İlk Derece Mahkemesi 2026/904 E. 2026/746 K.

T.C. İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/904 Esas KARAR NO : 2026/746

DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 20/03/2025 KARAR TARİHİ : 11/09/2026

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... Sigorta A.Ş. ile dava dışı ... San. ve Tic. A.Ş. ("Sigortalı") arasında, ...-9 no.lu, nakliyat emtia sigortası poliçesi akdedildiğini, müvekkilinin, anılan poliçe ile sigortalı'nın emtialarında, nakliye sırasında oluşacak rizikoları sigorta himayesi altına aldığını, sigortalı'nın, Almanya'dan satın aldığı emtiaların kara yoluyla nakliyesini davalının üstlendiğini, ardından, emtiaların nakliye esnasında hasarlandığının tespit edildiğini, bu tespitin Cmr belgesine de şerh düşülmüş olduğunu, oluşan hasarın müvekkiline ihbarı üzerine müvekkilinin, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu uyarınca, bağımsız ve tarafsız nitelikteki bir sigorta eksperi görevlendirildiğini, eksper incelemesi sonucunda sigortalı'ya 939,54 Euro tazminat ödemiş olduğunu, bu ödeme ve temlik belgesiyle halefi sıfatını elde ettiğini, buna istinaden, ödenen tazminatın rücuen tahsili amacıyla davalıya başlatılan icra takibi ile arabuluculuk süreci olumlu sonuç vermediğinden, davalının, ... İcra Dairesi'nin 2024/... E. sayılı dosyasına itirazının iptali ile takibin devamını, davalı aleyhine asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile dava ve arabuluculuk vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının iddia ettiği hasara uğrayan emtiaların göndericinin hatalı yükleme gerçekleştirmesi nedeniyle meydana gelmiş olduğunu, müvekkili taşımacının herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, istifleme, yükleme, yetersiz ambalajlama hataları nedeniyle meydana gelen hasarlarda taşımacının müterafik kusur oranının belirlenmesi ve buna göre sonuca gidilmesi gerekmekte olduğunu, yükün istifleme, yükleme, ambalajlama durumundan kaynaklı olarak hasarlandığının anlaşılması halinde taşımacının müterafik kusur durumunun belirlenerek sonuca gidilmesi gerekmekte olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla emtiada meydana gelen hasarın istifleme kusurlarından meydana geldiğinin tespiti halinde zararın tümüyle taşımacıya yükletilmek istenmesinin yasa ve usule aykırı olduğunu, açıklanan nedenle müvekkilinin gönderici firma ile birlikte kusur durumunun değerlendirilmesi ve sonucuna göre hükme varılması gerektiğini, nitekim gerçekleştirilecek kusur incelemesinde de müvekkiline isnat edilebilecek herhangi bir sorumluluk bulunmadığının tespit edilecek olduğunu, açıklanan nedenlerle davanın müvekkili şirket yönüyle zamanaşımı itirazı ve aksi takdirde usul ve esas yönüyle reddini, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini istemiştir. DELİLLER : ... İcra Müdürlüğünün 2024/... esas sayılı dosyası, faturalar, ticari defterler ve belgeler, muavin defter kayıtları, bilirkişi incelemesi, tüm dosya kapsamında toplanan deliller. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, Dava dışı sigortalı ile akdedilen poliçeden kaynaklı, davalı tarafça gerçekleştirilen nakliye işlemi sırasında meydana gelen zarar sebebiyle dava dışı sigortalıya ödenen bedelin davalıdan tahsili amacıyla ... İcra Müdürlüğünün 2024/... esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali takibin devamı ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. Davalı vekili icra dosyasına yapmış olduğu itirazında; müvekkilleri şirketin alacaklı görünen tarafa herhangi bir borcunun olmadığını, bu nedenle hukuki ilişkiye, takibe, borca, faize, faiz oranına ve faiz başlangıç tarihine, vekalet ücretine vs. takibin tüm fer'ilerine itiraz ettiklerini beyan etmiştir. ... İcra Müdürlüğünün 2024/... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı şirketin davalı aleyhinde dayanak 960,52 EUR (35.312,08 TL) asıl alacak ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsili için faturaya dayalı olarak ilamsız icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun süresinde, borca itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiği, İcra Müdürlüğü'nce takibin durdurulmasına karar verildiği, davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır. Bilirkişi 06.05.2026 havale tarihli raporunda; Mahkemenin görevlendirmesi gözetilerek; dosya içerisinde yer alan tüm bilgi, belge ile değerlendirmedeki hususlar sonucunda davaya konu taşımacılık işinin Almanya ile Türkiye arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı olduğunu, CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan taşıma esnasında meydana gelen hasar ve zıyaına ilişkin ihtilafın öncelikli olarak CMR Konvansiyonu (Karayoluyla Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma) hükümleri ile çözülmesi gerektiğini, davaya konu sevkiyat evraklarına yükleme sırasında, üründe yüklemeden kaynaklı oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiğinin anlaşılmakta olduğunu, CMR Konvansiyonunun ilgili maddeleri gereği varma yerinde teslimat sırasında fark edilen hasardan davalı taşıyıcının kusuru/sorumluluğu olduğu kanaatine varıldığını, hasarın meydana gelme sebeplerinin yükleme ve istiflemeye izafe edilebildiği ölçüde müterafik kusur değerlendirmesi yapılabileceğini, davaya konu hasarda; araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme sorumluluğunun karayolları taşıma şartlarına göre yapmayan göndericinin asli kusurlu, araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme işlemlerinin karayolu taşıma şartlarına göre uygun yapılıp yapılmadığını denetlemeyen taşıyıcıların tali kusurlu olduğu kanaatine varıldığını, taktiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere meydana gelen kısmi hasarda müterafik kusur oranlarının, araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme sorumluluğunu karayolları taşıma şartlarına göre yapmayan asli kusurlu göndericinin %75 oranında, araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme işlemlerinin karayolu taşıma şartlarına göre uygun Yapılıp yapılmadığını denetlemeyen tali kusurlu taşıyıcıların %25 oranında müterafik kusurlu oldukları kanaatine varıldığını, dava konusu yurtdışı karayolu taşıma işinde hasar ihbarının, CMR Konvansiyonuna göre süresi içinde ve usulüne uygun yapıldığını, Sayın Mahkemenin davalı taşıma şirketini tazminat ödemesini taktir etmesi durumunda; davaya konu taşımacılık işinde meydana gelen hasarla ilgili olarak davalı taşıyıcı şirket için CMR Konvansiyonunun 29. maddesinin uygulanmasına yer olmayıp, davalı taşıyıcının “taşıyıcının sınırlı sorumluluk” ilkesinden yararlanabileceği kanaatine varılmakla beraber taşımacılık faaliyetinde teslimat esnasında hasarlı olarak tespit edilen 134,63 kg emtianın ağırlığında olduğunu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarının 1.372,89 EUR olduğunu, davaya konu hasar için hazırlanan ekspertiz raporunda tespit edilen hasar tutarının 939,54 EUR olduğunu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sorumluluk üst sınırlı tutarının ekspertiz raporunda tespit edilen hasar tutarından daha yüksek olduğunu, bu nedenle; somut olayda sınırlı sorumluluk uygulamasına yer olmadığı kanaatine varıldığını, dosya