Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2023/7320 E. 2024/10828 K. – İş Kazasından

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 41. Hukuk Dairesi SAYISI : 2020/101 E., 2020/1859 K. KARAR : Asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 29. İş Mahkemesi SAYISI : 2014/167 E., 2017/460 K. Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı ... Grup Dekorasyon İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun feragat nedeniyle reddine, davalı ... Mimarlık Mühendislik İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalı ... Mimarlık Mühendislik İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. vekili tarafından temyiz edildiği; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA 1.Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların ...’nin davalılara ait işyerinde çalışırken 22.08.2013 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucunda yaralandığını ve %100 oranında maluliyet oranı ile iş göremez durumda olduğunu, kazanın meydana gelmesinde davalı işverenlerin kusurlu olduğunu, müvekkilinin yatalak halinde hayatını devam ettirdiğini, kendisine vasi tayin edildiğini belirterek, müvekkili ... için 100.000 TL maddi tazminatın ve 80.000 TL manevi tazminatın, eşi ... için 30.000 TL ve çocukları için 15.000’er TL olmak üzere toplam 155.000 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. 2.Davacılar vekili birleşen Bakırköy 11. İş Mahkemesinin 2016/408 Esas sayılı dosyasında verdiği dava dilekçesi ile iş kazası nedeniyle açmış oldukları tazminat davasının yargılaması sırasında davacı ...'nin vefat ettiğini belirterek öncelikle dava dosyalarının birleştirilmesini ve ... için 100.000 TL, diğer davacıların her biri için 80.000'er TL destekten yoksuktan kalma tazminatının ve ... için 80.000 TL diğer davacıların her biri için 50.000'er TL manevi tazminatın davalılardan tahsinilini talep ve dava etmiştir. II. CEVAP 1. Davalı Zambak Mimarlık vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, asıl işveren veya alt işveren sıfatını haiz olmadığını, müvekkilinin diğer davalı şirketlerle hiçbir organik bağının bulunmadığını, davacılar tarafından ibraz edilen uzman yüklenici sözleşmesinde müvekkili şirketin taraf olmadığını, müvekkili şirketin Nema Eğitim Öğretim İşletmeleri A.Ş. ile imzalamış olduğu proje yönetimi sözleşmesi ile proje yönetmenliğini üstlendiğini, müvekkilinin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, iş güvenliği ve iş sağlığı kapsamında kontrol ve denetleme yetkisinin iş sağlığı ve güvenliği hizmeti veren bağımsız firmalara ait olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir. 2.Davalı Karca Grup şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin kazada herhangi bir kusurunun bulunmadığını, davacının asgari ücret ile çalıştığını, maddi ve manevi tazminat taleplerinin haksız olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl davanın kısmen kabulü ile dava tarihinden sonra vefat eden davacı ... için 46.395,46 TL maddi tazminat ve 40.000 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 86.395,46 TL tazminatın kaza tarihi olan 22.08.2013 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, dava tarihinden sonra vefat eden davacı ...'nin yaralanması nedeniyle, davacı ... için 20.000 TL, davacı ... için 10.000 TL, davacı ... için 10.000 TL, davacı ... için 10.000 TL olmak üzere toplam 50.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 22.08.2013 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, birleşen davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 60.000 TL manevi tazminatın ve 174.852,68 TL maddi tazminatın, davacı ... için 40.000 TL manevi tazminatın ve 5.866,37 TL maddi tazminatın, davacı ... için 40.000 TL, manevi tazminatın ve 83.640,51 TL maddi tazminatın, davacı ... için 40.000 TL manevi tazminatın ve 55.605,36 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 22.08.2013 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1.Davalı ... Grup Dekorasyon İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacıların murisi ... ...'nin mirasçıları tarafından tazminat davasının ikame edildiğini, Mahkemece tefrik kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, KHK kapsamında şirketlerin tüzel kişiliğine son verilmesinin söz konusu şirketlerden alacakları olan kişilerin alacaklarının da sona erdiği anlamına