Yargıtay · 5. Hukuk Dairesi

Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/8948 E. 2026/2875 K.

Mahkeme
Yargıtay
Daire
5. Hukuk Dairesi
Esas No
2025/8948
Karar No
2026/2875
Karar Tarihi

MAHKEMESİ : Tekirdağ Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/325 Esas, 2025/439 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/501 Esas, 2024/550 Karar

Taraflar arasındaki tapu kaydının hatalı oluşması nedeniyle uğranılan zararın 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 1007 nci maddesi uyarınca tazmini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kırklareli ili, ... ilçesi, ... köyü 6882 parsel sayılı taşınmazın yüzölçümünün Kadastro Müdürlüğü tarafından 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 22 nci maddesinin (a) bendi uyarınca yapılan yenileme kadastrosu neticesinde azaldığını, davacının tapu kayıtlarına güvenerek satın aldığı taşınmazda oluşan fark için ödemesinin karşılıksız kaldığını belirterek düzeltme işlemi ile oluşan eksikliğin tazmin edilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddi gerektiğini ileri sürmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporuna itirazlarının değerlendirilmediğini, arsa niteliğindeki taşınmazın değerinin hesaplanmasında sadece belediye rayiç değerlerinin dikkate alınmasının hatalı olduğunu, belirlenen metrekare birim bedelinin düşük olduğunu, taşınmazda meydana gelen eksilmenin sadece tapulama esnasında meydana gelen hesap hatasından kaynaklanmadığını, yolun karşısında kalan 2017,24 m²lik .../... Mahallesi 1 62... parselin müvekkiline ait parselden ayrılarak oluştuğunu, 1 62... parsel sayı ile taşınmazın müvekkiline ait 3 26... parselin geldiği 3596 parsel sayı taşınmazın devamı niteliğinde olduğunu, kaldı ki müvekkilinin de taşınmazı satın alırken yıllardır yolun karşısındaki parsel ile birlikte kullanılan taşınmazı bir bütün olarak düşünerek satın aldığını ve kullandığını, ayrı bir parsel numarası alarak Hazine adına kaydedildiğini öğrendiğini, 1 62... parselin müvekkili adına tescili gerekirken Hazinenin hatalı işlemin neticesinde ... nolu parselde yüzölçümü düşürülerek müvekkilinin mağdur edildiğini, yüzölçüm hatası yeni bir parsel oluşturulmak suretiyle gerçekleştiğinden zararın fark bedenin ödenmesi ile değil, ihdas olan parselin müvekkili adına tescili sureti ile giderilmesinin hakkaniyete uygun olacağını ileri sürmüştür.

