Yargıtay 7. Hukuk Dairesi 2025/4459 E. 2026/2233 K. – Komşuluk Hukukun

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/76 E., 2025/171 K.

Taraflar arasındaki komşuluk hukukundan kaynaklı tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verildiği, verilen kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince hükmün onanarak kararın 27.12.2016 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır. Davacı vekili tarafından 20.02.2017 tarihinde Anayasa Mahkemesi'ne yapılan bireysel başvuru neticesinde, Anayasa Mahkemesi'nin 01.12.2022 tarihli, 2017/17428 Başvuru numaralı kararı ile, Anayasa'nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkı ile bağlantılı olarak Anayasa'nın 40.maddesinde düzenlenen etkili başvuru hakkının ihlal edildiğine, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması ve yeniden yargılama yapılması için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, davanın kabulüne karar verilmiştir. Karar taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir. 6216 sayılı Kanun'un 50. maddesinde Anayasa Mahkemesince tespit edilen ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın ilgili mahkemeye gönderileceği belirtildiğinden İlk Derece Mahkemesinde yapılan yargılama nitelik olarak "yeniden yargılama"dır. 6100 sayılı HMK’nın 375/1.fıkrasının (i) bendinde ise, ”Kararın, İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşmenin veya eki protokollerin ihlali suretiyle verildiğinin, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla tespit edilmiş olması veya karar aleyhine Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine yapılan başvuru hakkında dostane çözüm ya da tek taraflı deklarasyon sonucunda düşme kararı verilmesi” yargılamanın iadesi sebebi olarak sayılmıştır. Bu maddede Anayasa Mahkemesinin bireysel başvuru sonucu verdiği kararlar sayılmamış ise de, 6216 sayılı Kanunda yeniden yargılama yapılacağı açıkça düzenlenmiştir. İhlal kararının sonuçlarının ortadan kaldırılması için yapılan yeniden yargılamanın, önceki yargılamadan bağımsız yeni bir dava olduğu kuşkusuzdur. 6100 sayılı HMK'nın 373/4 maddesi; "Yargıtay'ın bozma kararı üzerine ilk derece makemesince bozmaya uygun olarak karar verildiği takdirde, bu karar karşı temyiz yoluna başvurabilir." hükümünü, geçici 3/2 maddesi; "Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihinde önce verilen kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar 1086 sayılı Kanunun 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki 4 27... üncü madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunur. Bu kararlara ilşkin dosyalar Bölge Adliye Mahkemelerine gönderilemez." hükmü içermektedir. Yukarıda açıklanan yasa maddelerinin düzenleniş amacı, Bölge Adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilen kararlara karşı Yargıtay yoluna başvurulmasını ve karar kesinleşinceye kadar kanun yolu denetiminin Yargıtay tarafından yapılmasını sağlamaktadır. Diğer bir anlatımla, Yargıtayın verdiği bozma kararları üzerine verilen kararların tekrar Yargıtay denetiminden geçmesi, başka bir deyişle Yargıtay kararının istinaf yolu ile denetlenmesinin önüne geçilmesi amaçlanmıştır. Sonuç itibari ile, Anayasa Mahkemesince ihlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmak üzere dosya İlk Derece Mahkemesine gönderildiğinden, İlk Derece Mahkemesince artık önceki kararlardan bağımsız olarak Anayasa Mahkemesi'nin ihlal kararı çerçevesinde verilen temyize konu kararda, Yargıtayın bir denetimi söz konusu değildir. Bu itibarla, 08.05.2025 tarihinde verilen ve daha önce Yargıtay denetiminden geçmeyen kararın kanun yolu denetimi "istinaf" olup, görevli merciinin karar tarihi itibariyle Bölge Adliye Mahkemesi olduğu anlaşıldığından, dilekçe konusunda kanun yolu değerlendirmesi yapmak üzere dosyanın mahalline iadesine karar vermek gerekmiştir. KARAR Açıklanan sebeple; Dosyanın ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere İlk Derece Mahkemesine mahkemeye İADESİNE, 22.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.