gelmediğini, dosyanını kusur yönünden bilirkişi incelemesine gittiğini, bilirkişi raporuna göre kapatılan Nema Eğitim Öğretim Şirketinin %20 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiğini, davalı şirket yönünden söz konusu kusur raporunun aleyhe olan kısımlarını kabul etmediklerini, Mahkeme tarafından Nema Eğitim Öğretim Şirketi yönünden tefrik kararı verilmiş olmasının usul ekonomisi ilkesine aykırı olduğunu, söz konusu tefrik ile ayrı esastan yürütülecek yargılamada verilecek kararlar ve yapılacak işlemler davalı şirketin de hukuki durumuna nihai anlamda etki edecek nitelikte karar ve işlemler olacağını, Mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, hakkaniyete aykırı iş bu tefrik kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurmuştur. 2.Davalı ... Mimarlık Mühendislik İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; meydana gelen iş kazası ve akabindeki vefat olayı sebebiyle davacılardan her biri için ayrı ayrı destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminatın talep edildiğini, davanın iş kazası olduğunu, davacı ...'nin sürekli iş göremezlik derecesinin %100 olduğunu, davalı işveren şirketlerin toplamda %80 kusurlu olduğunun kabul edildiğini, asıl dava ve birleşen dava yönünden tespit edilen maddi ve manevi tazminat bedellerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiğini, Mahkeme tarafından asıl dava ve birleşen dava yönünden verilen 23.10.2017 tarihli kararın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, Mahkemece yapılan ve alınan bilirkişi raporlarına da aykırı bir sorumluluk atfedilerek hüküm oluşturulduğunu, 23.10.2017 tarihli kararın davalı şirket yönünden kaldırılmasını ve asıl ve birleşen davanın davalı şirket yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, kazada davalı şirketin herhangi bir kusuru ve sorumluluğunun bulunmadığını, Mahkemece eksik ve hatalı inceleme sonucu davalı şirketin kusurlu olduğunun kabul edilerek sorumluluğu yoluna gidilmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davalı şirketin asıl işveren veya alt işveren sıfatını haiz olmadığını, diğer davalı şirketle herhangi bir organik bağının bulunmadığını, ibraz edilen uzman yüklenici sözleşmesinde davalı şirketin taraf olmadığını, iş güvenliği ve sağlığının kontrol denetiminin bağımsız hizmet veren firmalara ait olduğunu, davalı şirketin bu yönden herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, sadece davalı şirket ve diğer davalı ... Grup Dekorasyon İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına müştereken ve müteselsilen hüküm kurulmasının hukuka aykırılık teşkil ettiğini, KHK gereği dava şartı yokluğu nedeniyle reddedilen davadaki Nema Eğitim Öğretim şirketinin sorumlu olduğu kusur oranlarını da diğer davalılar olan davalı şirket ve diğer davalı Grup Dekorasyon İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. devredilmesi veya yüklenmesinin bilirkişi raporlarındaki oranlara riayet edilmeksizin yüklenmesinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, Mahkemece tefrik edilen dosya davalısının sorumluluğunun göz önüne alınmadan, diğer davalılar aleyhinde hüküm kurulmasının hukuka aykırı olduğunu, sorumluluğun tayini ve tazminatın miktarını belirlemede kusur ve kusurun yoğunluğunun önemli bir kıstas olduğunu, her iki dava içinde ayrı ayrı maddi ve manevi tazminat kalemlerinin oluşturulmasının hukuk dışı olduğunu, Mahkemece asıl dava ve birleşen davada davacıların reddedilen tazminat talepleri dikkate alınarak asıl dava ve birleşen dava yönünden ayrı ayrı yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken bu hususun dikkate alınmadan hüküm kurulmasının hatalı olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı ... Grup Dekorasyon İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin 08.04.2020 tarihli dilekçesi ile istinaf yolu taleplerinden feragat ettiklerini bildirdiği, dosyada bulunan vekaletnameler incelendiğinde, davalı vekilinin kanun yoluna başvurusundan feragat yetkilerinin bulunduğunun anlaşıldığı, somut olayda; 30.11.2015 tarihli iş sağlığı ve güvenliği konusunda uzman ehil bilirkişi heyetinden alınan ve dava konusu kazayı yukarıda açıklandığı biçimde irdeleyen hükme esas alınan kusur raporunun usul ve yasa ile dosya içeriğine uygun olduğunun görüldüğü, istinaf eden davalının uzman yüklenici sözleşmesiyle denetleme sorumluluğunun