2. Davalı Hazine vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafça 1 62... parselin müvekkillerine ait parselden ayrılarak oluştuğu iddia edilmekte ise de kadastro yenileme çalışmaları öncesinde 1 62... nolu parselin ilk tesis kadastrosunda mevcut olmadığını, yenileme çalışmaları sonrasında yeni ihdas sonucu oluşan bir parsel olduğu açık olup davacının taleplerinin yersiz olduğunu, komşu taşınmazlarda bir artış olup olmadığı tespit edilmeden davanın doğrudan Hazineye yöneltilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu Kırklareli ili, ... ilçesi, ... köyü, 3 26... (eski 6882 parsel) parselde kayıtlı 10.200,00 m² miktarlı taşınmazı davacının 06.08.2013 tarihinde satın aldığı, 2022 yılı içerisinde 3402 sayılı Kanun’un 22/a maddesi uyarınca yapılan kadastro tespit çalışmaları neticesinde 6882 parsel sayılı taşınmaz 3 26... parsel numarasını alarak 7.648,13 m² olarak 16.08.2022 tarihinde tapuya tescil edildiği, yapılan çalışmalar neticesinde meydana gelen azalmanın oluştuğu, azalma nedeniyle tazminat talebiyle eldeki davanın açıldığı, ... Beldesinde tesis kadastro çalışmaları 766 sayılı Tapulama Kanunu kapsamında yapıldığı ve 26.07.1979 tarihinde askı ilanına çıkartıldığı, 30 gün askı ilanında ilan edildiği, askı ilanı sonucu dava açılmayan parsellerin kesinleşerek 28.08.1979 tarihinde tescil edildiği, davacıya ait parselin tesis kadastrosundaki parsel numaralarının 35 95... parsel olduğu, ... nolu parselin tesis kadastrosu askı ilan cetvelinde yüzölçümünün 4650,00 m² ve ... nolu parselin askı ilan cetvelinde yüzölçümünün 5550,00 m² olduğu, 35 95... nolu parseller birleştirme işlemi sonucu ... nolu parsel numarasını alarak 10.200,00 m² yüzölçümü ile 23.03.1988 tarihli ve 1417 yevmiye ile tescil edildiği, yenileme kadastrosu çalışmalarından önce 19.04.2017 tarihli ve 6468 yevmiye no ile ... nolu parselin tapu kaydının beyanlar hanesine “yüzölçüm hatası vardır.” şerhi konulduğu, ... Beldesinde 2022 yılında ise 3402 sayılı Kanun’un 22/a maddesine istinaden yenileme kadastrosu güncelleme çalışmaları yapıldığı ve çalışmalar sonucu kesinleşen parsellerin, 16.08.2022 tarihli ... yevmiye no ile ... Tapu Müdürlüğünce tescil edildiği, davacıya ait ... nolu parselin yenileme kadastrosu çalışmalarında .../... Mahallesi 3 26... nolu parsel numarası alarak 7.648,13 m² olarak belirlendiği, .../... Mahallesi 1 62... nolu parsel, 3402 sayılı Kanun'un Geçici 8 inci maddesi ile Taşınmaz Malların Sınırlandırma Tespit ve Kontrol İşleri Hakkındaki Yönetmelik ve 2018/13 sayılı genelge hükümlerine göre sınırlandırılmasının yapıldığı ve 3402 sayılı Kanun’un 18 inci maddesi gereğince tarla niteliği ile 2017,24 m² yüzölçümü ile Maliye Hazinesi adına tespiti yapılarak 16.08.2022 tarihli ve ... yevmiye numarası ile tescil edildiği, Ek Raporun ekinde Ek Rapor Kroki-1 de davacıya ait ... Mahallesi 3 26... nolu parsel ile ... Mahallesi 1 62... nolu parselin 22/a yenileme kadastro paftasındaki sınırları kırmızı renk hatlarla çizilerek kadastro paftası üzerinde çakıştırılarak gösterildiği, 10.200,00 m² yüzölçümlü ... nolu parselin yenileme kadastro çalışmalarında 7.648,13 m² yüzölçümlü 3 26... nolu parsel olduğu, yenileme kadastrosunda oluşan 3 26... nolu parselin sınırlarının tesis kadastrosu paftasındaki ... nolu parselin sınırları ile çakıştığı ve parselin yüzölçümünü etkileyecek sınırlandırma hatasının yapılmadığı, parselin eski yüzölçümü ile yeni yüzölçümü arasındaki 2.551,87 m²lik farkın yenileme kadastrosundan kaynaklanmadığı, davacıya ait 3 26... nolu parsel ile 1 62... nolu parselin birbiri ile sınırdaş olmadığı, iki parsel arasında ... ... asfaltının olduğu, tesis kadastro paftasında da bu yolun mevcut olduğu, yüzölçüm farkının 1 62... nolu parselden de kaynaklanmadığı, 1 62... nolu parselin olduğu yerin tesis kadastrosu paftasında yol sınırları içerisinde kaldığı, 35 95... nolu parsellerin sınırları içerisinde kalmadığı, tesis kadastrosunda planimetre ile yapılan alan hesapları ile güncel teknoloji bilgisayar ile yapılan alan hesapları arasında bu kadar fark oluşmaması ve yüzölçüm farkının yanılma sınırları içerisinde kalması gerektiği, yüzölçüm farkının tesis kadastrosunda 35 95... nolu parsellerin planimetre ile yapılan alan hesaplarında planimetre ile hesap yapan kişinin hesap hatası yapmasından kaynaklandığı, ... nolu parseldeki yüzölçüm hatasının 22/a yenileme kadastrosu çalışmalarında giderilerek 3 26... nolu parsel numarası verilen taşınmazın yüzölçümünün 7.648,13 m² hesaplandığı yönünde ek rapor düzenlenmiş olup, yenileme çalışması sonrası taşınmazın yüzölçümünün küçülmesi sebebiyle davacının zararının oluştuğu, küçülmenin dava konusu parsellerin tesis kadastrosundaki teknolojik yetersizlikten kaynaklandığı, çapta herhangi bir değişiklik olmadığı, eski kadastro paftasındaki sınırlar ile uygulama kadastrosu sonucu oluşan sınırların birebir örtüştüğü, sınırlar arasında herhangi bir değişiklik olmadığı, dava konusu parsellerin eski kadastro paftasında ki sınırları ile uyumlu olduğu, yapılan çalışmanın usul ve kanuna uygun olduğu, davacının zararının başka türlü giderilme imkanının bulunmadığı, bu tür davaların belirsiz alacak davası olarak açılabileceği, belirlenen taşınmazın değerlerinin taşınmazın bulunduğu bölgede teşekkül eden piyasa rayici, taşınmaz malların değeri, altyapı durumu, ana yollara ve şehir merkezi ile ticari alana mesafesi, çevresindeki yapılaşma gibi faktörler de göz önüne alınarak ve emsallerle yapılan mukayese yöntemiyle belirlendiği, tespit edilen bedelin değerlendirme tarihi itibarıyla adil ve hakkaniyete uygun olduğu gerekçesiyle tarafların istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun'un 1007 nci maddesi uyarınca tazminat istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Dava konusu Kırklareli ili, ... ilçesi, ... köyü, eski 6882 parsel sayılı 10.200,00 m² miktarlı taşınmazın davacı tarafından 06.08.2013 tarihinde satın alındığı, tapu kaydına 19.04.2017 tarihli “yüzölçüm hatası vardır” şerhinin işlendiği, 2022 yılında 3402 sayılı Kanun’un 22 nci maddesinin ikinci bendi uyarınca yapılan yenileme kadastrosu sonrasında .../... Mahallesi 3 26... parsel numarası ile 7.648,13 m² olarak tapuya tescil edildiği, taşınmazın yüzölçümünde azalma olduğu, yenileme kadastrosunun 27.06.2022 tarihinde kesinleşmesi üzerine uğranılan zararın tazmini istemi ile eldeki davanın 07.11.2022 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır.

