecikme zammı yansıtacağı yönündeki hüküm birlikte değerlendirildiğinde ilk derece mahkemesi kararında bu yönüyle bir isabetsizlik görülmemiştir. Ceza bedeli sözleşme ile açıkca belirlendiğinden alacağın likit kabul edilerek icra inkar tazminatına hükmedilmesinde de yerinde olmuştur. Bu nedenle davalı vekilinin asıl davaya ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde birleşen dava yönünden, cezai şart alacağına ilişkin koşulların oluşmadığı ileri sürmüş ise de, taraflar arasındaki sözleşmenin 7.2 maddesine göre, sözleşme boyunca herhangi bir faturanın son ödeme tarihinden önce kısmen veya tamamen ödenmemiş olması halinde davacının aboneyi portföyden çıkarma hakkı bulunduğu, davacının aboneyi portföyden çıkarması halinde davacının sözleşmenin 7.1 maddesinde anılan cezai şartı talep etme ve bu borçlara ait gecikme zammını sözleşmenin 4.2 maddesindeki oranda uygulama hakkının bulunduğu, sözleşme konusu her iki abonelikte de davalı tarafından bir kısım fatura ödemelerinin vadesinde yapılmadığının bilirkişi raporu ile tespit edildiği, davacı vekilinin beyanlarından da davalı tarafından faturaların süresinde ödenmemesi nedeniyle taahhüt edilen sözleşme süresinden önce davalının portföyden çıkarıldığı anlaşılmaktadır.

Sözleşme ve mevzuat hükümleri çerçevesinde tespit ve değerlendirmelerde bulunduğu anlaşılan 24.01.2022 tarihli bilirkişi raporunun dosya kapsamına ve denetime elverişli olması nedeniyle birleşen dava yönünden hükme esas alınmasında bir isabetsizlik görülmemiştir. Belirtilen nedenlerle, birleşen davanın konusunu oluşturan söz konusu alacak kalemlerine ilişkin faturaların sözleşmenin 7.1, 7.2 ve 4.2 maddesine uygun olarak düzenlendiği, sözleşmeye aykırı bir yön görülmediği anlaşılmakla birleşen dava yönünden davanın kabulüne karar verilmesi yerinde olmuştur.

Davalı istinaf dilekçesinde sözleşmedeki ceza koşulunun genel işlem koşulu niteliğinde olduğunu ileri sürmüştür. TBK'nun 20. Maddesinde genel işlem koşulu düzenlenmiş olup, somut olayda,sözleşmenin cezai şart tazminatına ilişkin hükmünün, genel işlem koşulu olarak nitelendirilebilecek bir düzenleme olmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle davalının bu yöndeki istinaf başvuru yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin asıl ve birleşen davaya yönelik istinaf başvurusunun ayrı ayrı reddine, davacı vekilinin asıl davaya yönelik istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının asıl dava bakımından kaldırılmasına ve yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığından asıl dava yönünden davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Asıl ve birleşen davada davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nun 353/1-b.1 bendi gereğince esastan REDDİNE,

2-Asıl davada davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen KABULÜ ile, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/... Esas, 2022/... Karar sayılı ve .../06/2022 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, yeniden esas hakkında HÜKÜM TESİSİNE,

Asıl dava yönünden;

3-a)Davanın KISMEN KABULÜ İLE, davalı tarafından .... İcra Dairesinin ...takip sayılı dosyasına yapılan itirazın 4.115,42 TL asıl alacak (fatura alacağı), 14.040,19 TL icra-i cezai şart ve 5.198,84 TL takip öncesi faiz olmak üzere toplam 23.354,45 TL yönünden iptali ile takibin bu miktarlar üzerinden takip talebindeki şartlarla DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

b)İtirazın iptaline karar verilen alacağın %20'si oranında hesaplanan 4.670,89 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,

c)Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 1.595,34 TL harçtan davacı tarafından başlangıçta yatırılan 627,19 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 968,15 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

d)Davacı tarafından karşılanan 627,19 TL peşin harç, 44,40 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 671,59 TL davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

e)Davacı tarafından yapılan 4.334,50 TL bilirkişi ücreti ile yargılama giderinin davanın kabul-ret oranına göre hesaplanan 1.949,38 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, kalan kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

f)Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine YER OLMADIĞINA,

g)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AÜTT gereğince belirlenen 23.354,45 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

ğ)Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AÜTT gereğince belirlenen 28.574,79 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

h)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul-ret oranına göre hesaplanan 726,35 TL'sinin davacıdan; 593,65 TL'sinin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

İstinaf Giderleri Yönünden;

4-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 732,00 TL harçtan asıl davada davacı tarafından yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 651,30 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

5-Asıl davada davacı tarafından yapılan 100,50 TL istinaf yargılama gideri ile 301,40 TL istinaf harçları olmak üzere toplam 401,90 TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 732,00 TL harçtan birleşen davada davalı tarafından yatırılan 328,55 TL harcın mahsubu ile bakiye 403,45 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

7-Hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 492 sayılı Harçlar Kanununa bağlı tarife gereğince alınması gereken 732,00 TL harçtan asıl davada davalı tarafından yatırılan 2.382,46 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.650,46 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davalıya İADESİNE,

8-Asıl ve birleşen dava davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

9-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının hüküm kesinleştiğinde ve kararın tebliğ gideri karşılandıktan sonra artan kısmının yatıran tarafa İADESİNE,

Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b.2 bendi ile aynı Kanunun 361.1 maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay nezdinde Temyiz Kanun Yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.08.10.2026