İlk Derece Mahkemesi 2026/446 E. 2026/612 K.

T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2026/446 Esas - 2026/612 TÜRK MİLLETİ Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/446 KARAR NO : 2026/612

....

DAVA : Tespit / 5174 Sayılı Kanundan Kaynaklanan DAVA TARİHİ : 01/06/2026 KARAR TARİHİ : 16/07/2026 KARAR Y.TARİHİ : 23/07/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir. I-İDDİALAR 1. Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının, 5174 sayılı kanunun 46. Maddesi gereğince alım satım işlerinin müvekkiline bildirilerek tescil ettirmekle mükellef olduğunu, müvekkilinin aynı zamanda kurum üyesi olduğunu, ticaret borsalarına tabii maddeler ve bu maddelerin alım veya satımlarının tescili hakkındaki yönetmeliğin 15. Maddesi uyarınca üyelerinin alım satımlarının tamamını tescil ettirip ettirmediğini denetlemeye yetkili olduğunu, bu denetlemenin hakim kararı ile incelenebileceğinin belirtildiğinden müvekkili tarafından 3 günlük sürede istenilen evrakların incelenmesi için sunulmadığını, bu nedenle 21.05.2026 tarihinde tutanak tutulduğunu, defter ve evraklarının incelenmesinden kaçınan davalının istenilen evrakların incelenmesi için açık yasa hükmü gereğince hakim kararına ihtiyaç duyulduğunu beyanla; 2024-2025 yıllarına ait ticari defter evrak ve alım satım faturalarının incelenip iade edilmek üzere müvekkili kuruma teslimine. yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. II-SAVUNMALAR 2. Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır. III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar 3. Taraflar arasında uyuşmazlık bulunmayan husus bulunmamaktadır.