4. Mahkemece bilirkişi incelemesi yaptırılmışsa da alınan raporlar hüküm kurmaya elverişli değildir. Şöyle ki, dosyaya alınan ... Belediye Başkanlığının cevabi yazısında dava konusu taşınmazın onaylı bir imar planı bulunmadığı, belediye sınırları içinde kaldığı belirtilirken taşınmazın faydalandığı idare hizmetleri açıkça belirtilmemiştir.

5. Bu nedenle öncelikle dava konusu taşınmazın arsa mı, arazi mi olduğunun belirlenmesi gerekir. Bunun için de taşınmazın değerlendirme tarihinde belediye imar planı içinde olup olmadığı, imar planı içerisinde ise tarihi, ölçeği ve türü (1/1000, 1/1500, 1/25000 uygulama, nazım...) araştırılarak, 1/1000 ölçekli İmar Planı içerisinde olmadığının tespiti durumunda belediye veya mücavir alan sınırları dahilinde bulunup bulunmadığı, belediye hizmetlerinden yararlanıp yararlanmadığı ve etrafının meskun mahal olup olmadığı hususları Belediye Başkanlığından ayrıntılı olarak sorulup, alınacak yazı cevabına göre, taşınmazın vasfı belirlendikten sonra taşınmazın niteliğine göre oluşturulacak bilirkişi kurulu eşliğinde mahallinde keşif yapılarak;

a) Arsa ise değerlendirme tarihine yakın tarihte satışı yapılan emsallerle dava konusu taşınmazın üstün ve eksik yönleri belirtilmek suretiyle mukayese yapılıp dava konusu taşınmaz ile bilirkişi kurulunca emsal kabul edilecek taşınmazların, Arsa Metrekare Rayiç Bedeli Takdir Komisyonu tarafından belirlenen 2021 yılı emlak vergisine esas olan metrekare değerleri de ilgili Belediye Başkanlığından istenip, dava konusu taşınmazın emsal taşınmazlara göre üstünlük oranı yönünden ve dava konusu taşınmazın değerlendirme tarihinde, bilirkişi kurulunca somut emsal kabul edilecek taşınmazın ise satış tarihi itibarıyla fiili imar uygulaması sonucu oluşan imar parselleri mi yoksa imar planına dahil olmakla birlikte olduğu gibi bırakılan kadastro parselleri mi oldukları ilgili Belediye İmar Müdürlüğü ile Tapu Müdürlüğünden sorulup düzenleme ortaklık payı düşülüp düşülmeyeceği hususunda bilirkişi raporu denetlenerek,

b) Tarım arazisi ise o yörede mutad olarak ekilen münavebeli ürünleri ve münavebeye alınan ürünlerin dekar başına verim miktarları İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünden, değerlendirme tarihi olan 2021 yılı dekar başına üretim masrafları ile hasat dönemindeki ortalama toptan kg satış fiyatlarının da ilgili resmî kuruluşlardan sorulmasından sonra taşınmazın olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelirine göre varsa objektif değer artırıcı unsurlarda gözetilerek bedel belirlenerek, Hüküm kurulması gerekirken, eksik inceleme ile açıklanan hususlarda değerlendirme yapılmadan taşınmaza soyut ifadelerle değer biçen rapor doğrultusunda yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirir.

6. Dava konusu taşınmazın tapu kaydında yer alan ipoteğin hükmedilen bedele yansıtılmasına karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi hatalıdır.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Davalıdan peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 19.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Atıf: Yargıtay 5. Hukuk Dairesi, E. 2025/8948, K. 2026/2875, T. 19.02.2026, www.arakarar.com/karar/yargitay-5-hukuk-dairesi-2025-8948-e-2026-2875-k-fbaee40d6e5e