konusu hasar tutarı ile sovtaj değerlerinin dava tarihi itibarı ile kadri maruf değerler olduğu kanaatine varıldığını, Sayın Mahkemenin bilirkişi heyetince tespit edilen (dava dışı göndericinin %75 ve taşıyıcıların %25 oranında) müterafik kusur oranını taktir etmesi durumunda davalı taşıyıcıların ödeyeceği tazminat tutarının 939,54 EUR * %25: 234,89 EUR olarak belirlendiğini, CMR Konvansiyonu madde 27/1 hükmü gereği; davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödeme yaptığı 02.07.2024 tarihinden itibaren %5 faiz uygulayabileceği kanaatine varıldığını, kusur, zarar, sorumluluk ve tazminat bakımından yargılamayı gerektiren dosya kapsamı gözetilerek, takip yolu ile alacak talebi yöneltilmiş ise de inkâr tazminatına hükmedilip hükmedilemeyeceği hususunun Sayın Mahkemenin takdirinde olduğunu, somut olayda yükün taşıyıcıya teslimi ile davaya konu taşımacılık için başlatılan icra takip tarihi arasında bir yıldan daha az süre olduğu tespit edildiğinden davacının taşıma şirketine tazminat için dava açma tarihinin zaman aşımına uğramadığını, davacı tarafından tazminat talebi için başlatılan icra tarihinin zaman aşımı süresi içinde başlatılmış olduğu kanaatine varıldığı, şeklinde olduğunu, Sonuç: Hazırlanan 08.09.2025 Tarihli Bilirkişi Heyet Raporunun Sonuç Bölümünde yapılan tespit ve değerlendirmenin, bilirkişi heyetince tespit edilen (dava dışı göndericinin %75 ve taşıyıcıların %25 oranında) müterafik kusur oranını taktir etmesi durumunda davalı taşıyıcıların ödeyeceği tazminat tutarının 939,54 EUR * %25: 234,89 EUR olarak belirlendiğini, CMR Konvansiyonu madde 27/1 hükmü gereği; davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödeme yaptığı 02.07.2024 tarihinden itibaren %5 faiz uygulayabileceği kanaatine varıldığı, şeklinde olduğunu yapılan tespit ve değerlendirmeye göre, davacı ... SİGORTA AŞ.’nin davalı ... LOJİSTİK LTD. ŞTİ aleyhine ... İcra Dairesi, 2024/... esas no ile 18.12.2024 tarih başlatılan icra takibi ile, takip tarihi 18.12.2024 tarihi itibariyle, davacının davalıdan 234,89 EUR asıl alacağının, 5,41 EUR, 02.07.2024-18.12.2024 tarihi arası %5 İşlemiş faiz 240,30 EUR toplam alacağı olacağının değerlendirildiğini, detayı ek rapor içerisinde izah edilen nedenlerle, dosyaya mübrez belge ve bilgi ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; detayları rapor içerisinde açıklandığı üzere, davacı ... SİGORTA AŞ.’nin davalı ... LOJİSTİK LTD. ŞTİ aleyhine ... İcra Dairesi, 2024/... esas no ile 18.12.2024 tarih başlatılan icra takibi ile, takip tarihi 18.12.2024 tarihi itibariyle, davacının davalıdan 234,89 EUR asıl alacağının, 5,41 EUR, 02.07.2024-18.12.2024 tarihi arası %5 İşlemiş faizin 240,30 EUR olacağının değerlendirildiğini bildirmiştir. Somut olay irdelendiğinde; Dava, taşıma sözleşmesi kapsamında doğan zararın rücuen tahsili için başlatılan takipte itirazın iptali istemine ilişkindir. Sigorta hukukundan kaynaklanan halefiyet ve rücu konularında 6102 sayılı TTK hükümleri esas alınacaktır. TTK.'nun 1472. maddesi uyarınca; sigortacının, sigortalısının haklarına halefiyet hakkının gerçekleşebilmesi için sigortacının hukuken geçerli bir sigorta poliçesi teminatı kapsamında sigortalısına tazminat ödemesi ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkına sahip olması gerekir. Sigortacı; ancak, sigortalısının meydana gelen zarardan dolayı üçüncü kişilere karşı dava hakkı varsa bu hakka ödediği bedel oranında halef olacaktır. Ayrıca sigortacı ödeme tarihinden itibaren faiz talep edebilecektir. ...-9 numaralı Nakliyat Emtia Sigortası Abonman Sözleşmesi ile sigortalı dava dışı ... San. ve Tic. A.