Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2024/8856 E. 2025/5041 K.

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/12 Esas, 2024/954 Karar KARAR : Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar İLK DERECE MAHKEMESİ : Gaziosmanpaşa 2. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2020/442 Esas, 2021/627 Karar Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun (2942 sayılı Kanun) mülga 17 nci maddesi uyarınca tescil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu İstanbul ili, ..., ... Mahallesi 6240 (eski 84) parsel sayılı taşınmazın DSİ Genel Müdürlüğünün Sazlıdere Projesi İnşaatı nedeniyle idarece kamulaştırıldığını, kamulaştırma bedelinin yatırıldığını ve o tarihteki tapu kayıt malikine noter tebligatları çekildiğini ve dava konusu parsel için taşınmaz maliklerince Çatalca 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1996/695 Esas, 1998/169 Karar sayılı dosyası ile Çatalca 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1996/668 Esas, 1998/363 Karar sayılı dosyası ile müvekkili idare aleyhine tezyidi bedel davası açıldığını ve mahkeme kararları sonucu hükmedilen bedellerin müvekkili idarece ödendiğini, tapu kayıt maliklerince ferağ işlemi yapılmadığından taşınmazın idare adına tescil edilemediğini ileri sürerek 2942 sayılı Kanun'un mülga 17 nci maddesi gereğince taşınmazın davacı idare adına tescilini talep etmiştir. II. CEVAP 1.Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkillerinin aradan uzun yıllar geçmesi nedeniyle hangi taşınmazlarının kamulaştırıldığını hatırlamadıklarını, müvekkillerinin 1994-1996 yıllarında bazı parseller için kamulaştırma yapıldığını ve bedel artımı için avukata vekâlet verildiğini hatırladıklarını, ancak parsel numarasını hatırlamadıklarını, müvekkillerinin ferağ vermeye davet edilmediğini, idare tarafından işlemlerin usulüne uygun olarak yerine getirilmediğini ödeme ve tescil işlemleri birlikte yapılmadığını, aradan 25 yıl geçtikten sonra dava açılıp ve yargılama gideri ve vekâlet ücreti talep etmekte olduğunu, dava açılmasına sebebiyet verenin müvekkilleri olmadığını, talebin reddi gerektiğini, Anayasa Mahkemesi kararı gereğince kamulaştırma davalarında davacı idare lehine vekâlet ücreti ve yargılama gideri hükmedilemeyeceğini, davalı taraf kendini vekil ile temsil ediyor ise lehine vekâlet ücreti hükmedilmesi gerektiğini belirterek haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın reddine, Mahkeme aksi kanaatte ise müvekkilleri ferağ vermeye davet edilmediğinden aleyhine yargılama gideri ve vekâlet ücretine hükmedilmemesine ve yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. 2.Davalılar ... ve ... cevap dilekçelerinde özetle; kamulaştırma üzerinden uzun yıllar geçmesine rağmen davacı kurumun tapu tescil işlemlerini tamamlanması için taraflarına bildirim ve talepte bulunulmadığını, davanın açılmasına taraflarının sebebiyet vermediğini belirterek davayı kabul beyanları ile birlikte davanın açılmasına sebebiyet vermediklerinden aleyhlerine vekâlet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmişlerdir. 3.Davalılardan ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; 2942 sayılı Kanun'un 3 üncü maddesinde "İdareler, kanunlarla ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle yapmak yükümlülüğünde bulundukları kamu hizmetlerinin veya teşebbüslerinin yürütülmesi için gerekli olan taşınmaz malları, kaynakları ve irtifak haklarını: bedellerini nakden ve peşin olarak veya aşağıda belirtilen hallerde eşit taksitlerle ödemek suretiyle kamulaştırma yapabilirler" hükmünün bulunduğunu, davacı taleplerinin hak düşümüne ve zaman aşımına uğradığını, hak düşümü itirazında, zaman aşımı def'inde bulunduklarını, her türlü hakları saklı kalmak kaydı ile davacı idare tarafından söz konusu bedelin ödenmiş olmasını ispatlaması halinde davayı kabul ettiklerini, davanın açılmasına müvekkilleri sebebiyet vermediğinden dava masrafları, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davacı idareye tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. 4.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kamulaştırmadan doğan paranın büyükleri tarafından alındığını, hak talep etmediğini, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. 5.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kamulaştırma üzerinden uzun yıllar geçmesine rağmen davacı kurumun tapu tescil işlemlerinin tamamlanması için tarafına bildirim ve talepte bulunmadığını, davanın açılmasına sebebiyet vermediğini belirterek davayı kabul beyanı ile birlikte davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden aleyhlerine vekâlet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir. 6.Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kamulaştırma üzerinden uzun yıllar geçmesine rağmen davacı kurumun tapu tescil işlemlerinin tamamlanması için tarafına bildirim ve talepte bulunmadığını, davanın açılmasına sebebiyet vermediğini belirterek davayı kabul beyanı ile birlikte davanın açılmasına sebebiyet vermediğinden aleyhlerine vekâlet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf isteminde bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; 2942 sayılı Kanun'un 17 nci maddesine dayalı tescil davasında, davanın kabulüne karar verildiğini, ancak lehlerine vekâlet ücretine hükmedilmedildiğini, iş bu davanın kamulaştırma bedelinin tespiti davası olmayıp 2942 sayılı Kanun'un 17 nci maddesine dayalı tescil davası olduğunu, 1990'lı yıllarda yapılan kamulaştırmalar sonrasında davalılar veya murisleri kamulaştırma bedellerini almış olmalarına ve aradan yıllar geçmiş olmasına karşın tapuda ... lehine ferağ vermediklerinden taşınmazın ... adına tescilinin mümkün olmadığını, dolayısıyla davanın açılmasına davalıların sebebiyet verdiğinden davacı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın davacı idarece kamulaştırılması nedeniyle işbu davanın açıldığı, davalıların dava açılmadan önce tapuda ferağ verilmesi için davet edilmedikleri, bir kısım davalılar vekilleri ilk duruşmadan önce dosyaya sunduğu cevap dilekçeleri ile davanın reddini talep ve beyan ettikleri sabit olduğundan kabul beyanı vermeyen davalılar aleyhine ve davacı idare yararına vekâlet ücreti takdir edilmemiş olması doğru olmadığı gibi davanın niteliği ile kabule hükmedilmesi nedeniyle davalı taraf lehine vekâlet ücreti takdir edilmiş olması da yerinde görülmediğinden bahisle davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiş, ayrıca davanın açılmasından önce hissesini devreden tapu malikleri aleyhine sehven açılmış olan davanın pasif husumetten değil konusu kalmadığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek temyiz isteminde bulunmuştur. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırılan dava konusu taşınmazın 2942 sayılı Kanun'un mülga 17 nci maddesi uyarınca tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline ilişkindir. 2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,15.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.