B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları 4. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; 5714 sayılı Kanunun 46. Maddesi gereğince ve Ticaret Borsalarına tabi madde ve bu maddelerin alım veya satımlarının tescili hakkındaki yönetmelik gereğince borsa üyelerinin alım satımlarının tamamını tescil ettirip ettirmediklerinin denetlenmesi amacıyla hakim kararıyla üyelerinin ilgili defter ve evraklarının celbi koşullarının bulunup bulunmadığı noktalarında toplanmaktadır. IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER 5. Tüm dosya kapsamı ile ekleri ve .... Listesinin incelenmesinde; davalının .... üyesi olduğu, kotasyon listesinde belirtilen ürünlerin alım-satımı ile iştigal ettiği, davacı ....17.03.2026 tarih ve 220 sayılı yazılı ile davalının 2024-2025 yıllarına ait defterleri ile alım ve satıma ait e fatura, e arşiv fatura, kağıt fatura vb tüm belgelerin ve kayıtların incelenmesi için talep edildiği ancak, davalı tarafa verilen 3 günlük sürede istenen evrakların incelenmesi için sunulmadığı anlaşılmıştır. V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE 6. Dava, davalı tarafın ticari defterlerinin 2174 sayılı Kanun m. 46 hükmü uyarınca incelenmesine izin verilmesi talebine ilişkindir. 7. Davacı vekilince açılan dava ile davalının müvekkili kurum üyesi olduğu, alım satım işlemlerinin davacıya bildirerek tescil ettirmekle mükellef olduğu, buna ilişkin .... 17.03.2026 tarih ve 220 sayılı yazılı ile davalının 2024-2025 yıllarına ait tüm ticari defterleri ile alım satıma ait e-fatura, e-arşiv fatura, kağıt fatura vb tüm belgelerin ve kayıtların incelenmek için talep edilmesine rağmen talebin karşılanmadığı belirtilerek eldeki davanın açıldığı, davalı tarafça yumurta alım satımının borsaya tescilinin ilgili yönetmelik maddelerince mümkün olmadığı savunularak davanın reddi talep edilmektedir. 8. 5174 sayılı .... "Borsaya tabi maddelerin en az miktarları üzeride yapılan alım satım muamelelerinin borsalara tescili zorunludur. Elektronik ticaret yoluyla yapılan satışlar da bu madde kapsamındadır...Borsalar, üyelerinin alım satımlarının tamamını tescil ettirip ettirmediklerini denetlemeye yetkilidirler. Bu amaçla hakim kararıyla üyelerinin ilgili defter ve evrakını inceleyebilirler..." hükümleri bulunmaktadır. 9. Ticaret Borsalarına Tabi Maddeler ve Bu Maddelerin Alım Veya Satımlarının Tescili Hakkında Yönetmelik'in Tescil Mecburiyetinin Takibi başlıklı 15. maddesinde; "Borsalar, üyelerinin alım satımlarının tamamını tescil ettirip ettirmediklerini denetlemeye yetkilidir. Bu amaçla hâkim kararıyla üyelerinin ilgili defter ve evrakını inceleyebilir. Bu incelemeler sonucunda, geçerli bir neden olmaksızın belirtilen sürelerde tescil zorunluluğunun yerine getirilmediğinin tespit edilmesi durumunda, muameleler resen tescil edilir ve bu Yönetmeliğin 11 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre işlem yapılır." hükümleri bulunmaktadır. 10. Tüm dosya kapsamına göre; 5174 sayılı ..... 46/6 fıkrasında; "Borsalar, üyelerinin alım satımlarının tamamını tescil ettirip ettirmediklerini denetlemeye yetkilidirler. Bu amaçla hakim kararıyla üyelerinin ilgili defter ve evrakını inceleyebilirler..." hükmü yer almakta olup, anılan hüküm uyarınca, davacı kurumun, üyesi olan davalı şirketin kotasyona tabi olan alım satımlarının tamamını tescil ettirip ettirmediğini denetlemeye yetkisi bulunduğu, davacı tarafından 17.03.2026 tarih ve 220 sayılı yazılı ile davalının 2024-2025 yıllarına ait defterleri ile alım ve satıma ait e fatura, e-arşiv fatura, kağıt fatura vb tüm belgelerin ve kayıtların incelenmesi için talepte bulunulduğu ancak, davalı tarafa verilen 3 günlük sürede istenilen evrakların incelenmek üzere sunulmadığı, davacı.... tarafından 21.05.2026 tarihinde buna ilişkin tutanak tutulmuş olup, davalı şirketin yazılı bildirimlere rağmen ticari defter, evrak ve faturaların incelenmesinden kaçınarak ve ibraz etmeyerek kanuni yükümlülüklerini yerine getirmediği anlaşılmakla; 5174 sayılı Kanun m. 46 hükmü ve Ticaret Borsalarına Tabi Maddeler ve Bu Maddelerin Alım Veya Satımlarının Tescili Hakkında Yönetmelik'in 15. Maddesi gereğince borsanın böyle bir yetkisinin bulunduğu anlaşılmakla; davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. VI-HÜKÜM 1-Davanın KABULÜNE, Davalının 2024-2025 yıllarına ilişkin kanunen tutmakla mükellef olduğu ticari defterlerini, kayıtlara esas evraklar ve alım satım faturalarının davacı kurumca İNCELEMESİNE İZİN VERİLMESİNE, Karar ve İlam Harcı 2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 732,00.-TL harç peşin alınmış olduğundan başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Yargılama Giderleri ve Gider Avansı 4-Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı toplamı 1.568,00.-TL yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 55,00.-TL tebligat, müzekkere ve posta giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 6-HMK'nun 333. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kalanının karar kesinleştiğinde YATIRANA İADESİNE, Vekalet Ücreti 7-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 45.000,00.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, Dair, tarafların yokluğunda yapılan inceleme sonucunda HMK 345. maddesi gereğince kararın tebliği tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde kararı veren Ankara Asliye 7. Ticaret Mahkemesine ya da buraya gönderilmek üzere istinaf edenin bulunduğu yer İlk Derece Mahkemesine verilecek dilekçe ile ....istinaf yasa yolu açık olmak üzere 16/07/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi. 16/07/2026

.....

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"