bulunduğu, bu nedenle iş kazasında kusurunun bulunduğu, hükme esas alınan hesap bilirkişisi ek raporunun yaş, bakiye ömür, emsal ücret, işlemiş kazanç dönemi geliri, iskontolu kazanç dönemi geliri ve emeklilik geliri ve kusur durumları gibi tazminat unsurlarının gözönüne alınmış olduğu, dosyadaki kusur durumu, maluliyet oranı ve hesap unsurlarının usul ve yasaya uygun olarak belirlendiği görüldüğünden davalının bu yönleri kapsar istinaflarının yerinde olmadığı, ayrıca işçinin iş göremezlik yönünden ve aradan zaman geçtikten sonra söz konusu kazaya bağlı olarak vefatından dolayı ayrı ayrı tazminatlara hükmedilmesinin yerinde olduğu, ancak birleşen dosya ve asıl dosya yönünden ayrı ayrı vekalet ücreti ve yargılama ücretinin gösterilmesi gerekirken Mahkemece bu hususa dikkat edilmemesinin hatalı olduğu gerekçesiyle davalı ... Grup Dekorasyon İnş. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 349/2 nci maddesi uyarınca feragat nedeniyle reddine, davalı ... Mimarlık Mühendislik İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. vekilinin esasa ilişkin istinaf talebinin kabulü ile HMK'nın 353/1-b.2 maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesinin kararının kaldırılmasına, asıl davanın kısmen kabulü ile dava tarihinden sonra vefat eden davacı ... için 46.395,46 TL maddi tazminat ve 40.000 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 86.395,46 TL tazminatın kaza tarihi olan 22.08.2013 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, dava tarihinden sonra vefat eden davacı ...'nin yaralanması nedeniyle, davacı ... için 20.000 TL, davacı ... için 10.000 TL, davacı ... için 10.000 TL, davacı ... için 10.000 TL olmak üzere toplam 50.000 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 22.08.2013 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, birleşen davanın kısmen kabulü ile davacı ... için 60.000 TL manevi tazminatın ve 174.852,68 TL maddi tazminatın, davacı ... için 40.000 TL manevi tazminatın ve 5.866,37 TL maddi tazminatın, davacı ... için 40.000 TL, manevi tazminatın ve 83.640,51 TL maddi tazminatın, davacı ... için 40.000 TL manevi tazminatın ve 55.605,36 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 22.08.2013 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Zambak Mimarlık Mühendislik İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı Zambak Mimarlık Mühendislik İnşaat Sanayi Ticaret A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirttiği sebeplerle kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, iş kazasında vefat eden sigortalının ve yakınlarının tazminat istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 417 nci maddesi, 5510 sayılı Kanun'nun 13 üncü maddesi ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2 nci ve 77 nci maddeleri ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun 4 üncü maddeleridir. 3. Değerlendirme 1.Manevi tazminatlara ve davacı çocuklar ..., ... ile sigortalı ... ... için hükmedilen maddi tazminatlara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; 1.Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun'un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir. 2.6100 sayılı HMK'nın 110 uncu maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı dikkate alınmalıdır. 3.Dosya içeriğine göre, temyize konu edilen miktarlar Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 72.070,00 TL’nin altında bulunduğu anlaşılmakla bu kısma yönelik temyiz itirazlarının aşağıdaki şekilde reddine karar verilmiştir. 2.Davacı eş ve davacı çocuk ... için hükmedilen maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen kararın, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, hesap ilkelerine uygun düzenlenen hesap bilirkişi raporuna, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, temyiz kapsam ve nedenlerine göre tüm temyiz itirazlarının reddi ile anılan hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1.Manevi tazminatlara ve davacı çocuklar ..., ... ile sigortalı ... ... için hükmedilen maddi tazminatlara yönelik temyiz isteminin miktardan REDDİNE, 2.Davacı eş ve davacı çocuk ... için hükmedilen maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının reddine, Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, 3.Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 12.11.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.