Ş.'ne ait emtiaların sigortalandığı, akdi taşıyıcı davalı ... Ltd. Şti. olduğu, davaya konu dolap/buzdolabı olan yükün 18.04.2024 tarihinde Almanya'dan yüklendiği, 02.05.2024 tarihinde Türkiye'de ... Antrepo'ya teslim edildiği, teslimat sırasında taşınan emtiada kısmi hasarın tespit edilmesi üzerine CMR belgesi üzerinde hasar şerhi düşüldüğü, hasarla ilgili olarak ... Sigorta Ekspertizlik Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından hasarlı emtialar yerinde görülerek ... numaralı hasar dosyası için 25.06.2024 tarihinde ... rapor numaralı “Nakliyat Hasarı Ekspertiz Raporu” hazırlandığı, mezkur ekspertiz raporu kapsamında davacı tarafın dava dışı sigortalısına 939,54 Euro tazminat ödeme yapıldığı anlaşılmıştır. Taşıma senedinin ispat gücünü tayin eden TTK 858 maddesi "İki tarafça imzalanan taşıma senedi, taşıma sözleşmesinin yapıldığına, içeriğine ve eşyanın taşıyıcı tarafından teslim alındığına kanıt oluşturur. (2) İki tarafça imzalanan taşıma senedi, eşyanın ve ambalajının, eşyanın taşıyıcı tarafından teslim alındığı sırada, dış görünüşü bakımından iyi durumda bulunduğuna ve taşınan paketlerin sayısının, işaretleri ile numaralarının, taşıma senedinde yer alan kayıtlara uygun olduğuna karinedir; meğerki, taşıyıcı taşıma senedine haklı bir sebeple çekince koymuş olsun. Çekince, taşıyıcının, kayıtların doğruluğunu denetleyecek, uygun araçlara sahip olmadığı sebebine de dayandırılabilir. (3) Eşyanın net olmayan ağırlığı veya başka şekilde beyan edilen miktarı ya da taşınacak paketlerin içeriği, taşıyıcı tarafından denetlenmiş ve denetlemenin sonucu her iki tarafça imzalanan taşıma senedine yazılmışsa, bu yazı, ağırlığın, miktarın ve içeriğin, taşıma senedinde yer alan kayıtlara uygun olduğuna karinedir. (4) Taşıyıcı, gönderen istemde bulunmuşsa ve buna uygun araçları varsa, eşyanın ağırlığını, miktarını veya içeriğini denetlemekle yükümlüdür. Bu hâlde, taşıyıcı denetleme ile ilgili giderleri ister." şeklindedir. TTK 863/1 maddesi "Sözleşmeden, durumun gereğinden veya ticari teamülden aksi anlaşılmadıkça; gönderen, eşyayı, taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, bağlayarak, sabitleyerek yüklemek ve aynı şekilde boşaltmak zorundadır. Taşıyıcı, ayrıca yüklemenin işletme güvenliğine uygun olmasını sağlamakla yükümlüdür. " şeklindedir. 6102 sayılı TTK’nın 875. maddesi uyarınca taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur. Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda; Dava taşıma sigortası poliçesi nedeni ile davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödediği hasar bedelini davalı taşıcıya rücu edip edemeyeceğine ilişkin rücu davasıdır. Davalı taşıma şirketi ile davacının sigortalısı arasındaki taşıma sözleşmesi uluslararası taşıma sözleşmesi niteliğinde bulunduğundan taraflar arasındaki taşıma hükümlerinin CMR kapsamında kaldığı ve CMR sözleşmesi hükümlerinin uygulanması gerektiği görülmüştür. Davalı Almanya Ülkesinden teslim aldığı mallarının tesellümü sırasında her hangi bir hasar kaydı tutmadığı ve hasarsız olarak teslim aldığı anlaşılmış, ancak taşınan malların teslimi anınında davacının sigortalısının emtianın hasarlandığına dair CMR belgesi üzerinde hasar şerhi düşüldüğü görülmüştür. Hükme esas alınan ve teknik bilgiyi içerir bilirkişi raporu kapsamında, Davaya konu hasarda; araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme sorumluluğunu karayolları taşıma şartlarına göre yapmayan göndericinin asli kusurlu, araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme işlemlerinin karayolu taşıma şartlarına göre