Yargıtay 8. Hukuk Dairesi 2026/1799 E. 2026/3156 K.

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/1202 E., 2024/211 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : ... Kadastro Mahkemesi SAYISI : 2020/32 E., 2022/43 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar ... ve arkadaşları vekili ile asli müdahil ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA 1. Kadastro sırasında, Giresun ili ... ilçesi ... köyünde bulunan 1 02... parsel sayılı taşınmaz, orman vasfı ile Hazine adına tespit edilmiştir. 2. Davacı ... vekili dava dilekçesinde; Giresun ili ... ilçesi ... köyünde yapılan kadastro çalışmaları sırasında Anlak mevkindeki taşınmazın, 1 02... sayılı orman parseli içinde Hazine adına tespit gördüğünü, taşınmazının orman niteliğinde olmadığını, taşınmazı yüzyıllardır müvekkili olan davacının atalarının nizasız ve fasılasız malik sıfatıyla kullandıklarını, halen de davacı tarafından kullanıldığını belirterek, taşınmazın ayrı ada parsel adı altında davacı adına tescilini talep etmiştir. 3. Davacı ... ve ... vekili dava dilekçesinde; müvekkilleri olan davacılara ait arazinin Giresun ili ... ilçesi ... köyü 1 02... parsel adı altında orman arazisi olarak tespit gördüğünü, yapılan tespitin hatalı olduğunu, yerin davacılara adına tespit görmesi gerektiğini belirterek, yapılan tespitin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. 4. Davacı ... vekili dava dilekçesinde; müvekkili olan davacıya ait arazinin Giresun ili ... ilçesi ... köyü 1 02... parsel adı altında orman arazisi olarak tespit gördüğünü yapılan tespitin hatalı olduğunu, yerin davacı adına tespit görmesi gerektiğini belirterek, yapılan tespitin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. 5. Davacı ... dava dilekçesinde; kendisine ait olan arazinin Giresun ili ... ilçesi ... köyü 1 02... parsel adı altında orman arazisi olarak tespit gördüğünü yapılan tespitin hatalı olduğunu, yerin kendisi adına tespit görmesi gerektiğini belirterek, yapılan tespitin ptaline karar verilmesini talep etmiştir. 6. Davacı ... vekili dava dilekçesinde; müvekkili olan davacıya ait arazinin Giresun ili ... ilçesi ... köyü 1 02... parsel adı altında orman arazisi olarak tespit gördüğünü, yapılan tespitin hatalı olduğunu, yerin davacı adına tespit görmesi gerektiğini belirterek, yapılan tespitin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. 7. Davacı ... vekili dava dilekçesinde; müvekkili olan davacıya ait arazinin Giresun ili ... ilçesi ... köyü 1 02... parsel adı altında orman arazisi olarak tespit gördüğünü, yapılan tespitin hatalı olduğunu yerin davacı adına tespit görmesi gerektiğini belirterek, yapılan tespitin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. 8. Davacı ... vekili dava dilekçesinde; müvekkili olan davacıya ait arazinin Giresun ili ... ilçesi ... köyü 1 02... parsel adı altında orman arazisi olarak tespit gördüğünü, yapılan tespitin hatalı olduğunu, yerin davacı adına tespit görmesi gerektiğini belirterek, yapılan tespitin ptaline karar verilmesini talep etmiştir. 9. Davacı ... vekili dava dilekçesi ile; müvekkili olan davacıya ait olan arazinin Giresun ili ... ilçesi ... köyü 1 02... parsel adı altında orman arazisi olarak tespit gördüğünü, yapılan tespitin hatalı olduğunu, yerin davacı adına tespit görmesi gerektiğini belirterek, yapılan tespitin iptaline karar verilmesini talep etmiştir. 10. Asli müdahil ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... vekili müdahale dilekçesinde; bir kısım taşınmazın Ocak 1953 tarihli ve 75 sıra numaralı tapu kapsamında kaldığını, tapu paylı ise de yıllar önce yapılan taksimde bu kısmın davacıların murisine kaldığını ve onun zilyetliğinde olduğunu belirterek, davaya katılmıştır. 11. Asli müdahil ... vekili müdahale dilekçesinde; Giresun ili ... ilçesi ... köyü 1 02... parsel içinde kalan bir kısım taşınmazın Kasım 1974 tarih ve 128 sıra nolu tapu kapsamında kaldığını, tapu paylı ise de yıllar önce yapılan taksimde bu kısmın davacıya kaldığını ve onun zilyetliğinde olduğunu savunarak davaya katılmıştır. 12. Asli müdahil ... müdahale dilekçesinde; Giresun ili ... ilçesi ... köyü 1 02... parsel içinde kalan bir kısım taşınmazın Haziran 1938 tarihli ve 34 sıra numaralı tapu kapsamında kaldığını, tapu paylı ise de yıllar önce yapılan taksimde bu kısmın kendisine kaldığını ve zilyetliğinde bulunduğunu belirterek, davaya katılmıştır. 13. İlk Derece Mahkemesince, dava dosyaları birleştirilerek 2009/64 Esas sayılı dosya üzerinden yargılamaya devam edilmiştir. II. CEVAP Davalı Hazine vekili ve davalı ... İdaresi vekili yargılama sırasındaki beyanlarında; davanın reddini savunmuşlardır. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "... 09.06.20 21... .07.2022 havale tarihli bilirkişi raporlarına ekli krokide dava konusu yerlerden (A), (D), (E), (F), (G), (H), (I), (J), (K), (L), (M), (N), (O), (P), (X) ve (Y1) harfleriyle gösterilen yerlerin orman sayılan yerlerden olduğu, zilyetlikle iktisabının mümkün olmadığı, bu yerlere ilişkin mülkiyetin ispatına yarayacak vergi kaydı ve eski tapu kayıtlarının da geçerli olamayacağı (Y2) harfi ile gösterilen yerin orman sayılmayan yerlerden olduğu, zilyetlik şartların ... lehine oluştuğu ..." gerekçesiyle asli müdahil ...'ın davasının kısmen kabulüne ve kısmen reddine, diğer davacılar ve asli müdahillerin davalarının reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı ... İdaresi vekili, asli müdahil ... vekili ve bir kısım davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "... teknik bilirkişi raporunda (A), (B), (C), (D), (E), (F), (G), (H), (I), (J), (K), (L), (M), (N), (O), (P), (X) ve (Y1) harfleriyle işaretlendirilen bölümlerin orman sayılan yerlerden olduğunun belirlenmiş olmasına, orman sayılan yerlerin zilyetlikle kazanılmasının hukuken mümkün bulunmamasına, bir an için dava konusu taşınmaz bölümlerinden ...'ın talep ettiği (X) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümünün davacı ... dayanağı tapu kaydı kapsamında kaldığı kabul edilse dahi dayanak tapu kaydının 4785 sayılı Orman Kanununa Bazı Hükümler Eklenmesine ve Bu Kanunun Birinci Maddesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (4785 sayılı Kanun) karşısında hukuki değerini yitirecek olmasına göre, ... ve ... vekillerinin istinaf istemlerinin yerinde olmadığı; davanın kabulüne karar verilen (Y2) harfi ile gösterilen taşınmazın orman bilirkişi tarafından eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritasına dayalı olarak yapılan inceleme ve araştırması neticesinde orman sayılmayan yerlerden olduğu belirtilmiş ise de, incelenen 1984 tarihli hava fotoğrafında (Y2) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümünün üzerinde kapalılık oluşturan geniş yapraklı orman ağaçlarının bulunduğu ve alanların orman vasfında olduğunun tespit edilmesine göre taşınmazın eylemli orman sayılan yerlerden olduğunun kabulünde zorunluluk bulunduğu nazara alınarak yapılan değerlendirmede 1984 yılında orman vasfına dönüşen bir taşınmazın, 1984 tarihinden sonraki zilyetliği ne olursa olsun taşınmazın niteliği gereği orman sayılan yerlerin zilyetlikle kazanılmasının hukuken mümkün bulunmamasına, ayrıca davacı dayanağı Haziran 1938 tarihli ve 34 no.lu tapu kayıt maliki ile asli müdahil ...'ın arasında akdi ve ırsi ilişkinin varlığının ispat yükü üzerinde olan asli müdahil tarafından bu durumun ispat edilemediği gibi, dayanak tapu kaydının hudutları itibari ile de dava konusu taşınmazı kapsamadığı ..." gerekçesiyle bir kısım davacılar vekili ve asli müdahil ... vekilinin istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine, davalı ... İdaresi vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararın kaldırılmasına yeniden hüküm tesis edilmek suretiyle davanın reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1. Davacılar ..., ..., ..., ..., ..., ... vekili temyiz dilekçesinde; (Y) ve (X) harfleriyle gösterilen davacı müvekkilleri haricindeki kişilere ait tapu kaydının sunulduğunu, dava konusu diğer alanlara ilişkin herhangi bir tapu kaydının bulunmadığını, zilyetlikle hak iddia edildiği değerlendirmesinde bulunulduğunu ancak bu durumun hatalı olduğunu, tapu kaydı bulunan diğer taşınmazlar yönünden değerlendirme yapılmadığını, eksik inceleme ile keşif yapıldığını, taşınmazların 1945 öncesi fındık arazisi olduğunu, orman bitki örtüsü olmadığını, orman olarak kabul edilse dahi orman dışına çıkarılması gerektiğini ve etraflarının bahçe ile çevrili olduğunu ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. 2. Asli müdahil ... vekili temyiz dilekçesinde; bilirkişi raporunda (X) harfi ile gösterilen yer açısından temyiz isteminde bulunduklarını, öncesinin fındık bahçesi olduğunu orman olmadığını, raporlar arasında çelişki olduğunu ve çevresinin de orman olmadığını ileri sürerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkin olup, uyuşmazlık dava konusu taşınmazların orman vasfında olup olmadıkları ve orman değillerse taraflar yararına kazanım koşullarının mevcut olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. 1. Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 sayılı Kanun’un 369/1. maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371. maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, aşağıda belirtilenler dışındaki bölümlere yönelen davacılar vekili ile asli müdahil vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Dava konusu 1 02... parselin 09.06.20 21... .07.2022 havale tarihli bilirkişi raporlarına ekli krokide (F), (H), (I), (K), (N), (A) ve (D) harfleriyle gösterilen kısımlarına ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; Bölge Adliye Mahkemesince, yazılı şekilde karar verilmiş ise de, yapılan inceleme ve araştırmanın hüküm vermek için yeterli olduğunu söyleyebilme imkanı bulunmaktadır. Şöyle ki; asli müdahil ve davacılar tapu kaydına dayanmalarına rağmen, dayandıkları tapu kaydı ilk oluşumundan itibaren tedavülleri ile birlikte getirtilerek yöntemince uygulanarak tapu kayıtlarının kapsamları belirlenmemiş, tapu kayıtlarının hukuki kıymetini koruyup korumadıkları üzerinde durulmamış ve sadece zilyetlik durumları değerlendirilerek hüküm kurulması cihetine gidilmiştir. Hal böyle olunca; Bölge Adliye Mahkemesince, tarafların dayandıkları tapu kayıtları ilk oluşumundan itibaren tedavülleri ile birlikte ve yöreye ait en eski tarihli memleket haritası ve hava fotoğraflarının tamamı ile varsa amenajman planı bulunduğu yerden getirtilip dosya ikmal edildikten sonra, önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan üç orman mühendisi bilirkişi ve iki jeodezi ve fotogrametri mühendisi aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır. Yapılacak bu keşifte, asli müdahil ve davacıların dayandıkları tapu kayıtlarının hukuki kıymetlerini koruyup korumadıkları değerlendirilerek, hukuki kıymetlerini koruduklarının anlaşılması halinde, varsa haritalarına / krokilerine göre, haritalarının / krokilerinin bulunmaması yada uygulama kabiliyetini haiz olmamaları halinde sınırları esas alınmak suretiyle yöntemince uygulanarak davaya konu taşınmaz bölümlerini kapsayıp kapsamadıkları tereddütsüz olarak belirlenmeli; getirtilen diğer belgeler dava konusu taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli; 3116 sayılı Orman Kanunu (3116 sayılı Kanun), 4785 sayılı Orman Kanununa Bazı Hükümler Eklenmesine ve bu Kanunun Birinci Maddesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (4785 sayılı Kanun) ve 5658 sayılı Orman Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesine ve bu Kanuna Bazı Maddeler Eklenmesine Dair Kanunlar (5658 sayılı Kanun) karşısındaki durumu saptanmalı; zilyetlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yok edilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve fotogrametri mühendisi ile uzman orman bilirkişisi eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi) hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle çekişmeli taşınmaz, çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli; taşınmazın gerçek eğimi klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, temyize konu taşınmazın niteliği ve kullanım durumu ile tasarruf sınırlarını belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli, taşınmazın üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranı ile taşınmazın imar-ihyaya konu olup olmadığını, olmuş ise imar-ihyaya en erken ne zaman başlanıldığını ve imar-ihyanın hangi tarihte tamamlandığını, taşınmazın ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığını, eski belgelerde görülen ağaçların orman ağacı olup olmadığı ve dava konusu taşınmazın 6831 sayılı Orman Kanunu'nun (6831 sayılı Kanun) 17/2. maddesinde belirtilen orman içi açıklık vasfında olup olmadığını belirten müşterek imzalı, tereddüte mahal bırakmayacak şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalı; toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır. Bölge Adliye Mahkemesince, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan sebeplerle, davacılar vekili ile asli müdahil vekilinin hükmün dava konusu 1 02... parselin aşağıdaki bölümler dışındaki kısımlarına yönelen temyiz itirazlarının REDDİNE, Davacılar vekilinin ve asli müdahil vekilinin, dava konusu 1 02... parselin 09.06.20 21... .07.2022 havale tarihli bilirkişi raporlarına ekli krokide (F), (H), (I), (K), (N), (A) ve (D) harfleriyle gösterilen kısımlarına ilişkin hükme yönelik temyiz itirazlarının, yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının bu taşınmaz bölümleri yönünden BOZULMASINA, Peşin harcın istek halinde temyiz edenlere iadesine, Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 04.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.