uygun yapılıp yapılmadığını denetlemeyen taşıyıcıların ise tali kusurlu olduğu anlaşılmaktadır. Karayolu taşımalığında kasti ve pervasız hareket dışında taşıyıcının sorumluğunun sınırlı sorumlu olduğu dikkate alındığında, teslimat esnasında hasarlı olarak tespit edilen 134,63 kg emtianın ağırlığında olduğu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarı 1.372,89 EURO olduğu, davaya konu hasar için hazırlanan ekspertiz raporunda tespit edilen hasar tutarı 939,54 EURO olduğu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan taşıyıcının sorumluluk üst sınırlı tutarı ekspertiz raporunda tespit edilen hasar tutarından daha yüksek olduğu, bu nedenle; somut olayda sınırlı sorumluluk uygulamasına yer olmadığı, davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödeme yaptığı söz konusu ödemenin dosyaya sunulan dekontla ispat edildiği ve dava dışı göndericinin % 75 ve taşıyıcının %25 oranında müterafik kusurlu olduğu, ve ödenen 939,54 EURO'dan davacı tarafın sigortalısının kusur oranına göre 234,89 EURO talep edebileceği anlaşıldığından davacının davasının kısmen kabulü ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan ... İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı borçlu tarafından yöneltilen itirazın kısmen iptaline, takibin 234,89 EURO asıl Alacak ve 5,41 EURO işlemiş faiz olmak üzere toplam 240,30 EURO üzerinden aynı şartlarda devamına, İcra inkar tazminatı yönünden; davacının alacağının varlığı ve miktarının belirlenmesinin yargılamayı gerektirdiği, alacak tutarının likit olmadığı gözetilerek İİK'nın 67/2. Maddesi uyarınca davalının icra inkar tazminatından sorumlu tutulmasına yasal olanak bulunmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davanın KISMEN KABULÜ ile; 1-Davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan ... İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı borçlu tarafından yöneltilen itirazın kısmen iptaline, takibin 234,89 EURO asıl Alacak ve 5,41 EURO işlemiş faiz olmak üzere toplam 240,30 EURO üzerinden aynı şartlarda devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, 2-Alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine, 3-Alınması gerekli 732,00 TL harçtan davacı tarafça yatırılan 615,40 TL harcın mahsubuyla bakiye 116,60 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafından yapılan 615,40 TL başvurma harcı, 615,40 TL peşin harç olmak üzere toplam 1.230,80 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafça posta / tebligat / bilirkişi gideri olarak yapılan (ayrıntısı uyapta kayıtlı) 18.940,00 TL yargılama giderinden kabul ve red oranı üzerinden takdiren 4.764,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 6-AAÜT gereğince hesap edilen 13.576,32 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Reddedilen kısım için Avukatlık Ücret tarifesi 13/3.maddesine göre 13.576,32 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine 8-Arabuluculuk ücreti olan 4.600,00 TL'nin kabul ve red oranı üzerinden takdiren 1.157,00 TL'sinin davalıdan bakiye 3.443,00 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 9-Davalı tarafından yatırılan kullanılmayan gider avanslarının karar kesinleştiğinde istem halinde davalıya iadesine, 10-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair,6100 sayılı HMK'nun ilgili maddeleri gereğince dava değerinin istinaf/temyiz sınırının altında kalması nedeniyle kesin olmak üzere verilen karar davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzünde açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/09/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır